Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tại sao lưỡi của trẻ sơ sinh có màu trắng?

Trong những ngày đầu hoặc vài tuần sau khi sinh, mọi người có thể nhận thấy rằng lưỡi của trẻ sơ sinh có màu trắng. Lớp phủ trắng đó có thể là cặn sữa hoặc nấm miệng.

Trường hợp trẻ sơ sinh có lưỡi trắng không phải là hiếm. Nguồn dinh dưỡng chính của chúng là sữa mẹ hoặc sữa công thức, vì vậy cặn sữa từ thức ăn có thể là nguyên nhân chính gây ra màu trắng ở lưỡi. Đôi khi, trẻ sơ sinh có thể bị nấm miệng (tưa lưỡi), đây là một loại nhiễm trùng nấm men. Bệnh tưa lưỡi là một bệnh nhiễm trùng phổ biến mà bác sĩ dễ dàng điều trị. Trong bài viết này, chúng ta cùng tìm hiểu những nguyên nhân có thể khiến trẻ bị lưỡi trắng. Chúng tôi cũng xem xét các triệu chứng và phương pháp điều trị.

Lưỡi trắng khá phổ biến ở trẻ sơ sinh. Thông thường, nguyên nhân là do cặn sữa, nhưng nó cũng có thể là triệu chứng của bệnh nấm miệng. Trẻ sơ sinh có xu hướng bị tích sữa trên lưỡi. Vì chúng không tiết ra nhiều nước bọt như những trẻ lớn hơn, nên có ít nước bọt trong miệng để rửa sạch sữa. Ngoài ra, một số trẻ sơ sinh bị nấm miệng, đây là bệnh nhiễm nấm miệng phổ biến nhất ở trẻ sơ sinh và trẻ em. Sự phát triển quá mức của một loại nấm có tên là Candida gây ra bệnh tưa miệng.

Các triệu chứng của nấm miệng

Các triệu chứng của nấm miệng ở trẻ sơ sinh bao gồm:

  • Vết loét miệng màu trắng
  • Các mảng trắng bên trong má và trên lưỡi, lợi và vòm miệng
  • Đốm trắng trong miệng
  • Đỏ trong miệng
  • Nứt ở khóe miệng
  • Quấy khóc trong khi cho ăn
  • Tiếng lách cách khi cho ăn

Nguyên nhân của nấm miệng

Cơ thể con người chứa nhiều vi sinh vật khác nhau, bao gồm vi khuẩn, vi rút và nấm. Cùng với nhau, chúng tạo thành hệ vi sinh vật của con người. Candida albicans là loại nấm phổ biến nhất trong hệ vi sinh vật ở người. Candida thường sống trên da và bên trong cơ thể ở những vị trí như:

  • Miệng
  • Họng
  • Ruột
  • Âm đạo

Trong hầu hết các trường hợp, Candida không gây ra bất kỳ vấn đề gì, nhưng đôi khi nó có thể sinh sôi và gây nhiễm trùng nếu môi trường của nó thay đổi để khuyến khích sự phát triển của nấm.

Sau khi sinh, hệ thống miễn dịch của trẻ sơ sinh chưa hoạt động đầy đủ. Hệ thống miễn dịch bị suy giảm có thể làm tăng khả năng nhiễm trùng ở trẻ sơ sinh và cho phép nấm Candida sinh sôi và gây ra nấm miệng. Nấm men phát triển mạnh ở những khu vực ẩm ướt, ấm áp, vì vậy miệng là môi trường hoàn hảo cho nhiễm trùng nấm men.

Một số loại thuốc, chẳng hạn như corticosteroid và thuốc kháng sinh, cũng có thể gây ra nấm miệng. Mặc dù thuốc kháng sinh điều trị nhiễm trùng do vi khuẩn, chúng cũng tiêu diệt vi khuẩn "tốt", tạo điều kiện cho phép nấm Candida phát triển. Nếu một người bị nhiễm nấm âm đạo trong khi mang thai, thì nấm Candida có thể truyền sang trẻ sơ sinh trong khi sinh.

Điều trị nấm miệng

Bác sĩ có thể kê đơn thuốc chống nấm dưới dạng gel uống để điều trị tưa miệng. Nên thoa thuốc lên tất cả các vùng trong miệng của trẻ sơ sinh, bao gồm nướu, má, lưỡi và vòm miệng, vài lần một ngày. Trẻ sơ sinh có thể lây nhiễm trùng khi bú mẹ, vì vậy một người cũng nên thoa gel vào núm vú của mình sau mỗi lần cho bú. Ngay cả khi người mẹ không có dấu hiệu nhiễm nấm ở núm vú và quầng vú, cũng nên được điều trị để ngăn ngừa tái nhiễm.

