Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những đột phá về thiết bị thay thế bộ phận cơ thể người

Bây giờ, chúng ta đã có công nghệ để dựng lại một con người - hoặc ít nhất là một phần của con người. Những phát kiến dưới đây cho thấy, có thể không lâu nữa, chúng ta có thể “dựng lại” toàn bộ một người đàn ông hoặc phụ nữ bị thương.

Những đột phá về thiết bị thay thế bộ phận cơ thể người

Mắt

Do hậu quả của bệnh thoái hóa hoàng điểm tuổi già, ông Ray Flynn (người Anh) đã mất khả năng nhận ra các khuôn mặt vào năm 2009. Tuy nhiên, chất lượng cuộc sống của ông đã được cải thiện đáng kể vào năm 2015 khi ông được lắp một thiết bị điện tử truyền dữ liệu video tới các tế bào lành ở võng mạc. Một camera tí hon gắn vào kính của ông sẽ quay video. Giờ đây, ông lại có thể nhận ra khuôn mặt của người thân cũng như đọc sách. Ông cũng có thể xem TV rõ hơn. Tuyệt vời nhất là ông có thể nhìn thấy ngay cả khi nhắm mắt nhờ chiếc kính video của mình.

Những người bị bệnh viêm võng mạc sắc tố cũng được lợi từ công nghệ giúp Flynn nhìn thấy. Bác sĩ chuyên khoa mắt Paul Stanga thuộc Bệnh viện Mắt Hoàng gia Manchester cho biết: “Công nghệ này là một cuộc cách mạng làm thay đổi cuộc sống của bệnh nhân - phục hồi phần nào chức năng nhìn và giúp họ sống độc lập hơn”.

Tai

Trong một số trường hợp, liệu pháp gene có thể phối hợp với công nghệ bộ phận giả để cải thiện thính giác. Hầu hết các trường hợp mất thính giác xảy ra giữa các tế bào lông trong ốc tai và thần kinh thính giác. Ốc tai điện tử làm giảm tình trạng này nhờ bắt chước dây thần kinh thính giác bằng những điện cực tí hon. Tuy nhiên, khi dây thần kinh thính giác bị tổn hại, các tín hiệu do điện cực truyền đi phải mạnh hơn khiến âm thanh tạo ra bị nhiễu loạn. Cách duy nhất để tinh chỉnh âm thanh là sửa chữa các dây thần kinh thính giác. Đây là chỗ liệu pháp gene bắt đầu phát huy. Trong các thử nghiệm, liệu pháp này đã khôi phục lại các dây thần kinh thính giác hư hại.

Tai

Răng

Khả năng tái sinh răng và ngăn ngừa sâu răng bằng công nghệ bionic có thể diễn ra trong tương lai gần khi các bác sĩ sử dụng các chất thay thế có hoạt tính sinh học để chống lại sâu răng. Các nghiên cứu tạo ra “răng công nghệ” như vậy đã đạt được những tiến bộ to lớn nhờ sử dụng tế bào gốc của nướu răng người trưởng thành.

Mặc dù sự phát triển của “răng công nghệ” là khả thi, các chuyên gia vẫn chưa nhất trí về tính thực tiễn của việc “mọc lại” răng như một thực hành nha khoa thường quy. Tuy nhiên, nghiên cứu vẫn đang tiếp tục, một số trong đó bao gồm in 3D với hy vọng rằng trong tương lai, chúng ta sẽ có thể mọc lại răng thay thế.

Tay

Bộ phim Pan’s Labyrinth năm 2006 đã giới thiệu một nhân vật có mắt nằm trong lòng bàn tay. Mặc dù đây là một bộ phim tưởng tượng, song một bàn tay công nghệ sinh học trang bị mắt giả riêng của mình lại có thật. Khi thử nghiệm, bàn tay đã học được tư thế cầm nắm tốt nhất cho mỗi vật thể. Hiện bàn tay này mới chỉ là mẫu thử, mặc dù nó đã được thử nghiệm cho 2 người bị cụt chi với hiệu quả 90%. Trước khi được đưa vào sử dụng, nó phải đạt tỉ lệ thành công là 100%. Các nhà nghiên cứu hy vọng những thuật toán mới sẽ cho phép họ đạt được mục tiêu này. Họ cũng dự định làm cho bàn tay máy nhẹ hơn và đặt camera trong lòng bàn tay, thay vì ở mặt sau như hiện nay.

Tụy

“Tụy công nghệ” được chế tạo bởi các nhà nghiên cứu tại Bệnh viện đa khoa Massachusetts và Đại học Boston tự động đo lượng đường trong máu, giải phóng insulin khi cần thiết. Một cảm biến được cấy dưới da theo dõi lượng đường trong máu của người mang, tải dữ liệu lên ứng dụng iPhone. Cứ 5 phút/lần, ứng dụng tính lượng insulin cần thiết, cung cấp nó thông qua 1 bơm.

Một thử nghiệm trên cả bệnh nhân tiểu đường người lớn và thiếu niên cho thấy đường huyết của người tham gia là “lành mạnh” hơn khi họ sử dụng tuyến tụy bionic thay vì các phương pháp điều trị thông thường. Sau khi thử nghiệm sâu hơn, tuyến tụy công nghệ có thể là một cách mới để theo dõi và kiểm soát đường huyết ở bệnh nhân tiểu đường.

