Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sốt ở trẻ nhỏ - những sự thật cha mẹ chưa biết

Sốt là bệnh thường gặp ở trẻ nhỏ song không phải bậc cha mẹ nào cũng có hiểu biết và xử trí đúng. Chúng ta hãy cùng kiểm tra xem còn những điều gì chưa rõ về sốt ở trẻ em nhé.

Sốt ở trẻ nhỏ - những sự thật cha mẹ chưa biết

Con bị sốt là nỗi ám ảnh của cha mẹ

Các bậc cha mẹ đều sẽ cảm thấy vô cùng lo lắng khi con yêu gặp phải bất cứ vấn đề gì về sức khỏe, trong đó triệu chứng sốt, nhất là ở trẻ nhỏ thường khiến cha mẹ vô cùng sợ hãi. Nỗi lo sợ khi con mình bị sốt ghê gớm đến nỗi mà có một cụm từ riêng dùng để miêu tả tình trạng này trong giới y khoa, đó là “ám ảnh về sốt” (fever phobia).

Liệu bạn đã từng trải qua cảm giác này hay chưa? Hãy cung cấp cho bản thân đủ các kiến thức cần thiết về triệu chứng rất hay gặp ở trẻ nhỏ này, và bạn sẽ cảm thấy bớt lo lắng hơn rất nhiều.

Sốt có thể do vi khuẩn hay virus

Hiện tượng sốt virus xảy ra khi cơ thể đang mắc phải một căn bệnh nào đó do virus gây ra, như là cúm hay cảm lạnh. Sốt do virus thường sẽ giảm dần trong vòng 3 ngày. Kháng sinh không hề có tác dụng đối với virus và không nên được sử dụng trong trường hợp này.

Sốt do vi khuẩn xảy ra khi cơ thể bị mắc phải một nhiễm trùng nào đó do vi khuẩn như bệnh viêm tai, viêm đường tiết niệu hay viêm phổi do vi khuẩn. Nhiễm trùng do vi khuẩn thường ít phổ biến hơn so với nhiễm trùng do virus và cũng đáng lo ngại hơn bởi nó có thể dẫn tới các bệnh nghiêm trọng. Kháng sinh thường được sử dụng khi bị sốt do nhiễm khuẩn.

Trong trường hợp trẻ bị sốt kéo dài trên 3 ngày, đừng chần chừ mà hãy đưa trẻ đi khám ngay.

Đối với trẻ dưới 3 tháng tuổi, sốt là một biểu hiện nguy hiểm

Nếu con bạn dưới 3 tháng tuổi, thân nhiệt cao hơn 380C được coi là cần cấp cứu can thiệp ngay lập tức.

Với nhóm tuổi này, không nên tự cho trẻ uống thuốc hạ sốt (trừ khi được bác sỹ kê đơn) bởi thuốc có thể che lấp đi những triệu chứng cần thiết để chẩn đoán một căn bệnh nguy hiểm nào đó.

Tại sao sốt ở trẻ sơ sinh lại nguy hiểm? Nguyên nhân là do trẻ quá nhỏ có thể không biểu hiện các triệu chứng của các bệnh nhiễm trùng nguy hiểm như trẻ lớn. Ví dụ như nhiễm khuẩn huyết ở trẻ sơ sinh thường không có các triệu chứng điển hình.

Trẻ quá nhỏ khi bị sốt cần được đưa đến bệnh viện ngay. Tại bệnh viện, bác sỹ có thể làm các xét nghiệm máu và nước tiểu để xác định liệu có nhiễm trùng do vi khuẩn hay không và chọc tủy sống để xét nghiệm dịch não tủy khi cần thiết để giúp cho chẩn đoán nếu nghi ngờ trẻ bị viêm màng não.

Đo nhiệt độ tại trực tràng là phương pháp chính xác nhất để xác định thân nhiệt

Mặc dù có thể hơi bất tiện nhưng đây là cách chính xác nhất để xác định thân nhiệt của trẻ. Đối với trẻ nhỏ thì đo nhiệt độ tại trực tràng sẽ cho kết quả đúng nhất, đo nhiệt độ ở nách, trên trán hay ở tai đều không thu được những kết quả chính xác.

Đôi khi việc sử dụng các phương pháp đo thân nhiệt cho trẻ ở nơi khác chứ không phải đo nhiệt độ tại trực tràng sẽ cho kết quả quá cao có thể dẫn tới lo lắng không cần thiết và tốn kém tiền bạc trong việc điều trị.

Hãy điều trị các triệu chứng của trẻ, đừng chỉ quá lo lắng về việc trẻ sốt cao bao nhiêu độ

Nhiều bậc cha mẹ tin rằng trẻ bị sốt càng cao tức là ốm càng nặng, tuy nhiên sự thật không phải như vậy. Một em bé bị sốt cao gần 39,50C vẫn có thể biểu hiện thoải mái và chơi đùa bình thường sẽ không đáng lo ngại bằng một đứa trẻ mặc dù chỉ bị sốt cao hơn 380 một chút nhưng lại có biểu hiện mệt mỏi, quấy khóc không yên hoặc li bì.

Điều đó có nghĩa là nếu con bạn bị sốt nhưng vẫn chơi đùa, ăn uống...bình thường thì có thể chưa phải dùng biện pháp hạ sốt. Đừng quá lo lắng về việc thân nhiệt của trẻ quá cao, hãy tập trung vào việc quan tâm đến các triệu chứng khác của trẻ như mệt mỏi, lờ đờ...để có thể đưa bé đến bác sỹ kịp thời.