Phòng ngừa nấm miệng ở trẻ sơ sinh

Các bước mà cha mẹ và người chăm sóc có thể thực hiện để giúp ngăn ngừa tưa miệng quay trở lại ở trẻ sơ sinh của họ bao gồm:

  • Tiệt trùng thiết bị cho con bú, bình sữa, máy hút sữa, núm vú giả và đồ chơi
  • Làm lạnh sữa đã hút để ngăn chặn sự phát triển của nấm men
  • Điều trị tưa miệng cho cả núm vú nếu cho con bú
  • Lau khô vú sau mỗi lần cho bú
  • Thay đổi miếng lót cho con bú thường xuyên

Trẻ sơ sinh bị tưa lưỡi trắng khá phổ biến, nguyên nhân có thể là do nấm miệng hoặc cặn sữa. Mặc dù cặn sữa và tưa miệng trông giống nhau nhưng vẫn có những điểm khác biệt. Cặn sữa thường mất dần sau khi bú, trong khi nấm miệng không biến mất, ngay cả khi lau lưỡi bằng khăn ẩm. Nấm miệng rất dễ điều trị và có thể bắt đầu khỏi trong vài ngày. Bác sĩ thường sẽ kê đơn gel chống nấm cho trẻ sơ sinh và cả cho người đang cho con bú. Cha mẹ và người chăm sóc có thể thực hiện các bước để ngăn chặn sự phát triển của nấm men bằng cách giữ cho dụng cụ cho con bú sạch sẽ và sữa trong tủ lạnh, cũng như giữ cho bầu vú khô ráo nếu cho con bú.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Tăng trưởng và phát triển ở trẻ sơ sinh

Bình luận
Tin mới
  • 01/08/2026

    Cách uống nước chanh buổi sáng giúp giảm cân

    Nước chanh ấm buổi sáng là một phần trong thói quen chăm sóc sức khỏe của nhiều người. Tuy nhiên, nên sử dụng thức uống này như thế nào để vừa bảo vệ hệ tiêu hóa vừa hỗ trợ quá trình giảm cân hiệu quả?

  • 01/08/2026

    Tắm nắng bằng dầu dừa liệu có thực sự an toàn?

    Dầu dừa từ lâu đã được ca ngợi như một "thần dược" tự nhiên với nhiều lợi ích cho sức khỏe, từ việc cải thiện chức năng não bộ đến hỗ trợ giảm cân. Đặc biệt trong làm đẹp, dầu dừa là thành phần quen thuộc trong các sản phẩm chăm sóc da.

  • 31/07/2026

    Mỗi ngày nên uống bao nhiêu nước để chống chọi với nắng nóng mùa hè?

    Những đợt nắng nóng ngày càng xuất hiện dày đặc và gay gắt hơn, khiến nhu cầu bù nước của cơ thể tăng lên đáng kể. Không ít người vẫn đợi đến khi khát mới uống nước, trong khi đó lại là dấu hiệu cho thấy cơ thể đã bắt đầu thiếu nước.

  • 31/07/2026

    Biện pháp phòng tránh sốc nhiệt, đột quỵ do nắng nóng

    Mùa hè năm nay ghi nhận những đợt nắng nóng kỷ lục, làm tăng mạnh nguy cơ đột quỵ, tai biến và suy kiệt do mất nước - đặc biệt ở người già và người có bệnh nền. Trước tình hình này, chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động thực hiện ngay các biện pháp phòng bệnh để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.

  • 30/07/2026

    Có nên ngâm trứng vào nước lạnh sau khi luộc?

    Ngâm trứng vào nước lạnh ngay sau khi luộc là thói quen của nhiều người giúp vỏ trứng dễ bóc hơn. Tuy nhiên lại có một số thông tin cho rằng ngâm nước như vậy trứng dễ bị nhiễm khuẩn. Thực hư thế nào?

  • 30/07/2026

    Bệnh ghẻ ở trẻ em

    Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.

  • 29/07/2026

    Loại đồ uống làm tăng nguy cơ ung thư hơn cả đồ ăn ngọt

    Nhiều chuyên gia khẳng định đồ uống này là mối lo ngại lớn làm tăng nguy cơ ung thư, đồng thời gợi ý những món ngọt thay thế lành mạnh.

  • 29/07/2026

    Uống trà đá có thể thay thế nước lọc không?

    Trà đá (trà pha để nguội rồi thêm đá) là thức uống giải khát quen thuộc. Nhiều người cho rằng uống trà đá cũng giống như uống nước lọc vì đều giúp bổ sung nước cho cơ thể. Quan niệm này có hoàn toàn đúng không?

Xem thêm