Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Trào ngược axit khi mang thai: Nguyên nhân, chế độ ăn và biện pháp khắc phục tại nhà

Trào ngược axit là một cảm giác xảy ra khi axit từ dạ dày di chuyển lên cổ họng. Nó có thể gây ra tình trạng nôn trớ và cảm giác đau, rát ở ngực. Tên y khoa của trào ngược axit là trào ngược dạ dày thực quản.

Các triệu chứng chính của bệnh là trào ngược, các chất trong dạ dày trào ngược lên thực quản đến tận cổ họng hoặc miệng, ợ chua, tạo cảm giác nóng rát giữa ngực,...Các triệu chứng khác có thể xảy ra khác có thể bao gồm buồn nôn, khó nuốt, đau, khàn tiếng, ho dai dẳng,...Các yếu tố khác nhau có thể gây ra trào ngược axit. Tuy nhiên, nó thường xảy ra như một triệu chứng của thai kỳ, ảnh hưởng đến 17–45% những người đang mang thai. Trong hầu hết trường hợp, tình trạng này kết thúc ngay sau khi em bé được sinh ra.

Mối quan hệ giữa mang thai và trào ngược axit dạ dày

Những thay đổi về hormone ảnh hưởng đến áp suất trong cơ vòng thực quản, nơi kết nối thực quản với dạ dày. Điều này gây ra một loạt các quá trình khiến axit từ dạ dày trào lên thực quản (ống dẫn thức ăn). Bản thân tử cung có thể gây ra trào ngược axit bằng cách tạo áp lực lên dạ dày, khiến thức ăn trào lên thực quản. Các yếu tố khác của thai kỳ, chẳng hạn như thay đổi nhu động ruột hoặc việc sử dụng thuốc trong thai kỳ, cũng có thể đóng một vai trò nhất định trong việc gây ra trào ngược axit.

Nguyên nhân

Nguyên nhân của triệu chứng trào ngược axit là do axit từ dạ dày trào ngược lên thực quản. Những lý do đằng sau những thay đổi gây ra trào ngược axit có thể bao gồm:

  • thai kỳ
  • thừa cân
  • hút thuốc lá
  • dùng một số loại thuốc

Bất kỳ ai bị trào ngược axit nên liên hệ với bác sĩ nếu họ đang gặp các biến chứng của trào ngược axit, chẳng hạn như máu trong chất nôn hoặc phân. Với thai kỳ, có những yếu tố khác cần xem xét khi bị trào ngược axit. Một số lời khuyên để điều trị trào ngược axit trùng lặp với lời khuyên khi mang thai, chẳng hạn như tránh rượu và nicotin. Tuy nhiên, trong thời kỳ mang thai, nên hỏi ý kiến bác sĩ trước khi dùng thuốc để điều trị các triệu chứng. Ví dụ, có thể không an toàn khi dùng aspirin trong khi mang thai và nhiều loại thuốc không kê đơn để điều trị chứng trào ngược axit có chứa aspirin. Ngoài ra, thuốc kháng axit có chứa natri bicarbonat hoặc magiê trisilicat có thể gây ra các biến chứng trong thai kỳ. Điều này là do natri bicacbonat có thể khiến chất lỏng tích tụ, gây sưng tấy và magiê trisilicat có thể gây hại cho thai nhi.

Thay đổi lối sống và dùng thuốc

Điều trị trào ngược axit trong thai kỳ gần giống như điều trị trào ngược axit trong bất kỳ tình huống nào khác. Điều đầu tiên nên thử luôn là thay đổi lối sống. Các phương pháp giảm trào ngược axit trong thai kỳ có thể bao gồm những điều sau đây:

  • thay đổi thói quen ăn uống
  • tránh thuốc lá
  • tránh rượu
  • tránh mặc quần áo chật
  • thay đổi tư thế ngủ
  • cố gắng thư giãn

Tuy nhiên, cho dù có bị trào ngược axit hay không thì trong thời kỳ mang thai cũng nên tránh thuốc lá và rượu. Điều này là do những chất này làm giảm đáng kể cơ hội mang thai khỏe mạnh. Thói quen ăn uống có thể có ảnh hưởng lớn đến trào ngược axit, những thay đổi sau có thể hữu ích:

  • Ăn các bữa nhỏ hơn, đều đặn hơn trong ngày
  • Ngồi thẳng lưng khi ăn để thức ăn dễ dàng đi xuống thực quản
  • Chờ 2-3 giờ sau bữa ăn trước khi đi ngủ
  • Tránh sô cô la và bạc hà, vì chúng làm lỏng van giữa dạ dày và thực quản
  • Tránh caffein và thức ăn nhiều dầu mỡ, nhiều gia vị

Một thay đổi lối sống khác cần xem xét là thói quen ngủ. Nếu tình trạng trào ngược axit xảy ra vào ban đêm, bạn có thể nâng cao phần trên của đệm lên 6-8cm. Bằng cách này, vị trí của cơ thể vẫn khuyến khích thức ăn di chuyển xuống dưới, nhưng vẫn cho phép bạn nằm xuống để ngủ. Nếu thay đổi lối sống không hiệu quả, điều tiếp theo cần xem xét là dùng thuốc. Có các loại thuốc để làm giảm các triệu chứng của trào ngược axit. Tuy nhiên, thuốc thường phù hợp có thể không an toàn nếu bạn đang mang thai. Một người nên nói chuyện với nữ hộ sinh hoặc bác sĩ trước khi thử bất kỳ loại thuốc không kê đơn nào khi đang mang thai.

