Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nguy cơ cao bị lao từ khói thuốc

Các nghiên cứu quốc tế, dẫn đầu bởi Đại học Cambridge ở Anh, được công bố trên tạp chí Cell cho biết: “Nguy cơ nhiễm lao sẽ tăng lên khi tiếp xúc với khói thuốc lá và nhiên liệu đốt vì khói bịt kín lên các tế bào miễn dịch và làm suy yếu khả năng chống lại vi khuẩn lao”.

Bệnh lao là một nhiễm trùng do vi khuẩn lao Mycobacterium. Nó có thể lây cho bất kỳ cơ quan trong cơ thể, nhưng nó thường được tìm thấy trong phổi. Bệnh lao lây lan từ người sang người qua không khí và gây khó thở. Phương pháp điều trị thường kéo dài khoảng 6 tháng.

Theo các nhà khoa học, đại thực bào là cửa ngõ đầu tiên của hệ miễn dịch phòng chống bệnh lao khi vi khuẩn lao đi vào cơ thể. Các tế bào miễn dịch sẽ cắm sâu tế bào vi khuẩn để phá vỡ và tiêu diệt chúng. Trong hầu hết các trường hợp, đại thực bào sẽ tiêu diệt vi khuẩn lao và nhiễm trùng.

Song đôi khi, vi khuẩn lao sẽ không chia nhỏ mà chúng sử dụng các đại thực bào để đi sâu vào bên trong cơ thể bị nhiễm trùng và lây lan trong cơ thể.

Khi đã vào trong cơ thể vi khuẩn lao sẽ tổ chức các đại thực bào thành các cụm chặt chẽ gọi là nốt sần hoặc u hạt. Ở giai đoạn này, các đại thực bào vẫn không từ bỏ việc tiêu diệt vi khuẩn, nhưng nếu chúng không đủ khả năng tiêu diệt vi khuẩn thì chúng các vi khuẩn sẽ sử dụng cấu trúc của thực bào để lây lan sang các tế bào khỏe mạnh.

Trong nghiên cứu, nhóm nghiên cứu sử dụng cá ngựa vằn để quan sát những gì xảy ra bên trong các đại thực bào khi chúng gặp phải vi khuẩn lao. (Loài cá này đặc biệt hữu ích cho thí nghiệm bởi vì chúng trong suốt).

Các nhà nghiên cứu sàng lọc gen cá ngựa vằn để tìm ra các biến thể gen làm cho chúng dễ bị bệnh lao. Một đột biến gen gây ra sự thiếu hụt trong các đại thực bào. Trong thí nghiệm, các đại thực bào phá bị vỡ các nguyên liệu không mong muốn và chúng sẽ tự nhân đôi. Trong khoang tiêu hóa của đại thực bào có lysosome. Các nhà nghiên cứu tìm thấy trong cá ngựa vằn nhiễm lao, các đại thực bào đột biến được tích lũy vật chất không tiêu hóa được trong lysosome của chúng.

Các lysosome không tiêu hóa được trên sẽ làm phá vỡ khả năng tiêu diệt vi khuẩn của đại thực bào bởi nó là nguyên nhân gây nên ra sự suy yếu của engulfment trong tế bào.

Trong giai đoạn tiếp theo của nghiên cứu này, các nhà nghiên cứu đã cho thấy rằng tắc nghẽn lysosome của đại thực bào trong cá ngựa vằn với chất liệu phi sinh học - chẳng hạn như hạt nhựa nhỏ, khói thuốc… làm cho chúng không thể tiêu diệt vi khuẩn nhiễm trùng khi chúng đã bị tắc. Theo đó, các đại thực bào, không thể tái sử dụng các mảnh vỡ, chúng trở nên "lớn hơn, to hơn và ít có khả năng di chuyển. "Điều này trở thành một vấn đề nguy hiểm trong người mắc lao bởi khi đại thực bào di chuyển với tốc độ chậm để tiêu diệt vi khuẩn lao, chúng sẽ khó có khả năng chiến thắng được vi khuẩn. Không những vậy, chúng còn tạo điều kiện cho vi khuẩn chiến thắng, phát triển và lây lan.

