Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Ung thư đại trực tràng có liên quan đến việc ăn nhiều thịt đỏ, trình độ học vấn kém và uống nhiều rượu

Ung thư đại trực tràng là một trong những ung thư hàng đầu hiện nay trên toàn cầu. Có rất nhiều nguyên nhân và lý do có thể dẫn đến ung thư đại trực tràng, bên cạnh các yếu tố nguy cơ đã được khoa học chứng minh từ rất lâu. Mới đây, các nhà khoa học đã tìm ra thêm các yếu tố liên quan đến tình trạng ung thư này, cụ thể bao gồm tiêu thụ nhiều thịt đỏ, trình độ học vấn kém và uống nhiều rượu.

Tình trạng gia tăng các trường hợp ung thư đại trực tràng ở những người trẻ tuổi

Theo nghiên cứu mới đây được đăng tải trên Tạp chí JNCI Cancer Spectrum và được nhà xuất bản trường Đại học Oxford xuất bản vào ngày 20 tháng 5 cho thấy: một số yếu tố không phải di truyền có liên quan trực tiếp đến việc gia tăng các trường hợp ung thư đại trực tràng ở những người dưới 50 tuổi. Những yếu tố này bao gồm ăn nhiều thịt đỏ, trình độ học vấn thấp hơn và uống nhiều rượu hơn. Theo các nhà khoa học, tỷ lệ mắc ung thư đại trực tràng khởi phát sớm đã tăng gần gấp đôi trong hai thập kỷ qua từ năm 1992 đến năm 2013, từ 8,6 lên 13,1 trên 100.000 người.

Cũng theo nghiên cứu, đã quan sát thấy tỷ lệ mắc ung thư đại trực tràng ở Mỹ, Canada và Úc đã tăng lên, đặc biệt là những người sinh từ những năm 1960. Báo cáo của các nhà khoa học cho thấy trong thời kỳ này, đã có những thay đổi lớn trong chế độ ăn uống của thế hệ trẻ ở khắp các nước đang phát triển. Mọi người đã bắt đầu ăn ít trái cây hơn, các loại rau không phải khoai tây và các nguồn sữa giàu canxi. Đồng thời, thực phẩm chế biến sẵn cũng được tiêu thụ tăng lên nhiều lần chẳng hạn như các chế phẩm chế biến sẵn từ thịt, bánh pizza, mì ống, pho-mát và nước ngọt. Kết quả là lượng chất xơ, folate và canxi trung bình trở nên thấp hơn mức khuyến nghị.

Đây là một sự thay đổi liên quan đến chế độ ăn uống, và vì có sự gia tăng các trường hợp ung thư đại trực tràng nên điều này càng đáng lo ngại hơn. Các nhà nghiên cứu cho biết ung thư đại trực tràng có kết quả tồi tệ hơn ở những người trẻ tuổi so với những người được chẩn đoán ở nhóm lớn tuổi, và đó là lý do tại sao việc tầm soát ung thư nên được bắt đầu ở độ tuổi trẻ.

Các yếu tố nguy cơ ung thư đại trực tràng

Theo các chuyên gia, các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra các yếu tố nguy cơ khác nhau đối với ung thư đại trực tràng khởi phát sớm, bao gồm tiêu thụ nhiều thịt chế biến hơn, giảm tiêu thụ rau và trái cây họ cam quýt, chỉ số BMI cao, lối sống ít vận động, sử dụng nhiều rượu, hút thuốc, giảm sử dụng aspirin và bệnh tiểu đường. Tuy nhiên, chưa có đánh giá toàn diện và trên quy mô lớn so sánh mức độ của những nguy cơ này với ung thư đại trực tràng khởi phát muộn, cũng như đánh giá liệu những nguy cơ này có tương quan với các loại ung thư đại trực tràng cụ thể hay không.

Các nhà nghiên cứu đã xem xét dữ liệu từ 13 nghiên cứu liên quan đến hơn 3.000 bệnh nhân ung thư và hơn 4.000 người đối chứng trong độ tuổi dưới 50 tuổi, và gần 23.500 bệnh nhân ung thư và hơn 35.000 người đối chứng ở những người từ 50 tuổi trở lên. Theo đó, ung thư đại trực tràng khởi phát sớm có liên quan đến việc sử dụng Aspirin không thường xuyên, ăn nhiều thịt đỏ, trình độ học vấn kém, uống nhiều rượu. Nghiên cứu cũng phát hiện ra rằng tổng lượng chất xơ thấp hơn có liên quan chặt chẽ đến ung thư trực tràng hơn là ung thư đại trực tràng.