Khi nào cần liên hệ với bác sĩ

Bác sĩ có thể đề xuất các chiến lược điều trị và thuốc. Họ cũng có thể đánh giá để đảm bảo rằng các triệu chứng không phải do nguyên nhân nghiêm trọng hơn. Một người nên liên hệ với bác sĩ hoặc nữ hộ sinh nếu thuốc không kê đơn và thay đổi lối sống không giúp ích. Ngoài ra, trào ngược axit có thể gây ra các biến chứng cần được chăm sóc y tế. Bạn nên liên hệ với bác sĩ hoặc chuyên gia chăm sóc sức khỏe nếu gặp bất kỳ triệu chứng nào sau đây:

  • giảm cân không mong muốn
  • thường xuyên nôn mửa
  • máu trong chất nôn hoặc phân
  • viêm trong thực quản
  • ợ chua kéo dài hơn 3 tuần

Hầu hết mọi người đều bị trào ngược axit vào một thời điểm nào đó. Nó có thể là một tình trạng mạn tính hoặc cấp tính. Trào ngược axit thường gặp trong thời kỳ mang thai do sự thay đổi hormone và áp lực thể chất của thai nhi đang phát triển. Các triệu chứng của trào ngược axit xảy ra khi axit trong dạ dày trào lên thực quản. Nó có thể xảy ra nếu các cơ ở đáy thực quản bị lỏng lẻo, đáy thực quản ở vị trí sai hoặc nếu có sự gia tăng áp lực lên dạ dày. Có thể điều trị trào ngược axit bằng cách sử dụng các thay đổi tại nhà và bằng cách uống thuốc không kê đơn. Tuy nhiên, một số dạng thuốc trị trào ngược axit không thích hợp khi mang thai. Luôn kiểm tra xem thuốc có an toàn để dùng trong thai kỳ trước khi sử dụng không.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Đối phó với chứng trào ngược axit dạ dày trong thai kỳ

 

 

Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (tổng hợp từ Medical News Today) -
Bình luận
Tin mới
  • 01/08/2026

    Tắm nắng bằng dầu dừa liệu có thực sự an toàn?

    Dầu dừa từ lâu đã được ca ngợi như một "thần dược" tự nhiên với nhiều lợi ích cho sức khỏe, từ việc cải thiện chức năng não bộ đến hỗ trợ giảm cân. Đặc biệt trong làm đẹp, dầu dừa là thành phần quen thuộc trong các sản phẩm chăm sóc da.

  • 31/07/2026

    Mỗi ngày nên uống bao nhiêu nước để chống chọi với nắng nóng mùa hè?

    Những đợt nắng nóng ngày càng xuất hiện dày đặc và gay gắt hơn, khiến nhu cầu bù nước của cơ thể tăng lên đáng kể. Không ít người vẫn đợi đến khi khát mới uống nước, trong khi đó lại là dấu hiệu cho thấy cơ thể đã bắt đầu thiếu nước.

  • 31/07/2026

    Biện pháp phòng tránh sốc nhiệt, đột quỵ do nắng nóng

    Mùa hè năm nay ghi nhận những đợt nắng nóng kỷ lục, làm tăng mạnh nguy cơ đột quỵ, tai biến và suy kiệt do mất nước - đặc biệt ở người già và người có bệnh nền. Trước tình hình này, chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động thực hiện ngay các biện pháp phòng bệnh để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.

  • 30/07/2026

    Có nên ngâm trứng vào nước lạnh sau khi luộc?

    Ngâm trứng vào nước lạnh ngay sau khi luộc là thói quen của nhiều người giúp vỏ trứng dễ bóc hơn. Tuy nhiên lại có một số thông tin cho rằng ngâm nước như vậy trứng dễ bị nhiễm khuẩn. Thực hư thế nào?

  • 30/07/2026

    Bệnh ghẻ ở trẻ em

    Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.

  • 29/07/2026

    Loại đồ uống làm tăng nguy cơ ung thư hơn cả đồ ăn ngọt

    Nhiều chuyên gia khẳng định đồ uống này là mối lo ngại lớn làm tăng nguy cơ ung thư, đồng thời gợi ý những món ngọt thay thế lành mạnh.

  • 29/07/2026

    Uống trà đá có thể thay thế nước lọc không?

    Trà đá (trà pha để nguội rồi thêm đá) là thức uống giải khát quen thuộc. Nhiều người cho rằng uống trà đá cũng giống như uống nước lọc vì đều giúp bổ sung nước cho cơ thể. Quan niệm này có hoàn toàn đúng không?

  • 29/07/2026

    Cảm lạnh do điều hòa

    Bước vào những ngày hè oi bức của năm 2026, đặc biệt là tại khu vực Thủ đô và các tỉnh miền Bắc, chiếc điều hòa nhiệt độ đã trở thành "vị cứu tinh" không thể thiếu trong các gia đình và văn phòng. Tuy nhiên, việc lạm dụng điều hòa, đặc biệt là thói quen cài đặt nhiệt độ quá thấp để thỏa mãn cảm giác mát lạnh tức thì, lại chính là thủ phạm hàng đầu dẫn đến hội chứng "cảm lạnh điều hòa".

Xem thêm