Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tại sao bạn bị say tàu xe?

Nhiều người khi di chuyển bằng các loại phương tiện thường hay bị say xe. Cảm giác khó chịu này từ đâu mà có và làm thế nào để giảm các triệu chứng khó chịu. Hãy cùng tìm hiểu ở bài viết dưới đây.

Nguyên nhân gây say tàu xe

Bạn bị say tàu xe khi có sự xung đột giữa các giác quan. Bộ não của bạn không thể tiếp nhận tất cả những tín hiệu hỗn hợp, xung đột đó. Và đó là lý do tại sao bạn cảm thấy chóng mặt và buồn nôn.

Vai trò của đôi tai

Tai trong giúp kiểm soát cảm giác thăng bằng. Chúng là một phần của hệ thống tiền đình. Hệ thống này bao gồm ba ống bán khuyên xương, cầu nang và soan nang. Chúng gửi thông tin, tín hiệu tới não.

Các ống bán khuyên chứa chất lỏng, lượng chất lỏng này sẽ dịch chuyển khi bạn di chuyển. Cầu nang và soan nang rất nhạy cảm với trọng lực. Chúng cho não biết bạn đang đứng hay đang nằm.

Vai trò của bộ não

Bộ não của bạn tiếp nhận tất cả các dữ liệu, các dữ liệu thường kết nối với nhau và có ý nghĩa. Nhưng đôi khi não bạn nhận được những tín hiệu khó hiểu.

Ví dụ, trên một chiếc máy bay đang bay, bạn cảm thấy như mình đang di chuyển, nhưng mắt bạn nói với bộ não rằng bạn dường như không đi đâu cả. Điều ngược lại cũng đúng. Sau một chuyến đi biển dài, bạn có thể đứng yên trên đất liền nhưng vẫn có cảm giác như đang chuyển động. Kết quả là làm bạn bị say tàu xe.

Đối tượng dễ bị say tàu xe

Bất kì ai cũng có thể bị say tàu xe, nhưng trẻ em và phụ nữ mang thai là hai đối tượng dễ bị mắc nhất. Bệnh không lây nhiễm.

Triệu chứng

Say tàu xe làm bạn đổ mồ hôi lạnh, chóng mặt, buồn nôn, tăng tiết nước bọt, chán ăn, da nhợt. Một số người còn bị đau đầu, cảm thấy mệt mỏi, thở nông.

Đọc thêm tại bài viết: 7 mẹo nhỏ chống say tàu xe

Mẹo làm giảm say tàu xe

Các triệu chứng thường không kéo dài, thuyên giảm dần khi bạn bắt đầu quen với hoàn cảnh. Nếu không đỡ thì bạn có thể áp dụng một số phương pháp sau:

  • Thư giãn: tập trung vào một việc khác như hít thở sâu hoặc đếm ngược từ 100, nhắm mắt lại
  • Nhìn vào một vật không chuyển động. Nếu đang ở trên thuyền thì hãy nhìn vào đường chân trời, nếu ở trong xe hơi hãy nhìn qua kính chắn gió.
  • Tránh uống rượu. Ăn nhẹ trước khi đi du lịch nhưng ko nhịn ăn
  • Không hút thuốc
  • Tránh đọc sách, đọc báo, xem điện thoại hoặc đọc bất cứ thứ gì.

Nếu có thể thì hãy ngồi gần cánh máy bay nếu bạn ở trên máy bay, ngồi trong cabin ở tầng trên nếu đi thuyền, hoặc ngồi phía trước nếu bạn đi xe ô tô.

Biện pháp tự nhiên

  • Gừng sống: từ lâu gừng được sử dụng như một phương thuốc dân gian hiệu quả để chống buồn nôn, nó còn là chất chống đông máu, không nên lạm dụng, có thể tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng.
  • Bạc hà: ăn bạc hà giúp làm dịu cơ thể, làm dịu cơn say tàu xe.
  • Châm cứu, bấm huyệt: Kích thích điểm ngay dưới cổ tay giúp giảm buồn nôn do say tàu xe.

Thuốc

Một số loại thuốc được sử dụng để giảm cơn say tàu xe:

  • Dimenhydrinate (Dramamine): thuốc kháng histamine không kê đơn, được sử dụng để giảm dị ứng, chống say tàu xe. Liều đầu tiên uống trước khi đi xe 1 giờ. Những liều sau cách nhau từ 4-6 giờ.
  • Scopolamine (maldemar): đây là thuốc kê đơn, dán sau tai. Dùng 4 giờ trước khi đi, tác dụng kéo dài 3 ngày.
  • Ngoài ra, còn có Cyclizine (Marezine, Marzine, Emoquil), Meclizine (Antivert, Bonine), Promethazine (Phenadoz, Phenergan, Promethegan).

