Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nguy cơ cao bị lao từ khói thuốc

Các nghiên cứu quốc tế, dẫn đầu bởi Đại học Cambridge ở Anh, được công bố trên tạp chí Cell cho biết: “Nguy cơ nhiễm lao sẽ tăng lên khi tiếp xúc với khói thuốc lá và nhiên liệu đốt vì khói bịt kín lên các tế bào miễn dịch và làm suy yếu khả năng chống lại vi khuẩn lao”.

Bệnh lao là một nhiễm trùng do vi khuẩn lao Mycobacterium. Nó có thể lây cho bất kỳ cơ quan trong cơ thể, nhưng nó thường được tìm thấy trong phổi. Bệnh lao lây lan từ người sang người qua không khí và gây khó thở. Phương pháp điều trị thường kéo dài khoảng 6 tháng.

Theo các nhà khoa học, đại thực bào là cửa ngõ đầu tiên của hệ miễn dịch phòng chống bệnh lao khi vi khuẩn lao đi vào cơ thể. Các tế bào miễn dịch sẽ cắm sâu tế bào vi khuẩn để phá vỡ và tiêu diệt chúng. Trong hầu hết các trường hợp, đại thực bào sẽ tiêu diệt vi khuẩn lao và nhiễm trùng.

Song đôi khi, vi khuẩn lao sẽ không chia nhỏ mà chúng sử dụng các đại thực bào để đi sâu vào bên trong cơ thể bị nhiễm trùng và lây lan trong cơ thể.

Khi đã vào trong cơ thể vi khuẩn lao sẽ tổ chức các đại thực bào thành các cụm chặt chẽ gọi là nốt sần hoặc u hạt. Ở giai đoạn này, các đại thực bào vẫn không từ bỏ việc tiêu diệt vi khuẩn, nhưng nếu chúng không đủ khả năng tiêu diệt vi khuẩn thì chúng các vi khuẩn sẽ sử dụng cấu trúc của thực bào để lây lan sang các tế bào khỏe mạnh.

Trong nghiên cứu, nhóm nghiên cứu sử dụng cá ngựa vằn để quan sát những gì xảy ra bên trong các đại thực bào khi chúng gặp phải vi khuẩn lao. (Loài cá này đặc biệt hữu ích cho thí nghiệm bởi vì chúng trong suốt).

Các nhà nghiên cứu sàng lọc gen cá ngựa vằn để tìm ra các biến thể gen làm cho chúng dễ bị bệnh lao. Một đột biến gen gây ra sự thiếu hụt trong các đại thực bào. Trong thí nghiệm, các đại thực bào phá bị vỡ các nguyên liệu không mong muốn và chúng sẽ tự nhân đôi. Trong khoang tiêu hóa của đại thực bào có lysosome. Các nhà nghiên cứu tìm thấy trong cá ngựa vằn nhiễm lao, các đại thực bào đột biến được tích lũy vật chất không tiêu hóa được trong lysosome của chúng.

Các lysosome không tiêu hóa được trên sẽ làm phá vỡ khả năng tiêu diệt vi khuẩn của đại thực bào bởi nó là nguyên nhân gây nên ra sự suy yếu của engulfment trong tế bào.

Trong giai đoạn tiếp theo của nghiên cứu này, các nhà nghiên cứu đã cho thấy rằng tắc nghẽn lysosome của đại thực bào trong cá ngựa vằn với chất liệu phi sinh học - chẳng hạn như hạt nhựa nhỏ, khói thuốc… làm cho chúng không thể tiêu diệt vi khuẩn nhiễm trùng khi chúng đã bị tắc. Theo đó, các đại thực bào, không thể tái sử dụng các mảnh vỡ, chúng trở nên "lớn hơn, to hơn và ít có khả năng di chuyển. "Điều này trở thành một vấn đề nguy hiểm trong người mắc lao bởi khi đại thực bào di chuyển với tốc độ chậm để tiêu diệt vi khuẩn lao, chúng sẽ khó có khả năng chiến thắng được vi khuẩn. Không những vậy, chúng còn tạo điều kiện cho vi khuẩn chiến thắng, phát triển và lây lan.

Sau khi nghiên cứu trên cá ngựa, các nhà nghiên cứu đã kiểm tra các đại thực bào từ phổi của người hút thuốc. Kết quả cho thấy lysosome của họ cũng đã bị tắc. Đa số các đại thực bào phế nang của người nhiễm lao tích lũy lysosome của các hạt khói thuốc lá và không di chuyển đến Mycobacterium tuberculosis. Từ đó các nhà nghiên cứu đề nghị ngưng hút thuốc lá nhằm làm giảm nguy cơ phát triển bệnh lao bởi nó là nguyên nhân làm cho các đại thực bào chậm di chuyển, bị tắc và không còn khả năng tiêu diệt vi khuẩn.

