Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Làm chậm lại tiến trình lão hóa nhờ top bí quyết đơn giản sau

Lối sống lành mạnh như cắt giảm calories, kiêng đường, đi bộ, tinh thần vui vẻ lạc quan sẽ giúp chúng ta trẻ lâu, nhà khoa học Sinclair tại Đại học Y Harvard cho biết.

Nhà sinh học phân tử David Sinclair, người đứng đầu công trình nghiên cứu về đảo ngược quá trình lão hóa ở Đại học Y Harvard cho biết hiện đội ngũ của ông đã thực hiện thí nghiệm thành công ở chuột. Những con chuột nhờ được chỉnh sửa gene đã giúp cho các tế bào trưởng thành chuyển đổi thành tế bào gốc, qua đó tự sửa chữa các mô hư hại.

Trong thí nghiệm, chuột già mù lòa đã trẻ hóa, mắt sáng trở lại. Các thí nghiệm đã được thực hiện để làm trẻ hóa cơ và não của chuột, giúp chúng trẻ lại và minh mẫn tinh anh như thời gian trước đây.

Theo nhà khoa học Sinclair, hiện nghiên cứu bắt đầu tiến hành xem liệu can thiệp gene giúp trẻ hóa cơ thể có thể thực hiện tương tự như ở người. Sẽ phải mất hàng năm trước khi hoàn thành thử nghiệm ở con người.

Ngoài ứng dụng khoa học, lối sống lành mạnh cũng có thể góp phần 'tắt' gene bệnh tật, giúp bạn trẻ khỏe và sống lâu hơn.

Top bí quyết để làm chậm lại tiến trình lão hóa

Trong khi chờ đợi từ khoa học để tái tạo lại gene của chúng ta, có nhiều cách để làm chậm lại tiến trình lão hóa và khởi động lại đồng hồ sinh học, nhà sinh học phân tử Sinclair cho biết. Theo ông, chúng ta hoàn toàn vẫn có thể làm chậm lại tiến trình lão hóa cơ thể qua lối sống lành mạnh như sau:

- Chế độ ăn chủ yếu dựa vào thực vật, không ăn quá nhiều

- Ngủ đủ giấc

- Điều hòa nhịp thở 10 phút, 3 lần mỗi tuần bằng cách tập thể dục. Không chỉ nâng cao sức khỏe hô hấp, vận động còn góp phần duy trì khối cơ, giúp cơ thể săn chắc dẻo dai.

- Đừng để tâm tới những chuyện phiền muộn, giải tỏa mọi căng thẳng trong cuộc sống.

- Chịu khó giao du xã hội như tham gia các nhóm hội để giúp tinh thần hưng phần.

Lối sống lành mạnh có tác động tốt tới bộ gene của chúng ta, góp phần tắt đi những gene bệnh tật, làm chậm lại tiến trình lão hóa, giúp chúng ta khỏe mạnh và sống lâu hơn.

Đi bộ là một trong những cách giúp chúng ta trẻ lâu.

Theo Viện nghiên cứu bộ gene người quốc gia Mỹ, bộ gene bệnh tật (epigenome) bao gồm các protein và các hoạt chất tọa lạc tại mỗi gene. Bộ gene bệnh tật (epigenome) này thực sự theo nghĩa đen sẽ tắt hoặc bật các gene này.

Vậy điều gì điều khiển gene bệnh tật? Lối sống và yếu tố môi trường đóng vai trò quan trọng đối với tắt/bật gene gây ra bệnh tật. Chẳng hạn như bạn sinh ra đã mang gene di truyền bệnh tim và tiểu đường, nhưng do tập thể dục, ăn uống lành mạnh với chế độ ăn nhiều rau củ quả, ngủ ngon giấc và tinh thần lành mạnh, rất có thể những gene bệnh tật này sẽ không bao giờ bị kích hoạt. Do đó, vận mệnh của gene nằm trong tay chúng ta.

