COPD có thể gây ra nhiều loại tiếng ran khác nhau, bao gồm tiếng ran Rhochi, thở khò khè (wheezing) và tiếng ran nổ. Bài viết này sẽ đề cập về các loại tiếng ran khi nghe phổi có thể gặp ở người bệnh COPD.

Tiếng thở khò khè (Wheezing)
Viện Tim, Phổi và Huyết Học Quốc gia Hoa Kỳ lưu ý rằng COPD có thể gây ra tiếng thở khò khè khi họ thở. Âm thanh thở khò khè xảy ra do rung động của các thành hẹp do viêm của các phế quản nhỏ. COPD khiến các đường thở nhỏ hẹp lại, dẫn đến âm thanh như tiếng rít khi không khí cố gắng di chuyển qua các đoạn hẹp trong quá trình thở ra. Khi thở khò khè xuất hiện ở phổi, biểu hiện là tiếng rít tần số cao khi thở ra.
Crackling - Ran ẩm
Crackling, hay còn được gọi là ran ẩm, mô tả một âm thanh trong phổi giống như tiếng sủi khi một người hít vào. Theo một nghiên cứu năm 2021, ran ẩm khá thường gặp ở COPD. Có hai loại ran ẩm khác nhau có thể phát hiện được trong phổi: to hạt (thô) và nhỏ hạt (mịn). Tiếng ran ẩm thô ráp thường điển hình hơn của COPD và biểu hiện dưới dạng âm thanh kéo dài, có âm vực thấp. Những chiếc ran ẩm mịn có âm vực cao hơn. Tiếng nổ lách tách bắt nguồn từ các bong bóng khí đi qua chất lỏng, chẳng hạn như chất nhầy, trong đường thở. Ho xảy ra như một phản ứng sinh học để loại bỏ chất lỏng này.
Rhonchi
Theo một bài báo năm 2018, Rhonchi là những âm thanh có âm vực thấp, ọc ọc liên tục mà một người có thể nghe thấy khi họ hít vào và thở ra. Những âm thanh thở này chỉ ra sự tích tụ chất tiết trong đường hô hấp trên, có thể xảy ra với COPD.
Âm thở ở người khoẻ mạnh sẽ như thế nào?
Nói chung, âm thanh thở lành mạnh là tiếng thở êm ái và thường qua miệng. Các bác sĩ có thể phân loại âm thanh thở bình thường từ phổi thành:
Phế quản: Đây là những âm thanh to, the thé và chói tai. Chúng có xu hướng to hơn khi một người thở ra.
Phế quản-phế nang: Chúng có âm vực tầm trung. Chúng có thể nghe được khi một người hít vào và thở ra.
Phế nang: Đây là những âm thanh mềm và có âm độ thấp. Chúng có xu hướng to hơn khi một người hít vào.
Bác sĩ có thể đánh giá những âm thanh này hiệu quả nhất bằng ống nghe và họ sẽ phân tích tất cả các âm thanh dựa trên thời lượng, cường độ, cao độ và thời gian của chúng. Phổi khỏe mạnh tạo ra âm thanh phát ra từ các vùng tương ứng.
Xét nghiệm và chẩn đoán
Xét nghiệm phổ biến nhất để chẩn đoán COPD là đo khí phế dung. Phương pháp này đo lượng không khí một người có thể hít vào và thở ra khỏi phổi. Nó cũng đo tốc độ một người thở ra hoặc hít vào tối đa. Các xét nghiệm khác cho COPD có thể bao gồm chụp X-quang ngực hoặc xét nghiệm khí máu động mạch để đo lượng oxy trong máu. Thử nghiệm thứ hai này sẽ cho biết phổi cung cấp oxy đi khắp cơ thể hiệu quả như thế nào.
Điều trị
Mặc dù hiện tại không có phương pháp nào điều trị khỏi bệnh COPD, nhưng có nhiều lựa chọn điều trị để giúp làm giảm các triệu chứng và giảm nguy cơ các đợt bùng phát. Một số phương pháp điều trị có thể bao gồm:
Bệnh nhân cũng có thể thử các liệu pháp bổ sung, chẳng hạn như yoga, xoa bóp và châm cứu. Mặc dù những cách này sẽ không điều trị COPD, nhưng chúng có thể cải thiện các triệu chứng. Bệnh nhân nên luôn được thảo luận về các lựa chọn điều trị với bác sĩ.