B. Lăng - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 10/10/2026

    5 thói quen giúp giảm nguy cơ ung thư hiệu quả

    Ung thư luôn là nỗi lo lớn của nhiều gia đình, nhưng căn bệnh này hoàn toàn không phải do "may rủi" quyết định. Chúng ta hoàn toàn có thể chủ động phòng ngừa từ 30-50% nguy cơ mắc bệnh chỉ nhờ việc điều chỉnh thói quen hằng ngày. Việc duy trì một lối sống lành mạnh chính là "lá chắn" tự nhiên giúp củng cố hệ miễn dịch và bảo vệ tế bào hiệu quả. Trong bài viết dưới đây, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ 5 cách ngăn ngừa ung thư đơn giản nhưng mang lại lợi ích lâu dài cho sức khỏe của bạn và gia đình.

  • 10/10/2026

    Mướp đắng tốt cho sức khỏe thế nào?

    Mướp đắng là thực phẩm phổ biến nhưng được nhiều người ưa chuộng vì những công dụng tốt cho sức khỏe.

  • 10/10/2026

    Bệnh ho gà - Mối nguy hiểm cho trẻ nhỏ trong mùa đông

    Ho gà là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi khuẩn Bordetella pertussis gây ra, lây lan chủ yếu qua đường hô hấp. Bệnh đặc trưng bởi những cơn ho kéo dài, dữ dội và dai dẳng, thường kết thúc bằng tiếng “rít” đặc trưng khi hít vào. Ho gà có thể gây biến chứng nghiêm trọng, đặc biệt ở trẻ nhỏ, người già và những người có hệ miễn dịch yếu. Việc tiêm vắc xin đầy đủ và phát hiện sớm đóng vai trò quan trọng trong phòng ngừa và kiểm soát căn bệnh này.

  • 09/10/2026

    Teo cơ bắp chứ không phải loãng xương khiến người cao tuổi dễ vấp ngã

    Chúng ta thường khuyên người lớn tuổi uống sữa Canxi để phòng gãy xương, nhưng chính lớp cơ bắp yếu mới là nguyên nhân khiến họ dễ vấp ngã. Hội chứng teo cơ tuổi già đang tàn phá sức khỏe người có tuổi. Ngay cả khi ăn rất nhiều thịt cá, cơ bắp của họ vẫn cứ teo dần vì một sai lầm phân bổ dinh dưỡng vô cùng phổ biến.

  • 09/10/2026

    5 yếu tố giúp sống thọ khỏe mạnh

    Sống thọ không chỉ là kéo những năm sống mà còn cần duy trì sức khỏe, khả năng vận động, sự độc lập và chất lượng cuộc sống

  • 09/10/2026

    Hội chứng kiệt sức ở học sinh cuối cấp 3 và cách phòng tránh

    Học sinh cuối cấp 3 đang bước vào giai đoạn chuyển tiếp quan trọng nhất trong hành trình học tập, nơi áp lực thi tốt nghiệp THPT và xét tuyển đại học dồn nén mạnh mẽ. Nhiều em rơi vào trạng thái kiệt sức tinh thần và thể chất, hay còn gọi là hội chứng burnout. Đây không chỉ là cảm giác mệt mỏi tạm thời mà là một phản ứng sinh lý và tâm lý nghiêm trọng, ảnh hưởng đến hiệu suất học tập, sức khỏe và chất lượng cuộc sống. Việc nhận biết sớm hội chứng này cùng với các biện pháp phòng tránh khoa học sẽ giúp học sinh duy trì động lực và đạt kết quả tốt nhất trong kỳ thi quan trọng.

  • 08/10/2026

    Hướng dẫn bổ sung vitamin và khoáng chất trong mùa đông

    Để thực sự khỏe mạnh và duy trì năng lượng tích cực, việc bổ sung các loại vitamin và khoáng chất thiết yếu đóng vai trò cực kỳ quan trọng.

  • 08/10/2026

    3 cách dùng quả bơ tốt cho sức khỏe

    Quả bơ giàu dưỡng chất, vị béo ngậy, được sử dụng trong chế độ ăn và y học cổ truyền. Dùng đúng cách giúp bổ sung dinh dưỡng và phát huy giá trị của loại quả này.

Xem thêm