Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nguy cơ cao bị lao từ khói thuốc

Các nghiên cứu quốc tế, dẫn đầu bởi Đại học Cambridge ở Anh, được công bố trên tạp chí Cell cho biết: “Nguy cơ nhiễm lao sẽ tăng lên khi tiếp xúc với khói thuốc lá và nhiên liệu đốt vì khói bịt kín lên các tế bào miễn dịch và làm suy yếu khả năng chống lại vi khuẩn lao”.

Bệnh lao là một nhiễm trùng do vi khuẩn lao Mycobacterium. Nó có thể lây cho bất kỳ cơ quan trong cơ thể, nhưng nó thường được tìm thấy trong phổi. Bệnh lao lây lan từ người sang người qua không khí và gây khó thở. Phương pháp điều trị thường kéo dài khoảng 6 tháng.

Theo các nhà khoa học, đại thực bào là cửa ngõ đầu tiên của hệ miễn dịch phòng chống bệnh lao khi vi khuẩn lao đi vào cơ thể. Các tế bào miễn dịch sẽ cắm sâu tế bào vi khuẩn để phá vỡ và tiêu diệt chúng. Trong hầu hết các trường hợp, đại thực bào sẽ tiêu diệt vi khuẩn lao và nhiễm trùng.

Song đôi khi, vi khuẩn lao sẽ không chia nhỏ mà chúng sử dụng các đại thực bào để đi sâu vào bên trong cơ thể bị nhiễm trùng và lây lan trong cơ thể.

Khi đã vào trong cơ thể vi khuẩn lao sẽ tổ chức các đại thực bào thành các cụm chặt chẽ gọi là nốt sần hoặc u hạt. Ở giai đoạn này, các đại thực bào vẫn không từ bỏ việc tiêu diệt vi khuẩn, nhưng nếu chúng không đủ khả năng tiêu diệt vi khuẩn thì chúng các vi khuẩn sẽ sử dụng cấu trúc của thực bào để lây lan sang các tế bào khỏe mạnh.

Trong nghiên cứu, nhóm nghiên cứu sử dụng cá ngựa vằn để quan sát những gì xảy ra bên trong các đại thực bào khi chúng gặp phải vi khuẩn lao. (Loài cá này đặc biệt hữu ích cho thí nghiệm bởi vì chúng trong suốt).

Các nhà nghiên cứu sàng lọc gen cá ngựa vằn để tìm ra các biến thể gen làm cho chúng dễ bị bệnh lao. Một đột biến gen gây ra sự thiếu hụt trong các đại thực bào. Trong thí nghiệm, các đại thực bào phá bị vỡ các nguyên liệu không mong muốn và chúng sẽ tự nhân đôi. Trong khoang tiêu hóa của đại thực bào có lysosome. Các nhà nghiên cứu tìm thấy trong cá ngựa vằn nhiễm lao, các đại thực bào đột biến được tích lũy vật chất không tiêu hóa được trong lysosome của chúng.

Các lysosome không tiêu hóa được trên sẽ làm phá vỡ khả năng tiêu diệt vi khuẩn của đại thực bào bởi nó là nguyên nhân gây nên ra sự suy yếu của engulfment trong tế bào.

Trong giai đoạn tiếp theo của nghiên cứu này, các nhà nghiên cứu đã cho thấy rằng tắc nghẽn lysosome của đại thực bào trong cá ngựa vằn với chất liệu phi sinh học - chẳng hạn như hạt nhựa nhỏ, khói thuốc… làm cho chúng không thể tiêu diệt vi khuẩn nhiễm trùng khi chúng đã bị tắc. Theo đó, các đại thực bào, không thể tái sử dụng các mảnh vỡ, chúng trở nên "lớn hơn, to hơn và ít có khả năng di chuyển. "Điều này trở thành một vấn đề nguy hiểm trong người mắc lao bởi khi đại thực bào di chuyển với tốc độ chậm để tiêu diệt vi khuẩn lao, chúng sẽ khó có khả năng chiến thắng được vi khuẩn. Không những vậy, chúng còn tạo điều kiện cho vi khuẩn chiến thắng, phát triển và lây lan.

