Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những điều bạn cần biết về vô sinh

Thuật ngữ vô sinh được dùng để chỉ tình trạng các cặp vợ chồng thường xuyên quan hệ tình dục không áp dụng biện pháp tránh thai nào trong vòng 1 năm mà không thể thụ thai được. Ngoài ra, thuật ngữ này cũng được dùng với những phụ nữ có thể thụ thai nhưng lại không có khả năng mang thai cho đến khi sinh.

Một phụ nữ không bao giờ mang thai được sẽ được chẩn đoán là vô sinh nguyên phát. Một phụ nữ đã từng mang thai ít nhất một lần thành công sẽ được chẩn đoán là bị vô sinh thứ phát. Vô sinh không chỉ là vấn đề của phụ nữ. Đàn ông cũng có thể bị vô sinh. Trên thực tế, nam giới và phụ nữ đều có nguy cơ mắc các vấn đề về khả năng sinh sản như nhau.

Nguyên nhân của vô sinh nam

Nói chung, vô sinh ở nam giới liên quan đến các vấn đề sau:

  • sản xuất tinh trùng không hiệu quả
  • số lượng tinh trùng thấp
  • hình dạng của tinh trùng không bình thường
  • chuyển động của tinh trùng, bao gồm cả chuyển động lắc lư của tinh trùng và sự vận chuyển của tinh trùng qua các ống của hệ sinh dục nam

Các yếu tố nguy cơ liên quan đến vô sinh ở nam giới bao gồm:

  • tuổi cao
  • hút thuốc lá
  • sử dụng nhiều rượu
  • thừa cân hoặc béo phì
  • tiếp xúc với chất độc, chẳng hạn như thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ và kim loại nặng

Các bệnh gây vô sinh nam

Một số ví dụ về các tình trạng y tế có thể gây vô sinh nam bao gồm:

  • xuất tinh ngược
  • giãn tĩnh mạch hoặc sưng các tĩnh mạch xung quanh tinh hoàn
  • tinh hoàn chưa xuống bìu
  • có các kháng thể tấn công tinh trùng của bạn và tiêu diệt chúng
  • mất cân bằng nội tiết tố, chẳng hạn như sản xuất testosterone thấp
  • một số loại thuốc như sulfasalazine (Azulfidine, Azulfidine EN-Tabs), được sử dụng cho bệnh viêm khớp dạng thấp hoặc viêm loét đại tràng,...

Nguyên nhân vô sinh ở nữ

Vô sinh nữ có thể do nhiều yếu tố ảnh hưởng hoặc can thiệp vào các quá trình sinh học sau:

  • rụng trứng, khi trứng trưởng thành được giải phóng khỏi buồng trứng
  • thụ tinh, xảy ra khi tinh trùng gặp trứng trong ống dẫn trứng sau khi di chuyển qua cổ tử cung và tử cung
  • làm tổ, xảy ra khi trứng đã thụ tinh bám vào niêm mạc tử cung, nơi nó có thể lớn lên và phát triển thành em bé

Các yếu tố nguy cơ gây vô sinh nữ bao gồm:

  • tuổi cao
  • hút thuốc lá
  • sử dụng nhiều rượu
  • thừa cân, béo phì hoặc nhẹ cân đáng kể
  • mắc một số bệnh nhiễm trùng lây truyền qua đường tình dục (STIs) có thể làm hỏng hệ thống sinh sản

Các bệnh gây vô sinh nữ

Một loạt các tình trạng y tế có thể ảnh hưởng đến hệ thống sinh sản nữ và gây vô sinh ở phụ nữ, bao gồm:

  • rối loạn rụng trứng, có thể do hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS) hoặc mất cân bằng nội tiết tố gây ra
  • bệnh viêm vùng chậu
  • lạc nội mạc tử cung
  • u xơ tử cung
  • suy buồng trứng sớm
  • sẹo do phẫu thuật trước đó
  • sử dụng lâu dài thuốc chống viêm không steroid (NSAIDS) liều cao như aspirin (Bayer) và ibuprofen (Advil, Motrin)

Các vấn đề về rụng trứng gây ra khoảng 1/4 các vấn đề vô sinh ở các cặp vợ chồng. Kinh nguyệt không đều hoặc không có kinh là hai dấu hiệu cho thấy phụ nữ có thể không rụng trứng.

Các phương pháp điều trị vô sinh tự nhiên

Các phương pháp điều trị vô sinh tự nhiên có thể được áp dụng riêng lẻ hoặc kết hợp với phương pháp điều trị truyền thống.

  • Châm cứu

Châm cứu sử dụng những chiếc kim nhỏ, mảnh đâm vào các điểm khác nhau trên cơ thể. Người ta tin rằng những điểm này có thể giúp kích thích dòng chảy năng lượng của cơ thể.

  • Yoga

Yoga kết hợp các tư thế và kỹ thuật thở để thúc đẩy thư giãn và giảm mức độ căng thẳng. Các nghiên cứu về yoga như một phương pháp điều trị vô sinh còn hạn chế. Tuy nhiên, người ta tin rằng tập yoga có thể có lợi trong việc giảm căng thẳng có thể liên quan đến việc điều trị khả năng sinh sản.

