Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tỉ lệ eo - hông, chỉ số của sức khỏe

Theo nghiên cứu được công bố trên tạp chí y học Lancet, chỉ số đánh giá tốt về bệnh béo phì chính là tỉ lệ eo - hông. Các nhà khoa học tin chỉ số này có thể đánh giá sự phân bố mỡ trên cơ thể, từ đó nhận biết về tình trạng sức khỏe.

Tổ chức Y tế thế giới (WHO) thường khuyến nghị dùng chỉ số khối cơ thể BMI (body mass index) tính bằng cân nặng (kg) chia cho bình phương của chiều cao (mét) để đánh giá tình trạng dinh dưỡng của người trưởng thành. 

BMI của một người trưởng thành khỏe mạnh dao động từ 18,5 - 24,9. BMI lớn hơn hoặc bằng 25 là thừa cân và BMI từ 30 trở lên là béo phì.

Tuy nhiên, BMI có thể chưa hoàn toàn chính xác. Trong trường hợp của một vận động viên, BMI không phải là cơ sở hợp lý để đánh giá béo phì vì trọng lượng cơ bắp của người này nặng hơn mỡ.

Ngoài ra một số người tuy có chỉ số BMI cao nhưng vòng eo nhỏ, có thể không phải là một ứng viên có nguy cơ cao bị bệnh tim mạch.

Bụng "quả táo" 
nguy hơn "quả lê"

Các nhà khoa học tin rằng tỉ lệ eo - hông (waist-hip ratio, WHR) có thể đánh giá sự phân bố mỡ trên cơ thể, trong khi BMI không có tác dụng này. WHR là tỉ số giữa số đo chu vi vòng eo và số đo chu vi vòng mông, được nhà tâm lý học tiến hóa Devendra Singh đưa ra vào 
năm 1993.

Những người mang nhiều chất béo quanh eo và bụng trên, “bụng hình quả táo”, có nguy cơ gia tăng các bệnh liên quan đến béo phì như tăng huyết áp, bệnh tim mạch và đái tháo đường... nhiều hơn so với những người tích tụ mỡ nhiều ở đùi và mông, “bụng hình quả lê”.

Eo nhỏ, hông to 
là dấu hiệu tốt

WHR có tác dụng cảnh báo cho bệnh béo phì, một trong những rủi ro liên quan với sự phát triển các bệnh lý tim mạch. Một khảo sát về mối quan hệ giữa béo phì và nguyên nhân tử vong ở một nhóm người cao tuổi cho thấy dường như không có sự liên quan giữa các nguyên nhân tử vong với chỉ số khối cơ thể BMI hay chu vi vòng eo.

Ngược lại, tất cả các nguyên nhân gây tử vong ở người cao tuổi đều tăng lên với tỉ lệ eo hông.

Các tác giả đã nghiên cứu bệnh chứng tiêu chuẩn của nhồi máu cơ tim cấp tính với 27.098 người tham gia tại 52 quốc gia (12.461 trường hợp và 14.637 người đối chứng) đại diện cho nhiều chủng tộc.

Chỉ số BMI, vòng eo và tỉ lệ eo - hông đã được đánh giá mối quan hệ với bệnh lý nhồi máu cơ tim cho từng nhóm. Kết quả ghi nhận cho thấy tỉ lệ eo - hông có thể giúp phân loại và đánh giá cao có ý nghĩa với nguy cơ nhồi máu cơ tim trên toàn thế giới.

Các tác giả đề nghị nên xác định lại tình trạng béo phì dựa trên tỉ lệ eo - hông thay vì chỉ số BMI để tăng ước tính của nhồi máu cơ tim do béo phì ở hầu hết các nhóm chủng tộc.

Cần có nhiều nghiên cứu để hiểu rõ thêm về những phát hiện này. Không nên loại bỏ hoàn toàn việc sử dụng các chỉ số BMI vì BMI là khởi đầu tốt để xác định xem bạn có đang thừa cân hay không.

Lý tưởng nhất là chúng ta không nên có bất kỳ trọng lượng dư thừa nhưng với một vòng eo nhỏ và hông lớn thì tốt hơn và sống một lối sống lành mạnh, năng động sẽ là một lợi ích cho tất cả mọi người.

