Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Vai trò của dược sĩ trong 'cuộc chiến' giảm đề kháng kháng sinh

Dược sĩ cần giải thích cho người bệnh biết, kháng sinh không thể làm giảm hết các triệu chứng sổ mũi hay cảm lạnh, chỉ có tác dụng với vi khuẩn và vô hiệu với virus.

Các biện pháp giảm đề kháng kháng sinh là chủ đề chính của hội thảo "Vai trò của dược sĩ trong phòng ngừa đề kháng kháng sinh" do Hội Dược Bệnh viện Hà Nội và Pfizer tổ chức tháng 8. Đối tượng của hội thảo là các dược sĩ, người trực tiếp bán thuốc theo toa do bác sĩ kê đơn, đồng thời tư vấn cho bệnh nhân cách sử dụng kháng sinh phù hợp.

Phó giáo sư, Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Tiến Dũng - nguyên Trưởng khoa nhi, Bệnh viện Bạch Mai đưa ra 6 nguyên tắc kê đơn kháng sinh cho bác sĩ. Đó là: Chỉ cho kháng sinh khi nhiễm khuẩn, không kê nếu chỉ nghĩ đến virus; tối ưu hóa chẩn đoán độ nặng nhẹ của bệnh; tối đa hóa khả năng diệt sạch khuẩn của thuốc; lựa chọn kháng sinh dựa vào tỷ lệ kháng thuốc đã theo dõi tại địa phương; dùng chỉ số dược động học (PK) và dược lực học (PD) của kháng sinh để tối đa hóa hiệu quả điều trị, giảm độc tính của thuốc, ngăn ngừa kháng thuốc; phối hợp nhiều nguyên tắc cùng lúc.

Nếu dược sĩ nắm vững 6 nguyên tắc kê đơn này của bác sĩ khi tư vấn cho người mua thuốc, sẽ làm tăng hiệu quả điều trị, giảm chi phí và hạn chế tình trạng đề kháng kháng sinh.

Dược sĩ cần giải thích cho bệnh nhân biết, kháng sinh không thể làm giảm hết các triệu chứng sổ mũi hoặc cảm lạnh ngay tức thì. Người dân chỉ nên sử dụng kháng sinh khi cần thiết, bởi nó có hại nhiều hơn là lợi. Họ cũng khuyên bệnh nhân không nên hối thúc bác sĩ kê đơn có kháng sinh, mà nên hỏi ngược lại thuốc này có thực sự cần thiết hay không.

Với đơn kê kháng sinh, dược sĩ cần tư vấn bệnh nhân về tầm quan trọng của việc tuân theo hướng dẫn một cách chính xác (uống đúng liều, đúng thời điểm, không tự ý ngừng thuốc…). Đồng thời, cảnh báo người bệnh những tác dụng phụ có thể xảy ra như đau bụng, buồn nôn, tiêu chảy, nhiễm nấm, dị ứng…

Hội thảo "Vai trò của dược sĩ trong phòng ngừa đề kháng kháng sinh" tổ chức vào tháng 8.

Tại buổi hội thảo, các chuyên gia cảnh báo đề kháng kháng sinh đang trở nên phổ biến, nan giải và đáng lo ngại. Phó giáo sư, Tiến sĩ, dược sĩ Nguyễn Hoàng Anh - Trung tâm quốc gia về thông tin thuốc và theo dõi phản ứng có hại của thuốc (DI & ADR), Giảng viên bộ môn dược lý của Đại học Dược Hà Nội cho biết, trên thế giới đã xuất hiện vi khuẩn siêu kháng thuốc (kháng hầu hết mọi loại kháng sinh).

Tại Việt Nam, hầu hết các cơ sở khám chữa bệnh cũng phải đối mặt với tốc độ lan rộng vi khuẩn kháng nhiều loại kháng sinh. Phó giáo sư Hoàng Anh dẫn số liệu năm 2004 cho thấy, Việt Nam dẫn đầu 12 nước châu Á về thực trạng phế cầu khuẩn kháng hoạt chất kháng sinh β-lactam và erythromycin. Việt Nam còn nằm trong khu vực có tỷ lệ tụ cầu vàng kháng methicillin cao nhất thế giới. Loại vi khuẩn này gây nhiễm trùng và không đáp ứng điều trị với kháng sinh thông thường. Trực khuẩn gram âm kháng đa thuốc lan rộng trên toàn cầu, cũng là một thách thức lớn đối với y học hiện đại.