Khớp gối

Hailey Daniswicz từ từ duỗi cơ đùi. Các điện cực gửi tín hiệu đến một máy tính. Trên màn hình, avatar của cô gấp đầu gối lại. Người phụ nữ trẻ này đã phải cắt bỏ cẳng chân trái do bệnh ung thư. Khi máy tính được hiệu chỉnh để “nhận ra những cử động nhẹ của đùi”, chân giả sẽ sử dụng điện cơ (đo hoạt động điện ở cơ) và phần mềm nhận dạng mô hình.

Hơn 2 triệu người bị cắt cụt cẳng chân và dự kiến đến năm 2050, con số này sẽ tăng gấp đôi do sự gia tăng bệnh tiểu đường. Hy vọng công nghệ mới sẽ cách mạng hóa những bộ phận giả này trong tương lai.

Cổ chân

Công nghệ đang phát triển thần tốc đến mức chúng ta có thể dễ dàng tưởng tượng rằng nhiều khuyết tật hiện nay sẽ không còn là khuyết tật nữa. Chân tay giả bionic là một trong những ứng dụng có thể phục hồi những khả năng bị mất cho người tàn tật.

Herr - người từng bị mất hai chân trong một tai nạn leo núi đã chế tạo một loại khớp cổ chân nhân tạo đã khôi phục lại khả năng di chuyển. Nhóm của Herr đã cung cấp cho 90 người bị cụt chi những phiên bản cổ chân bionic tùy chỉnh. Ông hy vọng công nghệ cao sẽ trở nên phổ biến rộng rãi hơn cho tất cả những ai cần đến chúng.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Sự khác nhau thú vị giữa phụ nữ và nam giới

BS. Cẩm Tú - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 21/03/2026

    Trà thảo mộc và cơ chế sinh học giúp thư giãn tinh thần

    Trong đời sống hiện đại, các trạng thái căng thẳng tinh thần mức nhẹ như mệt mỏi, khó tập trung, áp lực công việc hay rối loạn giấc ngủ thoáng qua ngày càng phổ biến. Phần lớn các tình trạng này chưa đến mức bệnh lý, nhưng nếu kéo dài có thể ảnh hưởng rõ rệt đến chất lượng sống và hiệu suất lao động.

  • 21/03/2026

    7 thức uống giúp thanh lọc phổi tự nhiên

    Thời tiết lạnh kèm ô nhiễm không khí gây ảnh hưởng không nhỏ tới phổi và hệ hô hấp. Bên cạnh tập luyện và dinh dưỡng nâng cao chức năng phổi, hãy tham khảo 7 loại thức uống dưới đây giúp hỗ trợ phổi khỏe mạnh tự nhiên.

  • 21/03/2026

    Khi cảm lạnh chuyển thành viêm xoang

    Bạn bị nghẹt mũi, ho, và có thể cả đau họng. Có vẻ như đó là cảm lạnh thông thường. Nhưng sau vài ngày, các triệu chứng của bạn không thuyên giảm. Liệu cảm lạnh có thể biến thành viêm xoang không?

  • 20/03/2026

    Đản hoa – Thảo mộc thường bị bỏ quên

    Trong kho tàng y học cổ truyền Việt Nam và khu vực Đông Nam Á, nhiều loài thảo mộc đã được sử dụng lâu đời như kim ngân hoa, cam thảo, cúc hoa… Tuy nhiên, bên cạnh các vị thuốc quen thuộc, vẫn tồn tại những thảo dược ít được chú ý, dù có giá trị sinh học đáng kể.

  • 20/03/2026

    Sương mù não do hóa trị

    Hóa trị có thể giúp bạn chống lại ung thư , nhưng tác dụng phụ gần như chắc chắn. Bạn thường có một tâm trí mơ hồ, được gọi là " sương mù não do hóa trị ", trong và sau khi điều trị. Có thể bạn gặp khó khăn khi nhớ tên hoặc không thể làm nhiều việc cùng lúc tốt như trước đây.

  • 19/03/2026

    Trẻ khó ngủ, mất ngủ do tăng động: Dấu hiệu không nên bỏ qua

    Giấc ngủ đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thể chất và não bộ của trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không ít phụ huynh tại nước ta đang đối mặt với tình trạng trẻ khó ngủ, ngủ không sâu giấc, hay thức giấc ban đêm – đặc biệt ở nhóm trẻ có biểu hiện tăng động, hiếu động quá mức.

  • 19/03/2026

    Bệnh sốt xuất huyết

    Sốt xuất huyết nhẹ gây sốt cao và các triệu chứng giống cúm. Sốt xuất huyết nặng, còn gọi là sốt xuất huyết Dengue, có thể gây chảy máu nghiêm trọng, tụt huyết áp đột ngột (sốc) và tử vong.

  • 19/03/2026

    Thảo mộc giàu flavonoid và vai trò trong hỗ trợ giảm nguy cơ ung thư

    Khoảng 30–50% tử vong do ung thư có thể được phòng tránh bằng việc điều chỉnh các yếu tố nguy cơ đã biết: không hút thuốc, duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống lành mạnh (nhiều rau củ quả), vận động đều đặn, hạn chế rượu và tuân thủ các chương trình tầm soát phù hợp.

Xem thêm