Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nguy cơ cao bị lao từ khói thuốc

Các nghiên cứu quốc tế, dẫn đầu bởi Đại học Cambridge ở Anh, được công bố trên tạp chí Cell cho biết: “Nguy cơ nhiễm lao sẽ tăng lên khi tiếp xúc với khói thuốc lá và nhiên liệu đốt vì khói bịt kín lên các tế bào miễn dịch và làm suy yếu khả năng chống lại vi khuẩn lao”.

Bệnh lao là một nhiễm trùng do vi khuẩn lao Mycobacterium. Nó có thể lây cho bất kỳ cơ quan trong cơ thể, nhưng nó thường được tìm thấy trong phổi. Bệnh lao lây lan từ người sang người qua không khí và gây khó thở. Phương pháp điều trị thường kéo dài khoảng 6 tháng.

Theo các nhà khoa học, đại thực bào là cửa ngõ đầu tiên của hệ miễn dịch phòng chống bệnh lao khi vi khuẩn lao đi vào cơ thể. Các tế bào miễn dịch sẽ cắm sâu tế bào vi khuẩn để phá vỡ và tiêu diệt chúng. Trong hầu hết các trường hợp, đại thực bào sẽ tiêu diệt vi khuẩn lao và nhiễm trùng.

Song đôi khi, vi khuẩn lao sẽ không chia nhỏ mà chúng sử dụng các đại thực bào để đi sâu vào bên trong cơ thể bị nhiễm trùng và lây lan trong cơ thể.

Khi đã vào trong cơ thể vi khuẩn lao sẽ tổ chức các đại thực bào thành các cụm chặt chẽ gọi là nốt sần hoặc u hạt. Ở giai đoạn này, các đại thực bào vẫn không từ bỏ việc tiêu diệt vi khuẩn, nhưng nếu chúng không đủ khả năng tiêu diệt vi khuẩn thì chúng các vi khuẩn sẽ sử dụng cấu trúc của thực bào để lây lan sang các tế bào khỏe mạnh.

Trong nghiên cứu, nhóm nghiên cứu sử dụng cá ngựa vằn để quan sát những gì xảy ra bên trong các đại thực bào khi chúng gặp phải vi khuẩn lao. (Loài cá này đặc biệt hữu ích cho thí nghiệm bởi vì chúng trong suốt).

Các nhà nghiên cứu sàng lọc gen cá ngựa vằn để tìm ra các biến thể gen làm cho chúng dễ bị bệnh lao. Một đột biến gen gây ra sự thiếu hụt trong các đại thực bào. Trong thí nghiệm, các đại thực bào phá bị vỡ các nguyên liệu không mong muốn và chúng sẽ tự nhân đôi. Trong khoang tiêu hóa của đại thực bào có lysosome. Các nhà nghiên cứu tìm thấy trong cá ngựa vằn nhiễm lao, các đại thực bào đột biến được tích lũy vật chất không tiêu hóa được trong lysosome của chúng.

Các lysosome không tiêu hóa được trên sẽ làm phá vỡ khả năng tiêu diệt vi khuẩn của đại thực bào bởi nó là nguyên nhân gây nên ra sự suy yếu của engulfment trong tế bào.

Trong giai đoạn tiếp theo của nghiên cứu này, các nhà nghiên cứu đã cho thấy rằng tắc nghẽn lysosome của đại thực bào trong cá ngựa vằn với chất liệu phi sinh học - chẳng hạn như hạt nhựa nhỏ, khói thuốc… làm cho chúng không thể tiêu diệt vi khuẩn nhiễm trùng khi chúng đã bị tắc. Theo đó, các đại thực bào, không thể tái sử dụng các mảnh vỡ, chúng trở nên "lớn hơn, to hơn và ít có khả năng di chuyển. "Điều này trở thành một vấn đề nguy hiểm trong người mắc lao bởi khi đại thực bào di chuyển với tốc độ chậm để tiêu diệt vi khuẩn lao, chúng sẽ khó có khả năng chiến thắng được vi khuẩn. Không những vậy, chúng còn tạo điều kiện cho vi khuẩn chiến thắng, phát triển và lây lan.

Sau khi nghiên cứu trên cá ngựa, các nhà nghiên cứu đã kiểm tra các đại thực bào từ phổi của người hút thuốc. Kết quả cho thấy lysosome của họ cũng đã bị tắc. Đa số các đại thực bào phế nang của người nhiễm lao tích lũy lysosome của các hạt khói thuốc lá và không di chuyển đến Mycobacterium tuberculosis. Từ đó các nhà nghiên cứu đề nghị ngưng hút thuốc lá nhằm làm giảm nguy cơ phát triển bệnh lao bởi nó là nguyên nhân làm cho các đại thực bào chậm di chuyển, bị tắc và không còn khả năng tiêu diệt vi khuẩn.

