Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Vaccine COVID-19: sự khác nhau giữa phê duyệt đầy đủ và phê duyệt khẩn cấp?

Hiện tại có nhiều loại vaccin được Bộ Y tế phê duyệt đưa vào sử dụng ở Việt Nam. Gần đây cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) đã cấp phép đầy đủ cho vaccine COVID-19 của hãng Pfizer-BioNTech. Điều này đặt ra một câu hỏi: sự khác biệt giữa phê duyệt đầy đủ và giấy phép phê duyệt sử dụng khẩn cấp cho một vaccine trước đó là gì? Những quy định này có gì khác nhau?

Phê duyệt giấy phép sử dụng khẩn cấp là gì?

Ban đầu, các vaccine COVID-19 được triển khai theo giấy phép EUA (Emergency Use Authorization – giấy phép sử dụng khẩn cấp) của FDA ban hành, với mục đích cho phép loại vaccine sử dụng trong những trường hợp khẩn cấp về sức khỏe cộng đồng. Theo quy trình cấp phép này, các cơ quan có thẩm quyền đã loại bỏ đi một số yêu cầu thường xuyên đối với dữ liệu của vaccine, đồng thời cũng làm giảm các quy trình đánh giá để vaccine có thể được tiêm sớm hơn vài tháng so với khả năng dự kiến được phép trong các tình huống bình thường (như việc phát triển một vaccine thông thường).

Theo báo cáo mới nhất, việc tiêm vaccine Pfizer cho các đối tượng từ 16 tuổi trở lên đã trải qua quá trình thử nghiệm và đánh giá với quy định nghiêm ngặt giống như các loại vaccine sử dụng trong tiêm chủng lâu đời khác. Với tính cấp bách, vaccine này ban đầu được cấp giấy phép khẩn cấp và đến thời điểm hiện tại, nó đã được FDA đã phê duyệt đầy đủ. Đương nhiên, việc phê duyệt đầy đủ khác với phê duyệt khẩn cấp, với các tiêu chuẩn chặt chẽ hơn.

Phê duyệt khẩn cấp  điểm gì khác so với phê duyệt đầy đủ?

Trước khi được sử dụng, bất kỳ loại vaccine nào cũng cần được FDA xem xét kỹ lưỡng. Cụ thể, FDA sẽ đánh giá hiệu quả, độ an toàn, hiệu lực và độ tinh khiết của mọi loại vaccine sau khi nó đã được chứng minh thông qua các thử nghiệm khắt khe, và thường bắt đầu bằng thử nghiệm trên động vật. Khi động vật trải qua tác động dự kiến ​​mà vaccine mang lại (trừ các tác dụng phụ đáng kể), các thử nghiệm sẽ được thực hiện trên người, và được thực hiện trong ba giai đoạn.

Một loại vaccine nếu hứa hẹn sau khi trải qua các giai đoạn đầu sẽ được chuyển sang Giai đoạn 3 - khi hàng nghìn người tham gia sẽ được thử nghiệm và đánh giá. Trong giai đoạn này, một lần nữa các nhà nghiên cứu sẽ tiếp tục cố gắng tìm hiểu hiệu quả thực sự và tính an toàn của vaccine và sau đó, xác định xem có tác dụng phụ xảy ra hay không. Sau khi được phê duyệt, việc giám sát an toàn sẽ được thực hiện thông qua việc sử dụng các công cụ giám sát như hệ thống tiêm chủng…

 

Việc phê duyệt đầy đủ yêu cầu dữ liệu theo dõi lâu hơn - trong sáu tháng

Vaccine của Pfizer cùng với các vaccine khác của Moderna và Johnson & Johnson hiện vẫn được thử nghiệm trên hàng chục nghìn người để xác định tính an toàn và hiệu quả. Ban đầu, FDA yêu cầu các nhà sản xuất chỉ gửi dữ liệu giám sát an toàn trong khoảng 2 tháng đối với những người tình nguyện tham gia nghiên cứu, vì đây là khoảng thời gian mà các tác dụng phụ có nhiều khả năng xảy ra nhất. Khi hoàn thành các đánh giá trong thời gian này, vaccine sẽ được cấp giấy phê duyệt khẩn cấp.

Đối với việc phê duyệt đầy đủ, FDA yêu cầu các công ty sản xuất phải gửi dữ liệu theo dõi trong 6 tháng. Các thanh tra của cơ quan có thẩm quyền cũng đã đến kiểm tra các nhà máy sản xuất vaccine và đánh giá từng bước của quy trình sản xuất để đảm bảo rằng các mũi tiêm được thực hiện trong điều kiện an toàn và vô trùng. Vì vaccine thường được tiêm cho những người khỏe mạnh, chúng thường phải chịu sự giám sát chặt chẽ hơn so với các sản phẩm y tế khác.

Vaccine của Pfizer, Moderna và Johnson & Johnson

Hiện tại với sự chấp thuận hoàn toàn của FDA, vaccine của Pfizer đang mang lại sự chứng thực mạnh mẽ nhất về độ an toàn và tính hiệu quả. Các chuyên gia y tế đang hy vọng sự thay đổi này sẽ thuyết phục được nhiều người chưa tiêm đi tiêm nhiều hơn, cũng như thúc đẩy nhiều doanh nghiệp yêu cầu nhân viên đi tiêm vaccine hơn.

Hãng dược Moderna cũng đã trong quá trình đánh giá để được sự chấp thuận đầy đủ của FDA, trong khi đối với vaccine của Johnson & Johnson, hãng này đã thông báo rằng họ cũng hy vọng sẽ xin xét duyệt vào cuối năm nay.

