Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Làm chậm lại tiến trình lão hóa nhờ top bí quyết đơn giản sau

Lối sống lành mạnh như cắt giảm calories, kiêng đường, đi bộ, tinh thần vui vẻ lạc quan sẽ giúp chúng ta trẻ lâu, nhà khoa học Sinclair tại Đại học Y Harvard cho biết.

Nhà sinh học phân tử David Sinclair, người đứng đầu công trình nghiên cứu về đảo ngược quá trình lão hóa ở Đại học Y Harvard cho biết hiện đội ngũ của ông đã thực hiện thí nghiệm thành công ở chuột. Những con chuột nhờ được chỉnh sửa gene đã giúp cho các tế bào trưởng thành chuyển đổi thành tế bào gốc, qua đó tự sửa chữa các mô hư hại.

Trong thí nghiệm, chuột già mù lòa đã trẻ hóa, mắt sáng trở lại. Các thí nghiệm đã được thực hiện để làm trẻ hóa cơ và não của chuột, giúp chúng trẻ lại và minh mẫn tinh anh như thời gian trước đây.

Theo nhà khoa học Sinclair, hiện nghiên cứu bắt đầu tiến hành xem liệu can thiệp gene giúp trẻ hóa cơ thể có thể thực hiện tương tự như ở người. Sẽ phải mất hàng năm trước khi hoàn thành thử nghiệm ở con người.

Ngoài ứng dụng khoa học, lối sống lành mạnh cũng có thể góp phần 'tắt' gene bệnh tật, giúp bạn trẻ khỏe và sống lâu hơn.

Top bí quyết để làm chậm lại tiến trình lão hóa

Trong khi chờ đợi từ khoa học để tái tạo lại gene của chúng ta, có nhiều cách để làm chậm lại tiến trình lão hóa và khởi động lại đồng hồ sinh học, nhà sinh học phân tử Sinclair cho biết. Theo ông, chúng ta hoàn toàn vẫn có thể làm chậm lại tiến trình lão hóa cơ thể qua lối sống lành mạnh như sau:

- Chế độ ăn chủ yếu dựa vào thực vật, không ăn quá nhiều

- Ngủ đủ giấc

- Điều hòa nhịp thở 10 phút, 3 lần mỗi tuần bằng cách tập thể dục. Không chỉ nâng cao sức khỏe hô hấp, vận động còn góp phần duy trì khối cơ, giúp cơ thể săn chắc dẻo dai.

- Đừng để tâm tới những chuyện phiền muộn, giải tỏa mọi căng thẳng trong cuộc sống.

- Chịu khó giao du xã hội như tham gia các nhóm hội để giúp tinh thần hưng phần.

Lối sống lành mạnh có tác động tốt tới bộ gene của chúng ta, góp phần tắt đi những gene bệnh tật, làm chậm lại tiến trình lão hóa, giúp chúng ta khỏe mạnh và sống lâu hơn.

Đi bộ là một trong những cách giúp chúng ta trẻ lâu.

Theo Viện nghiên cứu bộ gene người quốc gia Mỹ, bộ gene bệnh tật (epigenome) bao gồm các protein và các hoạt chất tọa lạc tại mỗi gene. Bộ gene bệnh tật (epigenome) này thực sự theo nghĩa đen sẽ tắt hoặc bật các gene này.

Vậy điều gì điều khiển gene bệnh tật? Lối sống và yếu tố môi trường đóng vai trò quan trọng đối với tắt/bật gene gây ra bệnh tật. Chẳng hạn như bạn sinh ra đã mang gene di truyền bệnh tim và tiểu đường, nhưng do tập thể dục, ăn uống lành mạnh với chế độ ăn nhiều rau củ quả, ngủ ngon giấc và tinh thần lành mạnh, rất có thể những gene bệnh tật này sẽ không bao giờ bị kích hoạt. Do đó, vận mệnh của gene nằm trong tay chúng ta.

