Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tuổi dậy thì khiến thanh thiếu niên mất ngủ như thế nào?

Từ việc tăng thời gian sử dụng thiết bị đến thay đổi trong quá trình phát triển, không ngạc nhiên khi thiếu ngủ ở thanh thiếu niên là một vấn đề lớn với nhiều gia đình.

Cho dù bọn trẻ mới lớn của bạn đặt lại chuông báo thức vào mỗi buổi sáng hay chúng hoàn toàn phớt lờ chuông để ngủ tiếp... thì hình ảnh chúng thiếu năng lượng buổi sáng sớm đã quá quen thuộc rồi. Nhưng tại sao thanh thiếu niên nổi tiếng là hay mệt mỏi và uể oải?

Theo các chuyên gia, đó là sự kết hợp giữa việc lướt web vào đêm khuya và những thay đổi sinh lý tự nhiên xảy ra trong thời niên thiếu. Carly Dober, Chuyên gia Sức khỏe Tâm thần của Ứng dụng Headspace, cho biết: "Hoóc môn tuổi dậy thì làm thay đổi đồng hồ sinh học của thanh thiếu niên nhanh hơn khoảng một hoặc hai giờ, khiến họ buồn ngủ hơn một đến hai giờ sau đó".

Kết hợp điều này với sự cám dỗ của thời gian xem điện thoại và các thiết bị vào đêm muộn dẫn đến việc thanh thiếu niên đang phải vật lộn để có được giấc ngủ cần thiết.

Tại sao thanh thiếu niên cần ngủ nhiều hơn?

Giấc ngủ là điều cần thiết cho tất cả chúng ta, đặc biệt là đối với thanh thiếu niên vẫn đang phát triển. Điều này quan trọng đến mức chính phủ Úc khuyến nghị họ nên ngủ 8-10 giờ mỗi đêm, trái ngược với 7-9 giờ của người lớn.

Carly nói: "Bộ não của thanh thiếu niên đang phát triển với tốc độ nhanh đến mức giấc ngủ là điều không thể bàn cãi. Giấc ngủ rất cần thiết cho thanh thiếu niên vì nó đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển thể chất và tinh thần của các em".

Mặc dù có xu hướng ngủ nướng tự nhiên nhưng một nghiên cứu năm 2018 cho thấy chỉ một nửa số thanh niên 16-17 tuổi ngủ đủ giấc. Những số liệu thống kê này chỉ được ghi lại vào các buổi tối trong tuần, khi lịch học buổi sáng buộc thanh thiếu niên phải thức dậy và rời khỏi giường.

Carly nói: "Mặc dù thanh thiếu niên ngủ muộn hơn nhưng thời gian bắt đầu đi học không cho phép họ ngủ nướng.

""Nợ ngủ" hàng đêm này dẫn đến tình trạng thiếu ngủ kinh niên" - Carly nói thêm.

Với tình trạng thiếu ngủ này, chuyên gia về giấc ngủ Olivia Arezzolo cho biết thanh thiếu niên đang làm ảnh hưởng đến một số quá trình khá quan trọng như khả năng duy trì trí nhớ và khả năng miễn dịch.

Olivia cho biết: "Trong khi ngủ sâu, não của chúng ta giải độc khỏi beta amyloid, một chất độc thần kinh góp phần gây ra sương mù não và mất trí nhớ. Đây là lý do tại sao nếu không ngủ, chúng ta gặp khó khăn trong việc tập trung và ghi nhớ chính xác các sự kiện".

Olivia cho biết giấc ngủ sâu cũng là lúc chúng ta sản xuất 70% hormone tăng trưởng của con người, đây là hormone chính để sửa chữa và phục hồi tế bào. Cô nói: "Chúng ta sẽ làm hỏng quá trình này nếu chúng ta không ngủ đủ giấc, điều này khiến chúng ta cảm thấy mệt mỏi, kiệt sức và dễ bị ốm hơn".

Tác động của màn hình trước khi đi ngủ đối với thanh thiếu niên

Mặc dù chính phủ khuyến nghị thanh thiếu niên nên tắt màn hình ít nhất một giờ trước khi đi ngủ, nhưng nhiều người không thể cưỡng lại. Một nghiên cứu của Viện Nghiên cứu Gia đình Úc cho thấy 90% trẻ em từ 8-18 tuổi sử dụng thiết bị điện tử một giờ trước khi đi ngủ ít nhất một đêm mỗi tuần, với 51% sử dụng thiết bị mỗi đêm.

Tương tác với TikTok và các chương trình Netflix mới phát hành không chỉ giúp bộ não luôn hoạt động mà ánh sáng của màn hình cũng báo hiệu bộ não luôn tỉnh táo. Carly nói: "Vào buổi tối, ánh sáng xanh phát ra từ tivi, điện thoại di động và máy tính có thể ngăn cản việc sản xuất đủ melatonin, chất dẫn truyền thần kinh chịu trách nhiệm cho giấc ngủ".

Điều này có ý nghĩa gì đối với thanh thiếu niên?

