Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tìm hiểu về chứng mất trí nhớ

Mất trí nhớ là vấn đề có thể gặp với hết mọi người ở một mức độ nào đó do nhiều nguyên nhân khác nhau. Dù thỉnh thoảng hay quên hay mất trí nhớ ngắn hạn đều gây cản trở cuộc sống hàng ngày.

Nguyên nhân gây mất trí nhớ

Dưới đây là một số nguyên nhân thường gặp có thể gây mất trí nhớ:

  • Thuốc: Một số loại thuốc kê đơn và không kê đơn có thể gây trở ngại hoặc gây mất trí nhớ. Thủ phạm có thể bao gồm: thuốc chống trầm cảm, thuốc kháng histamine, thuốc chống lo âu, thuốc giãn cơ, thuốc an thần, thuốc ngủ và thuốc giảm đau được dùng sau phẫu thuật.
  • Sử dụng rượu, thuốc lá hoặc ma túy: Sử dụng rượu quá mức từ lâu đã được công nhận là nguyên nhân gây mất trí nhớ.
  • Hút thuốc gây hại cho trí nhớ bằng cách giảm lượng oxy đến não. Một số thuốc bất hợp pháp có thể thay đổi các chất hóa học trong não khiến bạn khó nhớ lại ký ức.
  • Thiếu ngủ: Cả số lượng và chất lượng giấc ngủ đều quan trọng đối với trí nhớ. Ngủ quá ít hoặc thức dậy thường xuyên vào ban đêm có thể dẫn đến mệt mỏi, cản trở khả năng củng cố và truy xuất thông tin.
  • Trầm cảm và căng thẳng: Trầm cảm có thể khiến bạn khó chú ý và tập trung, điều này có thể ảnh hưởng đến trí nhớ. Căng thẳng và lo lắng cũng có thể cản trở sự tập trung. Khi bạn căng thẳng và tâm trí bị kích động quá mức hoặc mất tập trung, khả năng ghi nhớ của bạn có thể bị ảnh hưởng. Căng thẳng do chấn thương tâm lý cũng có thể dẫn đến mất trí nhớ.
  • Thiếu dinh dưỡng: Dinh dưỡng tốt bao gồm protein và chất béo chất lượng cao rất quan trọng đối với chức năng não. Sự thiếu hụt vitamin B1 và ​​​​B12 đặc biệt có thể ảnh hưởng đến trí nhớ.
  • Chấn thương đầu: Ví dụ, một cú đánh mạnh vào đầu do ngã hoặc tai nạn ô tô có thể làm tổn thương não và gây mất trí nhớ ngắn hạn và dài hạn. Trí nhớ có thể dần dần được cải thiện theo thời gian.
  • Đột quỵ: Đột quỵ xảy ra khi nguồn cung cấp máu lên não bị ngừng do tắc nghẽn mạch máu lên não hoặc rò rỉ mạch máu vào não. Đột quỵ thường gây mất trí nhớ ngắn hạn. Một người bị đột quỵ có thể có những ký ức sống động về những sự kiện thời thơ ấu nhưng không thể nhớ lại bữa trưa họ đã ăn gì.
  • Chứng mất trí nhớ thoáng qua: Đây là sự mất trí nhớ ngắn hạn, thường tự khỏi và không gây ra bất kỳ tác hại nào hoặc xảy ra lần nữa. Các bác sĩ không chắc chắn tại sao điều này xảy ra. Đôi khi, những cơn đột quỵ nhỏ sẽ xuất hiện ở vùng hải mã (vùng não liên quan đến việc hình thành trí nhớ).
  • Chứng sa sút trí tuệ: Sa sút trí tuệ là tên của tình trạng mất trí nhớ tăng dần, cùng các vấn đề về suy nghĩ, dẫn đến cản trở khả năng hoạt động hàng ngày. Mặc dù có nhiều nguyên nhân gây ra chứng sa sút trí tuệ bao gồm bệnh mạch máu, lạm dụng ma túy hoặc rượu hoặc các nguyên nhân khác gây tổn thương não nhưng nguyên nhân phổ biến nhất là bệnh Alzheimer. Bệnh Alzheimer được đặc trưng bởi sự mất dần dần các tế bào não và các bất thường khác của não.
  • Các nguyên nhân khác: Tuyến giáp hoạt động kém dần hoặc hoạt động quá mức, sử dụng ma túy bất hợp pháp và các bệnh nhiễm trùng như HIV, bệnh lao và giang mai cũng có ảnh hưởng đến não.

Cần làm gì nếu bạn gặp phải chứng mất trí nhớ?

Nếu bạn nhận thấy mình ngày càng hay quên hoặc các vấn đề về trí nhớ cản trở cuộc sống hàng ngày, hãy đến khám bác sĩ để xác định nguyên nhân và cách điều trị tốt nhất.

Để đánh giá tình trạng mất trí nhớ, bác sĩ căn cứ vào hỏi bệnh sử, khám sức khoẻ thần kinh và đặt câu hỏi để kiểm tra khả năng tâm thần. Có thể thêm các xét nghiệm máu và nước tiểu, thử nghiệm về thần kinh và chụp cắt lớp vi tính hoặc chụp cộng hưởng từ về não.

