Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tìm ra nguyên nhân khối u ung thư kháng thuốc cực nhanh

Các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra lý do các khối u có thể nhanh chóng phát triển cơ chế để chống lại phương pháp trị liệu tốt nhất và mới nhất.

Phần lớn mã gene DNA được bao bọc bởi những phân tử siêu dài, vặn xoắn với nhau gọi là nhiễm sắc thể. Chúng ta có 46 nhiễm sắc thể, gồm 23 cặp. Các cặp nhiễm sắc thể giống hệt nhau và phân bố đều nhau khi các tế bào diễn ra sự phân chia. Bên trong các cơ quan tế bào gọi là ty thể cũng có những mảnh DNA.

Trong những trường hợp hiếm, người ta vẫn có thể tìm thấy DNA ngoài nhiễm sắc thể trôi nổi trong tế bào.

Kể từ những năm 1960, người ta biết trong các tế bào ung thư có chứa các DNA ngoài nhiễm sắc thể. Tuy nhiên, giới khoa học vẫn chưa có công cụ để kiểm tra nó một cách tỉ mỉ mãi cho đến gần đây.

Nhà nghiên cứu Paul Mischel của Viện nghiên cứu Ludwig (thuộc Trung tâm nghiên cứu ung thư ở San Diego - Hoa Kỳ) phát hiện ra, DNA ngoài nhiễm sắc thể có vai trò quan trọng trong những khối u của bộ não. Chúng được gọi là glioblastoma và có khả năng kháng thuốc rất nhanh.

Thông thường khi một nhà nghiên cứu muốn tìm hiểu về khả năng kháng cự của ung thư, họ muốn biết những gene nào đã ảnh hưởng đến hoạt động của ung thư.

Nhưng hiện nay, vị trí của gene không còn là thứ quan trọng nhất. Nghiên cứu của Mischel đã cho biết, việc biết vị trí gen cũng quan trọng như biết gene đó là gì?

"Sau nghiên cứu được xuất bản năm 2014 chúng tôi đã "vỡ" ra nhiều điều về DNA ngoài nhiễm sắc thể. Chúng phổ biến và gây nhiều hậu quả cho con người hơn là chúng ta tưởng", Mischel nói.

DNA ngoài nhiễm sắc thể có mối liên quan đến ung thư. (Ảnh: San Diego).

Trong những nghiên cứu gần đây, nhóm của Mischel đã phân tích hàng ngàn tế bào từ 117 khối u trong dòng tế bào của các bệnh nhân, 8 khối u lành từ các tình nguyện viên và 10 khối u không gây ung thư từ dòng tế bào.

Mischel và nhóm của ông ấy đã sử dụng nhiều thiết bị lâm sàng trong nhiều lĩnh vực như di truyền học tế bào, bộ gen, tin sinh học (lĩnh vực khoa học sử dụng các công nghệ của các ngành toán học ứng dụng, tin học, thống kê, khoa học máy tính, trí tuệ nhân tạo, hóa học và hóa sinh để giải quyết các vấn đề sinh học) để kiểm tra.

Sau khi phân tích, họ phát hiện DNA ngoài nhiễm sắc thể chiếm từ 40-90% trong khối u dòng tế bào. Có một điều ngạc nhiên là trong các khối u lành không hề chưa bất kì DNA ngoài nhiễm sắc thể nào cả.

Nhóm nghiên cứu đã tiến hành sắp xếp bộ gene của các tế bào khối u và sử dụng một thiết bị tìm kiếm phân tử gọi là kỹ thuật lai tại chỗ (phương pháp lai sử dụng một đoạn ADN, ARN bổ sung hoặc một đoạn axit nucleic đã biến đổi để xác định vị trí của một trình tự ADN hay ARN nhất định trên một phần mẫu mô) để kiểm tra. Những nhà nghiên cứu thấy những gene liên quan đến các loại khối u đều mang bộ mã của DNA ngoài nhiễm sắc thể.

Không giống như DNA nhiễm sắc thể và DNA ty thể, DNA ngoài nhiễm sắc thể không có vai trò trong việc phân bố lại các tế bào bố mẹ phân chia. Những tế bào con cái của chúng cũng không thừa hưởng bộ gene của bố mẹ.

Một máy tính mẫu đã được sử dụng để đẩy nhanh quá trình DNA ngoài nhiễm sắc thể lan qua các tế bào ung thư được phân chia. Bằng cách phân bố lại các gene đột biến gây ung thư không đều, khối u trở thành một cái "túi tổng hợp" của nhiều loại tế bào.