Tỉ lệ eo - hông (WHR)

 

Rất tốt

Tốt

Trung Bình

Nguy cơ

Nam

<0,85

0,85-0,89

0,90-0,95 

≥0,95

Nữ

<0,75

 0,75-0,79

0,80-0,86

≥0,86

Bác sĩ Lê Đức Thọ - Theo Tuổi trẻ
Bình luận
Tin mới
  • 18/01/2026

    Mẹo chăm sóc da vùng da cổ

    Vùng da cổ và ngực thường rất mỏng manh và hay bị bỏ quên trong quy trình chăm sóc da. Ở phụ nữ, vùng da này đặc biệt dễ bị lão hóa và tổn thương do ánh nắng mặt trời do tiếp xúc nhiều với tia cực tím (UV).Bài viết này thảo luận về tổn thương da ở vùng da cổ, đưa ra lời khuyên về các sản phẩm và quy trình điều trị nếp nhăn , tình trạng đổi màu, đốm nắng và các vấn đề khác.

  • 17/01/2026

    Trái cây giảm cân: 5 loại quả ngọt giúp 'đốt' mỡ không tưởng

    Một số loại trái cây giàu đường lại sở hữu khả năng đốt mỡ kinh ngạc nhờ hàm lượng chất xơ và hoạt chất sinh học đặc biệt. Tìm hiểu 5 loại trái cây giảm cân giúp sở hữu vóc dáng thon gọn mà không phải nhịn ăn khắc nghiệt.

  • 17/01/2026

    Lời khuyên tập luyện cho phụ nữ sau tuổi 50

    Bước qua tuổi 50, nhiều phụ nữ bắt đầu đối diện với những thay đổi rõ rệt về sức khỏe và vóc dáng.

  • 16/01/2026

    4 lý do nên sử dụng củ sả trong nhiều món ăn hàng ngày

    Sả không chỉ là một loại gia vị tạo mùi thơm đặc trưng mà còn là 'dược liệu vàng' trong căn bếp. Dưới đây là 4 lý do thuyết phục để bạn thêm củ sả vào chế độ ăn uống hàng ngày.

  • 16/01/2026

    Mụn trứng cá do steroid

    Mụn trứng cá do steroid tương tự như mụn trứng cá thông thường, tình trạng này không nguy hiểm và thường hết sau khi bạn ngừng sử dụng steroid, tuy nhiên bạn cũng có thể sử dụng thuốc để giảm sự khó chịu của mụn. Cùng tìm hiểu về mụn trứng cá do steroid qua bài viết sau đây!

  • 15/01/2026

    5 loại nấm giúp giảm cân và 'đốt' mỡ hiệu quả không nên bỏ lỡ

    Thay vì ép mình với thực đơn giảm cân khắc nghiệt, hãy tham khảo một bí quyết dinh dưỡng giúp vóc dáng thon gọn là nấm - được coi 'siêu thực phẩm' giúp kiểm soát cân nặng khoa học mà không cần bỏ đói cơ thể.

  • 15/01/2026

    Có nên dùng ChatGPT để tìm hiểu thông tin sức khỏe?

    Việc sử dụng ChatGPT để tìm hiểu thông tin sức khỏe có thể nhanh chóng, tiết kiệm chi phí và mang lại cảm giác riêng tư. Tuy nhiên, thông tin mà ChatGPT cung cấp không phải lúc nào cũng đáng tin cậy, cập nhật hay nhất quán.

  • 14/01/2026

    Thói quen sử dụng đồ hộp của người Việt (Phần 2)

    Trong bối cảnh cuộc sống bận rộn của người Việt, thực phẩm đóng hộp ngày càng trở thành lựa chọn phổ biến để tiết kiệm thời gian. Tuy nhiên, thói quen sử dụng loại thực phẩm này thường đi kèm với những sai lầm cơ bản, dẫn đến rủi ro sức khỏe không đáng có. Phần 2 của bài viết Thói quan sử dụng đồ hộp sẽ phân tích các lỗi thường gặp và đưa ra lời khuyên để sử dụng an toàn hơn.

Xem thêm