Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tìm hiểu về chứng mất trí nhớ

Mất trí nhớ là vấn đề có thể gặp với hết mọi người ở một mức độ nào đó do nhiều nguyên nhân khác nhau. Dù thỉnh thoảng hay quên hay mất trí nhớ ngắn hạn đều gây cản trở cuộc sống hàng ngày.

Nguyên nhân gây mất trí nhớ

Dưới đây là một số nguyên nhân thường gặp có thể gây mất trí nhớ:

  • Thuốc: Một số loại thuốc kê đơn và không kê đơn có thể gây trở ngại hoặc gây mất trí nhớ. Thủ phạm có thể bao gồm: thuốc chống trầm cảm, thuốc kháng histamine, thuốc chống lo âu, thuốc giãn cơ, thuốc an thần, thuốc ngủ và thuốc giảm đau được dùng sau phẫu thuật.
  • Sử dụng rượu, thuốc lá hoặc ma túy: Sử dụng rượu quá mức từ lâu đã được công nhận là nguyên nhân gây mất trí nhớ.
  • Hút thuốc gây hại cho trí nhớ bằng cách giảm lượng oxy đến não. Một số thuốc bất hợp pháp có thể thay đổi các chất hóa học trong não khiến bạn khó nhớ lại ký ức.
  • Thiếu ngủ: Cả số lượng và chất lượng giấc ngủ đều quan trọng đối với trí nhớ. Ngủ quá ít hoặc thức dậy thường xuyên vào ban đêm có thể dẫn đến mệt mỏi, cản trở khả năng củng cố và truy xuất thông tin.
  • Trầm cảm và căng thẳng: Trầm cảm có thể khiến bạn khó chú ý và tập trung, điều này có thể ảnh hưởng đến trí nhớ. Căng thẳng và lo lắng cũng có thể cản trở sự tập trung. Khi bạn căng thẳng và tâm trí bị kích động quá mức hoặc mất tập trung, khả năng ghi nhớ của bạn có thể bị ảnh hưởng. Căng thẳng do chấn thương tâm lý cũng có thể dẫn đến mất trí nhớ.
  • Thiếu dinh dưỡng: Dinh dưỡng tốt bao gồm protein và chất béo chất lượng cao rất quan trọng đối với chức năng não. Sự thiếu hụt vitamin B1 và ​​​​B12 đặc biệt có thể ảnh hưởng đến trí nhớ.
  • Chấn thương đầu: Ví dụ, một cú đánh mạnh vào đầu do ngã hoặc tai nạn ô tô có thể làm tổn thương não và gây mất trí nhớ ngắn hạn và dài hạn. Trí nhớ có thể dần dần được cải thiện theo thời gian.
  • Đột quỵ: Đột quỵ xảy ra khi nguồn cung cấp máu lên não bị ngừng do tắc nghẽn mạch máu lên não hoặc rò rỉ mạch máu vào não. Đột quỵ thường gây mất trí nhớ ngắn hạn. Một người bị đột quỵ có thể có những ký ức sống động về những sự kiện thời thơ ấu nhưng không thể nhớ lại bữa trưa họ đã ăn gì.
  • Chứng mất trí nhớ thoáng qua: Đây là sự mất trí nhớ ngắn hạn, thường tự khỏi và không gây ra bất kỳ tác hại nào hoặc xảy ra lần nữa. Các bác sĩ không chắc chắn tại sao điều này xảy ra. Đôi khi, những cơn đột quỵ nhỏ sẽ xuất hiện ở vùng hải mã (vùng não liên quan đến việc hình thành trí nhớ).
  • Chứng sa sút trí tuệ: Sa sút trí tuệ là tên của tình trạng mất trí nhớ tăng dần, cùng các vấn đề về suy nghĩ, dẫn đến cản trở khả năng hoạt động hàng ngày. Mặc dù có nhiều nguyên nhân gây ra chứng sa sút trí tuệ bao gồm bệnh mạch máu, lạm dụng ma túy hoặc rượu hoặc các nguyên nhân khác gây tổn thương não nhưng nguyên nhân phổ biến nhất là bệnh Alzheimer. Bệnh Alzheimer được đặc trưng bởi sự mất dần dần các tế bào não và các bất thường khác của não.
  • Các nguyên nhân khác: Tuyến giáp hoạt động kém dần hoặc hoạt động quá mức, sử dụng ma túy bất hợp pháp và các bệnh nhiễm trùng như HIV, bệnh lao và giang mai cũng có ảnh hưởng đến não.

Cần làm gì nếu bạn gặp phải chứng mất trí nhớ?

Nếu bạn nhận thấy mình ngày càng hay quên hoặc các vấn đề về trí nhớ cản trở cuộc sống hàng ngày, hãy đến khám bác sĩ để xác định nguyên nhân và cách điều trị tốt nhất.

Để đánh giá tình trạng mất trí nhớ, bác sĩ căn cứ vào hỏi bệnh sử, khám sức khoẻ thần kinh và đặt câu hỏi để kiểm tra khả năng tâm thần. Có thể thêm các xét nghiệm máu và nước tiểu, thử nghiệm về thần kinh và chụp cắt lớp vi tính hoặc chụp cộng hưởng từ về não.

Bạn cũng có thể được gửi đi kiểm tra tâm lý thần kinh, đây là một loạt các bài kiểm tra giúp xác định tình trạng mất trí nhớ.