Tác động tích cực đối với sức khỏe nhờ vào chế độ ăn giàu rau củ quả, ngũ cốc nguyên hạt, duy trì mối quan hệ yêu thương và gần gũi với những người xung quanh. Tập thể dục đầy đủ và ngủ ngon giấc cũng đóng vai trò quan trọng đối với tắt gene bệnh tật.

Tuy nhiên, theo nhà khoa học Sinclair, cắt giảm calorie để tăng tuổi thọ vẫn còn gây tranh cãi.

Chế độ ăn vừa đủ (nhưng vẫn đảm bảo phải đủ dinh dưỡng) vốn đã được khoa học coi là cách để kéo dài tuổi thọ trong suốt gần 1 thế kỷ qua.

Những nghiên cứu trên giun, cua, ốc sên, ruồi giấm và loài gặm nhấm cho thấy việc hạn chế calories "trì hoãn khởi đầu những bệnh liên quan tới tuổi già", chẳng hạn như ung thư, bệnh tim và tiểu đường, theo Viện Lão khoa Mỹ.

Một vài nghiên cứu cũng cho thấy việc cắt giảm calories giúp tăng tuổi thọ. Trong một nghiên cứu năm 1986, chuột được cho ăn chỉ bằng 1/3 lượng calories điển hình trong ngày sống tới 53 tháng. Bình thường, chuột cảnh có thể sống khoảng 24 tháng.

Tuy nhiên, với riêng bản thân Sinclair, ăn kiêng cũng là một yếu tố tái tạo lại đồng hồ sinh học. Với các xét nghiệm gần đây cho thấy, tuổi thọ sinh học của ông là 42 trong một cơ thể 53 tuổi.

"Tôi đã thực hiện xét nghiệm sinh học trong 10 năm qua. Và giờ tôi thực sự trẻ hơn so với 10 năm trước.", ông tâm sự.

Bí quyết trẻ lâu của Sinclair

Chuyên gia Sinclair đã viết cuốn sách "Tuổi thọ: Tại sao chúng ta lão hóa và tại sao điều đó không nhất thiết phải xảy ra" ("Lifespan: Why We Age and Why We Don't Have To) dựa trên các nghiên cứu.

Ông cho biết bản thân mình hạn chế đồ ăn tinh chế, đặc biệt kiêng đường khi bước sang độ tuổi 40. Ông ăn đa phần thức ăn có nguồn gốc thực vật, kiêng thịt đỏ và giữ cân nặng lành mạnh.

Những bài tập được Sinclair thực hiện gồm các bài tập leo cầu thang. Thay vì đi thang máy, ông sẽ leo cầu thang bộ. Ông cũng đến phòng tập gym để tập tạ với con trai mình. Sau đó ông đi dạo bộ và tắm sauna và ngâm mình trong một bể nước lạnh. Nhờ đó mà cơ thể tôi dường như trẻ ra tới tận 20 tuổi, ông mỉm cười nói.

Nói về nhiệt độ lạnh, khoa học từ lâu đã cho rằng nhiệt độ lạnh có thể kéo dài tuổi thọ ở một số loài vật, theo một nghiên cứu năm 2018. Mặc dù nhiệt độ lạnh có thể làm tăng lượng mỡ nâu trong cơ thể, loại mỡ thường có vai trò giữ ấm cơ thể ở các loài ngủ đông. Mỡ nâu đã được chứng minh là cải thiện trao đổi chất và chống béo phì.

Sinclair cho biết, vitamin D và K2 là các dưỡng chất giúp cơ thể trẻ lâu. Trong các thí nghiệm, vitamin D và K2 đã chứng minh kéo dài tuổi thọ ở chuột và kéo dài tuổi thọ tế bào cơ thể trong ống nghiệm. Ngoài ra, resveratrol – chất chống oxy hóa phổ biến trong vỏ nho, việt quất, mâm xôi, dâu tằm và lạc cũng góp phần làm chậm lại tiến trình lão hóa.