  • Vitamin

Các loại vitamin và khoáng chất khác nhau có thể có lợi trong việc thúc đẩy khả năng sinh sản. Một số vitamin cần chú ý bao gồm:

- folate
- kẽm
- vitamin C
- vitamin E
- sắt
Bạn cũng có thể xem xét các chất bổ sung khác, chẳng hạn như men vi sinh, có thể thúc đẩy tiêu hóa lành mạnh và cải thiện sức khỏe tổng thể. 

  • Tinh dầu

Tinh dầu có nguồn gốc từ thực vật, thường là từ rễ, hạt hoặc lá của chúng. Chúng có thể được sử dụng trong liệu pháp hương thơm để thúc đẩy thư giãn và giảm mức độ căng thẳng. Liệu pháp hương thơm có thể liên quan đến việc xoa bóp, tắm hoặc đốt các loại tinh dầu.

Được chẩn đoán vô sinh không có nghĩa là ước mơ có con của bạn đã kết thúc. Có thể mất một thời gian, nhưng một số cặp vợ chồng bị hiếm muộn cuối cùng vẫn có thể có con. Phương pháp điều trị phù hợp cho bạn và đối tác của bạn sẽ phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm tuổi tác, nguyên nhân gây vô sinh và sở thích cá nhân của bạn. Trong một số trường hợp, vấn đề về khả năng sinh sản có thể không được điều trị. Tùy thuộc vào các trường hợp, bác sĩ có thể đề nghị bạn và đối tác của bạn xem xét tinh trùng hoặc trứng của người hiến tặng, mang thai hộ hoặc nhận con nuôi.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: 7 dấu hiệu vô sinh ở nữ giới dễ phát giác

 

Hoàng Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (Tổng hợp) -
Bình luận
Tin mới
  • 20/03/2026

    Đản hoa – Thảo mộc thường bị bỏ quên

    Trong kho tàng y học cổ truyền Việt Nam và khu vực Đông Nam Á, nhiều loài thảo mộc đã được sử dụng lâu đời như kim ngân hoa, cam thảo, cúc hoa… Tuy nhiên, bên cạnh các vị thuốc quen thuộc, vẫn tồn tại những thảo dược ít được chú ý, dù có giá trị sinh học đáng kể.

  • 20/03/2026

    Sương mù não do hóa trị

    Hóa trị có thể giúp bạn chống lại ung thư , nhưng tác dụng phụ gần như chắc chắn. Bạn thường có một tâm trí mơ hồ, được gọi là " sương mù não do hóa trị ", trong và sau khi điều trị. Có thể bạn gặp khó khăn khi nhớ tên hoặc không thể làm nhiều việc cùng lúc tốt như trước đây.

  • 19/03/2026

    Trẻ khó ngủ, mất ngủ do tăng động: Dấu hiệu không nên bỏ qua

    Giấc ngủ đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thể chất và não bộ của trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không ít phụ huynh tại nước ta đang đối mặt với tình trạng trẻ khó ngủ, ngủ không sâu giấc, hay thức giấc ban đêm – đặc biệt ở nhóm trẻ có biểu hiện tăng động, hiếu động quá mức.

  • 19/03/2026

    Bệnh sốt xuất huyết

    Sốt xuất huyết nhẹ gây sốt cao và các triệu chứng giống cúm. Sốt xuất huyết nặng, còn gọi là sốt xuất huyết Dengue, có thể gây chảy máu nghiêm trọng, tụt huyết áp đột ngột (sốc) và tử vong.

  • 19/03/2026

    Thảo mộc giàu flavonoid và vai trò trong hỗ trợ giảm nguy cơ ung thư

    Khoảng 30–50% tử vong do ung thư có thể được phòng tránh bằng việc điều chỉnh các yếu tố nguy cơ đã biết: không hút thuốc, duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống lành mạnh (nhiều rau củ quả), vận động đều đặn, hạn chế rượu và tuân thủ các chương trình tầm soát phù hợp.

  • 18/03/2026

    Những nguyên nhân có thể gây ra cơn nóng rát dạ dày

    Cảm giác nóng rát dạ dày là triệu chứng tiêu hóa khá phổ biến, có thể gặp ở mọi lứa tuổi. Dù thường bị xem nhẹ, song đây có thể là dấu hiệu cảnh báo nhiều vấn đề sức khỏe tiềm ẩn liên quan đến dạ dày - tá tràng, thậm chí là các bệnh lý nguy hiểm nếu kéo dài và không được điều trị.

  • 17/03/2026

    Các loại thảo mộc trong Trà thanh nhiệt Dr.Thanh

    Trà thanh nhiệt Dr Thanh là một sản phẩm đồ uống thảo mộc đóng chai sản xuất bằng công nghệ chiết lạnh vô trùng (Aseptic). Ngoài ba vị đã nêu trước đó (Kim ngân hoa, Cúc hoa, La hán quả), sản phẩm còn phối hợp thêm các thảo mộc khác: Hạ khô thảo, Cam thảo, Đản hoa, Tiên thảo...

  • 17/03/2026

    4 loại mặt nạ tự chế tốt nhất cho da khô

    Đối với người sở hữu làn da khô, cảm giác căng rát và sự xuất hiện của những vảy da nhỏ là nỗi ám ảnh suốt những ngày lạnh. Thay vì phụ thuộc vào các loại mặt nạ giấy đóng gói sẵn, nên sử dụng những nguyên liệu tự nhiên tự chế loại mặt nạ làm dịu làn da.

Xem thêm