Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tìm hiểu về chứng mất trí nhớ

Mất trí nhớ là vấn đề có thể gặp với hết mọi người ở một mức độ nào đó do nhiều nguyên nhân khác nhau. Dù thỉnh thoảng hay quên hay mất trí nhớ ngắn hạn đều gây cản trở cuộc sống hàng ngày.

Nguyên nhân gây mất trí nhớ

Dưới đây là một số nguyên nhân thường gặp có thể gây mất trí nhớ:

  • Thuốc: Một số loại thuốc kê đơn và không kê đơn có thể gây trở ngại hoặc gây mất trí nhớ. Thủ phạm có thể bao gồm: thuốc chống trầm cảm, thuốc kháng histamine, thuốc chống lo âu, thuốc giãn cơ, thuốc an thần, thuốc ngủ và thuốc giảm đau được dùng sau phẫu thuật.
  • Sử dụng rượu, thuốc lá hoặc ma túy: Sử dụng rượu quá mức từ lâu đã được công nhận là nguyên nhân gây mất trí nhớ.
  • Hút thuốc gây hại cho trí nhớ bằng cách giảm lượng oxy đến não. Một số thuốc bất hợp pháp có thể thay đổi các chất hóa học trong não khiến bạn khó nhớ lại ký ức.
  • Thiếu ngủ: Cả số lượng và chất lượng giấc ngủ đều quan trọng đối với trí nhớ. Ngủ quá ít hoặc thức dậy thường xuyên vào ban đêm có thể dẫn đến mệt mỏi, cản trở khả năng củng cố và truy xuất thông tin.
  • Trầm cảm và căng thẳng: Trầm cảm có thể khiến bạn khó chú ý và tập trung, điều này có thể ảnh hưởng đến trí nhớ. Căng thẳng và lo lắng cũng có thể cản trở sự tập trung. Khi bạn căng thẳng và tâm trí bị kích động quá mức hoặc mất tập trung, khả năng ghi nhớ của bạn có thể bị ảnh hưởng. Căng thẳng do chấn thương tâm lý cũng có thể dẫn đến mất trí nhớ.
  • Thiếu dinh dưỡng: Dinh dưỡng tốt bao gồm protein và chất béo chất lượng cao rất quan trọng đối với chức năng não. Sự thiếu hụt vitamin B1 và ​​​​B12 đặc biệt có thể ảnh hưởng đến trí nhớ.
  • Chấn thương đầu: Ví dụ, một cú đánh mạnh vào đầu do ngã hoặc tai nạn ô tô có thể làm tổn thương não và gây mất trí nhớ ngắn hạn và dài hạn. Trí nhớ có thể dần dần được cải thiện theo thời gian.
  • Đột quỵ: Đột quỵ xảy ra khi nguồn cung cấp máu lên não bị ngừng do tắc nghẽn mạch máu lên não hoặc rò rỉ mạch máu vào não. Đột quỵ thường gây mất trí nhớ ngắn hạn. Một người bị đột quỵ có thể có những ký ức sống động về những sự kiện thời thơ ấu nhưng không thể nhớ lại bữa trưa họ đã ăn gì.
  • Chứng mất trí nhớ thoáng qua: Đây là sự mất trí nhớ ngắn hạn, thường tự khỏi và không gây ra bất kỳ tác hại nào hoặc xảy ra lần nữa. Các bác sĩ không chắc chắn tại sao điều này xảy ra. Đôi khi, những cơn đột quỵ nhỏ sẽ xuất hiện ở vùng hải mã (vùng não liên quan đến việc hình thành trí nhớ).
  • Chứng sa sút trí tuệ: Sa sút trí tuệ là tên của tình trạng mất trí nhớ tăng dần, cùng các vấn đề về suy nghĩ, dẫn đến cản trở khả năng hoạt động hàng ngày. Mặc dù có nhiều nguyên nhân gây ra chứng sa sút trí tuệ bao gồm bệnh mạch máu, lạm dụng ma túy hoặc rượu hoặc các nguyên nhân khác gây tổn thương não nhưng nguyên nhân phổ biến nhất là bệnh Alzheimer. Bệnh Alzheimer được đặc trưng bởi sự mất dần dần các tế bào não và các bất thường khác của não.
  • Các nguyên nhân khác: Tuyến giáp hoạt động kém dần hoặc hoạt động quá mức, sử dụng ma túy bất hợp pháp và các bệnh nhiễm trùng như HIV, bệnh lao và giang mai cũng có ảnh hưởng đến não.

Cần làm gì nếu bạn gặp phải chứng mất trí nhớ?

Nếu bạn nhận thấy mình ngày càng hay quên hoặc các vấn đề về trí nhớ cản trở cuộc sống hàng ngày, hãy đến khám bác sĩ để xác định nguyên nhân và cách điều trị tốt nhất.

Để đánh giá tình trạng mất trí nhớ, bác sĩ căn cứ vào hỏi bệnh sử, khám sức khoẻ thần kinh và đặt câu hỏi để kiểm tra khả năng tâm thần. Có thể thêm các xét nghiệm máu và nước tiểu, thử nghiệm về thần kinh và chụp cắt lớp vi tính hoặc chụp cộng hưởng từ về não.

Bạn cũng có thể được gửi đi kiểm tra tâm lý thần kinh, đây là một loạt các bài kiểm tra giúp xác định tình trạng mất trí nhớ.