Tham khảo thêm thông tin bài viết: Tập luyện có thể làm chậm sự lão hóa của não bộ tới 10 năm.

Nguyễn Vân (theo CNN Health) - Theo suckhoedoisong.vn
Bình luận
Tin mới
  • 02/01/2026

    Hợp tác với Nestle

    Viện Dinh dưỡng Nestle Việt Nam hợp tác với Viện Y học ứng dụng Việt Nam trong năm 2016, cụ thể:

  • 02/01/2026

    Uống rượu ảnh hưởng đến sức khỏe như thế nào?

    Rượu thường được sử dụng trong các dịp thư giãn, ăn mừng hay gắn kết xã hội. Tuy nhiên, đằng sau tính hợp pháp và sự chấp nhận rộng rãi, cần nhìn nhận rõ bản chất của rượu: một chất tác động thần kinh mạnh với ảnh hưởng đa dạng lên cơ thể con người. Dù trong nhiều trường hợp được sử dụng có kiểm soát, việc uống rượu vẫn tiềm ẩn nguy cơ lớn đối với sức khỏe, từ những rối loạn tạm thời về chức năng đến các bệnh lý mạn tính nghiêm trọng, thậm chí đe dọa tính mạng.

  • 01/01/2026

    Rau cải xoong có tác dụng gì?

    Cải xoong là loại rau mùa đông, tuy nhiên, ít ai biết rằng loại rau này lại được mệnh danh là một 'siêu thực phẩm'. Vậy thực sự cải xoong có tác dụng gì?

  • 01/01/2026

    Viêm tủy xương và cách phòng chống trong thời tiết lạnh

    Viêm tủy xương là một bệnh nhiễm khuẩn cấp tính hoặc mạn tính ở xương, bao gồm tủy xương và các mô mềm xung quanh. Bệnh thường do các loại vi khuẩn như tụ cầu vàng hoặc liên cầu gây ra. Những vi khuẩn này xâm nhập vào xương thông qua đường máu, sau khi cơ thể bị một trong các tình trạng nhiễm khuẩn tại một vùng nào đó.

  • 31/12/2025

    4 loại đồ uống nên tránh khi bị đầy bụng

    Có một số loại đồ uống có thể làm tăng lượng khí trong dạ dày hoặc kích thích hệ tiêu hóa gây đầy bụng. Tìm hiểu một số loại đồ uống nên tránh hoặc hạn chế để tránh tình trạng đầy bụng trầm trọng hơn.

  • 30/12/2025

    Ăn gì cho đúng ở tuổi học đường?

    Thực phẩm học sinh sử dụng mỗi ngày không chỉ ảnh hưởng đến thể lực trước mắt mà còn quyết định nền tảng sức khỏe lâu dài. Việc phân biệt đúng – sai trong lựa chọn thực phẩm đang trở thành kỹ năng sống quan trọng với mỗi học sinh.

  • 30/12/2025

    Bệnh tiêu sừng lõm lòng bàn chân (Bàn chân rỗ)

    Bệnh tiêu sừng lõm lòng bàn chân là một bệnh nhiễm trùng do vi khuẩn ảnh hưởng đến da lòng bàn chân. Tình trạng này gây ra mùi hôi và ngứa ngáy khó chịu. Bạn có nguy cơ cao mắc bệnh này nếu chân đổ mồ hôi và thường xuyên đi giày không thoáng khí. Cùng tìm hiểu về bệnh này qua bài viết sau đây!

  • 29/12/2025

    Hà Nội ô nhiễm không khí: 6 loại thực phẩm giúp thanh lọc và bảo vệ phổi

    Những ngày gần đây, không khí tại Hà Nội và các tỉnh miền Bắc liên tục ở mức kém, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người dân. Bên cạnh các biện pháp che chắn bên ngoài, việc xây dựng chế độ dinh dưỡng hợp lý là cách hiệu quả để tăng cường đề kháng cho phổi.

Xem thêm