Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tại sao bạn bị say tàu xe?

Nhiều người khi di chuyển bằng các loại phương tiện thường hay bị say xe. Cảm giác khó chịu này từ đâu mà có và làm thế nào để giảm các triệu chứng khó chịu. Hãy cùng tìm hiểu ở bài viết dưới đây.

Nguyên nhân gây say tàu xe

Bạn bị say tàu xe khi có sự xung đột giữa các giác quan. Bộ não của bạn không thể tiếp nhận tất cả những tín hiệu hỗn hợp, xung đột đó. Và đó là lý do tại sao bạn cảm thấy chóng mặt và buồn nôn.

Vai trò của đôi tai

Tai trong giúp kiểm soát cảm giác thăng bằng. Chúng là một phần của hệ thống tiền đình. Hệ thống này bao gồm ba ống bán khuyên xương, cầu nang và soan nang. Chúng gửi thông tin, tín hiệu tới não.

Các ống bán khuyên chứa chất lỏng, lượng chất lỏng này sẽ dịch chuyển khi bạn di chuyển. Cầu nang và soan nang rất nhạy cảm với trọng lực. Chúng cho não biết bạn đang đứng hay đang nằm.

Vai trò của bộ não

Bộ não của bạn tiếp nhận tất cả các dữ liệu, các dữ liệu thường kết nối với nhau và có ý nghĩa. Nhưng đôi khi não bạn nhận được những tín hiệu khó hiểu.

Ví dụ, trên một chiếc máy bay đang bay, bạn cảm thấy như mình đang di chuyển, nhưng mắt bạn nói với bộ não rằng bạn dường như không đi đâu cả. Điều ngược lại cũng đúng. Sau một chuyến đi biển dài, bạn có thể đứng yên trên đất liền nhưng vẫn có cảm giác như đang chuyển động. Kết quả là làm bạn bị say tàu xe.

Đối tượng dễ bị say tàu xe

Bất kì ai cũng có thể bị say tàu xe, nhưng trẻ em và phụ nữ mang thai là hai đối tượng dễ bị mắc nhất. Bệnh không lây nhiễm.

Triệu chứng

Say tàu xe làm bạn đổ mồ hôi lạnh, chóng mặt, buồn nôn, tăng tiết nước bọt, chán ăn, da nhợt. Một số người còn bị đau đầu, cảm thấy mệt mỏi, thở nông.

Đọc thêm tại bài viết: 7 mẹo nhỏ chống say tàu xe

Mẹo làm giảm say tàu xe

Các triệu chứng thường không kéo dài, thuyên giảm dần khi bạn bắt đầu quen với hoàn cảnh. Nếu không đỡ thì bạn có thể áp dụng một số phương pháp sau:

  • Thư giãn: tập trung vào một việc khác như hít thở sâu hoặc đếm ngược từ 100, nhắm mắt lại
  • Nhìn vào một vật không chuyển động. Nếu đang ở trên thuyền thì hãy nhìn vào đường chân trời, nếu ở trong xe hơi hãy nhìn qua kính chắn gió.
  • Tránh uống rượu. Ăn nhẹ trước khi đi du lịch nhưng ko nhịn ăn
  • Không hút thuốc
  • Tránh đọc sách, đọc báo, xem điện thoại hoặc đọc bất cứ thứ gì.

Nếu có thể thì hãy ngồi gần cánh máy bay nếu bạn ở trên máy bay, ngồi trong cabin ở tầng trên nếu đi thuyền, hoặc ngồi phía trước nếu bạn đi xe ô tô.

Biện pháp tự nhiên

  • Gừng sống: từ lâu gừng được sử dụng như một phương thuốc dân gian hiệu quả để chống buồn nôn, nó còn là chất chống đông máu, không nên lạm dụng, có thể tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng.
  • Bạc hà: ăn bạc hà giúp làm dịu cơ thể, làm dịu cơn say tàu xe.
  • Châm cứu, bấm huyệt: Kích thích điểm ngay dưới cổ tay giúp giảm buồn nôn do say tàu xe.

