Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nguy cơ cao bị lao từ khói thuốc

Các nghiên cứu quốc tế, dẫn đầu bởi Đại học Cambridge ở Anh, được công bố trên tạp chí Cell cho biết: “Nguy cơ nhiễm lao sẽ tăng lên khi tiếp xúc với khói thuốc lá và nhiên liệu đốt vì khói bịt kín lên các tế bào miễn dịch và làm suy yếu khả năng chống lại vi khuẩn lao”.

Bệnh lao là một nhiễm trùng do vi khuẩn lao Mycobacterium. Nó có thể lây cho bất kỳ cơ quan trong cơ thể, nhưng nó thường được tìm thấy trong phổi. Bệnh lao lây lan từ người sang người qua không khí và gây khó thở. Phương pháp điều trị thường kéo dài khoảng 6 tháng.

Theo các nhà khoa học, đại thực bào là cửa ngõ đầu tiên của hệ miễn dịch phòng chống bệnh lao khi vi khuẩn lao đi vào cơ thể. Các tế bào miễn dịch sẽ cắm sâu tế bào vi khuẩn để phá vỡ và tiêu diệt chúng. Trong hầu hết các trường hợp, đại thực bào sẽ tiêu diệt vi khuẩn lao và nhiễm trùng.

Song đôi khi, vi khuẩn lao sẽ không chia nhỏ mà chúng sử dụng các đại thực bào để đi sâu vào bên trong cơ thể bị nhiễm trùng và lây lan trong cơ thể.

Khi đã vào trong cơ thể vi khuẩn lao sẽ tổ chức các đại thực bào thành các cụm chặt chẽ gọi là nốt sần hoặc u hạt. Ở giai đoạn này, các đại thực bào vẫn không từ bỏ việc tiêu diệt vi khuẩn, nhưng nếu chúng không đủ khả năng tiêu diệt vi khuẩn thì chúng các vi khuẩn sẽ sử dụng cấu trúc của thực bào để lây lan sang các tế bào khỏe mạnh.

Trong nghiên cứu, nhóm nghiên cứu sử dụng cá ngựa vằn để quan sát những gì xảy ra bên trong các đại thực bào khi chúng gặp phải vi khuẩn lao. (Loài cá này đặc biệt hữu ích cho thí nghiệm bởi vì chúng trong suốt).

Các nhà nghiên cứu sàng lọc gen cá ngựa vằn để tìm ra các biến thể gen làm cho chúng dễ bị bệnh lao. Một đột biến gen gây ra sự thiếu hụt trong các đại thực bào. Trong thí nghiệm, các đại thực bào phá bị vỡ các nguyên liệu không mong muốn và chúng sẽ tự nhân đôi. Trong khoang tiêu hóa của đại thực bào có lysosome. Các nhà nghiên cứu tìm thấy trong cá ngựa vằn nhiễm lao, các đại thực bào đột biến được tích lũy vật chất không tiêu hóa được trong lysosome của chúng.

Các lysosome không tiêu hóa được trên sẽ làm phá vỡ khả năng tiêu diệt vi khuẩn của đại thực bào bởi nó là nguyên nhân gây nên ra sự suy yếu của engulfment trong tế bào.

Trong giai đoạn tiếp theo của nghiên cứu này, các nhà nghiên cứu đã cho thấy rằng tắc nghẽn lysosome của đại thực bào trong cá ngựa vằn với chất liệu phi sinh học - chẳng hạn như hạt nhựa nhỏ, khói thuốc… làm cho chúng không thể tiêu diệt vi khuẩn nhiễm trùng khi chúng đã bị tắc. Theo đó, các đại thực bào, không thể tái sử dụng các mảnh vỡ, chúng trở nên "lớn hơn, to hơn và ít có khả năng di chuyển. "Điều này trở thành một vấn đề nguy hiểm trong người mắc lao bởi khi đại thực bào di chuyển với tốc độ chậm để tiêu diệt vi khuẩn lao, chúng sẽ khó có khả năng chiến thắng được vi khuẩn. Không những vậy, chúng còn tạo điều kiện cho vi khuẩn chiến thắng, phát triển và lây lan.

