Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tuổi dậy thì khiến thanh thiếu niên mất ngủ như thế nào?

Từ việc tăng thời gian sử dụng thiết bị đến thay đổi trong quá trình phát triển, không ngạc nhiên khi thiếu ngủ ở thanh thiếu niên là một vấn đề lớn với nhiều gia đình.

Cho dù bọn trẻ mới lớn của bạn đặt lại chuông báo thức vào mỗi buổi sáng hay chúng hoàn toàn phớt lờ chuông để ngủ tiếp... thì hình ảnh chúng thiếu năng lượng buổi sáng sớm đã quá quen thuộc rồi. Nhưng tại sao thanh thiếu niên nổi tiếng là hay mệt mỏi và uể oải?

Theo các chuyên gia, đó là sự kết hợp giữa việc lướt web vào đêm khuya và những thay đổi sinh lý tự nhiên xảy ra trong thời niên thiếu. Carly Dober, Chuyên gia Sức khỏe Tâm thần của Ứng dụng Headspace, cho biết: "Hoóc môn tuổi dậy thì làm thay đổi đồng hồ sinh học của thanh thiếu niên nhanh hơn khoảng một hoặc hai giờ, khiến họ buồn ngủ hơn một đến hai giờ sau đó".

Kết hợp điều này với sự cám dỗ của thời gian xem điện thoại và các thiết bị vào đêm muộn dẫn đến việc thanh thiếu niên đang phải vật lộn để có được giấc ngủ cần thiết.

Tại sao thanh thiếu niên cần ngủ nhiều hơn?

Giấc ngủ là điều cần thiết cho tất cả chúng ta, đặc biệt là đối với thanh thiếu niên vẫn đang phát triển. Điều này quan trọng đến mức chính phủ Úc khuyến nghị họ nên ngủ 8-10 giờ mỗi đêm, trái ngược với 7-9 giờ của người lớn.

Carly nói: "Bộ não của thanh thiếu niên đang phát triển với tốc độ nhanh đến mức giấc ngủ là điều không thể bàn cãi. Giấc ngủ rất cần thiết cho thanh thiếu niên vì nó đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển thể chất và tinh thần của các em".

Mặc dù có xu hướng ngủ nướng tự nhiên nhưng một nghiên cứu năm 2018 cho thấy chỉ một nửa số thanh niên 16-17 tuổi ngủ đủ giấc. Những số liệu thống kê này chỉ được ghi lại vào các buổi tối trong tuần, khi lịch học buổi sáng buộc thanh thiếu niên phải thức dậy và rời khỏi giường.

Carly nói: "Mặc dù thanh thiếu niên ngủ muộn hơn nhưng thời gian bắt đầu đi học không cho phép họ ngủ nướng.

""Nợ ngủ" hàng đêm này dẫn đến tình trạng thiếu ngủ kinh niên" - Carly nói thêm.

Với tình trạng thiếu ngủ này, chuyên gia về giấc ngủ Olivia Arezzolo cho biết thanh thiếu niên đang làm ảnh hưởng đến một số quá trình khá quan trọng như khả năng duy trì trí nhớ và khả năng miễn dịch.

Olivia cho biết: "Trong khi ngủ sâu, não của chúng ta giải độc khỏi beta amyloid, một chất độc thần kinh góp phần gây ra sương mù não và mất trí nhớ. Đây là lý do tại sao nếu không ngủ, chúng ta gặp khó khăn trong việc tập trung và ghi nhớ chính xác các sự kiện".

Olivia cho biết giấc ngủ sâu cũng là lúc chúng ta sản xuất 70% hormone tăng trưởng của con người, đây là hormone chính để sửa chữa và phục hồi tế bào. Cô nói: "Chúng ta sẽ làm hỏng quá trình này nếu chúng ta không ngủ đủ giấc, điều này khiến chúng ta cảm thấy mệt mỏi, kiệt sức và dễ bị ốm hơn".

Tác động của màn hình trước khi đi ngủ đối với thanh thiếu niên

Mặc dù chính phủ khuyến nghị thanh thiếu niên nên tắt màn hình ít nhất một giờ trước khi đi ngủ, nhưng nhiều người không thể cưỡng lại. Một nghiên cứu của Viện Nghiên cứu Gia đình Úc cho thấy 90% trẻ em từ 8-18 tuổi sử dụng thiết bị điện tử một giờ trước khi đi ngủ ít nhất một đêm mỗi tuần, với 51% sử dụng thiết bị mỗi đêm.

Tương tác với TikTok và các chương trình Netflix mới phát hành không chỉ giúp bộ não luôn hoạt động mà ánh sáng của màn hình cũng báo hiệu bộ não luôn tỉnh táo. Carly nói: "Vào buổi tối, ánh sáng xanh phát ra từ tivi, điện thoại di động và máy tính có thể ngăn cản việc sản xuất đủ melatonin, chất dẫn truyền thần kinh chịu trách nhiệm cho giấc ngủ".

Điều này có ý nghĩa gì đối với thanh thiếu niên?