Sau khi nghiên cứu trên cá ngựa, các nhà nghiên cứu đã kiểm tra các đại thực bào từ phổi của người hút thuốc. Kết quả cho thấy lysosome của họ cũng đã bị tắc. Đa số các đại thực bào phế nang của người nhiễm lao tích lũy lysosome của các hạt khói thuốc lá và không di chuyển đến Mycobacterium tuberculosis. Từ đó các nhà nghiên cứu đề nghị ngưng hút thuốc lá nhằm làm giảm nguy cơ phát triển bệnh lao bởi nó là nguyên nhân làm cho các đại thực bào chậm di chuyển, bị tắc và không còn khả năng tiêu diệt vi khuẩn.

B. Lăng - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 31/10/2026

    Nguy cơ đột quỵ và bệnh tim mạch gia tăng khi trời lạnh: Cơ chế và cách phòng ngừa

    Nhiều nghiên cứu dịch tễ học ghi nhận tỷ lệ nhập viện do nhồi máu cơ tim, đột quỵ và suy tim tăng rõ rệt trong những tháng mùa đông so với các thời điểm khác trong năm.

  • 31/10/2026

    Thời tiết nồm ẩm và nguy cơ bệnh tiêu hóa: Triệu chứng và cách phòng ngừa

    Độ ẩm không khí tăng cao không chỉ gây khó khăn cho sinh hoạt mà còn biến môi trường thuận lợi cho các loại mầm bệnh như vi khuẩn, virus và nấm mốc phát triển mạnh mẽ. Điều này khiến thực phẩm dễ hỏng, thức ăn thừa nhanh ôi thiu, dẫn đến nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến đường tiêu hóa, gây đau bụng, nôn mửa thậm chí nguy hiểm đến tính mạng. Viện Y học Ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin hữu ích giúp bạn nhận biết sớm triệu chứng và áp dụng các biện pháp bảo vệ sức khỏe hiệu quả trong giai đoạn này.

  • 30/10/2026

    Interferon là gì và những điều bạn cần biết khi điều trị bằng interferon

    Interferon là một loại protein được sản xuất trong phòng thí nghiệm, có khả năng hỗ trợ hệ miễn dịch chống lại một số bệnh nhiễm trùng và bệnh lý nhất định. Các loại thuốc interferon hoạt động tương tự như interferon tự nhiên do cơ thể sản xuất. Các bác sĩ thường sử dụng interferon để điều trị các bệnh nhiễm virus, một số loại ung thư và các tình trạng sức khỏe khác. Cùng tìm hiểu về interferon qua bài viết sau!

  • 30/10/2026

    7 cách giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer

    Chưa có cách chữa khỏi bệnh Alzheimer, nhưng có thể chủ động bảo vệ sức khỏe não bộ, kiểm soát các yếu tố nguy cơ ngay từ sớm.

  • 30/10/2026

    Viêm da mùa đông

    Viêm da mùa đông (hay còn gọi là “winter rash”) là tình trạng da bị kích ứng, khô, ngứa, đỏ hoặc bong tróc xảy ra khi da phải chịu tác động của môi trường lạnh, khô và thay đổi từ bên ngoài vào.

  • 29/10/2026

    Bệnh xương đá ác tính thể nặng (SMO)

    Bệnh xương đá ác tính nặng (SMO) là một rối loạn bẩm sinh dẫn đến suy giảm quá trình tái tạo xương. Bệnh đôi khi được gọi là bệnh xương cẩm thạch hoặc bệnh xương đá ác tính ở trẻ sơ sinh (MIOP). Cùng tìm hiểu về bệnh lý này qua bài viết sau!

  • 29/10/2026

    Ngày Đột quỵ Thế giới 29/10 – Mỗi gia đình là một “lá chắn”

    Không còn là căn bệnh của tuổi già, đột quỵ đang gia tăng nhanh chóng và trẻ hóa đáng báo động tại Việt Nam, để lại những hệ lụy nặng nề. Dù vậy, phần lớn các ca đột quỵ đều có thể phòng ngừa từ sớm nếu mỗi gia đình trở thành một phòng tuyến y tế chủ động. Nhân Ngày Đột quỵ Thế giới 29/10, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin giúp bạn biến tổ ấm thành "lá chắn" vững chắc bảo vệ hệ mạch máu và cuộc sống của cả gia đình.

  • 28/10/2026

    Trẻ bị viêm da cơ địa cần chuẩn bị gì khi vào đông?

    Viêm da cơ địa là bệnh da mạn tính thường gặp ở trẻ em, đặc trưng bởi tình trạng da khô, ngứa và tái phát nhiều đợt.

Xem thêm