Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nguyên nhân của các loại sốc

Sốc là một một tình trạng cực kỳ nguy hiển và có thể gây tử vong nhanh, hoặc nếu kéo dài có thể dẫn đến hội chứng suy đa phủ tạng.

Sốc là một tình trạng giảm dòng máu và oxy tới tổ chức ngoại vi dẫn đến suy sụp hoạt động chuyển hoá tế bào và cơ quan.

Sốc do tụt huyết áp

Khi huyết áp giảm đột ngột, nó sẽ gây nên sốc. Tất cả các loại sốc do tụt huyết áp đều có một điểm chung: sốc gây cản trở khả năng của cơ thể để đáp ứng đủ máu cho tất cả các mô. Để bơm máu đầy đủ đến các mô của cơ thể, cần có đủ máu bơm đến hệ thống tuần hoàn khép kín (các mạch máu, kể cả các mao mạch) với đủ áp lực để đẩy máu qua các tiểu động mạch đổ vào mao mạch.

Sốc có nhiều nguyên nhân và trong giai đoạn cuối thường sẽ dẫn đến tụt huyết áp. Khi cơ thể có thể duy trì huyết áp ngay cả khi sốc đang tiến triển, nó được gọi là sốc còn bù. Một khi huyết áp bắt đầu giảm, nó sẽ trở thành sốc mất bù. Sốc mất bù không được giám sát là một tình trạng nghiêm trọng có thể gây tử vong, đặc biệt nếu không được điều trị.

Duy trì huyết áp là một chức năng của hệ thống tim mạch, bao gồm ba phần riêng biệt:

1. Chất lỏng (máu)

2. Mạch chứa (động mạch và tĩnh mạch)

3. Bơm (tim)

Sốc giảm thể tích tuần hoàn

Chảy máu là nguyên nhân phổ biến nhất gây sốc giảm thể tích tuần hoàn. Sốc giảm thể tích tiến triển do thiếu dịch trong dòng tuần hoàn. Các mạch có thể vẫn còn nguyên vẹn và bơm vẫn hoạt động, nhưng thể tích chất lỏng thấp.

Sốc giảm thể tích có thể là do chảy máu trực tiếp hoặc do các nguyên nhân khác làm mất lượng chất lỏng cần thiết. Mất nước là một nguyên nhân phổ biến gây giảm thể tích máu.

Sốc phân bố

Lượng máu trong hệ thống có thể thấp hoặc bình thường, nhưng vì một nguyên nhân nào đó các mạch máu mở rộng quá lớn khiến cơ thể khó duy trì huyết áp.

Sốc phân bố thường xuất hiện khi các mạch máu giãn nở - hậu quả của mất sự chỉ huy từ não (ví dụ sốc điện thần kinh từ chấn thương tủy sống) hoặc giải phóng histamine (sốc phản vệ).

Sốc tim

Sốc tim liên quan đến khả năng bơm máu của tim. Khi tim bị suy, chẳng hạn như trong cơn đau tim, sốc tim là hậu quả được tạo thành. Sốc do tim là một trong những nguyên nhân từ các nguyên nhân khác nhau của suy tim
Triệu chứng bao gồm: tiểu ít (Oliguria), kém trí nhớ (confusion), lạnh chi (cool extremities), nhiễm toan (acidosis) 

Sốc do tắc nghẽn

Nguyên nhân do dòng chảy của máu bị tắc làm ngăn cản tuần hoàn và có thể dẫn đến ngưng tim .Một trong những ví dụ phổ biến nhất của sốc tắc nghẽn là tràn khí màng phổi. Không khí tích tụ trong ngực bên ngoài phổi và gây áp lực lên tim và các mạch máu khác. Khi áp suất tăng, tim không thể bơm đầy đủ và lưu lượng máu bị hạn chế do các mạch bị ép chặt.

Kết hợp các kiểu sốc

Một số trường hợp có sốc kết hợp hai hoặc nhiều loại sốc kể trên, 

Chấn thương ở ngực không chỉ gây ra tràn khí màng phổi mà còn làm chảy máu trầm trọng.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Cấp cứu shock giảm thể tích máu

Bình luận
Tin mới
  • 19/10/2026

    Đo chức năng hô hấp (Spirometry): phương pháp đơn giản giúp phát hiện sớm tổn thương phổi

    Đo chức năng hô hấp bằng máy đo (Spirometry) là phương pháp thăm dò không xâm lấn, thực hiện nhanh chóng, dễ dàng chỉ trong 10-15 phút tại các cơ sở y tế. Phương pháp này có khả năng phát hiện chính xác các tổn thương tắc nghẽn đường thở từ sớm, trước khi người bệnh xuất hiện triệu chứng khó thở rõ rệt.

  • 19/10/2026

    8 bài tập giúp xương chắc khỏe, phòng ngừa loãng xương

    Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.

  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

  • 16/10/2026

    7 yếu tố nguy cơ đột quỵ và cách phòng ngừa hiệu quả

    Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.

Xem thêm