Theo một đánh giá có hệ thống năm 2016, thời lượng giấc ngủ ngắn hơn, chất lượng giấc ngủ thấp hơn, độ trễ giấc ngủ lớn hơn (thời gian cần thiết để đi vào giấc ngủ) và buồn ngủ vào ngày hôm sau đều liên quan đến việc sử dụng màn hình trước khi đi ngủ.

Cách tạo thói quen ngủ lành mạnh cho thanh thiếu niên

Đề cập đến vấn đề đi ngủ có thể khó khăn, đặc biệt là với thanh thiếu niên. Carly cho biết: "Cố gắng làm việc với con bạn và không tranh cãi với chúng, vì chúng có nhiều khả năng cộng tác hơn khi bạn tích cực thảo luận vấn đề với chúng".

Cũng giống như không bậc cha mẹ nào muốn sống với một thiếu niên thiếu ngủ, không một thiếu niên nào muốn cảm thấy khó chịu khi một đêm ngủ không ngon giấc. Carly đề xuất những lời khuyên sau đây để giúp con bạn bắt đầu có thói quen ngủ lành mạnh:

Bạn có thể:

  • Cho con ngủ nướng vào cuối tuần
  • Khuyến khích ngủ sớm mỗi tuần một lần
  • Cùng nhau quyết định giới hạn thời gian thích hợp cho bất kỳ hoạt động kích thích nào như bài tập về nhà hoặc thời gian xem màn hình
  • Tránh các cuộc hẹn, lớp học hoặc buổi đào tạo vào sáng sớm nếu có thể
  • Khuyến khích con bạn chợp mắt buổi chiều sau giờ học để giúp nạp lại năng lượng, nếu chúng có thời gian

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Bạn biết gì về các giai đoạn tuổi dậy thì?

Theo vtv.vn
Bình luận
Tin mới
  • 03/03/2026

    Giảm cân sau Tết: Cẩn trọng “bẫy” quảng cáo thần tốc

    Sau Tết, nhu cầu giảm cân tăng cao nhưng các phương pháp “thần tốc” tiềm ẩn nhiều rủi ro, đòi hỏi người dân phải tỉnh táo lựa chọn giải pháp an toàn và khoa học.

  • 03/03/2026

    Danh sách 291 mỹ phẩm bị thu hồi

    Danh sách 291 mỹ phẩm bị thu hồi

  • 03/03/2026

    Tăng cường hệ miễn dịch qua thảo dược - một góc nhìn khoa học

    Thảo dược là tập hợp các thực vật đã được nhân loại sử dụng trong chăm sóc sức khỏe từ lâu đời.

  • 03/03/2026

    7 cách tăng testosterone tự nhiên giúp nam giới duy trì 'phong độ'

    Testosterone là hormone quan trọng ảnh hưởng tới sức khỏe sinh lý, khối lượng cơ bắp và mật độ xương ở nam giới. Dù nồng độ hormone này suy giảm theo tuổi tác, nhưng lối sống khoa học có thể giúp cải thiện testosterone một cách tự nhiên và an toàn.

  • 03/03/2026

    Dầu thực vật có hại cho sức khỏe hay đang bị hiểu sai?

    Dầu thực vật đang bị gắn mác "kẻ thù" của sức khỏe, với những lo ngại về viêm nhiễm, bệnh tim mạch và quy trình chế biến. Tuy nhiên, các nghiên cứu trong những năm gần đây cho thấy dầu thực vật không phải là “thủ phạm” gây bệnh. Vấn đề cốt lõi nằm ở việc bạn lựa chọn loại dầu nào để sử dụng, cách chế biến và liều lượng tiêu thụ như thế nào?

  • 02/03/2026

    Táo ta có tác dụng gì?

    Trong kho tàng Y học cổ truyền Việt Nam, táo ta không chỉ là loại trái cây dân dã, gắn bó với làng quê mà còn được coi là một vị thuốc quý, có tác dụng bồi bổ cơ thể, hỗ trợ phòng và trị nhiều chứng bệnh thường gặp.

  • 02/03/2026

    Tại sao cà phê lại tốt cho hệ tiêu hóa

    Cà phê không chỉ là thức uống giúp tỉnh táo mà còn được xem là một "trợ thủ" đắc lực cho hệ tiêu hóa nếu được sử dụng đúng cách. Dưới đây là phân tích chi tiết về lý do tại sao cà phê lại tốt cho đường ruột và các cơ quan tiêu hóa liên quan.

  • 01/03/2026

    Bệnh lao dễ lây hơn trong mùa nồm ẩm: Nguy cơ và cách bảo vệ

    Mùa nồm ẩm với những cơn mưa phùn và không khí luôn ẩm ướt là kiểu thời tiết đặc trưng khi giao mùa. Không chỉ khiến nhà cửa lúc nào cũng nhớp nháp, khó chịu, đây còn là thời điểm lý tưởng để các loại vi khuẩn, nấm mốc sinh sôi và gây hại cho sức khỏe. Đáng chú ý, vi khuẩn lao trở thành mối lo ngại hàng đầu vì chúng rất dễ phát tán và tồn tại lâu hơn trong môi trường thiếu ánh nắng này. Để giúp bạn và gia đình chủ động phòng bệnh, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về nguy cơ lây nhiễm lao trong mùa nồm cũng như các cách bảo vệ sức khỏe hiệu quả nhất.

Xem thêm