Tuy nhiên, kháng sinh vẫn bị lạm dụng tại nhiều cơ sở y tế và quầy dược. Số liệu năm 2003 cho thấy, 30% bệnh nhân nội trú được kê đơn kháng sinh, 30% kê đơn không hợp lý trong cộng đồng, 30% kháng sinh dự phòng ngoại khoa không hợp lý. Có 49-57% trẻ em và 64% người lớn viêm họng được kê đơn kháng sinh, trong khi tỷ lệ nhiễm khuẩn S.pyogenes cần uống loại thuốc này thấp hơn nhiều. Nếu kê đơn kháng sinh hợp lý và đúng bệnh, bệnh nhân sẽ tiết kiệm được 30% chi phí thuốc.

​An San - Theo Vnexpress
Bình luận
Tin mới
  • 05/01/2026

    Bệnh nhân ung thư gặp nhiều khó khăn trong thời tiết lạnh

    Các bệnh nhân ung thư trường gặp nhiều vấn đề sức khỏe hơn trong mùa đông so với người khỏe mạnh. Họ đặc biệt dễ mắc các bệnh virus và cảm lạnh. Do đó, những người mắc bệnh ung thư cần phải đặc biệt cẩn thận trong mùa đông để đảm bảo sức khỏe cho bản thân.

  • 04/01/2026

    Uống sữa buổi tối sai cách: Tưởng giúp con cao lớn nhưng lại là sai lầm số 1 gây hại răng

    Một ly sữa ấm vào buổi tối giúp trẻ ngủ ngon và phát triển chiều cao tốt hơn nhờ nguồn canxi dồi dào. Tuy nhiên, thói quen này lại là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tình trạng răng bị mủn do hỏng men răng nếu phụ huynh không thực hiện vệ sinh răng miệng đúng cách cho trẻ.

  • 04/01/2026

    Tác động của thay đổi thời tiết đến khớp và cách chăm sóc

    Thời tiết chuyển mùa là nguyên nhân khiến nhiều người, nhất là người cao tuổi bị đau khớp. Những thay đổi này không chỉ gây khó chịu mà còn làm các bệnh viêm khớp trở nên nghiêm trọng hơn. Để giảm đau và cải thiện chất lượng cuộc sống, việc hiểu rõ cơ chế tác động của thời tiết và áp dụng các biện pháp chăm sóc phù hợp là rất cần thiết. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ phân tích nguyên nhân gây đau khớp và đưa ra các giải pháp thực tế để bảo vệ xương khớp.

  • 03/01/2026

    Hàm lượng dinh dưỡng của rau củ trong bữa ăn thường ngày

    Ăn ít rau và hoa quả được xem là nguyên nhân của 1,7 triệu trường hợp tử vong, chiếm 2,8% tổng số tử vong trên thế giới. Hơn 80% nguồn vitamin A sẵn có và gần 100% nguồn vitamin C được cung cấp từ rau quả.

  • 03/01/2026

    Các vấn đề về tim mạch trong mùa đông

    Đau tim có thể xảy ra thường xuyên hơn vào mùa đông do một số yếu tố liên quan đến thời tiết lạnh. Các mạch máu có thể co lại, làm tăng huyết áp và khiến tim phải làm việc vất vả hơn để bơm máu. Điều này có thể làm tăng nguy cơ đau tim, đặc biệt đối với những người có bệnh tim từ trước. Hãy cũng tìm hiểu các vấn đề về tim mạch thường gặp trong mùa đông.

  • 02/01/2026

    Uống rượu ảnh hưởng đến sức khỏe như thế nào?

    Rượu thường được sử dụng trong các dịp thư giãn, ăn mừng hay gắn kết xã hội. Tuy nhiên, đằng sau tính hợp pháp và sự chấp nhận rộng rãi, cần nhìn nhận rõ bản chất của rượu: một chất tác động thần kinh mạnh với ảnh hưởng đa dạng lên cơ thể con người. Dù trong nhiều trường hợp được sử dụng có kiểm soát, việc uống rượu vẫn tiềm ẩn nguy cơ lớn đối với sức khỏe, từ những rối loạn tạm thời về chức năng đến các bệnh lý mạn tính nghiêm trọng, thậm chí đe dọa tính mạng.

  • 01/01/2026

    Rau cải xoong có tác dụng gì?

    Cải xoong là loại rau mùa đông, tuy nhiên, ít ai biết rằng loại rau này lại được mệnh danh là một 'siêu thực phẩm'. Vậy thực sự cải xoong có tác dụng gì?

  • 01/01/2026

    Viêm tủy xương và cách phòng chống trong thời tiết lạnh

    Viêm tủy xương là một bệnh nhiễm khuẩn cấp tính hoặc mạn tính ở xương, bao gồm tủy xương và các mô mềm xung quanh. Bệnh thường do các loại vi khuẩn như tụ cầu vàng hoặc liên cầu gây ra. Những vi khuẩn này xâm nhập vào xương thông qua đường máu, sau khi cơ thể bị một trong các tình trạng nhiễm khuẩn tại một vùng nào đó.

Xem thêm