Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tỉ lệ eo - hông, chỉ số của sức khỏe

Theo nghiên cứu được công bố trên tạp chí y học Lancet, chỉ số đánh giá tốt về bệnh béo phì chính là tỉ lệ eo - hông. Các nhà khoa học tin chỉ số này có thể đánh giá sự phân bố mỡ trên cơ thể, từ đó nhận biết về tình trạng sức khỏe.

Tổ chức Y tế thế giới (WHO) thường khuyến nghị dùng chỉ số khối cơ thể BMI (body mass index) tính bằng cân nặng (kg) chia cho bình phương của chiều cao (mét) để đánh giá tình trạng dinh dưỡng của người trưởng thành. 

BMI của một người trưởng thành khỏe mạnh dao động từ 18,5 - 24,9. BMI lớn hơn hoặc bằng 25 là thừa cân và BMI từ 30 trở lên là béo phì.

Tuy nhiên, BMI có thể chưa hoàn toàn chính xác. Trong trường hợp của một vận động viên, BMI không phải là cơ sở hợp lý để đánh giá béo phì vì trọng lượng cơ bắp của người này nặng hơn mỡ.

Ngoài ra một số người tuy có chỉ số BMI cao nhưng vòng eo nhỏ, có thể không phải là một ứng viên có nguy cơ cao bị bệnh tim mạch.

Bụng "quả táo" 
nguy hơn "quả lê"

Các nhà khoa học tin rằng tỉ lệ eo - hông (waist-hip ratio, WHR) có thể đánh giá sự phân bố mỡ trên cơ thể, trong khi BMI không có tác dụng này. WHR là tỉ số giữa số đo chu vi vòng eo và số đo chu vi vòng mông, được nhà tâm lý học tiến hóa Devendra Singh đưa ra vào 
năm 1993.

Những người mang nhiều chất béo quanh eo và bụng trên, “bụng hình quả táo”, có nguy cơ gia tăng các bệnh liên quan đến béo phì như tăng huyết áp, bệnh tim mạch và đái tháo đường... nhiều hơn so với những người tích tụ mỡ nhiều ở đùi và mông, “bụng hình quả lê”.

Eo nhỏ, hông to 
là dấu hiệu tốt

WHR có tác dụng cảnh báo cho bệnh béo phì, một trong những rủi ro liên quan với sự phát triển các bệnh lý tim mạch. Một khảo sát về mối quan hệ giữa béo phì và nguyên nhân tử vong ở một nhóm người cao tuổi cho thấy dường như không có sự liên quan giữa các nguyên nhân tử vong với chỉ số khối cơ thể BMI hay chu vi vòng eo.

Ngược lại, tất cả các nguyên nhân gây tử vong ở người cao tuổi đều tăng lên với tỉ lệ eo hông.

Các tác giả đã nghiên cứu bệnh chứng tiêu chuẩn của nhồi máu cơ tim cấp tính với 27.098 người tham gia tại 52 quốc gia (12.461 trường hợp và 14.637 người đối chứng) đại diện cho nhiều chủng tộc.

Chỉ số BMI, vòng eo và tỉ lệ eo - hông đã được đánh giá mối quan hệ với bệnh lý nhồi máu cơ tim cho từng nhóm. Kết quả ghi nhận cho thấy tỉ lệ eo - hông có thể giúp phân loại và đánh giá cao có ý nghĩa với nguy cơ nhồi máu cơ tim trên toàn thế giới.

Các tác giả đề nghị nên xác định lại tình trạng béo phì dựa trên tỉ lệ eo - hông thay vì chỉ số BMI để tăng ước tính của nhồi máu cơ tim do béo phì ở hầu hết các nhóm chủng tộc.

Cần có nhiều nghiên cứu để hiểu rõ thêm về những phát hiện này. Không nên loại bỏ hoàn toàn việc sử dụng các chỉ số BMI vì BMI là khởi đầu tốt để xác định xem bạn có đang thừa cân hay không.

Lý tưởng nhất là chúng ta không nên có bất kỳ trọng lượng dư thừa nhưng với một vòng eo nhỏ và hông lớn thì tốt hơn và sống một lối sống lành mạnh, năng động sẽ là một lợi ích cho tất cả mọi người.