Điều trị mất trí nhớ

Điều trị mất trí nhớ phụ thuộc vào nguyên nhân. Trong nhiều trường hợp, trí nhớ của bạn có thể hồi phục sau khi điều trị. Ví dụ, chứng mất trí nhớ do dùng thuốc có thể được giải quyết bằng cách thay đổi loại thuốc. Bổ sung dinh dưỡng có thể hữu ích trong việc chống mất trí nhớ do thiếu hụt dinh dưỡng. Và điều trị trầm cảm có thể hữu ích nếu mất trí nhớ dotrầm cảm là một nguyên nhân. Trong một số trường hợp chẳng hạn như sau cơn đột quỵ, liệu pháp có thể giúp mọi người nhớ cách thực hiện một số công việc nhất định như đi bộ hoặc buộc giày. Ở những người khác, trí nhớ có thể cải thiện theo thời gian.

Phương pháp điều trị cũng có thể cụ thể đối với các bệnh liên quan đến mất trí nhớ. Ví dụ, hiện có các loại thuốc để điều trị các vấn đề về trí nhớ liên quan đến bệnh Alzheimer và các loại thuốc giúp hạ huyết áp có thể giúp giảm nguy cơ tổn thương não nhiều hơn do chứng mất trí nhớ liên quan đến huyết áp cao.

Hồng Ngọc - Viện Y học Ứng dụng Việt Nam - Theo WebMD
Bình luận
Tin mới
  • 17/03/2026

    Sử dụng màn hình quá nhiều có thể gây hại cho mắt không?

    Nhiều người trong chúng ta dán mắt vào điện thoại, màn hình máy tính và các thiết bị kỹ thuật số khác cả ngày, có thể gây khó chịu và các triệu chứng như khô mắt, nhìn mờ, đau đầu. Những triệu chứng đó thường chỉ là tạm thời, nếu bạn biết chăm sóc đúng cách, đôi mắt có thể vẫn sắc nét và khỏe mạnh; Nhưng điều đó đòi hỏi bạn phải chú ý đến vị trí đặt màn hình, thời điểm nghỉ ngơi và mức độ quan tâm đến các triệu chứng mỏi mắt.

  • 16/03/2026

    Tại sao cam thảo có mặt trong nhiều loại trà thảo mộc?

    Cam thảo là một trong những thành phần xuất hiện rất phổ biến trong các loại trà thảo mộc, từ trà pha thủ công, trà túi lọc đến đồ uống thảo mộc đóng chai. Cam thảo có tên khoa học là Glycyrrhiza glabra. Tại Việt Nam, thường gặp các dạng dược liệu được gọi chung là cam thảo như cam thảo bắc, cam thảo nam và cam thảo dây, với nguồn gốc và đặc điểm dược tính khác nhau.

  • 16/03/2026

    Cần ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

    Ngủ đủ và ngủ chất lượng đóng vai trò then chốt trong quá trình phục hồi cơ bắp và nâng cao hiệu suất tập luyện. Thời lượng và chất lượng giấc ngủ ảnh hưởng trực tiếp đến sửa chữa mô cơ, giảm đau nhức và phòng ngừa chấn thương ở người tập luyện thường xuyên. Vậy, ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

  • 16/03/2026

    Đau đầu do hạ đường huyết

    Hạ đường huyết (lượng đường trong máu thấp) có thể gây dấu hiệu đau đầu. Đau đầu do hạ đường huyết thường gặp như đau âm ỉ ở thái dương. Nếu bạn bị chứng đau nửa đầu, lượng đường trong máu thấp có thể kích hoạt một cơn đau nửa đầu. Bài viết này thảo luận về lý do tại sao lượng đường trong máu thấp có thể gây đau đầu và chứng đau nửa đầu, cũng như cách phòng ngừa và điều trị chúng.

  • 15/03/2026

    7 siêu thực phẩm giúp da sáng mịn từ bên trong

    Làn da sáng mịn, khỏe đẹp không chỉ phụ thuộc vào mỹ phẩm hay các xu hướng chăm sóc da bên ngoài. Nhiều nghiên cứu dinh dưỡng cho thấy, chế độ ăn uống hằng ngày có ảnh hưởng trực tiếp đến độ ẩm, đàn hồi và tốc độ lão hóa của làn da.

  • 15/03/2026

    Cách để giữ ấm trẻ vào ban đêm trong mùa đông

    Thời tiết đang vào mùa đông và trời đã bắt đầu lạnh hơn, những đợt gió mùa ùa về cũng là lúc bạn lo lắng rằng liệu em trẻ đã đủ ấm áp chưa hay mặc bao nhiêu đồ khi cho trẻ đi ngủ là đủ? Đừng lo lắng và đọc bài viết sau đây để giữ ấm cho trẻ đúng cách vào ban đêm trong mùa đông nhé!

  • 14/03/2026

    Trà thảo mộc – Thức uống giá trị góc nhìn khoa học

    Theo nhiều ghi chép lịch sử và truyền thuyết dân gian Đông Á, trà có nguồn gốc từ rất sớm và từ lâu đã được xem là thức uống vừa giúp giải khát, vừa mang ý nghĩa bồi bổ sức khỏe. Dù các câu chuyện như truyền thuyết Thần Nông mang màu sắc văn hóa – biểu tượng, chúng phản ánh thực tế rằng con người đã sớm khai thác thực vật như một phần của chăm sóc sức khỏe qua hàng nghìn năm. Các bằng chứng khảo cổ và tư liệu lịch sử cũng cho thấy trà và các chế phẩm thảo mộc đã được sử dụng rộng rãi trong chế độ ăn và y học dân gian của nhiều nền văn minh, đặc biệt tại châu Á.

  • 14/03/2026

    5 thói quen uống cà phê sai cách phổ biến nên tránh

    Uống cà phê sai cách như thêm nhiều đường, uống quá sớm hoặc quá nhiều có thể gây mất ngủ và cản trở giảm cân. Chỉ cần vài điều chỉnh nhỏ trong thói quen hàng ngày sẽ giúp bạn tối ưu hóa lợi ích sức khỏe từ thức uống này.

Xem thêm