Các nhà khoa học cho rằng, ung thư đã tìm thấy cách để xâm nhập vào cơ thể thông qua các gene được phân bố ở trong các nhiễm sắc thể. Những tế bào có các gene được kết hợp chính xác, có khả năng cao hơn trong việc kháng cự lại thuốc ngăn chặn quá trình di căn của ung thư.

Bước nghiên cứu tiếp theo của Mischel và nhóm của ông là xác định các cơ chế mà khối u sử dụng để chứa các bản sao của DNA ngoài nhiễm sắc thể. Nghiên cứu sâu hơn sẽ giúp tìm ra các loại thuốc thích hợp, nhằm ngăn chặn sự phát triển quá nhanh của những loại ung thư này.

Theo Khám Phá
Bình luận
Tin mới
  • 27/06/2026

    Tổ chức Hội đồng xét duyệt đề cương đề tài về tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân

    Trong khuôn khổ hoạt động tư vấn, phản biện và giám định xã hội năm 2027, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đã tổ chức phiên họp Hội đồng tư vấn xét duyệt đề cương đề tài: “Đánh giá thực trạng và nhu cầu khám sức khỏe định kỳ của người dân và đề xuất chính sách, giải pháp nhằm tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân tại y tế cơ sở theo Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị”

  • 27/06/2026

    Những dấu hiệu sớm của bệnh tiểu đường bạn cần biết

    Bệnh tiểu đường (hay đái tháo đường) là một căn bệnh mạn tính liên quan đến cách cơ thể sản xuất hoặc sử dụng insulin. Theo thống kê, hàng triệu người đang sống chung với căn bệnh này nhưng một phần lớn trong số đó không hề biết mình mắc bệnh cho đến khi xuất hiện biến chứng.

  • 26/06/2026

    Phòng tránh sốc nhiệt mùa hè: Hướng dẫn toàn diện bảo vệ sức khỏe

    Sốc nhiệt là tình trạng nguy hiểm đe dọa tính mạng khi cơ thể không thể điều hòa nhiệt độ hiệu quả trong môi trường nắng nóng.

  • 26/06/2026

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề tiêu hóa khác không?

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề về đường tiêu hóa khác, ngoài các triệu chứng "điển hình" như đau vùng hông và đi tiểu thường xuyên. Nhiều vấn đề trong số này là do sự gián đoạn tín hiệu thần kinh giữa ruột và não, gây ra các triệu chứng như đau bụng, đầy hơi, buồn nôn, táo bón, tiêu chảy và nôn mửa.

  • 25/06/2026

    Phòng chống các bệnh lây truyền qua đường hô hấp ở nơi công cộng

    Trong bối cảnh đô thị hóa và mật độ dân số cao, các khu vực công cộng trung tâm thương mại, giao thông, sự kiện đông người hay trường học là nơi lý tưởng để các bệnh hô hấp lây lan qua không khí hoặc tiếp xúc. Việc hiểu cơ chế lây truyền và áp dụng biện pháp phòng ngừa là then chốt để bảo vệ bản thân và duy trì sức khỏe cộng đồng bền vững.

  • 24/06/2026

    Ung thư phổi và những mối nguy hại đến hệ hô hấp của người cao tuổi

    Ung thư phổi chủ yếu là một căn bệnh của tuổi già, với độ tuổi chẩn đoán trung bình vào khoảng 70, và hơn 70% số ca mắc xảy ra ở những bệnh nhân trên 65 tuổi. Mặc dù việc chẩn đoán ở giai đoạn sớm thực tế lại phổ biến hơn ở người cao tuổi, nhưng họ thường phải đối mặt với tình trạng điều trị không đầy đủ do các bệnh lý nền đi kèm hoặc do thể trạng yếu.

  • 23/06/2026

    Bênh gút- Mối nguy hiểm không báo trước

    Khám phá ngay các biện pháp kiểm soát axit uric hiệu quả để xoa dịu cơn đau và ngăn ngừa bệnh tái phát, giúp bạn lấy lại nhịp sống năng động thường ngày

  • 22/06/2026

    Dị ứng trong mùa hè

    Mùa hè mang đến thời tiết ấm áp và những hoạt động ngoài trời thú vị. Tuy nhiên, đối với nhiều người, đây cũng là thời điểm khởi phát các triệu chứng dị ứng vô cùng khó chịu. Bài viết này cung cấp những kiến thức khoa học cần thiết để nhận biết nguyên nhân, triệu chứng và các biện pháp kiểm soát tình trạng dị ứng mùa hè một cách hiệu quả và an toàn.

Xem thêm