Tỉ lệ eo - hông (WHR)

 

Rất tốt

Tốt

Trung Bình

Nguy cơ

Nam

<0,85

0,85-0,89

0,90-0,95 

≥0,95

Nữ

<0,75

 0,75-0,79

0,80-0,86

≥0,86

Bác sĩ Lê Đức Thọ - Theo Tuổi trẻ
Bình luận
Tin mới
  • 01/02/2026

    Chiến lược 15 ngày detox cơ thể đón Tết 2026

    Một cơ thể nhẹ nhàng, khỏe khoắn và tràn đầy năng lượng không đến từ việc nhịn ăn khắc nghiệt vài ngày, mà là kết quả của sự tái thiết lập có hệ thống các thói quen chuyển hóa.

  • 31/01/2026

    Uống trà xanh hay trà đen tốt cho sức khỏe hơn?

    Trà xanh và trà đen đều là nguyên liệu từ cây trà. Sự khác biệt chính nằm ở cách chế biến, hàm lượng caffeine và chất chống oxy hóa. Vậy loại nào tốt cho sức khỏe hơn?

  • 31/01/2026

    Thảo dược và tác dụng bảo vệ gan - Góc nhìn khoa học ứng dụng

    Gan là cơ quan chuyển hoá trung tâm của cơ thể, giữ vai trò then chốt trong chuyển hoá dinh dưỡng, tổng hợp protein, bài tiết mật và giải độc.

  • 31/01/2026

    Các vấn đề về tim mạch trong mùa đông

    Thời tiết lạnh có thể khiến bạn cảm thấy sảng khoái, nhưng bạn có biết nguy cơ đau tim tăng mạnh vào mùa đông khi nhiệt độ giảm không? Tim của bạn phải làm việc nhiều hơn khi trời lạnh, điều này khiến các cơn đau tim có dịp xuất hiện ở những người đã có sẵn vấn đề tim mạch. Không khí lạnh có thể gây ra những cơn đau ngực, tăng huyết áp và gây căng thẳng đột ngột cho hệ thống tim mạch của bạn vào mùa đông. Hãy cùng tìm hiểu với bài viết dưới đây để tìm hiểu rõ hơn về vấn đề tim mạch trong mùa đông và cách phòng ngừa.

  • 30/01/2026

    Có nên ăn bánh mì để giảm cân?

    Bánh mì thường bị gắn mác là 'thủ phạm' gây tăng cân và là nguyên nhân gây ra các vấn đề về đường huyết. Tuy nhiên, bánh mì không hoàn toàn xấu mà nằm ở loại bánh mì bạn chọn và cách bạn tiêu thụ nó.

  • 30/01/2026

    “Hãy ăn thực phẩm thật” – sự thay đổi trong tư duy dinh dưỡng

    Ngày 07 tháng 01 năm 2026, Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) công bố Hướng dẫn Chế độ ăn uống giai đoạn 2025 – 2030 (gọi tắt là Hướng dẫn dinh dưỡng) trong bối cảnh sức khỏe của người dân Mỹ đang ở mức báo động: gần 50% người Mỹ có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường, 75% người trưởng thành mắc ít nhất 1 bệnh mãn tính và 90% chi phí y tế được dùng để điều trị các bệnh mãn tính.

  • 29/01/2026

    6 thức uống thải độc thận buổi sáng

    Thải độc cơ thể đúng cách, đặc biệt là hỗ trợ chức năng thận, đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe lâu dài. Một số loại thức uống buổi sáng giúp thanh lọc thận tự nhiên, tăng cường trao đổi chất, hỗ trợ giảm cân và góp phần ngăn ngừa bệnh gout (gút)

  • 29/01/2026

    Bí kíp lựa chọn thực phẩm Tết an toàn và chất lượng

    Thời điểm này, nguồn cung hàng hóa, thực phẩm Tết hiện khá dồi dào để người tiêu dùng cân nhắc, lựa chọn các mặt hàng phù hợp với nhu cầu của bản thân và gia đình mình. Tất nhiên, tiêu chí chất lượng và an toàn vẫn được đặt lên hàng đầu.

Xem thêm