Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tại sao bạn bị say tàu xe?

Nhiều người khi di chuyển bằng các loại phương tiện thường hay bị say xe. Cảm giác khó chịu này từ đâu mà có và làm thế nào để giảm các triệu chứng khó chịu. Hãy cùng tìm hiểu ở bài viết dưới đây.

Nguyên nhân gây say tàu xe

Bạn bị say tàu xe khi có sự xung đột giữa các giác quan. Bộ não của bạn không thể tiếp nhận tất cả những tín hiệu hỗn hợp, xung đột đó. Và đó là lý do tại sao bạn cảm thấy chóng mặt và buồn nôn.

Vai trò của đôi tai

Tai trong giúp kiểm soát cảm giác thăng bằng. Chúng là một phần của hệ thống tiền đình. Hệ thống này bao gồm ba ống bán khuyên xương, cầu nang và soan nang. Chúng gửi thông tin, tín hiệu tới não.

Các ống bán khuyên chứa chất lỏng, lượng chất lỏng này sẽ dịch chuyển khi bạn di chuyển. Cầu nang và soan nang rất nhạy cảm với trọng lực. Chúng cho não biết bạn đang đứng hay đang nằm.

Vai trò của bộ não

Bộ não của bạn tiếp nhận tất cả các dữ liệu, các dữ liệu thường kết nối với nhau và có ý nghĩa. Nhưng đôi khi não bạn nhận được những tín hiệu khó hiểu.

Ví dụ, trên một chiếc máy bay đang bay, bạn cảm thấy như mình đang di chuyển, nhưng mắt bạn nói với bộ não rằng bạn dường như không đi đâu cả. Điều ngược lại cũng đúng. Sau một chuyến đi biển dài, bạn có thể đứng yên trên đất liền nhưng vẫn có cảm giác như đang chuyển động. Kết quả là làm bạn bị say tàu xe.

Đối tượng dễ bị say tàu xe

Bất kì ai cũng có thể bị say tàu xe, nhưng trẻ em và phụ nữ mang thai là hai đối tượng dễ bị mắc nhất. Bệnh không lây nhiễm.

Triệu chứng

Say tàu xe làm bạn đổ mồ hôi lạnh, chóng mặt, buồn nôn, tăng tiết nước bọt, chán ăn, da nhợt. Một số người còn bị đau đầu, cảm thấy mệt mỏi, thở nông.

Đọc thêm tại bài viết: 7 mẹo nhỏ chống say tàu xe

Mẹo làm giảm say tàu xe

Các triệu chứng thường không kéo dài, thuyên giảm dần khi bạn bắt đầu quen với hoàn cảnh. Nếu không đỡ thì bạn có thể áp dụng một số phương pháp sau:

  • Thư giãn: tập trung vào một việc khác như hít thở sâu hoặc đếm ngược từ 100, nhắm mắt lại
  • Nhìn vào một vật không chuyển động. Nếu đang ở trên thuyền thì hãy nhìn vào đường chân trời, nếu ở trong xe hơi hãy nhìn qua kính chắn gió.
  • Tránh uống rượu. Ăn nhẹ trước khi đi du lịch nhưng ko nhịn ăn
  • Không hút thuốc
  • Tránh đọc sách, đọc báo, xem điện thoại hoặc đọc bất cứ thứ gì.

Nếu có thể thì hãy ngồi gần cánh máy bay nếu bạn ở trên máy bay, ngồi trong cabin ở tầng trên nếu đi thuyền, hoặc ngồi phía trước nếu bạn đi xe ô tô.

Biện pháp tự nhiên

  • Gừng sống: từ lâu gừng được sử dụng như một phương thuốc dân gian hiệu quả để chống buồn nôn, nó còn là chất chống đông máu, không nên lạm dụng, có thể tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng.
  • Bạc hà: ăn bạc hà giúp làm dịu cơ thể, làm dịu cơn say tàu xe.
  • Châm cứu, bấm huyệt: Kích thích điểm ngay dưới cổ tay giúp giảm buồn nôn do say tàu xe.