Theo một đánh giá có hệ thống năm 2016, thời lượng giấc ngủ ngắn hơn, chất lượng giấc ngủ thấp hơn, độ trễ giấc ngủ lớn hơn (thời gian cần thiết để đi vào giấc ngủ) và buồn ngủ vào ngày hôm sau đều liên quan đến việc sử dụng màn hình trước khi đi ngủ.

Cách tạo thói quen ngủ lành mạnh cho thanh thiếu niên

Đề cập đến vấn đề đi ngủ có thể khó khăn, đặc biệt là với thanh thiếu niên. Carly cho biết: "Cố gắng làm việc với con bạn và không tranh cãi với chúng, vì chúng có nhiều khả năng cộng tác hơn khi bạn tích cực thảo luận vấn đề với chúng".

Cũng giống như không bậc cha mẹ nào muốn sống với một thiếu niên thiếu ngủ, không một thiếu niên nào muốn cảm thấy khó chịu khi một đêm ngủ không ngon giấc. Carly đề xuất những lời khuyên sau đây để giúp con bạn bắt đầu có thói quen ngủ lành mạnh:

Bạn có thể:

  • Cho con ngủ nướng vào cuối tuần
  • Khuyến khích ngủ sớm mỗi tuần một lần
  • Cùng nhau quyết định giới hạn thời gian thích hợp cho bất kỳ hoạt động kích thích nào như bài tập về nhà hoặc thời gian xem màn hình
  • Tránh các cuộc hẹn, lớp học hoặc buổi đào tạo vào sáng sớm nếu có thể
  • Khuyến khích con bạn chợp mắt buổi chiều sau giờ học để giúp nạp lại năng lượng, nếu chúng có thời gian

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Bạn biết gì về các giai đoạn tuổi dậy thì?

Theo vtv.vn
Bình luận
Tin mới
  • 11/06/2026

    Lý do bạn không nên bỏ phí lõi dứa

    Khi ăn dứa, đa số mọi người thường có thói quen gọt bỏ phần lõi vì nó cứng, ít ngọt và đôi khi gây cảm giác rát lưỡi. Thực ra là chúng ta đang vô tình lãng phí phần rất giá trị của quả dứa.

  • 11/06/2026

    Hành trình xây dựng lối sống lành mạnh để kéo dài tuổi thọ

    Lối sống và thói quen hằng ngày là nhân tố then chốt quyết định tuổi thọ của con người. Từ việc ưu tiên thực phẩm thực vật, duy trì vận động đến việc chăm sóc sức khỏe tinh thần và giấc ngủ, những thay đổi nhỏ ngay từ hôm nay chính là chìa khóa vàng giúp bạn mở ra một tương lai khỏe mạnh và trường thọ.

  • 10/06/2026

    Một ngày nên ăn bao nhiêu khoai lang để giảm cân hiệu quả?

    Khoai lang là thực phẩm phổ biến trong nhiều thực đơn ăn kiêng giảm cân. Tuy nhiên, không phải cứ ăn thay cơm là sẽ gầy. Việc ăn sai liều lượng hoặc sai thời điểm có thể khiến nỗ lực giảm cân thất bại.

  • 10/06/2026

    Thải độc đại tràng (Colon Detox): Liệu có thực sự tốt cho sức khỏe?

    Nhiều người tin rằng việc làm sạch đại tràng giúp cơ thể "tống khứ" độc tố và cải thiện sức khỏe toàn diện. Tuy nhiên, dưới góc độ khoa học, phương pháp này tiềm ẩn nhiều rủi ro hơn là lợi ích nếu không có chỉ định y khoa.

  • 09/06/2026

    5 bài thuốc từ vỏ quýt khô hỗ trợ sức khỏe

    Vỏ quýt khô là dược liệu quen thuộc hỗ trợ tiêu hóa, giảm đờm... Tuy nhiên, khi kết hợp đúng cách với các vị thuốc khác, có thể giúp cải thiện nhiều vấn đề sức khỏe thường gặp trong giai đoạn giao mùa.

  • 09/06/2026

    Làm thế nào để xem World Cup tại nhà thoải mái hơn?

    Giải vô địch bóng đá thế giới FIFA World Cup 2026 sẽ chính thức khởi tranh vào ngày 11/6/2026. Với người hâm mộ bóng đá, đây là khoảng thời gian kéo dài hàng tháng với những trận cầu liên tục, các buổi xem đêm khuya và nhiều giờ liền ngồi trước màn hình TV.

  • 08/06/2026

    6 nhóm người không nên ăn lá tía tô

    Lá tía tô mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, nhưng không phải ai cũng phù hợp sử dụng. Một số đối tượng nếu dùng không đúng cách có thể gặp tác dụng không mong muốn, cần thận trọng khi đưa vào chế độ ăn.

  • 08/06/2026

    Ung thư đại trực tràng có gây đầy hơi và tăng cân không?

    Thông thường, khi nhắc đến ung thư, người ta thường nghĩ ngay đến tình trạng sụt cân nhanh chóng. Tuy nhiên, đối với ung thư đại trực tràng, thực tế lại có thể gây ra những biểu hiện ngược lại như đầy hơi và tăng cân.

Xem thêm