Tác động tích cực đối với sức khỏe nhờ vào chế độ ăn giàu rau củ quả, ngũ cốc nguyên hạt, duy trì mối quan hệ yêu thương và gần gũi với những người xung quanh. Tập thể dục đầy đủ và ngủ ngon giấc cũng đóng vai trò quan trọng đối với tắt gene bệnh tật.

Tuy nhiên, theo nhà khoa học Sinclair, cắt giảm calorie để tăng tuổi thọ vẫn còn gây tranh cãi.

Chế độ ăn vừa đủ (nhưng vẫn đảm bảo phải đủ dinh dưỡng) vốn đã được khoa học coi là cách để kéo dài tuổi thọ trong suốt gần 1 thế kỷ qua.

Những nghiên cứu trên giun, cua, ốc sên, ruồi giấm và loài gặm nhấm cho thấy việc hạn chế calories "trì hoãn khởi đầu những bệnh liên quan tới tuổi già", chẳng hạn như ung thư, bệnh tim và tiểu đường, theo Viện Lão khoa Mỹ.

Một vài nghiên cứu cũng cho thấy việc cắt giảm calories giúp tăng tuổi thọ. Trong một nghiên cứu năm 1986, chuột được cho ăn chỉ bằng 1/3 lượng calories điển hình trong ngày sống tới 53 tháng. Bình thường, chuột cảnh có thể sống khoảng 24 tháng.

Tuy nhiên, với riêng bản thân Sinclair, ăn kiêng cũng là một yếu tố tái tạo lại đồng hồ sinh học. Với các xét nghiệm gần đây cho thấy, tuổi thọ sinh học của ông là 42 trong một cơ thể 53 tuổi.

"Tôi đã thực hiện xét nghiệm sinh học trong 10 năm qua. Và giờ tôi thực sự trẻ hơn so với 10 năm trước.", ông tâm sự.

Bí quyết trẻ lâu của Sinclair

Chuyên gia Sinclair đã viết cuốn sách "Tuổi thọ: Tại sao chúng ta lão hóa và tại sao điều đó không nhất thiết phải xảy ra" ("Lifespan: Why We Age and Why We Don't Have To) dựa trên các nghiên cứu.

Ông cho biết bản thân mình hạn chế đồ ăn tinh chế, đặc biệt kiêng đường khi bước sang độ tuổi 40. Ông ăn đa phần thức ăn có nguồn gốc thực vật, kiêng thịt đỏ và giữ cân nặng lành mạnh.

Những bài tập được Sinclair thực hiện gồm các bài tập leo cầu thang. Thay vì đi thang máy, ông sẽ leo cầu thang bộ. Ông cũng đến phòng tập gym để tập tạ với con trai mình. Sau đó ông đi dạo bộ và tắm sauna và ngâm mình trong một bể nước lạnh. Nhờ đó mà cơ thể tôi dường như trẻ ra tới tận 20 tuổi, ông mỉm cười nói.

Nói về nhiệt độ lạnh, khoa học từ lâu đã cho rằng nhiệt độ lạnh có thể kéo dài tuổi thọ ở một số loài vật, theo một nghiên cứu năm 2018. Mặc dù nhiệt độ lạnh có thể làm tăng lượng mỡ nâu trong cơ thể, loại mỡ thường có vai trò giữ ấm cơ thể ở các loài ngủ đông. Mỡ nâu đã được chứng minh là cải thiện trao đổi chất và chống béo phì.

Sinclair cho biết, vitamin D và K2 là các dưỡng chất giúp cơ thể trẻ lâu. Trong các thí nghiệm, vitamin D và K2 đã chứng minh kéo dài tuổi thọ ở chuột và kéo dài tuổi thọ tế bào cơ thể trong ống nghiệm. Ngoài ra, resveratrol – chất chống oxy hóa phổ biến trong vỏ nho, việt quất, mâm xôi, dâu tằm và lạc cũng góp phần làm chậm lại tiến trình lão hóa.

Tham khảo thêm thông tin bài viết: Tập luyện có thể làm chậm sự lão hóa của não bộ tới 10 năm.