Các triệu chứng khác của COPD
Một số triệu chứng khác của COPD có thể bao gồm:
Bệnh COPD nặng có thể gây ra:
Khi nào cần liên hệ với bác sĩ
Một người nên liên hệ với bác sĩ nếu họ nhận thấy bất kỳ triệu chứng nào của COPD.
Họ nên tìm kiếm sự chăm sóc khẩn cấp nếu họ gặp phải:
Một người cũng nên tìm kiếm sự trợ giúp ngay lập tức nếu phương pháp điều trị được khuyến nghị của họ không hiệu quả. Điều quan trọng là liên hệ với bác sĩ bất cứ lúc nào khó thở hoặc trở nên khó thở trong thời gian dài.
COPD biểu hiện với nhiều loại ran ở phổi, thường bao gồm:
Nếu một người nhận thấy bất kỳ triệu chứng nào của COPD, nên liên hệ với bác sĩ.
Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: COPD: Các xét nghiệm và chẩn đoán
Đồ ăn công nghiệp (thực phẩm siêu chế biến) chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong khẩu phần của người trưởng thành do tiện lợi, bảo quản được lâu và có vị hấp dẫn. Nhiều nghiên cứu ghi nhận mối liên quan giữa việc tiêu thụ nhiều nhóm thực phẩm này với béo phì, đái tháo đường và bệnh tim mạch.
Quyết định số 3366/QĐ-BGDĐT ngày 17/11/2026: Bổ nhiệm Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Vũ Quốc Huy, Quyền Giám đốc Đại học Huế, Hiệu trưởng Trường Đại học Y - Dược, Đại học Huế giữ chức vụ Giám đốc Đại học Huế. Thời hạn giữ chức vụ là 05 năm.
Sau một đêm ngủ, cơ thể trẻ đã trải qua nhiều giờ không được cung cấp năng lượng. Các nghiên cứu cho thấy việc ăn sáng có liên quan đến kết quả tốt hơn ở các bài kiểm tra trí nhớ và sự chú ý, đặc biệt ở những trẻ có tình trạng dinh dưỡng kém.
Căng thẳng tâm lý (stress) kéo dài là một trong những nguyên nhân thường gặp gây giảm ham muốn tình dục ở cả nam và nữ. Tác động này diễn ra đồng thời qua cơ chế nội tiết, thần kinh và hành vi, và có thể cải thiện nếu được nhận biết sớm và kiểm soát đúng cách.
Nhiều phụ nữ có tâm lý e ngại nên thường trì hoãn việc khám phụ khoa cho đến khi triệu chứng trở nên nghiêm trọng. Vậy những dấu hiệu nào cho thấy bạn nên đi khám sớm thay vì chờ đợi?
Ho kéo dài sau khi đã khỏi các triệu chứng cấp tính của cảm cúm là tình trạng phổ biến, có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần sau khi hết sốt và nghẹt mũi.
Dầu cá từ lâu đã được sử dụng như một biện pháp hỗ trợ trong điều trị viêm khớp, và ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy những lợi ích tiềm năng của nó. Tác dụng này chủ yếu liên quan đến hàm lượng axit béo omega-3, vốn có khả năng điều hòa phản ứng viêm thông qua việc ức chế một số chất trung gian gây viêm trong cơ thể.
Tuổi học trò đánh dấu giai đoạn trẻ bắt đầu chớm nở những rung động đầu đời và dần định hình nhận thức về bản thân cùng các mối quan hệ xung quanh. Những biến đổi tâm sinh lý dồn dập vừa mang lại cảm giác háo hức, vừa khiến trẻ không khỏi lúng túng, bối rối. Nếu không có sự định hướng đúng đắn, trẻ rất dễ tiếp nhận thông tin lệch lạc và đưa ra những quyết định gây ảnh hưởng đến bản thân. Để giúp cha mẹ trở thành người đồng hành đáng tin cậy, trang bị cho con kiến thức khoa học cùng kỹ năng tự bảo vệ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những góc nhìn chi tiết trong bài viết dưới đây.