Một số yếu tố nguy cơ khác liên quan đến ung thư đại trực tràng bao gồm: tiền sử bệnh tiểu đường, hàm lượng folate thấp, chất xơ trong chế độ ăn và lượng canxi tiêu thụ hàng ngày. Điều thú vị là các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng chỉ số BMI và thói quen hút thuốc không phải là một số yếu tố nguy cơ ở nhóm khởi phát sớm, và điều này trái ngược với nhóm khởi phát muộn.

Tổng kết

Các nghiên cứu trên quy mô lớn vẫn đang tiếp tục tìm hiểu về các yếu tố nguy cơ không di truyền đối với ung thư đại trực tràng khởi phát sớm, nhằm cung cấp thêm các bằng chứng cho việc xác định sớm nguy cơ và giảm thiểu gánh nặng gia tăng của căn bệnh này.

Tham khảo thêm thông tin tại: 10 sự thật về đại tràng của bạn

 

Bình luận
Tin mới
  • 14/01/2026

    Thói quen sử dụng đồ hộp của người Việt (Phần 2)

    Trong bối cảnh cuộc sống bận rộn của người Việt, thực phẩm đóng hộp ngày càng trở thành lựa chọn phổ biến để tiết kiệm thời gian. Tuy nhiên, thói quen sử dụng loại thực phẩm này thường đi kèm với những sai lầm cơ bản, dẫn đến rủi ro sức khỏe không đáng có. Phần 2 của bài viết Thói quan sử dụng đồ hộp sẽ phân tích các lỗi thường gặp và đưa ra lời khuyên để sử dụng an toàn hơn.

  • 14/01/2026

    6 lý do bạn nên bắt đầu ăn hạt chia ngay hôm nay

    Hạt chia rất giàu chất dinh dưỡng và chứa chất xơ, acid béo omega-3, protein, khoáng chất và chất chống oxy hóa mang lại nhiều lợi ích như hỗ trợ sức khỏe tim mạch, kiểm soát lượng đường trong máu, hạ huyết áp...

  • 13/01/2026

    Thói quen sử dụng đồ hộp của người Việt (Phần 1)

    Thực phẩm đóng hộp không phải là xấu, nhưng chỉ thực sự an toàn khi được sản xuất đúng quy chuẩn, kiểm soát chất lượng nghiêm ngặt và được người tiêu dùng lựa chọn, bảo quản và sử dụng đúng cách.

  • 13/01/2026

    Chất cấm trong mì sợi ở TPHCM: Nguy cơ ngộ độc, vô sinh và ung thư rình rập

    Một đường dây sản xuất mì sợi ở TPHCM bị phát hiện sử dụng hàn the, soda công nghiệp và silicate tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc, tổn thương gan thận và ảnh hưởng sinh sản nếu dùng lâu dài.

  • 13/01/2026

    Lý do không nên uống sữa cùng lúc với 7 loại thực phẩm sau

    Sữa là một nguồn dinh dưỡng tốt. Tuy nhiên, có một số thực phẩm và đồ uống không nên kết hợp khi uống sữa vì dễ gây ra vấn đề về tiêu hóa, giảm hấp thu dưỡng chất, hoặc thậm chí tạo ra các chất có hại.

  • 13/01/2026

    Tăng huyết áp: Hiểu đúng để sống khỏe mỗi ngày

    Tăng huyết áp, hay còn gọi là huyết áp cao, là một vấn đề sức khỏe phổ biến ảnh hưởng đến hàng triệu người trên thế giới. Được mệnh danh là "kẻ giết người thầm lặng", tình trạng này thường không có triệu chứng rõ ràng nhưng có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng như đột quỵ, nhồi máu cơ tim hay suy thận.

  • 12/01/2026

    Cách ăn trái cây tốt cho người bị tăng mỡ máu

    Ăn trái cây rất tốt cho người bị tăng mỡ máu. Tuy nhiên, điều quan trọng là người bệnh cần biết cách lựa chọn loại trái cây phù hợp và ăn đúng cách mới có hiệu quả và không làm tăng triglyceride.

  • 12/01/2026

    9 dấu hiệu cảnh báo của bệnh viêm khớp

    Các triệu chứng viêm khớp không nên bị bỏ qua. Bằng cách phát hiện sớm các dấu hiệu cảnh báo, bạn có thể được chẩn đoán chính xác và điều trị thích hợp trước khi tình trạng tàn tật nghiêm trọng xảy ra.

Xem thêm