Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tìm hiểu về chứng mất trí nhớ

Mất trí nhớ là vấn đề có thể gặp với hết mọi người ở một mức độ nào đó do nhiều nguyên nhân khác nhau. Dù thỉnh thoảng hay quên hay mất trí nhớ ngắn hạn đều gây cản trở cuộc sống hàng ngày.

Nguyên nhân gây mất trí nhớ

Dưới đây là một số nguyên nhân thường gặp có thể gây mất trí nhớ:

  • Thuốc: Một số loại thuốc kê đơn và không kê đơn có thể gây trở ngại hoặc gây mất trí nhớ. Thủ phạm có thể bao gồm: thuốc chống trầm cảm, thuốc kháng histamine, thuốc chống lo âu, thuốc giãn cơ, thuốc an thần, thuốc ngủ và thuốc giảm đau được dùng sau phẫu thuật.
  • Sử dụng rượu, thuốc lá hoặc ma túy: Sử dụng rượu quá mức từ lâu đã được công nhận là nguyên nhân gây mất trí nhớ.
  • Hút thuốc gây hại cho trí nhớ bằng cách giảm lượng oxy đến não. Một số thuốc bất hợp pháp có thể thay đổi các chất hóa học trong não khiến bạn khó nhớ lại ký ức.
  • Thiếu ngủ: Cả số lượng và chất lượng giấc ngủ đều quan trọng đối với trí nhớ. Ngủ quá ít hoặc thức dậy thường xuyên vào ban đêm có thể dẫn đến mệt mỏi, cản trở khả năng củng cố và truy xuất thông tin.
  • Trầm cảm và căng thẳng: Trầm cảm có thể khiến bạn khó chú ý và tập trung, điều này có thể ảnh hưởng đến trí nhớ. Căng thẳng và lo lắng cũng có thể cản trở sự tập trung. Khi bạn căng thẳng và tâm trí bị kích động quá mức hoặc mất tập trung, khả năng ghi nhớ của bạn có thể bị ảnh hưởng. Căng thẳng do chấn thương tâm lý cũng có thể dẫn đến mất trí nhớ.
  • Thiếu dinh dưỡng: Dinh dưỡng tốt bao gồm protein và chất béo chất lượng cao rất quan trọng đối với chức năng não. Sự thiếu hụt vitamin B1 và ​​​​B12 đặc biệt có thể ảnh hưởng đến trí nhớ.
  • Chấn thương đầu: Ví dụ, một cú đánh mạnh vào đầu do ngã hoặc tai nạn ô tô có thể làm tổn thương não và gây mất trí nhớ ngắn hạn và dài hạn. Trí nhớ có thể dần dần được cải thiện theo thời gian.
  • Đột quỵ: Đột quỵ xảy ra khi nguồn cung cấp máu lên não bị ngừng do tắc nghẽn mạch máu lên não hoặc rò rỉ mạch máu vào não. Đột quỵ thường gây mất trí nhớ ngắn hạn. Một người bị đột quỵ có thể có những ký ức sống động về những sự kiện thời thơ ấu nhưng không thể nhớ lại bữa trưa họ đã ăn gì.
  • Chứng mất trí nhớ thoáng qua: Đây là sự mất trí nhớ ngắn hạn, thường tự khỏi và không gây ra bất kỳ tác hại nào hoặc xảy ra lần nữa. Các bác sĩ không chắc chắn tại sao điều này xảy ra. Đôi khi, những cơn đột quỵ nhỏ sẽ xuất hiện ở vùng hải mã (vùng não liên quan đến việc hình thành trí nhớ).
  • Chứng sa sút trí tuệ: Sa sút trí tuệ là tên của tình trạng mất trí nhớ tăng dần, cùng các vấn đề về suy nghĩ, dẫn đến cản trở khả năng hoạt động hàng ngày. Mặc dù có nhiều nguyên nhân gây ra chứng sa sút trí tuệ bao gồm bệnh mạch máu, lạm dụng ma túy hoặc rượu hoặc các nguyên nhân khác gây tổn thương não nhưng nguyên nhân phổ biến nhất là bệnh Alzheimer. Bệnh Alzheimer được đặc trưng bởi sự mất dần dần các tế bào não và các bất thường khác của não.
  • Các nguyên nhân khác: Tuyến giáp hoạt động kém dần hoặc hoạt động quá mức, sử dụng ma túy bất hợp pháp và các bệnh nhiễm trùng như HIV, bệnh lao và giang mai cũng có ảnh hưởng đến não.

Cần làm gì nếu bạn gặp phải chứng mất trí nhớ?

Nếu bạn nhận thấy mình ngày càng hay quên hoặc các vấn đề về trí nhớ cản trở cuộc sống hàng ngày, hãy đến khám bác sĩ để xác định nguyên nhân và cách điều trị tốt nhất.

Để đánh giá tình trạng mất trí nhớ, bác sĩ căn cứ vào hỏi bệnh sử, khám sức khoẻ thần kinh và đặt câu hỏi để kiểm tra khả năng tâm thần. Có thể thêm các xét nghiệm máu và nước tiểu, thử nghiệm về thần kinh và chụp cắt lớp vi tính hoặc chụp cộng hưởng từ về não.

Bạn cũng có thể được gửi đi kiểm tra tâm lý thần kinh, đây là một loạt các bài kiểm tra giúp xác định tình trạng mất trí nhớ.