Bạn cũng có thể được gửi đi kiểm tra tâm lý thần kinh, đây là một loạt các bài kiểm tra giúp xác định tình trạng mất trí nhớ.

Điều trị mất trí nhớ

Điều trị mất trí nhớ phụ thuộc vào nguyên nhân. Trong nhiều trường hợp, trí nhớ của bạn có thể hồi phục sau khi điều trị. Ví dụ, chứng mất trí nhớ do dùng thuốc có thể được giải quyết bằng cách thay đổi loại thuốc. Bổ sung dinh dưỡng có thể hữu ích trong việc chống mất trí nhớ do thiếu hụt dinh dưỡng. Và điều trị trầm cảm có thể hữu ích nếu mất trí nhớ dotrầm cảm là một nguyên nhân. Trong một số trường hợp chẳng hạn như sau cơn đột quỵ, liệu pháp có thể giúp mọi người nhớ cách thực hiện một số công việc nhất định như đi bộ hoặc buộc giày. Ở những người khác, trí nhớ có thể cải thiện theo thời gian.

Phương pháp điều trị cũng có thể cụ thể đối với các bệnh liên quan đến mất trí nhớ. Ví dụ, hiện có các loại thuốc để điều trị các vấn đề về trí nhớ liên quan đến bệnh Alzheimer và các loại thuốc giúp hạ huyết áp có thể giúp giảm nguy cơ tổn thương não nhiều hơn do chứng mất trí nhớ liên quan đến huyết áp cao.

Hồng Ngọc - Viện Y học Ứng dụng Việt Nam - Theo WebMD
Bình luận
Tin mới
  • 31/07/2026

    Biện pháp phòng tránh sốc nhiệt, đột quỵ do nắng nóng

    Mùa hè năm nay ghi nhận những đợt nắng nóng kỷ lục, làm tăng mạnh nguy cơ đột quỵ, tai biến và suy kiệt do mất nước - đặc biệt ở người già và người có bệnh nền. Trước tình hình này, chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động thực hiện ngay các biện pháp phòng bệnh để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.

  • 30/07/2026

    Có nên ngâm trứng vào nước lạnh sau khi luộc?

    Ngâm trứng vào nước lạnh ngay sau khi luộc là thói quen của nhiều người giúp vỏ trứng dễ bóc hơn. Tuy nhiên lại có một số thông tin cho rằng ngâm nước như vậy trứng dễ bị nhiễm khuẩn. Thực hư thế nào?

  • 30/07/2026

    Bệnh ghẻ ở trẻ em

    Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.

  • 29/07/2026

    Loại đồ uống làm tăng nguy cơ ung thư hơn cả đồ ăn ngọt

    Nhiều chuyên gia khẳng định đồ uống này là mối lo ngại lớn làm tăng nguy cơ ung thư, đồng thời gợi ý những món ngọt thay thế lành mạnh.

  • 29/07/2026

    Uống trà đá có thể thay thế nước lọc không?

    Trà đá (trà pha để nguội rồi thêm đá) là thức uống giải khát quen thuộc. Nhiều người cho rằng uống trà đá cũng giống như uống nước lọc vì đều giúp bổ sung nước cho cơ thể. Quan niệm này có hoàn toàn đúng không?

  • 29/07/2026

    Cảm lạnh do điều hòa

    Bước vào những ngày hè oi bức của năm 2026, đặc biệt là tại khu vực Thủ đô và các tỉnh miền Bắc, chiếc điều hòa nhiệt độ đã trở thành "vị cứu tinh" không thể thiếu trong các gia đình và văn phòng. Tuy nhiên, việc lạm dụng điều hòa, đặc biệt là thói quen cài đặt nhiệt độ quá thấp để thỏa mãn cảm giác mát lạnh tức thì, lại chính là thủ phạm hàng đầu dẫn đến hội chứng "cảm lạnh điều hòa".

  • 28/07/2026

    Ăn quá nhiều đậu bắp có hại gì? Những tác hại ít ai ngờ tới

    Đậu bắp giàu dưỡng chất nhưng ăn quá nhiều có thể gây ra nhiều tác động tiêu cực đến sức khỏe hệ tiêu hóa, thận và xương khớp.

  • 28/07/2026

    Cách chăm sóc và phòng bệnh viêm tai giữa cho trẻ sau khi đi bơi

    Mùa hè là thời điểm tuyệt vời để trẻ bơi lội rèn luyện thể chất và phát triển toàn diện. Tuy nhiên, hoạt động này cũng tiềm ẩn nguy cơ viêm tai đặc biệt là viêm tai giữa ở trẻ nhỏ, do nguồn nước hồ bơi hoặc cách vệ sinh chưa đúng. Nhằm giúp cha mẹ xua tan nỗi lo khi con bị đau tai, ngứa ngáy hay chảy dịch sau khi bơi, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ tổng hợp các biện pháp chăm sóc và phòng ngừa khoa học, giúp trẻ tận hưởng mùa hè một cách an toàn nhất.

Xem thêm