Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Ngộ độc sắt

Ngộ độc sắt là một trong số những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu do dùng thuốc quá liều ở trẻ em dưới 6 tuổi tại Mỹ. Mặc dù tỷ lệ ngộ độc sắt hiện nay đang giảm xuống, nhưng ngộ độc sắt vẫn là một nguy cơ sức khỏe lớn đối với trẻ em.

Ngộ độc sắt không phải là việc chế độ ăn có quá nhiều sắt. Thay vào đó, nguyên nhân gây ngộ độc sắt thường là do sử dụng thực phẩm chức năng và đa vitamin quá liều do trông chúng rất giống kẹo.

Một lượng vừa đủ sắt là rất quan trọng để não, cơ, và tế bào hồng cầu hoạt động. Nhưng cơ thể không thể chuyển hóa được sắt với hàm lượng cao. Thừa sắt có thể gây kích thích niêm mạc đường tiêu hóa, từ đó, gây ra các biến chứng.

Triệu chứng ngộ độc sắt

Trong số những dấu hiệu ban đầu của việc ngộ độc sắt, buồn nôn và đau bụng là những triệu chứng phổ biến nhất. Nôn ra máu cũng có thể xảy ra. Ngộ độc sắt cũng có thể dẫn đến tiêu chảy hoặc mất nước. Đôi khi, quá nhiều sắt cũng có thể sẽ khiến phân có màu tối và có máu. Những triệu chứng này thường phát triển trong vòng 6 tiếng. Sau đó, các triệu chứng có thể sẽ cải thiện trong vòng vài ngày.

Sau khi những triệu chứng ban đầu xuất hiện, các biến chứng khác nghiêm trọng hơn có thể sẽ phát triển trong vòng 48 giờ sau khi uống sắt quá liều, ví dụ như:

  • Chóng mặt
  • Hạ huyết áp, mạch nhanh nhưng yếu
  • Đau đầu
  • Sốt
  • Khó thở và tích nước tại phổi
  • Da có màu xám hoặc xanh
  • Vàng da
  • Co giật

Điều trị ngộ độc sắt

Nếu bạn nghi trờ trẻ bị ngộ độc sắt, hoặc bất kỳ loại ngộ độc thuốc nào, hãy gọi cấp cứu ngay. Đó có thể là tình trạng đe dọa tính mạng cần được cấp cứu. Ngộ độc sắt sẽ cần được bác sỹ đánh giá ngay lập tức.

Khi gọi cấp cứu, hãy cố gắng cung cấp các thông tin sau:

  • Tuổi, cân nặng, triệu chứng và các bệnh khác mà trẻ đang mắc phải
  • Tên của sản phẩm bổ sung sắt mà trẻ đã uống, bao gồm cả các thành phần của sản phẩm
  • Lượng sản phẩm mà trẻ đã sử dụng
  • Thời gian mà trẻ đã nuốt phải sản phẩm

Kể cả khi người lớn bị ngộ độc sắt, những thông tin trên cũng vô cùng quan trọng. Tuy nhiên, tình trạng ngộ độc sắt ở người lớn sẽ ít nguy hiểm hơn so với trẻ em nhưng cũng cần phải phản ứng nhanh.

Điều trị ngộ độc sắt thường bao gồm việc rửa ruột. Một lượng dịch sẽ được uống hoặc đưa vào dạ dày bằng ống thông qua mũi. Lượng dịch này sẽ giúp rửa sạch lượng sắt thừa trong cơ thể.

Trong những trường hợp nặng hơn, có thể sẽ cần phải sử dụng phương pháp tạo phức. Đây là một phương pháp sẽ truyền một loại hóa chất giúp gắn sắt và các kim loại khác vào trong cơ thể. Sau đó, lượng sắt sẽ được thải ra ngoài thông qua nước tiểu.

Các phương pháp điều trị khác bao gồm bổ sung đủ nước, đặc biệt là nếu trẻ bị mất nước do nôn mửa và tiêu chảy. Nếu trẻ bị khó thở, trẻ có thể sẽ cần sử dụng máy thở hoặc máy thông khí.

Nguyên nhân gây ngộ độc sắt

Tiêu thụ lượng sắt vượt quá 35mg/kg trọng lượng cơ thể ở trẻ em được coi là ngộ độc sắt và có thể dẫn đến tử vong. Ở người trưởng thành, các triệu chứng có thể sẽ bắt đầu xuất hiện khi tiêu thụ từ 20mg sắt nguyên tố/kg cân nặng một lần. Ngộ độc sắt nặng có thể xảy ra khi tiêu thụ quá 60mg sắt/kg cân nặng đối với cả trẻ em và người trưởng thành.

Lượng sắt nguyên tố là lượng sắt thực sự có trong các sản phẩm bổ sung. Một loại sản phẩm bổ sung ngoài sắt có thể chứa các thành phần khac, do vậy, việc đọc nhãn sản phẩm là vô cùng quan trọng để biết được chính xác lượng sắt có trong các sản phẩm.