Điều trị mất trí nhớ

Điều trị mất trí nhớ phụ thuộc vào nguyên nhân. Trong nhiều trường hợp, trí nhớ của bạn có thể hồi phục sau khi điều trị. Ví dụ, chứng mất trí nhớ do dùng thuốc có thể được giải quyết bằng cách thay đổi loại thuốc. Bổ sung dinh dưỡng có thể hữu ích trong việc chống mất trí nhớ do thiếu hụt dinh dưỡng. Và điều trị trầm cảm có thể hữu ích nếu mất trí nhớ dotrầm cảm là một nguyên nhân. Trong một số trường hợp chẳng hạn như sau cơn đột quỵ, liệu pháp có thể giúp mọi người nhớ cách thực hiện một số công việc nhất định như đi bộ hoặc buộc giày. Ở những người khác, trí nhớ có thể cải thiện theo thời gian.

Phương pháp điều trị cũng có thể cụ thể đối với các bệnh liên quan đến mất trí nhớ. Ví dụ, hiện có các loại thuốc để điều trị các vấn đề về trí nhớ liên quan đến bệnh Alzheimer và các loại thuốc giúp hạ huyết áp có thể giúp giảm nguy cơ tổn thương não nhiều hơn do chứng mất trí nhớ liên quan đến huyết áp cao.

Hồng Ngọc - Viện Y học Ứng dụng Việt Nam - Theo WebMD
Bình luận
Tin mới
  • 24/01/2026

    Yoga và thiền định: Giải tỏa căng thẳng, tâm thần an tĩnh

    Thiền định được công nhận có tác dụng chăm sóc sức khỏe tinh thần và tìm lại sự cân bằng trong cuộc sống. Trong nhịp sống hối hả, căng thẳng là điều khó tránh khỏi. Tuy nhiên, yoga và thiền định là hai phương pháp hiệu quả để giảm căng thẳng và nuôi dưỡng sự an tĩnh trong tâm hồn. Bài viết này sẽ khám phá cách yoga và thiền định mùa thu giúp cải thiện sức khỏe tinh thần, đồng thời hướng dẫn bạn cách kết hợp chúng vào cuộc sống hàng ngày để đạt được trạng thái cân bằng.

  • 23/01/2026

    Uống trà xanh với chanh ngon, tốt nhưng 3 nhóm người nên thận trọng

    Trà xanh pha với chanh là một thức uống ngon và sảng khoái. Tuy nhiên sự kết hợp này có thực sự có lợi cho sức khỏe tất cả mọi người không?

  • 23/01/2026

    Những thay đổi cơ thể khi lão hóa – và cách thích nghi thông minh

    Tuổi tác là điều không ai tránh khỏi, nhưng hiểu rõ những thay đổi tự nhiên của cơ thể sẽ giúp chúng ta chủ động chăm sóc sức khỏe tốt hơn. Từ tim mạch, làn da, thị lực cho đến xương khớp và đời sống tinh thần – mỗi bộ phận đều có những dấu hiệu lão hóa riêng. Vậy đâu là những biểu hiện bình thường và đâu là dấu hiệu cần lưu ý? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ và gợi ý những cách đơn giản để thích nghi, giữ cơ thể khỏe mạnh và dẻo dai theo năm tháng.

  • 22/01/2026

    Những thói quen ban đêm âm thầm gây hại thận

    Thận vẫn âm thầm lọc máu và tạo nước tiểu suốt đêm, nhưng nhiều thói quen tưởng vô hại lại làm tăng áp lực lên hệ tiết niệu. Về lâu dài, những hành vi này có thể ảnh hưởng đến chức năng lọc của thận.

  • 22/01/2026

    4 loại rau vừa giàu sắt vừa giúp tăng hấp thụ sắt trong cơ thể

    Việc bổ sung sắt khi bị thiếu máu không chỉ đơn thuần là ăn nhiều thực phẩm giàu sắt mà còn nằm ở khả năng hấp thụ. Khoa học đã chứng minh, vitamin C trong rau quả chính là chìa khóa giúp cơ thể hấp thụ tối đa chất sắt.

  • 22/01/2026

    Điểm mặt những "hóa chất tử thần" trong thực phẩm và cách nhận biết

    Dù là tự tay chuẩn bị từng món nhưng bạn có biết rằng bữa cơm nhà cũng có thể phải đối mặt với những chất độc cực kỳ nguy hiểm? Đó chính là các loại hóa chất công nghiệp được thêm vào thực phẩm hàng ngày như bún, mì, giò, chả, thậm chỉ cả thịt, cá.

  • 21/01/2026

    Điều gì xảy ra khi uống nước chanh và hạt chia mỗi sáng?

    Uống nước chanh pha hạt chia có thể cải thiện tiêu hóa và giúp ngăn ngừa táo bón. Thức uống này giúp kiểm soát lượng đường trong máu nhờ hàm lượng chất xơ có trong hạt chia và những chất dinh dưỡng có trong chanh.

  • 21/01/2026

    Tại sao hàn the bị cấm sử dụng trong thực phẩm?

    Từng là bí kíp để giúp giò chả, bánh đúc hay bún trở nên ngon miệng, hương vị hấp dẫn hơn, nhưng hiện nay hàn the đã bị Bộ Y tế liệt vào danh sách cực độc và cấm sử dụng trong thực phẩm. Tại sao một hoạt chất có vẻ "tiện lợi" này lại trở thành kẻ thù của sức khỏe cộng đồng? Trong bài viết này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ cung cấp thông tin giúp bạn có cái nhìn tổng quan về loại chất cấm này.

Xem thêm