Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Ung thư đại trực tràng có liên quan đến việc ăn nhiều thịt đỏ, trình độ học vấn kém và uống nhiều rượu

Ung thư đại trực tràng là một trong những ung thư hàng đầu hiện nay trên toàn cầu. Có rất nhiều nguyên nhân và lý do có thể dẫn đến ung thư đại trực tràng, bên cạnh các yếu tố nguy cơ đã được khoa học chứng minh từ rất lâu. Mới đây, các nhà khoa học đã tìm ra thêm các yếu tố liên quan đến tình trạng ung thư này, cụ thể bao gồm tiêu thụ nhiều thịt đỏ, trình độ học vấn kém và uống nhiều rượu.

Tình trạng gia tăng các trường hợp ung thư đại trực tràng ở những người trẻ tuổi

Theo nghiên cứu mới đây được đăng tải trên Tạp chí JNCI Cancer Spectrum và được nhà xuất bản trường Đại học Oxford xuất bản vào ngày 20 tháng 5 cho thấy: một số yếu tố không phải di truyền có liên quan trực tiếp đến việc gia tăng các trường hợp ung thư đại trực tràng ở những người dưới 50 tuổi. Những yếu tố này bao gồm ăn nhiều thịt đỏ, trình độ học vấn thấp hơn và uống nhiều rượu hơn. Theo các nhà khoa học, tỷ lệ mắc ung thư đại trực tràng khởi phát sớm đã tăng gần gấp đôi trong hai thập kỷ qua từ năm 1992 đến năm 2013, từ 8,6 lên 13,1 trên 100.000 người.

Cũng theo nghiên cứu, đã quan sát thấy tỷ lệ mắc ung thư đại trực tràng ở Mỹ, Canada và Úc đã tăng lên, đặc biệt là những người sinh từ những năm 1960. Báo cáo của các nhà khoa học cho thấy trong thời kỳ này, đã có những thay đổi lớn trong chế độ ăn uống của thế hệ trẻ ở khắp các nước đang phát triển. Mọi người đã bắt đầu ăn ít trái cây hơn, các loại rau không phải khoai tây và các nguồn sữa giàu canxi. Đồng thời, thực phẩm chế biến sẵn cũng được tiêu thụ tăng lên nhiều lần chẳng hạn như các chế phẩm chế biến sẵn từ thịt, bánh pizza, mì ống, pho-mát và nước ngọt. Kết quả là lượng chất xơ, folate và canxi trung bình trở nên thấp hơn mức khuyến nghị.

Đây là một sự thay đổi liên quan đến chế độ ăn uống, và vì có sự gia tăng các trường hợp ung thư đại trực tràng nên điều này càng đáng lo ngại hơn. Các nhà nghiên cứu cho biết ung thư đại trực tràng có kết quả tồi tệ hơn ở những người trẻ tuổi so với những người được chẩn đoán ở nhóm lớn tuổi, và đó là lý do tại sao việc tầm soát ung thư nên được bắt đầu ở độ tuổi trẻ.

Các yếu tố nguy cơ ung thư đại trực tràng

Theo các chuyên gia, các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra các yếu tố nguy cơ khác nhau đối với ung thư đại trực tràng khởi phát sớm, bao gồm tiêu thụ nhiều thịt chế biến hơn, giảm tiêu thụ rau và trái cây họ cam quýt, chỉ số BMI cao, lối sống ít vận động, sử dụng nhiều rượu, hút thuốc, giảm sử dụng aspirin và bệnh tiểu đường. Tuy nhiên, chưa có đánh giá toàn diện và trên quy mô lớn so sánh mức độ của những nguy cơ này với ung thư đại trực tràng khởi phát muộn, cũng như đánh giá liệu những nguy cơ này có tương quan với các loại ung thư đại trực tràng cụ thể hay không.

Các nhà nghiên cứu đã xem xét dữ liệu từ 13 nghiên cứu liên quan đến hơn 3.000 bệnh nhân ung thư và hơn 4.000 người đối chứng trong độ tuổi dưới 50 tuổi, và gần 23.500 bệnh nhân ung thư và hơn 35.000 người đối chứng ở những người từ 50 tuổi trở lên. Theo đó, ung thư đại trực tràng khởi phát sớm có liên quan đến việc sử dụng Aspirin không thường xuyên, ăn nhiều thịt đỏ, trình độ học vấn kém, uống nhiều rượu. Nghiên cứu cũng phát hiện ra rằng tổng lượng chất xơ thấp hơn có liên quan chặt chẽ đến ung thư trực tràng hơn là ung thư đại trực tràng.

