Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những điều cần biết về bệnh teo não

Teo não là tình trạng mất tế bào não hoặc mất số lượng kết nối giữa các tế bào não. Những người bị teo não thường phát triển chức năng nhận thức kém hơn do tổn thương não.

Có hai loại teo não chính: teo khu trú, xảy ra ở các vùng não cụ thể và teo toàn bộ, xảy ra trên toàn bộ não. Teo não có thể xảy ra do hậu quả của quá trình lão hóa tự nhiên. Các nguyên nhân khác bao gồm chấn thương, nhiễm trùng và một số tình trạng bệnh lý tiềm ẩn. Bài viết này mô tả các triệu chứng và nguyên nhân của bệnh teo não.

Triệu chứng

Teo não có thể ảnh hưởng đến một hoặc nhiều vùng của não. Các triệu chứng sẽ khác nhau tùy thuộc vào vị trí của teo và mức độ nghiêm trọng.

Teo não có thể gây ra các triệu chứng và tình trạng sau:

Co giật

Co giật là hiện tượng hoạt động điện trong não tăng đột ngột, bất thường. Có hai loại co giật chính. Một là co giật một phần, chỉ ảnh hưởng đến một phần não. Loại còn lại là co giật toàn thân, ảnh hưởng đến cả hai bên não.

Các triệu chứng của cơn co giật phụ thuộc vào phần nào của não mà nó ảnh hưởng. Một số người có thể không gặp phải bất kỳ triệu chứng đáng chú ý nào, trong khi những người khác có thể gặp một hoặc nhiều triệu chứng sau:

  • thay đổi hành vi
  • cử động mắt giật
  • có vị đắng hoặc kim loại trong miệng
  • chảy nước dãi hoặc sủi bọt ở miệng
  • nghiến răng
  • rên rỉ và khịt mũi
  • co thắt cơ bắp
  • co giật
  • mất ý thức

Mất ngôn ngữ

Thuật ngữ mất ngôn ngữ dùng để chỉ một nhóm các triệu chứng ảnh hưởng đến khả năng giao tiếp. Một số dạng mất ngôn ngữ có thể ảnh hưởng đến khả năng tạo ra hoặc hiểu lời nói. Những dạng khác có thể ảnh hưởng đến khả năng đọc hoặc viết.

Có tám loại mất ngôn ngữ khác nhau. Loại mất ngôn ngữ mà bạn trải qua phụ thuộc vào phần hoặc các bộ phận của não chịu tổn thương.

Một số trường hợp mất ngôn ngữ tương đối nhẹ, trong khi những trường hợp khác có thể làm suy giảm nghiêm trọng khả năng giao tiếp.

Sa sút trí tuệ

Sa sút trí tuệ là thuật ngữ chỉ một nhóm các triệu chứng liên quan đến sự suy giảm chức năng não liên tục. Các triệu chứng này có thể bao gồm:

  • mất trí nhớ
  • suy nghĩ chậm lại
  • vấn đề ngôn ngữ
  • vấn đề với chuyển động và phối hợp
  • giảm khả năng đánh giá
  • rối loạn tâm trạng
  • mất sự đồng cảm
  • ảo giác
  • khó thực hiện các hoạt động hàng ngày

Có một số loại sa sút trí tuệ khác nhau. Bệnh Alzheimer là bệnh phổ biến nhất

Nguy cơ mất trí nhớ của một người tăng lên theo tuổi. Hầu hết các trường hợp ảnh hưởng đến những người từ 65 tuổi trở lên. Tuy nhiên, các chuyên gia không coi đó là một phần tự nhiên của quá trình lão hóa.

Nguyên nhân

Teo não có thể xảy ra do chấn thương, cả do chấn thương sọ não hoặc đột quỵ. Teo não cũng có thể xảy ra do một trong những vấn đề sau:

  • viêm não
  • giang mai thần kinh
  • HIV

Trong một số trường hợp, teo não có thể xảy ra do rối loạn hoặc tình trạng mãn tính, chẳng hạn như:

bại não

  • bệnh đa xơ cứng
  • Bệnh Huntington
  • sa sút trí tuệ
  • Bệnh Alzheimer
  • Bệnh Pick's
  • bệnh cơ não ty thể, là một nhóm các rối loạn ảnh hưởng đến hệ thần kinh
  • loạn dưỡng chất trắng, là một nhóm các tình trạng di truyền hiếm gặp ảnh hưởng đến hệ thần kinh

Điều trị

Các lựa chọn điều trị cho bệnh teo não sẽ khác nhau tùy thuộc vào vị trí, mức độ nghiêm trọng và nguyên nhân của tình trạng teo não.

Thương tích

Teo não có thể xảy ra do hậu quả lâu dài của chấn thương. Trong những trường hợp này, việc điều trị có xu hướng tập trung vào việc giúp các vấn đề xung quanh não được chữa lành theo thời gian.

Chấn thương não thường yêu cầu một thời gian phục hồi có thể liên quan đến một hoặc nhiều điều sau đây:

  • vật lý trị liệu
  • liệu pháp ngôn ngữ
  • tư vấn

Nhiễm trùng

Nếu tình trạng nhiễm trùng dẫn đến viêm hoặc teo não, thì việc dùng thuốc có thể sẽ cần thiết.

Các bác sĩ sẽ kê đơn thuốc kháng sinh để điều trị nhiễm trùng do vi khuẩn và thuốc kháng vi-rút để điều trị nhiễm vi-rút. Những loại thuốc này sẽ giúp chống lại nhiễm trùng và giảm bớt các triệu chứng.