Vaccine COVID-19 của Pfizer hiện được sử dụng cho các đối tượng từ 12 đến 15 tuổi theo giấy phép phê duyệt khẩn cấp. Bên cạnh đó, FDA vẫn đang cân nhắc và chưa đưa ra quyết định một cách độc lập xem có cần thiết phải sử dụng loại vaccine này cho mũi tiêm thứ 3 (mũi tiêm tăng cường) tại nhóm những người khỏe mạnh hay không.

Tham khảo thêm thông tin tại: Đánh giá hiệu quả và các tác dụng phụ không mong muốn của vaccine Vero Cell (Sinopharm)

 

Viện Y học ứng dụng Việt Nam (Theo Sciencetimes) -
Bình luận
Tin mới
  • 07/01/2026

    Bộ Y tế: 2 đối tượng được tăng mức hưởng khám chữa bệnh BHYT lên 100% từ năm 2026

    Bộ Y tế cho biết, Nghị quyết số 261/2025/QH15 quy định: "Người tham gia BHYT thuộc hộ gia đình cận nghèo, người cao tuổi từ đủ 75 tuổi trở lên đang hưởng trợ cấp hưu trí xã hội được áp dụng mức hưởng 100% chi phí khám bệnh, chữa bệnh trong phạm vi được hưởng của người tham gia BHYT..." Bộ Y tế ngày 6/1 đã có văn bản hoả tốc gửi Bảo hiểm xã hội Việt Nam (Bộ Tài chính); Các Sở Y tế tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh trong toàn quốc về việc chuyển đổi mã quyền lợi đối tượng tham gia BHYT theo Nghị quyết số 261/2025/QH15.

  • 07/01/2026

    Thu hồi sữa Nestlé ở nước ngoài, Cục An toàn thực phẩm vào cuộc kiểm soát tại Việt Nam

    Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) cho biết tập đoàn thực phẩm Nestlé thông báo thu hồi mang tính phòng ngừa một số lô sữa bột dành cho trẻ sơ sinh mang nhãn hiệu Beba và Alfamino được bán tại Đức, do phát hiện khả năng tồn tại Cereulid, một độc tố do vi khuẩn Bacillus cereus tạo ra có thể gây hại cho trẻ nhỏ...

  • 07/01/2026

    Cách uống nước đậu đen rang giảm cân an toàn và hiệu quả

    Nước đậu đen rang là một thức uống có lợi cho sức khỏe và hỗ trợ tốt cho việc giảm cân. Để đạt được hiệu quả tối ưu và giảm cân an toàn cần hiểu rõ về liều lượng, cách chế biến và thành phần dinh dưỡng.

  • 07/01/2026

    Những lợi ích bất ngờ của mùa đông với sức khỏe

    Khi những cơn gió mùa đông bắc tràn về, mang theo cái se lạnh đặc trưng của miền Bắc Việt Nam, nhiều người thường nghĩ ngay đến việc phải đối mặt với thời tiết khắc nghiệt, những căn bệnh giao mùa và cảm giác uể oải. Chúng ta thường gắn mùa đông với hình ảnh của những chiếc lò sưởi ấm cúng, ly ca cao nóng hổi và những buổi tối cuộn mình trong chăn ấm đọc sách. Tuy nhiên, trái với suy nghĩ thông thường, mùa đông không chỉ là mùa của sự nghỉ ngơi mà còn là một giai đoạn mang lại nhiều lợi ích đáng kinh ngạc cho sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta. Mùa đông là thời điểm để cơ thể chúng ta có cơ hội "ngủ đông" theo một cách riêng, làm chậm lại nhịp sống hối hả và tự phục hồi. Đây cũng là mùa của lễ hội, của những khoảnh khắc sum vầy ấm áp. Thay vì chỉ nhìn vào những mặt tiêu cực, hãy cùng khám phá những lý do tại sao chúng ta nên yêu mến và tận hưởng mùa đông.

  • 06/01/2026

    7 lợi ích sức khỏe của thực phẩm bổ sung vitamin A

    Vitamin A là loại vitamin tan trong chất béo, một trong những chất dinh dưỡng thiết yếu, nghĩa là cơ thể bạn không thể tự tổng hợp đủ mà phải bổ sung từ chế độ ăn uống.

  • 06/01/2026

    Những mối nguy hại tới sức khoẻ từ nhà vệ sinh công cộng

    Chắc hẳn ai trong chúng ta cũng đã từng phải sử dụng nhà vệ sinh công cộng, tuy nhiên, đa số nhà vệ sinh công cộng trông không được sạch sẽ lắm, liệu bạn có can đảm ngồi lên bệ ngồi ở những nhà vệ sinh này không? Còn nếu trông nó khá sạch sẽ, bạn có thể vẫn sẽ lo lắng rằng việc ngồi lên bệ ngồi có thể khiến bạn bị mắc những vấn đề về sức khoẻ. Những lo lắng này của bạn hoàn toàn là có căn cứ, cùng tìmg hiểu qua bài viết sau đây!

  • 05/01/2026

    Bộ Y tế quy định mới nhất những bệnh truyền nhiễm, đối tượng phải sử dụng vắc xin, sinh phẩm bắt buộc

    Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Liên Hương vừa ký ban hành Thông tư số 52/2025/TT-BYT quy định danh mục bệnh truyền nhiễm, đối tượng và phạm vi phải sử dụng vắc xin, sinh phẩm y tế bắt buộc.

  • 05/01/2026

    6 loại trà hỗ trợ giảm cân và giảm mỡ bụng

    Uống trà không phải là giải pháp giảm cân nhanh chóng nhưng nếu biết chọn loại trà và sử dụng đúng cách có thể hỗ trợ giảm cân, giảm mỡ bụng theo thời gian.

Xem thêm