Hãy sử dụng thuốc một cách thận trọng

Trước khi quyết định cho bé dùng thuốc, bạn hãy thử hạ sốt cho trẻ bằng nước. Liệu pháp có vẻ cũ này có thể mang lại hiệu quả không ngờ tới. Hãy sử dụng nước ấm để lau người cho trẻ, nhất là vùng trán và dưới cánh tay.

Nếu con bạn vẫn không có dấu hiệu hạ sốt, bạn có thể cho trẻ sử dụng thuốc hạ sốt với một số lưu ý sau đây:

  • Nếu trẻ dưới 6 tháng tuổi, bác sỹ thường khuyên sử dụng paracetamol để hạ sốt. Đối với trẻ lớn hơn thì ibuprofen có thể là lựa chọn.
  • Xác định liều thuốc dựa vào cân nặng của trẻ chứ không phải độ tuổi.
  • Không bao giờ cho trẻ uống aspirin. Aspirin có thể gây ra hội chứng Reye nghiêm trọng ở trẻ nhỏ dẫn đến tử vong.

Sốt là một đáp ứng bình thường của cơ thể

Mặc dù bạn có thể nghe từ nhiều nguồn thông tin về sốt nhưng sự thật thì sốt không làm tổn thương não bộ của trẻ. Ngay cả tình trạng sốt cao co giật cũng chưa có bằng chứng một cách cụ thể cho thấy có thể gây tổn thương não của trẻ.

Sự gia tăng thân nhiệt chính là cách cơ thể đối phó với những tác nhân gây bệnh và là một dấu hiệu của sức khỏe tốt. Do vậy, mặc dù bạn có thể không hề cảm thấy vui vẻ gì khi con mình bị sốt nhưng đây là dấu hiệu cho thấy hệ miễn dịch của trẻ vẫn hoạt động tích cực. 

Điều cha mẹ nên làm là đừng lo lắng quá mức và hãy hỏi ngay ý kiến bác sỹ về biểu hiện sốt của con mình cũng như các biểu hiện khác kèm theo để có được cách xử lý kịp thời.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Sốt virus ở trẻ em

Ts.Bs. Trương Hồng Sơn - Viện Y học ứng dụng Việt Nam
Bình luận
Tin mới
  • 31/03/2026

    Chạy bộ bao lâu thì mỡ bụng bắt đầu giảm?

    Chạy bộ giúp tiêu hao năng lượng hiệu quả và cải thiện sức khỏe tim mạch nhưng mỡ bụng không thể giảm ngay sau vài buổi tập. Thời điểm cơ thể bắt đầu huy động mỡ phụ thuộc vào cường độ vận động, thời gian duy trì, chế độ dinh dưỡng và khả năng thích nghi chuyển hóa của từng người.

  • 31/03/2026

    12 loại thuốc bạn tuyệt đối không nên dùng cùng cà phê

    Cà phê chứa caffeine, có thể ảnh hưởng đến cách cơ thể hấp thụ và chuyển hóa một số loại thuốc. Nếu bạn đang dùng thuốc theo toa, bác sĩ có thể khuyên bạn nên tránh cà phê và các loại đồ uống chứa caffeine, hoặc nên uống cà phê cách xa giờ uống thuốc.

  • 30/03/2026

    11 loại thực phẩm có nhiều lợi ích cho huyết áp hơn củ dền

    Củ dền rất giàu nitrat, giúp làm giãn mạch máu và hỗ trợ huyết áp khỏe mạnh nhưng có một số loại thực phẩm khác mang lại nhiều lợi ích không kém.

  • 30/03/2026

    Giải pháp khoa học xử lý nấm mốc tường nhà trong mùa nồm ẩm

    Mùa nồm, hay hiện tượng ngưng tụ hơi nước do độ ẩm không khí vượt ngưỡng bão hòa (thường trên 90%), tạo điều kiện lý tưởng cho các loài vi nấm như Aspergillus hoặc Cladosporium phát triển mạnh mẽ trên bề mặt tường.

  • 29/03/2026

    8 lợi ích sức khỏe bất ngờ của cá khoai

    Cá khoai là một loại cá nước mặn được đánh giá cao vì có hàm lượng protein cao và ít chất béo. Nó cũng chứa nhiều khoáng chất thiết yếu hỗ trợ các chức năng hàng ngày của cơ thể. Dưới đây là 8 lợi ích của cá khoai trong chế độ ăn uống.

  • 28/03/2026

    7 điều có thể xảy ra với cơ thể người không ăn rau và trái cây

    Có một số người không thích ăn rau và trái cây. Mặc dù sức khỏe có thể vẫn bình thường nhưng về lâu dài thói quen ăn uống này làm tăng nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

  • 28/03/2026

    Vì sao flavonoids quan trọng đối với cơ thể?

    Flavonoids là một nhóm hợp chất thực vật (phytonutrients) được tìm thấy rộng rãi trong trái cây, rau củ, trà và rượu vang đỏ. Chúng đóng vai trò cốt lõi trong việc duy trì sức khỏe.

  • 28/03/2026

    Gia vị: Nên bảo quản ở đâu và khi nào nên vứt bỏ?

    Các kệ siêu thị ngày nay tràn ngập đủ loại gia vị giúp món ăn của bạn thêm bắt mắt và đậm đà. Mỗi loại gia vị có thời gian và cách bảo quản khác nhau. Bạn nên nắm được những quy tắc đó nếu không muốn những lọ gia vị của mình bị lãng phí phải bỏ đi. Hướng dẫn dưới đây sẽ giúp bạn biết nên bảo quản những loại gia vị quen thuộc (và cả những loại bạn muốn thử) ở đâu, cũng như thời gian sử dụng an toàn của chúng.

Xem thêm