Rối loạn và các vấn đề khác

Một số rối loạn và vấn đề khác có thể dẫn đến teo não. Nhiều bệnh trong số này hiện không có cách chữa trị, vì vậy việc điều trị thường tập trung vào việc kiểm soát các triệu chứng.

Điều trị có thể bao gồm sự kết hợp của thuốc và các liệu pháp như liệu pháp nghề nghiệp hoặc ngôn ngữ. Những liệu pháp này có thể cần thiết để giúp bạn lấy lại chức năng não hoặc học các chiến lược để giúp họ với tình trạng suy giảm chức năng.

Một số tình trạng, chẳng hạn như bệnh đa xơ cứng, gây ra các triệu chứng xảy ra theo chu kỳ. Bác sĩ sẽ giúp điều chỉnh kế hoạch điều trị cho phù hợp nếu trường hợp này xảy ra.

Có thể đảo ngược tình trạng teo não không?

Cho đến gần đây, nhiều nhà khoa học coi não là một cơ quan không thay đổi. Tuy nhiên, nghiên cứu đang ngày càng chỉ ra cách não bộ thích nghi với cấu trúc và hoạt động của nó trong suốt cuộc đời.

Hiện vẫn chưa rõ liệu có khả năng đảo ngược tình trạng teo não hay không. Tuy nhiên, não có thể thay đổi cách thức hoạt động để bù đắp các tổn thương. Trong một số trường hợp, điều này có thể đủ để khôi phục hoạt động của não theo thời gian.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Cà phê ảnh hưởng thế nào tới não bộ và cơ thể bạn?

 

Hồng Ngọc - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo MedicalNewsToday) -
Bình luận
Tin mới
  • 23/04/2026

    Cách phòng ngừa sỏi thận không dùng thuốc

    Sỏi thận có tỷ lệ tái phát cao nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu điều chỉnh lối sống và chế độ ăn uống hợp lý. Uống đủ nước, ăn nhạt, kiểm soát dinh dưỡng là những biện pháp quan trọng giúp bảo vệ thận lâu dài.

  • 23/04/2026

    Tại sao mùa hè là thời điểm vàng để trẻ phát triển chiều cao?

    Mùa hè không chỉ là khoảng thời gian nghỉ ngơi sau một năm học tập vất vả mà còn là cơ hội tuyệt vời để trẻ phát triển chiều cao một cách tốt nhất. Đây là lúc trẻ có nhiều thời gian tự do hơn để xây dựng những thói quen lành mạnh về ăn uống, vận động, ngủ nghỉ và tiếp xúc với ánh nắng. Tất cả những yếu tố này đều góp phần quan trọng giúp hormone tăng trưởng hoạt động hiệu quả, hỗ trợ xương và sụn khớp phát triển tối ưu. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin khoa học và thực tế để cha mẹ hiểu rõ hơn tại sao mùa hè lại là thời điểm vàng cho sự tăng trưởng chiều cao của trẻ.

  • 22/04/2026

    4 chế độ ăn kiêng điển hình làm da khô

    Da khô là một trong những vấn đề da liễu phổ biến mà nhiều người gặp phải. Tình trạng này không chỉ ảnh hưởng đến vẻ ngoài mà còn có thể gây ra cảm giác khó chịu, ngứa ngáy và thậm chí là tổn thương cho da. Một trong những nguyên nhân tiềm ẩn làm khô da là chế độ ăn uống không hợp lý.

  • 22/04/2026

    Mỗi người cần ngủ bao nhiêu giờ?

    Đối với nhiều người, sẽ luôn có một cảm giác bạn luôn thiểu ngủ nhưng không biết chính xác mình cần ngủ bao nhiêu là đủ? Giấc ngủ không phải là một sự xa xỉ, đó là nhu cầu sinh học thiết yếu. Ngủ đủ giấc có thể tạo nên sự khác biệt giữa một ngày trần đầy năng lượng và một ngày mệt mỏi rã rời.

  • 21/04/2026

    4 bài tập giúp cải thiện mỡ bụng hiệu quả nhất

    Để giảm mỡ bụng không thể tập trung vào một bài tập mà cần phối hợp bài tập toàn thân để tăng tiêu hao năng lượng, duy trì khối cơ và cải thiện chuyển hóa.

  • 21/04/2026

    8 loại thực phẩm thường ngày có thể chứa vi nhựa

    Vi nhựa có nhiều kích thước, hình dạng, màu sắc và thành phần polymer khác nhau, kèm các phụ gia hóa học; sự đa dạng này khiến việc phát hiện và đánh giá tác động sức khỏe của vi nhựa trở nên phức tạp. Hiện chưa có định nghĩa chuẩn toàn cầu cho vi nhựa và nano nhựa, cũng như chưa có phương pháp tiêu chuẩn để định lượng chính xác trong thực phẩm.

  • 20/04/2026

    3 cách tự làm mặt nạ từ chanh giúp làn da sáng mịn tức thì

    Chanh là một trong những nguyên liệu tự nhiên quen thuộc nhất trong gian bếp của mọi gia đình, đồng thời cũng là thành phần làm đẹp hữu hiệu nhờ chứa lượng lớn vitamin C và các acid tự nhiên.

  • 20/04/2026

    Phòng và điều trị chấy rận

    Chấy rận do ký sinh trùng trên da gây ra, gồm 3 loại là chấy, rận và rận mu. Tuy không gây hiểm, nhưng bệnh rất dễ lây truyền, đồng thời gây cảm giác vô cùng khó chịu cho bệnh nhân. Hiểu rõ bệnh sẽ giúp người đọc cách phòng ngừa và điều trị kịp thời.

Xem thêm