Thuốc

Một số loại thuốc được sử dụng để giảm cơn say tàu xe:

  • Dimenhydrinate (Dramamine): thuốc kháng histamine không kê đơn, được sử dụng để giảm dị ứng, chống say tàu xe. Liều đầu tiên uống trước khi đi xe 1 giờ. Những liều sau cách nhau từ 4-6 giờ.
  • Scopolamine (maldemar): đây là thuốc kê đơn, dán sau tai. Dùng 4 giờ trước khi đi, tác dụng kéo dài 3 ngày.
  • Ngoài ra, còn có Cyclizine (Marezine, Marzine, Emoquil), Meclizine (Antivert, Bonine), Promethazine (Phenadoz, Phenergan, Promethegan).

Tất cả đều có tác dụng phụ là buồn ngủ và khô miệng.

Đi khám

Say tàu xe thường hết sau khi bạn rời khỏi xe, kết thúc hành trình. Nhưng nếu bạn vẫn không hết chóng mặt, đau đầu, nôn mửa, cảm giác bị mất thính lực hoặc đau ngực thì hãy đi khám để được kiểm tra cụ thể.

BS. Hồ Mai Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo WebMD
Bình luận
Tin mới
  • 22/01/2026

    Những thói quen ban đêm âm thầm gây hại thận

    Thận vẫn âm thầm lọc máu và tạo nước tiểu suốt đêm, nhưng nhiều thói quen tưởng vô hại lại làm tăng áp lực lên hệ tiết niệu. Về lâu dài, những hành vi này có thể ảnh hưởng đến chức năng lọc của thận.

  • 22/01/2026

    4 loại rau vừa giàu sắt vừa giúp tăng hấp thụ sắt trong cơ thể

    Việc bổ sung sắt khi bị thiếu máu không chỉ đơn thuần là ăn nhiều thực phẩm giàu sắt mà còn nằm ở khả năng hấp thụ. Khoa học đã chứng minh, vitamin C trong rau quả chính là chìa khóa giúp cơ thể hấp thụ tối đa chất sắt.

  • 22/01/2026

    Điểm mặt những "hóa chất tử thần" trong thực phẩm và cách nhận biết

    Dù là tự tay chuẩn bị từng món nhưng bạn có biết rằng bữa cơm nhà cũng có thể phải đối mặt với những chất độc cực kỳ nguy hiểm? Đó chính là các loại hóa chất công nghiệp được thêm vào thực phẩm hàng ngày như bún, mì, giò, chả, thậm chỉ cả thịt, cá.

  • 21/01/2026

    Điều gì xảy ra khi uống nước chanh và hạt chia mỗi sáng?

    Uống nước chanh pha hạt chia có thể cải thiện tiêu hóa và giúp ngăn ngừa táo bón. Thức uống này giúp kiểm soát lượng đường trong máu nhờ hàm lượng chất xơ có trong hạt chia và những chất dinh dưỡng có trong chanh.

  • 21/01/2026

    Tại sao hàn the bị cấm sử dụng trong thực phẩm?

    Từng là bí kíp để giúp giò chả, bánh đúc hay bún trở nên ngon miệng, hương vị hấp dẫn hơn, nhưng hiện nay hàn the đã bị Bộ Y tế liệt vào danh sách cực độc và cấm sử dụng trong thực phẩm. Tại sao một hoạt chất có vẻ "tiện lợi" này lại trở thành kẻ thù của sức khỏe cộng đồng? Trong bài viết này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ cung cấp thông tin giúp bạn có cái nhìn tổng quan về loại chất cấm này.

  • 20/01/2026

    3 hỗn hợp xông hơi giảm nghẹt mũi và đau họng

    Ô nhiễm không khí và thời tiết lạnh khiến số ca nghẹt mũi, đau họng, ho, cảm lạnh gia tăng. Xông hơi bằng thảo dược tự nhiên là giải pháp đơn giản giúp thông xoang, làm dịu cổ họng và hỗ trợ đường hô hấp.

  • 20/01/2026

    Thực phẩm giàu chất đạm nào giúp tóc khỏe đẹp?

    Hầu hết tóc của bạn được cấu tạo từ chất đạm (protein), cụ thể là keratin. Bổ sung chất đạm qua chế độ ăn uống có thể giúp tóc khỏe đẹp...

  • 20/01/2026

    3 thời điểm ăn táo tốt nhất để giảm cân

    Táo giàu vitamin và chất xơ có lợi cho tiêu hóa. Có thể ăn táo vào bất kỳ thời điểm nào trong ngày nhưng nếu mục đích ăn táo để giảm cân, hãy tham khảo 3 thời điểm hiệu quả nhất.

Xem thêm