Thuốc

Một số loại thuốc được sử dụng để giảm cơn say tàu xe:

  • Dimenhydrinate (Dramamine): thuốc kháng histamine không kê đơn, được sử dụng để giảm dị ứng, chống say tàu xe. Liều đầu tiên uống trước khi đi xe 1 giờ. Những liều sau cách nhau từ 4-6 giờ.
  • Scopolamine (maldemar): đây là thuốc kê đơn, dán sau tai. Dùng 4 giờ trước khi đi, tác dụng kéo dài 3 ngày.
  • Ngoài ra, còn có Cyclizine (Marezine, Marzine, Emoquil), Meclizine (Antivert, Bonine), Promethazine (Phenadoz, Phenergan, Promethegan).

Tất cả đều có tác dụng phụ là buồn ngủ và khô miệng.

Đi khám

Say tàu xe thường hết sau khi bạn rời khỏi xe, kết thúc hành trình. Nhưng nếu bạn vẫn không hết chóng mặt, đau đầu, nôn mửa, cảm giác bị mất thính lực hoặc đau ngực thì hãy đi khám để được kiểm tra cụ thể.

BS. Hồ Mai Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo WebMD
Bình luận
Tin mới
  • 24/05/2026

    4 loại rau xanh hỗ trợ giải độc và bảo vệ gan

    Rau xanh cung cấp chất xơ, vitamin và chất chống oxy hóa giúp giảm gánh nặng cho gan. Một số loại rau phổ biến có thể hỗ trợ chức năng gan giải độc, nên ăn luân phiên hàng ngày.

  • 24/05/2026

    Phòng tránh ung thư: Những thói quen nhỏ tạo nên sự khác biệt lớn

    Ung thư hiện là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu tại Việt Nam và trên thế giới. Tuy nhiên, khoảng 30–50% các trường hợp ung thư có thể phòng ngừa được thông qua thay đổi lối sống.

  • 23/05/2026

    Điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

    Nhiều người lo ngại việc ăn tinh bột sẽ làm tăng đường huyết nhưng gạo lứt lại mang đến một phản ứng hoàn toàn khác biệt. Vậy điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

  • 23/05/2026

    Bệnh thủy đậu - Nỗi nguy hiểm cho trẻ nhỏ

    Thủy đậu tuy là bệnh lành tính ở đa số trường hợp, nhưng nếu không được chăm sóc và điều trị đúng cách, bệnh có thể gây ra nhiều tác hại nghiêm trọng. Các nốt phỏng nước dễ bị vỡ, dẫn đến nhiễm trùng da, để lại sẹo hoặc biến chứng viêm mô tế bào. Ở những người có hệ miễn dịch yếu, đặc biệt là trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai và người lớn tuổi, thủy đậu có thể gây viêm phổi, viêm não hoặc nhiễm trùng huyết, đe dọa tính mạng.

  • 22/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe của quả mận ít người biết

    Quả mận rất giàu dinh dưỡng và mang lại nhiều lợi ích sức khỏe. Giàu chất xơ, chất chống oxy hóa, vitamin và khoáng chất, quả mận có thể giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

  • 22/05/2026

    Sớm cải thiện chiều cao cho con để không bỏ lỡ “giai đoạn vàng”

    Chiều cao của trẻ từ lâu không còn là câu chuyện riêng của từng gia đình, mà đã trở thành một phần trong mục tiêu nâng cao tầm vóc thế hệ tương lai. Thông qua chiến dịch “Vì một kỷ nguyên cao khỏe” và từ góc nhìn chuyên môn, các chuyên gia cho rằng cha mẹ cần chú ý hơn đến việc phát triển chiều cao của con, chủ động kiểm tra sớm hơn để có giải pháp tối ưu kịp thời trong giai đoạn phát triển “vàng” của trẻ.

  • 22/05/2026

    5 nhóm thực phẩm làm tăng nguy cơ ung thư đại tràng

    Ung thư đại tràng, là một bệnh lý ác tính khởi phát từ ruột già hoặc đại tràng. Căn bệnh này thường bắt đầu một cách âm thầm dưới dạng những khối u nhỏ, lành tính được gọi là polyp mọc trên lớp niêm mạc bên trong đại tràng. Nếu không được tầm soát và can thiệp kịp thời, theo thời gian, một số polyp này có thể đột biến và tiến triển thành ung thư.

  • 21/05/2026

    5 loại thực phẩm nên ăn khi bị sốt

    Khi bị sốt, ăn các thực phẩm giàu dinh dưỡng, uống đủ nước là biện pháp khắc phục tại nhà hiệu quả giúp người bệnh cảm thấy dễ chịu hơn và hỗ trợ hệ miễn dịch khi cơn sốt giảm dần.

Xem thêm