Đa số các trường hợp ngộ độc sắt là do trẻ nhỏ nuốt quá nhiều thực phẩm bổ sung có chứa sắt hoặc viên đa vitamin. Các bà mẹ chuẩn bị mang thai thường sẽ phải uống bổ sung sắt. Nếu viên sắt không được cất cẩn thận, đó có thể trở thành “kẹo” của một số trẻ tò mò.

Nếu bạn đang uống viên sắt do bác sỹ kê, hãy đảm bảo rằng bạn biết uống bù như thế nào nếu bạn quên uống thuốc 1 lần. Không nên uống nhiều hơn lượng bác sỹ đã kê. Nếu gia đình bạn có trẻ nhỏ, hãy để viên sắt ngoài tầm với của trẻ.

Biến chứng của ngộ độc sắt

Suy gan có thể phát triển sau vài ngày nếu tình trạng ngộ độc sắt không được điều trị hiệu quả. Hậu quả có thể dẫn đến sẹo dạ dày và sẹo đường tiêu hóa, từ đó gây ra các vấn đề về tiêu hóa.

Sẹo gan, hay còn gọi là bệnh xơ gan cũng có thể là hậu quả của việc ngộ độc sắt.

Nguyên nhân chính gây tử vong do ngộ độc sắt là do suy gan và sốc tuần hoàn.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Bạn biết gì về xét nghiệm sắt huyết thanh?

Ts.Bs. Trương Hồng Sơn - Viện Y học ứng dụng Việt Nam- Tổng hợp từ Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 08/10/2026

    Hướng dẫn bổ sung vitamin và khoáng chất trong mùa đông

    Để thực sự khỏe mạnh và duy trì năng lượng tích cực, việc bổ sung các loại vitamin và khoáng chất thiết yếu đóng vai trò cực kỳ quan trọng.

  • 08/10/2026

    3 cách dùng quả bơ tốt cho sức khỏe

    Quả bơ giàu dưỡng chất, vị béo ngậy, được sử dụng trong chế độ ăn và y học cổ truyền. Dùng đúng cách giúp bổ sung dinh dưỡng và phát huy giá trị của loại quả này.

  • 08/10/2026

    2 loại chất xơ có thể giúp giảm nguy cơ mắc bệnh Crohn

    Một nghiên cứu trình bày tại hội nghị Tuần lễ Tiêu hóa châu Âu (UEG Week) 2025 cho thấy việc tăng cường hai loại chất xơ lên men là beta-glucan và inulin có thể liên quan đến việc giảm khoảng 30% nguy cơ mắc bệnh Crohn ở nhóm người có nguy cơ cao. Đây được xem là một hướng đi tiềm năng trong phòng ngừa bệnh lý viêm ruột này.

  • 07/10/2026

    Sự gia tăng của bệnh cúm mùa đông: Góc nhìn khoa học và cẩm nang bảo vệ sức khỏe

    Khi những cơn gió lạnh đầu mùa ùa về và ngày dần ngắn lại, chúng ta không chỉ đón nhận sự thay đổi của thời tiết mà còn phải đối mặt với sự gia tăng đột biến của các ca mắc cảm cúm. Virus cúm, hay còn gọi là influenza, dường như luôn chọn mùa đông làm thời điểm "vàng" để bùng phát, mang theo hàng loạt triệu chứng khó chịu như sốt cao, đau nhức toàn thân và các vấn đề về đường hô hấp. Tại sao loài virus này lại phát triển mạnh mẽ và lây lan nhanh chóng đến vậy khi nhiệt độ xuống thấp? Bài viết này sẽ đi sâu vào những cơ sở khoa học giải thích cho sự bùng phát của bệnh cúm vào mùa đông, từ đó cung cấp các biện pháp phòng ngừa thiết thực để bảo vệ sức khỏe cho bạn và gia đình.

  • 07/10/2026

    Ăn lạc mỗi ngày có lợi gì cho sức khỏe?

    Lạc giàu protein thực vật, chất béo không bão hòa, chất xơ cùng nhiều vitamin và khoáng chất. Ăn lượng đúng cách có thể giúp bổ sung nhiều dưỡng chất.

  • 07/10/2026

    9 lợi ích sức khỏe của việc bơi lội

    Bơi lội là môn thể thao toàn thân được nhiều người yêu thích nhờ khả năng vừa rèn luyện thể lực vừa giúp thư giãn tinh thần. Với cùng một khoảng thời gian vận động, bơi lội có thể tiêu hao lượng calo tương đương chạy bộ nhưng lại ít gây áp lực lên xương khớp hơn.

  • 06/10/2026

    Thực phẩm chức năng hỗ trợ giảm cholesterol có thực sự hiệu quả?

    Trên thị trường hiện có nhiều loại thực phẩm chức năng được quảng cáo với công dụng hỗ trợ giảm cholesterol máu, thu hút sự quan tâm của người có rối loạn lipid máu.

  • 06/10/2026

    Điều gì xảy ra với huyết áp khi ăn chuối thường xuyên?

    Chuối giàu kali, việc bổ sung đủ khoáng chất thiết yếu này có thể hỗ trợ sức khỏe tim mạch, giảm nguy cơ mắc các bệnh nói chung.

Xem thêm