Sau khi nghiên cứu trên cá ngựa, các nhà nghiên cứu đã kiểm tra các đại thực bào từ phổi của người hút thuốc. Kết quả cho thấy lysosome của họ cũng đã bị tắc. Đa số các đại thực bào phế nang của người nhiễm lao tích lũy lysosome của các hạt khói thuốc lá và không di chuyển đến Mycobacterium tuberculosis. Từ đó các nhà nghiên cứu đề nghị ngưng hút thuốc lá nhằm làm giảm nguy cơ phát triển bệnh lao bởi nó là nguyên nhân làm cho các đại thực bào chậm di chuyển, bị tắc và không còn khả năng tiêu diệt vi khuẩn.

B. Lăng - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 03/10/2026

    Ánh sáng từ đèn ngủ có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch

    Thói quen bật đèn ngủ với ánh sáng yếu khi đi ngủ không phải là hiếm, bởi nhiều người cho rằng ngủ trong bóng tối hoàn toàn tạo một cảm giác khó chịu và bất an. Tuy nhiên, nghiên cứu mới đây đã chỉ ra rằng khi tiếp xúc với ánh sáng yếu trong lúc ngủ có thể làm tăng nguy cơ mắc các bệnh lý về tim mạch.

  • 03/10/2026

    Lưu ý khi dùng hà thủ ô hỗ trợ ngăn ngừa tóc bạc sớm

    Tóc bạc sớm ngày càng trẻ hóa, khiến nhiều người tìm đến các bài thuốc dân gian, trong đó có hà thủ ô.

  • 03/10/2026

    TÌnh trạng hạ thân nhiệt đột ngột

    Hạ thân nhiệt là tình trạng xảy ra khi nhiệt độ trong cơ thể con người giảm xuống dưới 35 độ C. Đây là một tình trạng y tế cực kỳ nguy hiểm. Khi cơ thể bị hạ thân nhiệt, các hệ thống như tim mạch, hệ thần kinh và các cơ quan khác sẽ không thể hoạt động bình thường. Nếu không được chữa trị kịp thời sẽ có thể dẫn tới hệ tim mạch và hô hấp dừng hoạt động, nặng nhất là tử vong.

  • 02/10/2026

    Chứng rối loạn cảm xúc theo mùa là gì?

    Thay đổi mùa có thể kéo theo những cảm giác hân hoan, tiếc nuối hoặc đôi khi là một chút lo lắng, nhưng với một số người, thay đổi mùa trong năm lại có thể gây ra những triệu chứng trầm cảm, điều này được gọi với tên là chứng rối loạn cảm xúc – seasonal affective disorder (SAD). Cùng tìm hiểu về tình trạng này qua bài viết sau đây!

  • 02/10/2026

    5 lợi ích sức khỏe hàng đầu của đậu lăng

    Đậu lăng giàu vitamin, khoáng chất và chất xơ, mà không có chất béo hay cholesterol như thịt đỏ.

  • 02/10/2026

    Thời tiết lạnh và nguy cơ gia tăng bệnh tim mạch

    Thời tiết lạnh không chỉ khiến cơ thể dễ cảm cúm mà còn là “kẻ thù thầm lặng” của hệ tim mạch. Khi nhiệt độ xuống thấp, mạch máu co lại, huyết áp tăng, tim phải làm việc nhiều hơn – đặc biệt nguy hiểm với người cao tuổi và người có bệnh nền như tăng huyết áp hay mạch vành. Vì vậy, mùa đông là thời điểm cần đặc biệt chú ý đến việc bảo vệ tim mạch, giữ ấm và duy trì lối sống lành mạnh để phòng ngừa những biến chứng nguy hiểm có thể xảy ra.

  • 01/10/2026

    3 lỗi sai thường gặp khi đọc nhãn thành phần dinh dưỡng

    Đọc nhãn thành phần dinh dưỡng của sản phẩm trước khi mua là một kỹ năng cần thiết trong đời sống hiện đại ngày nay. Tuy nhiên, nhiều người có thể vẫn gặp phải những sai lầm phổ biến, khi các thông tin trên bao bì có thể đánh lừa bởi quảng cáo. Dưới đây là 3 lỗi sai thường gặp nhất và làm thế nào để luôn tỉnh táo khi đọc nhãn thành phần dinh dưỡng của sản phẩm.

  • 01/10/2026

    Trung tâm Nghiên cứu – Viện Y học ứng dụng Việt Nam được tặng Bằng khen của Liên hiệp các hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam

    Trung tâm Nghiên cứu – Viện Y học ứng dụng Việt Nam là một trong những tập thể được Liên hiệp các hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam tặng Bằng khen vì đã có thành tích hành tích xuất sắc trong công tác giai đoạn 2024-2025.

Xem thêm