Điều trị mất trí nhớ

Điều trị mất trí nhớ phụ thuộc vào nguyên nhân. Trong nhiều trường hợp, trí nhớ của bạn có thể hồi phục sau khi điều trị. Ví dụ, chứng mất trí nhớ do dùng thuốc có thể được giải quyết bằng cách thay đổi loại thuốc. Bổ sung dinh dưỡng có thể hữu ích trong việc chống mất trí nhớ do thiếu hụt dinh dưỡng. Và điều trị trầm cảm có thể hữu ích nếu mất trí nhớ dotrầm cảm là một nguyên nhân. Trong một số trường hợp chẳng hạn như sau cơn đột quỵ, liệu pháp có thể giúp mọi người nhớ cách thực hiện một số công việc nhất định như đi bộ hoặc buộc giày. Ở những người khác, trí nhớ có thể cải thiện theo thời gian.

Phương pháp điều trị cũng có thể cụ thể đối với các bệnh liên quan đến mất trí nhớ. Ví dụ, hiện có các loại thuốc để điều trị các vấn đề về trí nhớ liên quan đến bệnh Alzheimer và các loại thuốc giúp hạ huyết áp có thể giúp giảm nguy cơ tổn thương não nhiều hơn do chứng mất trí nhớ liên quan đến huyết áp cao.

Hồng Ngọc - Viện Y học Ứng dụng Việt Nam - Theo WebMD
Bình luận
Tin mới
  • 09/10/2026

    5 yếu tố giúp sống thọ khỏe mạnh

    Sống thọ không chỉ là kéo những năm sống mà còn cần duy trì sức khỏe, khả năng vận động, sự độc lập và chất lượng cuộc sống

  • 09/10/2026

    Hội chứng kiệt sức ở học sinh cuối cấp 3 và cách phòng tránh

    Học sinh cuối cấp 3 đang bước vào giai đoạn chuyển tiếp quan trọng nhất trong hành trình học tập, nơi áp lực thi tốt nghiệp THPT và xét tuyển đại học dồn nén mạnh mẽ. Nhiều em rơi vào trạng thái kiệt sức tinh thần và thể chất, hay còn gọi là hội chứng burnout. Đây không chỉ là cảm giác mệt mỏi tạm thời mà là một phản ứng sinh lý và tâm lý nghiêm trọng, ảnh hưởng đến hiệu suất học tập, sức khỏe và chất lượng cuộc sống. Việc nhận biết sớm hội chứng này cùng với các biện pháp phòng tránh khoa học sẽ giúp học sinh duy trì động lực và đạt kết quả tốt nhất trong kỳ thi quan trọng.

  • 08/10/2026

    Hướng dẫn bổ sung vitamin và khoáng chất trong mùa đông

    Để thực sự khỏe mạnh và duy trì năng lượng tích cực, việc bổ sung các loại vitamin và khoáng chất thiết yếu đóng vai trò cực kỳ quan trọng.

  • 08/10/2026

    3 cách dùng quả bơ tốt cho sức khỏe

    Quả bơ giàu dưỡng chất, vị béo ngậy, được sử dụng trong chế độ ăn và y học cổ truyền. Dùng đúng cách giúp bổ sung dinh dưỡng và phát huy giá trị của loại quả này.

  • 08/10/2026

    2 loại chất xơ có thể giúp giảm nguy cơ mắc bệnh Crohn

    Một nghiên cứu trình bày tại hội nghị Tuần lễ Tiêu hóa châu Âu (UEG Week) 2025 cho thấy việc tăng cường hai loại chất xơ lên men là beta-glucan và inulin có thể liên quan đến việc giảm khoảng 30% nguy cơ mắc bệnh Crohn ở nhóm người có nguy cơ cao. Đây được xem là một hướng đi tiềm năng trong phòng ngừa bệnh lý viêm ruột này.

  • 07/10/2026

    Sự gia tăng của bệnh cúm mùa đông: Góc nhìn khoa học và cẩm nang bảo vệ sức khỏe

    Khi những cơn gió lạnh đầu mùa ùa về và ngày dần ngắn lại, chúng ta không chỉ đón nhận sự thay đổi của thời tiết mà còn phải đối mặt với sự gia tăng đột biến của các ca mắc cảm cúm. Virus cúm, hay còn gọi là influenza, dường như luôn chọn mùa đông làm thời điểm "vàng" để bùng phát, mang theo hàng loạt triệu chứng khó chịu như sốt cao, đau nhức toàn thân và các vấn đề về đường hô hấp. Tại sao loài virus này lại phát triển mạnh mẽ và lây lan nhanh chóng đến vậy khi nhiệt độ xuống thấp? Bài viết này sẽ đi sâu vào những cơ sở khoa học giải thích cho sự bùng phát của bệnh cúm vào mùa đông, từ đó cung cấp các biện pháp phòng ngừa thiết thực để bảo vệ sức khỏe cho bạn và gia đình.

  • 07/10/2026

    Ăn lạc mỗi ngày có lợi gì cho sức khỏe?

    Lạc giàu protein thực vật, chất béo không bão hòa, chất xơ cùng nhiều vitamin và khoáng chất. Ăn lượng đúng cách có thể giúp bổ sung nhiều dưỡng chất.

  • 07/10/2026

    9 lợi ích sức khỏe của việc bơi lội

    Bơi lội là môn thể thao toàn thân được nhiều người yêu thích nhờ khả năng vừa rèn luyện thể lực vừa giúp thư giãn tinh thần. Với cùng một khoảng thời gian vận động, bơi lội có thể tiêu hao lượng calo tương đương chạy bộ nhưng lại ít gây áp lực lên xương khớp hơn.

Xem thêm