B. Lăng - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 23/05/2026

    Bệnh thủy đậu - Nỗi nguy hiểm cho trẻ nhỏ

    Thủy đậu tuy là bệnh lành tính ở đa số trường hợp, nhưng nếu không được chăm sóc và điều trị đúng cách, bệnh có thể gây ra nhiều tác hại nghiêm trọng. Các nốt phỏng nước dễ bị vỡ, dẫn đến nhiễm trùng da, để lại sẹo hoặc biến chứng viêm mô tế bào. Ở những người có hệ miễn dịch yếu, đặc biệt là trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai và người lớn tuổi, thủy đậu có thể gây viêm phổi, viêm não hoặc nhiễm trùng huyết, đe dọa tính mạng.

  • 22/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe của quả mận ít người biết

    Quả mận rất giàu dinh dưỡng và mang lại nhiều lợi ích sức khỏe. Giàu chất xơ, chất chống oxy hóa, vitamin và khoáng chất, quả mận có thể giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

  • 22/05/2026

    Sớm cải thiện chiều cao cho con để không bỏ lỡ “giai đoạn vàng”

    Chiều cao của trẻ từ lâu không còn là câu chuyện riêng của từng gia đình, mà đã trở thành một phần trong mục tiêu nâng cao tầm vóc thế hệ tương lai. Thông qua chiến dịch “Vì một kỷ nguyên cao khỏe” và từ góc nhìn chuyên môn, các chuyên gia cho rằng cha mẹ cần chú ý hơn đến việc phát triển chiều cao của con, chủ động kiểm tra sớm hơn để có giải pháp tối ưu kịp thời trong giai đoạn phát triển “vàng” của trẻ.

  • 22/05/2026

    5 nhóm thực phẩm làm tăng nguy cơ ung thư đại tràng

    Ung thư đại tràng, là một bệnh lý ác tính khởi phát từ ruột già hoặc đại tràng. Căn bệnh này thường bắt đầu một cách âm thầm dưới dạng những khối u nhỏ, lành tính được gọi là polyp mọc trên lớp niêm mạc bên trong đại tràng. Nếu không được tầm soát và can thiệp kịp thời, theo thời gian, một số polyp này có thể đột biến và tiến triển thành ung thư.

  • 21/05/2026

    5 loại thực phẩm nên ăn khi bị sốt

    Khi bị sốt, ăn các thực phẩm giàu dinh dưỡng, uống đủ nước là biện pháp khắc phục tại nhà hiệu quả giúp người bệnh cảm thấy dễ chịu hơn và hỗ trợ hệ miễn dịch khi cơn sốt giảm dần.

  • 20/05/2026

    7 loại trái cây giúp tăng cường sức khỏe đường ruột

    Trái cây giàu chất xơ và enzyme tự nhiên giúp cải thiện sức khỏe đường ruột. Thay vì phụ thuộc vào thuốc, việc bổ sung những thực phẩm này hàng ngày sẽ kích thích nhu động ruột, ngăn ngừa táo bón và bảo vệ hệ vi sinh bền vững.

  • 19/05/2026

    Giải pháp bổ sung Canxi cho trẻ không uống được sữa: Lựa chọn thông minh từ thực phẩm

    Sữa và các chế phẩm từ sữa vốn được coi là nguồn nguyên liệu tốt nhất để cung cấp canxi cho cơ thể. Tuy nhiên, với những trẻ bị dị ứng đạm sữa bò, bất dung nạp đường lactose hoặc đơn giản là không thích hương vị sữa, việc đảm bảo đủ 100% lượng canxi khuyến nghị hàng ngày trở thành một bài toán khiến nhiều phụ huynh lo lắng.

  • 19/05/2026

    Creatine là gì? Thời điểm tốt nhất để dùng Creatine nhằm tăng cơ

    Nếu bạn nghiêm túc xây dựng cơ bắp, hẳn bạn đã nghe về creatine – một trong những thực phẩm bổ sung được nghiên cứu nhiều nhất, có khả năng cải thiện sức mạnh, hiệu suất và tăng khối lượng cơ. Tuy nhiên, câu hỏi thường gặp là: Nên dùng creatine khi nào để tăng cơ hiệu quả nhất?

Xem thêm