Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tại sao bạn bị say tàu xe?

Nhiều người khi di chuyển bằng các loại phương tiện thường hay bị say xe. Cảm giác khó chịu này từ đâu mà có và làm thế nào để giảm các triệu chứng khó chịu. Hãy cùng tìm hiểu ở bài viết dưới đây.

Nguyên nhân gây say tàu xe

Bạn bị say tàu xe khi có sự xung đột giữa các giác quan. Bộ não của bạn không thể tiếp nhận tất cả những tín hiệu hỗn hợp, xung đột đó. Và đó là lý do tại sao bạn cảm thấy chóng mặt và buồn nôn.

Vai trò của đôi tai

Tai trong giúp kiểm soát cảm giác thăng bằng. Chúng là một phần của hệ thống tiền đình. Hệ thống này bao gồm ba ống bán khuyên xương, cầu nang và soan nang. Chúng gửi thông tin, tín hiệu tới não.

Các ống bán khuyên chứa chất lỏng, lượng chất lỏng này sẽ dịch chuyển khi bạn di chuyển. Cầu nang và soan nang rất nhạy cảm với trọng lực. Chúng cho não biết bạn đang đứng hay đang nằm.

Vai trò của bộ não

Bộ não của bạn tiếp nhận tất cả các dữ liệu, các dữ liệu thường kết nối với nhau và có ý nghĩa. Nhưng đôi khi não bạn nhận được những tín hiệu khó hiểu.

Ví dụ, trên một chiếc máy bay đang bay, bạn cảm thấy như mình đang di chuyển, nhưng mắt bạn nói với bộ não rằng bạn dường như không đi đâu cả. Điều ngược lại cũng đúng. Sau một chuyến đi biển dài, bạn có thể đứng yên trên đất liền nhưng vẫn có cảm giác như đang chuyển động. Kết quả là làm bạn bị say tàu xe.

Đối tượng dễ bị say tàu xe

Bất kì ai cũng có thể bị say tàu xe, nhưng trẻ em và phụ nữ mang thai là hai đối tượng dễ bị mắc nhất. Bệnh không lây nhiễm.

Triệu chứng

Say tàu xe làm bạn đổ mồ hôi lạnh, chóng mặt, buồn nôn, tăng tiết nước bọt, chán ăn, da nhợt. Một số người còn bị đau đầu, cảm thấy mệt mỏi, thở nông.

Đọc thêm tại bài viết: 7 mẹo nhỏ chống say tàu xe

Mẹo làm giảm say tàu xe

Các triệu chứng thường không kéo dài, thuyên giảm dần khi bạn bắt đầu quen với hoàn cảnh. Nếu không đỡ thì bạn có thể áp dụng một số phương pháp sau:

  • Thư giãn: tập trung vào một việc khác như hít thở sâu hoặc đếm ngược từ 100, nhắm mắt lại
  • Nhìn vào một vật không chuyển động. Nếu đang ở trên thuyền thì hãy nhìn vào đường chân trời, nếu ở trong xe hơi hãy nhìn qua kính chắn gió.
  • Tránh uống rượu. Ăn nhẹ trước khi đi du lịch nhưng ko nhịn ăn
  • Không hút thuốc
  • Tránh đọc sách, đọc báo, xem điện thoại hoặc đọc bất cứ thứ gì.

Nếu có thể thì hãy ngồi gần cánh máy bay nếu bạn ở trên máy bay, ngồi trong cabin ở tầng trên nếu đi thuyền, hoặc ngồi phía trước nếu bạn đi xe ô tô.

Biện pháp tự nhiên

  • Gừng sống: từ lâu gừng được sử dụng như một phương thuốc dân gian hiệu quả để chống buồn nôn, nó còn là chất chống đông máu, không nên lạm dụng, có thể tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng.
  • Bạc hà: ăn bạc hà giúp làm dịu cơ thể, làm dịu cơn say tàu xe.
  • Châm cứu, bấm huyệt: Kích thích điểm ngay dưới cổ tay giúp giảm buồn nôn do say tàu xe.