Một số yếu tố nguy cơ khác liên quan đến ung thư đại trực tràng bao gồm: tiền sử bệnh tiểu đường, hàm lượng folate thấp, chất xơ trong chế độ ăn và lượng canxi tiêu thụ hàng ngày. Điều thú vị là các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng chỉ số BMI và thói quen hút thuốc không phải là một số yếu tố nguy cơ ở nhóm khởi phát sớm, và điều này trái ngược với nhóm khởi phát muộn.

Tổng kết

Các nghiên cứu trên quy mô lớn vẫn đang tiếp tục tìm hiểu về các yếu tố nguy cơ không di truyền đối với ung thư đại trực tràng khởi phát sớm, nhằm cung cấp thêm các bằng chứng cho việc xác định sớm nguy cơ và giảm thiểu gánh nặng gia tăng của căn bệnh này.

Tham khảo thêm thông tin tại: 10 sự thật về đại tràng của bạn

 

Bình luận
Tin mới
  • 24/05/2026

    Phòng tránh ung thư: Những thói quen nhỏ tạo nên sự khác biệt lớn

    Ung thư hiện là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu tại Việt Nam và trên thế giới. Tuy nhiên, khoảng 30–50% các trường hợp ung thư có thể phòng ngừa được thông qua thay đổi lối sống.

  • 23/05/2026

    Điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

    Nhiều người lo ngại việc ăn tinh bột sẽ làm tăng đường huyết nhưng gạo lứt lại mang đến một phản ứng hoàn toàn khác biệt. Vậy điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

  • 23/05/2026

    Bệnh thủy đậu - Nỗi nguy hiểm cho trẻ nhỏ

    Thủy đậu tuy là bệnh lành tính ở đa số trường hợp, nhưng nếu không được chăm sóc và điều trị đúng cách, bệnh có thể gây ra nhiều tác hại nghiêm trọng. Các nốt phỏng nước dễ bị vỡ, dẫn đến nhiễm trùng da, để lại sẹo hoặc biến chứng viêm mô tế bào. Ở những người có hệ miễn dịch yếu, đặc biệt là trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai và người lớn tuổi, thủy đậu có thể gây viêm phổi, viêm não hoặc nhiễm trùng huyết, đe dọa tính mạng.

  • 22/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe của quả mận ít người biết

    Quả mận rất giàu dinh dưỡng và mang lại nhiều lợi ích sức khỏe. Giàu chất xơ, chất chống oxy hóa, vitamin và khoáng chất, quả mận có thể giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

  • 22/05/2026

    Sớm cải thiện chiều cao cho con để không bỏ lỡ “giai đoạn vàng”

    Chiều cao của trẻ từ lâu không còn là câu chuyện riêng của từng gia đình, mà đã trở thành một phần trong mục tiêu nâng cao tầm vóc thế hệ tương lai. Thông qua chiến dịch “Vì một kỷ nguyên cao khỏe” và từ góc nhìn chuyên môn, các chuyên gia cho rằng cha mẹ cần chú ý hơn đến việc phát triển chiều cao của con, chủ động kiểm tra sớm hơn để có giải pháp tối ưu kịp thời trong giai đoạn phát triển “vàng” của trẻ.

  • 22/05/2026

    5 nhóm thực phẩm làm tăng nguy cơ ung thư đại tràng

    Ung thư đại tràng, là một bệnh lý ác tính khởi phát từ ruột già hoặc đại tràng. Căn bệnh này thường bắt đầu một cách âm thầm dưới dạng những khối u nhỏ, lành tính được gọi là polyp mọc trên lớp niêm mạc bên trong đại tràng. Nếu không được tầm soát và can thiệp kịp thời, theo thời gian, một số polyp này có thể đột biến và tiến triển thành ung thư.

  • 21/05/2026

    5 loại thực phẩm nên ăn khi bị sốt

    Khi bị sốt, ăn các thực phẩm giàu dinh dưỡng, uống đủ nước là biện pháp khắc phục tại nhà hiệu quả giúp người bệnh cảm thấy dễ chịu hơn và hỗ trợ hệ miễn dịch khi cơn sốt giảm dần.

  • 20/05/2026

    7 loại trái cây giúp tăng cường sức khỏe đường ruột

    Trái cây giàu chất xơ và enzyme tự nhiên giúp cải thiện sức khỏe đường ruột. Thay vì phụ thuộc vào thuốc, việc bổ sung những thực phẩm này hàng ngày sẽ kích thích nhu động ruột, ngăn ngừa táo bón và bảo vệ hệ vi sinh bền vững.

Xem thêm