Sau khi nghiên cứu trên cá ngựa, các nhà nghiên cứu đã kiểm tra các đại thực bào từ phổi của người hút thuốc. Kết quả cho thấy lysosome của họ cũng đã bị tắc. Đa số các đại thực bào phế nang của người nhiễm lao tích lũy lysosome của các hạt khói thuốc lá và không di chuyển đến Mycobacterium tuberculosis. Từ đó các nhà nghiên cứu đề nghị ngưng hút thuốc lá nhằm làm giảm nguy cơ phát triển bệnh lao bởi nó là nguyên nhân làm cho các đại thực bào chậm di chuyển, bị tắc và không còn khả năng tiêu diệt vi khuẩn.

B. Lăng - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 31/03/2026

    Chạy bộ bao lâu thì mỡ bụng bắt đầu giảm?

    Chạy bộ giúp tiêu hao năng lượng hiệu quả và cải thiện sức khỏe tim mạch nhưng mỡ bụng không thể giảm ngay sau vài buổi tập. Thời điểm cơ thể bắt đầu huy động mỡ phụ thuộc vào cường độ vận động, thời gian duy trì, chế độ dinh dưỡng và khả năng thích nghi chuyển hóa của từng người.

  • 31/03/2026

    12 loại thuốc bạn tuyệt đối không nên dùng cùng cà phê

    Cà phê chứa caffeine, có thể ảnh hưởng đến cách cơ thể hấp thụ và chuyển hóa một số loại thuốc. Nếu bạn đang dùng thuốc theo toa, bác sĩ có thể khuyên bạn nên tránh cà phê và các loại đồ uống chứa caffeine, hoặc nên uống cà phê cách xa giờ uống thuốc.

  • 30/03/2026

    11 loại thực phẩm có nhiều lợi ích cho huyết áp hơn củ dền

    Củ dền rất giàu nitrat, giúp làm giãn mạch máu và hỗ trợ huyết áp khỏe mạnh nhưng có một số loại thực phẩm khác mang lại nhiều lợi ích không kém.

  • 30/03/2026

    Giải pháp khoa học xử lý nấm mốc tường nhà trong mùa nồm ẩm

    Mùa nồm, hay hiện tượng ngưng tụ hơi nước do độ ẩm không khí vượt ngưỡng bão hòa (thường trên 90%), tạo điều kiện lý tưởng cho các loài vi nấm như Aspergillus hoặc Cladosporium phát triển mạnh mẽ trên bề mặt tường.

  • 29/03/2026

    8 lợi ích sức khỏe bất ngờ của cá khoai

    Cá khoai là một loại cá nước mặn được đánh giá cao vì có hàm lượng protein cao và ít chất béo. Nó cũng chứa nhiều khoáng chất thiết yếu hỗ trợ các chức năng hàng ngày của cơ thể. Dưới đây là 8 lợi ích của cá khoai trong chế độ ăn uống.

  • 28/03/2026

    7 điều có thể xảy ra với cơ thể người không ăn rau và trái cây

    Có một số người không thích ăn rau và trái cây. Mặc dù sức khỏe có thể vẫn bình thường nhưng về lâu dài thói quen ăn uống này làm tăng nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

  • 28/03/2026

    Vì sao flavonoids quan trọng đối với cơ thể?

    Flavonoids là một nhóm hợp chất thực vật (phytonutrients) được tìm thấy rộng rãi trong trái cây, rau củ, trà và rượu vang đỏ. Chúng đóng vai trò cốt lõi trong việc duy trì sức khỏe.

  • 28/03/2026

    Gia vị: Nên bảo quản ở đâu và khi nào nên vứt bỏ?

    Các kệ siêu thị ngày nay tràn ngập đủ loại gia vị giúp món ăn của bạn thêm bắt mắt và đậm đà. Mỗi loại gia vị có thời gian và cách bảo quản khác nhau. Bạn nên nắm được những quy tắc đó nếu không muốn những lọ gia vị của mình bị lãng phí phải bỏ đi. Hướng dẫn dưới đây sẽ giúp bạn biết nên bảo quản những loại gia vị quen thuộc (và cả những loại bạn muốn thử) ở đâu, cũng như thời gian sử dụng an toàn của chúng.

Xem thêm