Thuốc

Một số loại thuốc được sử dụng để giảm cơn say tàu xe:

  • Dimenhydrinate (Dramamine): thuốc kháng histamine không kê đơn, được sử dụng để giảm dị ứng, chống say tàu xe. Liều đầu tiên uống trước khi đi xe 1 giờ. Những liều sau cách nhau từ 4-6 giờ.
  • Scopolamine (maldemar): đây là thuốc kê đơn, dán sau tai. Dùng 4 giờ trước khi đi, tác dụng kéo dài 3 ngày.
  • Ngoài ra, còn có Cyclizine (Marezine, Marzine, Emoquil), Meclizine (Antivert, Bonine), Promethazine (Phenadoz, Phenergan, Promethegan).

Tất cả đều có tác dụng phụ là buồn ngủ và khô miệng.

Đi khám

Say tàu xe thường hết sau khi bạn rời khỏi xe, kết thúc hành trình. Nhưng nếu bạn vẫn không hết chóng mặt, đau đầu, nôn mửa, cảm giác bị mất thính lực hoặc đau ngực thì hãy đi khám để được kiểm tra cụ thể.

BS. Hồ Mai Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo WebMD
Bình luận
Tin mới
  • 31/07/2026

    Mỗi ngày nên uống bao nhiêu nước để chống chọi với nắng nóng mùa hè?

    Những đợt nắng nóng ngày càng xuất hiện dày đặc và gay gắt hơn, khiến nhu cầu bù nước của cơ thể tăng lên đáng kể. Không ít người vẫn đợi đến khi khát mới uống nước, trong khi đó lại là dấu hiệu cho thấy cơ thể đã bắt đầu thiếu nước.

  • 31/07/2026

    Biện pháp phòng tránh sốc nhiệt, đột quỵ do nắng nóng

    Mùa hè năm nay ghi nhận những đợt nắng nóng kỷ lục, làm tăng mạnh nguy cơ đột quỵ, tai biến và suy kiệt do mất nước - đặc biệt ở người già và người có bệnh nền. Trước tình hình này, chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động thực hiện ngay các biện pháp phòng bệnh để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.

  • 30/07/2026

    Có nên ngâm trứng vào nước lạnh sau khi luộc?

    Ngâm trứng vào nước lạnh ngay sau khi luộc là thói quen của nhiều người giúp vỏ trứng dễ bóc hơn. Tuy nhiên lại có một số thông tin cho rằng ngâm nước như vậy trứng dễ bị nhiễm khuẩn. Thực hư thế nào?

  • 30/07/2026

    Bệnh ghẻ ở trẻ em

    Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.

  • 29/07/2026

    Loại đồ uống làm tăng nguy cơ ung thư hơn cả đồ ăn ngọt

    Nhiều chuyên gia khẳng định đồ uống này là mối lo ngại lớn làm tăng nguy cơ ung thư, đồng thời gợi ý những món ngọt thay thế lành mạnh.

  • 29/07/2026

    Uống trà đá có thể thay thế nước lọc không?

    Trà đá (trà pha để nguội rồi thêm đá) là thức uống giải khát quen thuộc. Nhiều người cho rằng uống trà đá cũng giống như uống nước lọc vì đều giúp bổ sung nước cho cơ thể. Quan niệm này có hoàn toàn đúng không?

  • 29/07/2026

    Cảm lạnh do điều hòa

    Bước vào những ngày hè oi bức của năm 2026, đặc biệt là tại khu vực Thủ đô và các tỉnh miền Bắc, chiếc điều hòa nhiệt độ đã trở thành "vị cứu tinh" không thể thiếu trong các gia đình và văn phòng. Tuy nhiên, việc lạm dụng điều hòa, đặc biệt là thói quen cài đặt nhiệt độ quá thấp để thỏa mãn cảm giác mát lạnh tức thì, lại chính là thủ phạm hàng đầu dẫn đến hội chứng "cảm lạnh điều hòa".

  • 28/07/2026

    Ăn quá nhiều đậu bắp có hại gì? Những tác hại ít ai ngờ tới

    Đậu bắp giàu dưỡng chất nhưng ăn quá nhiều có thể gây ra nhiều tác động tiêu cực đến sức khỏe hệ tiêu hóa, thận và xương khớp.

Xem thêm