Nguyễn Vân (theo CNN Health) - Theo suckhoedoisong.vn
Bình luận
Tin mới
  • 26/07/2026

    5 nhóm người nên thận trọng khi sử dụng hạt chia

    Do khả năng tương tác với một số tình trạng sức khỏe và thuốc điều trị, một số nhóm người cần thận trọng và nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi đưa hạt chia vào chế độ ăn hàng ngày.

  • 26/07/2026

    Vận động sau hè: Giữ gìn sức khỏe thể chất cho học sinh

    Kỳ nghỉ hè là thời điểm trẻ em dễ rơi vào lối sống ít vận động, dành nhiều giờ trước màn hình, dẫn đến nguy cơ thừa cân và các vấn đề sức khỏe. Bài viết này khám phá lợi ích của vận động trong mùa hè, gợi ý các hoạt động thể thao phù hợp, cách xây dựng lịch tập luyện, vai trò của gia đình, và cách hạn chế sử dụng thiết bị điện tử để duy trì sức khỏe thể chất tuổi teen.

  • 25/07/2026

    4 yếu tố khiến một số người ăn nhiều nhưng khó tăng cân

    Trong khi có những người đang nỗ lực giảm cân thì một số người rất khó tăng cân mặc dù họ ăn rất nhiều. Tìm hiểu 4 nguyên nhân chính cản trở mục tiêu tăng cân.

  • 25/07/2026

    8 lời khuyên khi tập thể dục nếu bị hen suyễn dị ứng

    Trên thực tế, tập thể dục thường xuyên đã được chứng minh là cải thiện các triệu chứng hen suyễn nói chung. Các mẹo dưới đây có thể giúp bạn lựa chọn các bài tập phù hợp và lập kế hoạch để giúp ngăn ngừa các triệu chứng.

  • 24/07/2026

    Quả măng cụt không tốt cho sức khỏe trong trường hợp nào?

    Măng cụt là loại trái cây nhiệt đới nổi tiếng với hương vị thơm ngon và giá trị dinh dưỡng cao. Tuy nhiên, liệu việc ăn măng cụt có gây ra tác hại nào cho sức khỏe hay không và sử dụng thế nào mới đúng cách?

  • 24/07/2026

    Hướng dẫn quản lý dinh dưỡng và phục hồi thể lực trong thi đấu bóng đá

    Sự kiện World Cup đang đến gần, thu hút sự quan tâm lớn đối với môn thể thao vua. Trong bóng đá hiện đại, thể lực và sức bền là những yếu tố quyết định thành bại trên sân cỏ. Một trận đấu kéo dài đòi hỏi các cầu thủ phải tiêu hao một lượng năng lượng khổng lồ thông qua các chuỗi vận động cường độ cao ngắt quãng. Dưới góc độ y học thể thao, việc thiết lập một chiến lược dinh dưỡng chuyên sâu không chỉ giúp duy trì phong độ mà còn giảm thiểu tối đa nguy cơ chấn thương cơ xương khớp.

  • 23/07/2026

    Cách phục hồi hệ tiêu hóa cho trẻ sau sử dụng kháng sinh

    Có một kịch bản quá quen thuộc tại các gia đình Việt Nam: Con chớm ho, sốt, viêm họng… đi khám hoặc tự mua thuốc uống một đợt kháng sinh 5-7 ngày. Con hết sốt, cắt ho, cha mẹ thở phào nhẹ nhõm, nghĩ rằng "cuộc chiến" đã kết thúc.

  • 23/07/2026

    Sốc nhiệt mùa nắng nóng: Nhận biết dấu hiệu và xử trí khẩn cấp đúng cách

    Sốc nhiệt là tình trạng cấp cứu y tế nguy hiểm xảy ra khi nhiệt độ cơ thể tăng vọt vượt ngưỡng an toàn, có thể gây tổn thương não và các cơ quan nội tạng, thậm chí tử vong nếu không được xử lý ngay lập tức. Trong những ngày nắng nóng đỉnh điểm tại Việt Nam, hiểu biết về sốc nhiệt có thể cứu sống một người.

Xem thêm