Tất cả đều có tác dụng phụ là buồn ngủ và khô miệng.

Đi khám

Say tàu xe thường hết sau khi bạn rời khỏi xe, kết thúc hành trình. Nhưng nếu bạn vẫn không hết chóng mặt, đau đầu, nôn mửa, cảm giác bị mất thính lực hoặc đau ngực thì hãy đi khám để được kiểm tra cụ thể.

BS. Hồ Mai Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo WebMD
Bình luận
Tin mới
  • 13/03/2026

    Lý do phụ nữ sau 30 tuổi nên ăn đu đủ chín

    Sau tuổi 30, khi hệ nội tiết bắt đầu có những dấu hiệu 'lỗi nhịp', đu đủ chín không chỉ là món tráng miệng ngọt ngào mà còn là giải pháp tự nhiên giúp chị em cân bằng nội tiết từ sâu bên trong.

  • 13/03/2026

    Những mùi lạ thầm lặng gây hại sức khỏe của bạn

    Khứu giác không chỉ giúp chúng ta thưởng thức hương vị cuộc sống mà còn là một hệ thống cảnh báo sớm quan trọng của cơ thể. Tuy nhiên, nhiều người thường phớt lờ những mùi lạ trong môi trường sống mà không biết rằng ô nhiễm mùi có thể gây ra những tác động tiêu cực ngay lập tức hoặc lâu dài đến sức khỏe thể chất và tinh thần.

  • 12/03/2026

    Flavonoids và lợi ích trong phòng ngừa bệnh Alzheimer

    Alzheimer là dạng sa sút trí tuệ phổ biến nhất ở người cao tuổi, đặc trưng bởi sự thoái hóa dần dần của tế bào thần kinh và synap trong não. Hậu quả là trí nhớ, tư duy, ngôn ngữ và khả năng sinh hoạt hàng ngày của người bệnh suy giảm nghiêm trọng.

  • 12/03/2026

    Những ai nên tránh ăn rau cải bẹ xanh?

    Dù có nhiều lợi ích cho sức khỏe nhưng rau cải bẹ xanh vẫn tiềm ẩn nguy cơ có hại cho sức khỏe với một số người. Nếu ăn uống thiếu kiến thức, loại rau này có thể khiến bệnh tình trở nên tồi tệ hơn.

  • 12/03/2026

    Cách giảm mỡ mặt - 8 mẹo hiệu quả giúp khuôn mặt thon gọn tự nhiên

    Bạn đang cảm thấy tự ti với đôi má bánh bao, nọng cằm hay vùng cổ kém thon gọn? Bạn không đơn độc. Mặc dù trên thị trường có rất nhiều loại đai định hình hay thiết bị massage được quảng cáo là "thần dược" giúp mặt thon gọn, nhưng thực tế có rất ít bằng chứng khoa học ủng hộ các phương pháp này.

  • 11/03/2026

    Tăng cường miễn dịch như thế nào cho đúng cách?

    Tăng cường miễn dịch đúng cách là một lộ trình dài hạn dựa trên việc giảm thiểu stress oxy hóa và duy trì hoạt động ổn định của các tế bào lympho. Các nghiên cứu về dược liệu học gần đây đã chỉ ra rằng, các hợp chất sinh học có trong thảo mộc truyền thống như Kim ngân hoa, Cúc hoa hay Cam thảo không chỉ có khả năng trung hòa gốc tự do mà còn hỗ trợ điều hòa các chất trung gian gây viêm.

  • 11/03/2026

    4 nguồn thực phẩm bù đắp lượng vitamin D bị thiếu hụt trong mùa đông

    Dù cơ thể có thể tự sản sinh vitamin D từ ánh nắng mặt trời nhưng thực phẩm cũng là một nguồn cung cấp vitamin D quan trọng giúp bù đắp sự thiếu hụt vitamin D trong những tháng thiếu nắng mùa đông.

  • 11/03/2026

    Đau thần kinh tọa vào mùa đông

    Khi trời trở lạnh, việc đau thần kinh tọa sẽ trở nên vô cùng đau đớn, đôi lúc còn có chuyển biến xấu. Thời tiết lạnh có thể làm các cơ cột sống của bạn co cứng lại, và cơn đau của bạn có thể trầm trọng hơn do áp suất khí quyển và căng thẳng thể chất. May mắn thay, có những bước bạn có thể thực hiện để giúp giảm đau thần kinh tọa.

Xem thêm