Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Phòng chống bệnh thủy đậu - Phần 2

Thủy đậu là một bệnh lây truyền gặp ở cả người lớn và trẻ em. Bệnh có thể chủ động phòng tránh được bằng tiêm vaccine.

Mặc dù thủy đậu có thể gặp ở mọi lứa tuổi nhưng trẻ em dễ mắc bệnh nhất. Bệnh có tính chất lây lan cao và được đặc trưng bởi dấu hiệu sốt và các mụn nước nhỏ trong hoặc màu trắng đỏ trên mặt và cơ thể. Bệnh tiến triển nặng hơn ở người lớn, có thể gây những hậu quả hết sức nghiêm trọng đối với phụ nữ có thai, làm thai chết lưu hoặc dị tật bẩm sinh ở trẻ. Bệnh thủy đậu có thể phòng tránh được bằng việc tiêm phòng vaccine.

Điều trị

Ảnh minh họa.

Bệnh thường diến tiến nhẹ đối với trẻ em có sức khỏe tốt. Sử dụng thuốc kháng virus có thể làm giảm các triệu chứng đau ngứa, đặc biệt là trong vòng 24 giờ đầu sau khi xuất hiện triệu chứng bệnh. Thuốc này có tác dụng làm giảm mức độ và thời gian nhiễm bệnh và tất nhiên làm giảm cả các biến chứng. Trẻ em không cần thiết phải sử dụng thuốc kháng virus. Người lớn nếu sử dụng thuốc ở giai đoạn sớm thì có thể mang lại hiệu quả tốt, đặc biệt là những đối tượng bị suy giảm miễn dịch.

Trẻ em bị mắc bệnh thủy đậu không được cho uống aspirin bởi có thể gây nên hội chứng Reye.

Chăm sóc

  • Không nên cào gãi các nốt mụn bởi có thể để lại sẹo. Việc gãi khi cảm thấy ngứa sẽ ảnh hưởng đến quá trình liền sẹo và làm tăng nguy cơ bị nhiễm trùng do vi khuẩn gây ra. 
  • Tắm nước mát để giúp làm dịu vết ngứa (đặc biệt là trẻ em). Bạn cũng có thể dùng dung dịch calamine để chống ngứa, làm dịu mát da.

Cần lưu ý đặc biệt nếu:

  • Vết mụn nước lan ra 1 hoặc 2 mắt.
  • Vết mụn nước sưng đỏ, nóng là dấu hiệu của bội nhiễm vi khuẩn trên da.
  • Vết mụn xuất hiện kèm theo hoa mắt, rối loạn định hướng, nhịp tim nhanh, khó thở, run, rối loạn phối hợp cơ, ho nhiều, nôn mửa, cứng cổ và sốt cao.

 Phòng bệnh bằng tiêm chủng

Vaccine phòng bệnh thủy đậu có thể tạo ra một đáp ứng miễn dịch kéo dài và khá an toàn để bảo vệ các đối tượng chưa từng nhiễm bệnh.
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) khuyến cáo tiêm vắc xin thủy đậu là cách phòng bệnh hiệu quả. Hơn 90% người đã tiêm phòng sẽ tránh được hoàn toàn căn bệnh này. Khoảng 5-10% còn lại có thể bị thủy đậu song thường nhẹ, với rất ít nốt đậu (dưới 50 nốt), thường không gặp biến chứng.

Ở Việt Nam, tiêm phòng thủy đậu cho trẻ em không nằm trong chương trình Tiêm chủng mở rộng. Tuy nhiên trong những năm gần đây, do tình hình mắc thủy đậu ở trẻ em và thanh thiếu niên có nhiều biến đổi phức tạp, nên biện pháp tốt nhất để phòng bệnh là  tiêm phòng vắc xin thủy đậu cho trẻ. Bộ Y tế khuyến cáo nên tiêm vaccin thủy đậu cho trẻ dưới 13 tuổi với 2 liều cách nhau tối thiểu là 3 tháng. Liều đầu tiên nên được tiêm vào lúc 12 tháng tuổi và liều thứ hai nên được tiêm ít nhất là 3 tháng sau đó cho tới trước 18 tháng tuổi. Những đối tượng trẻ em trên 13 tuổi nên tiêm 2 liều, cách nhau khoảng 6 tuần.

Đối với người lớn, nhất là các nhân viên y tế chưa có miễn dịch với bệnh hoặc người phải làm việc trong điều kiện dễ bị lây nhiễm, ví dụ như là người lao động nước ngoài và sinh viên được khuyến cáo nên tiêm vaccine phòng bệnh. Dịch thủy đậu có thể phát triển rất nhanh chóng ở đối tượng người trưởng thành chưa có đáp ứng miễn dịch. Phụ nữ chưa mang thai nhưng ở độ tuổi sinh sản cũng nên được tiêm phòng thủy đậu trước khi mang thai ít nhất 3 tháng. 

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những điều cần biết về vaccine thủy đậu cho trẻ em

Ths.Bs. Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam
Bình luận
Tin mới
  • 21/10/2026

    Chỉ số HbA1c ở mức nào là nguy hiểm?

    HbA1c là chỉ số phản ánh mức đường huyết trung bình trong khoảng 3 tháng gần nhất, được sử dụng rộng rãi trong chẩn đoán và theo dõi bệnh đái tháo đường.

  • 21/10/2026

    Vận động thông minh cho người bận rộn

    Dù bận rộn trong nhịp sống hiện đại, phụ nữ hoàn toàn không cần phải dành hàng giờ tại phòng gym để duy trì vóc dáng. Giải pháp vận động thông minh chú trọng vào chất lượng bài tập sẽ mang lại hiệu quả vượt trội cả về thể chất lẫn tinh thần.

  • 20/10/2026

    Những thứ bạn không ngờ có thể gây dị ứng

    Việc tìm ra nguyên nhân gây dị ứng đôi khi khá khó khăn. "Thủ phạm" mà bạn thường nghĩ đến chẳng hạn như phấn hoa, bụi hoặc thú cưng có thể không phải là nguyên nhân, trong một số trường hợp, nguyên nhân lại là những tác nhân mà bạn không bao giờ ngờ tới. Bài viết dưới đây chia sẻ về những dạng dị ứng hiếm gặp và cách để1 giúp bệnh nhân kiểm soát chúng.

  • 20/10/2026

    Hiểu đúng về cholesterol

    Từ lâu, cholesterol trong thực phẩm như trứng, tôm bị coi là "thủ phạm" hàng đầu gây tăng cholesterol máu.

  • 19/10/2026

    Đo chức năng hô hấp (Spirometry): phương pháp đơn giản giúp phát hiện sớm tổn thương phổi

    Đo chức năng hô hấp bằng máy đo (Spirometry) là phương pháp thăm dò không xâm lấn, thực hiện nhanh chóng, dễ dàng chỉ trong 10-15 phút tại các cơ sở y tế. Phương pháp này có khả năng phát hiện chính xác các tổn thương tắc nghẽn đường thở từ sớm, trước khi người bệnh xuất hiện triệu chứng khó thở rõ rệt.

  • 19/10/2026

    8 bài tập giúp xương chắc khỏe, phòng ngừa loãng xương

    Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.

  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

Xem thêm