Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Khi nào thì bạn cần lo lắng về khối u vú?

Bài viết dưới đây sẽ cung cấp cho bạn đọc một số thông tin về khối u vú lành tính, ung thư vú và cách phân biệt chúng.

Vú được hình thành từ mỡ, dây thần kinh, mạch máu, mô liên kết dạng sợi và mô tuyến, cũng như một hệ thống phức tạp gồm các tiểu thùy sản xuất sữa và các ống dẫn (các ống sẽ dẫn sữa đến núm vú). 

Khối u lành tính thường rắn chắc và được xác định rõ, di động, bạn có thể sờ thấy, có kích thước khác nhau, từ hạt đậu đến đường kính vài inch, giống như quả bóng golf. 

Điều khác biệt giữa một khối u lành tính với ung thư là tính di động và cách xác định bờ của khối u. Thông thường rất khó để xác định được bờ của khối ung thư do sự phát triển không đều của bệnh. Ngoài ra, các khối ung thư thường phát triển thành các mô vú xung quanh, khiến chúng ít di động hơn, trong khi các khối u lành tính thường di động và không xâm lấn các mô vú xung quanh. 

Ung thư vú thường không gây đau. Một số trường hợp ngoại lệ như ung thư vú viêm, có thể gây ra các triệu chứng như đau nhức, căng tức hoặc nóng rát ở vú. Điều này là do ung thư vú dạng viêm có thể lan rộng và lan vào da, các mô bạch huyết của vú.  

Cách duy nhất để biết chắc chắn tình trạng của khối u là đi khám. Tùy thuộc vào độ tuổi, tiền sử và kết quả khám lâm sàng mà bạn có thể cần phải chụp X-quang tuyến vú, siêu âm hoặc có thể là sinh thiết bằng kim. Nếu hình ảnh cho thấy u nang vú lành tính, có thể sử dụng kim nhỏ hơn để dẫn lưu chất lỏng. Chất lỏng này được gửi đi đánh giá trong phòng thí nghiệm nếu vẫn còn nghi ngờ. 

​Không phải tất cả các khối u vú lành tính đều cần làm các xét nghiệm bổ sung. Ví dụ, nếu bạn phát hiện ra tình trạng u nang chứa đầy chất lỏng xảy ra trong kỳ kinh nguyệt, thì bạn sẽ hãy khám vào cuối kỳ kinh để xem liệu u nang đã biến mất hay chưa. Nếu biến mất, thì đây là khối u lành tính và xuất hiện do sự thay dổi nội tiết tố trong kỳ kinh nguyệt. 

Nguyên nhân phổ biến của khối u lành tính 

Hầu hết các khối u và bệnh lành tính ở vú đều liên quan trực tiếp đến chu kỳ kinh nguyệt, sự dao động của hormone hoặc sự tích tụ chất lỏng đi kèm với chu kỳ kinh nguyệt hàng tháng. Các khối u và bệnh vú lành tính khác có thể liên quan đến tắc ống dẫn sữa, nhiễm trùng hoặc thậm chí là chấn thương vú. Nguy cơ mắc các bệnh vú lành tính tăng lên đối với những phụ nữ chưa từng có con và những người có tiền sử chu kỳ kinh nguyệt không đều hoặc có tiền sử gia đình mắc bệnh ung thư vú. 

 

Dưới đây là một số tình trạng vú lành tính phổ biến nhất. 

Thay đổi sợi bọc tuyến vú 

Những thay đổi này gây ra tình trạng nổi cục có thể được mô tả là “dạng sợi” hoặc “hạt”, mềm, mô xơ, dẻo dai, mô dày lên, hoặc một u nang tròn chứa đầy chất lỏng. Những thay đổi này liên quan đến sự thay đổi nội tiết tố, có thể tăng lên khi bạn đến tuổi trung niên và biến mất khi mãn kinh. Thuốc tránh thai thường được khuyên dùng để giảm bớt các triệu chứng. 

U nang 

Đây là những túi chứa đầy chất lỏng hình tròn hoặc hình bầu dục, mềm, nhất là khi chúng tăng kích thước. Thay đổi theo chu kỳ kinh nguyệt, trở nên to hơn, mềm vào đầu kỳ kinh và biến mất vào cuối kỳ kinh. Siêu âm là phương pháp hình ảnh tốt nhất để xác định xem khối u là u nang đơn giản hay u nang phức tạp. Các u nang lớn có thể cần phải chọc hút bằng kim để rút chất lỏng, sau đó gửi đến phòng thí nghiệm để đánh giá thêm nếu thấy cần thiết. 

U xơ tuyến 

Bệnh thường gặp ở nữ giới trong độ tuổi thanh thiếu niên và hai mươi. Phát triển khi mang thai nhưng teo lại trong thời kỳ mãn kinh. Chúng có kích thước khác nhau, gây đau. U xơ tuyến thường có hình tròn, di động dưới da, bờ rõ. Chẩn đoán bằng sinh thiết lõi dưới hướng dẫn siêu âm và nếu cần thì sẽ phải phẫu thuật cắt bỏ. Nếu khối u xơ teo lại hoặc không phát triển theo thời gian thì chỉ cần theo dõi khối u và không cần phẫu thuật cắt bỏ. 

Hoại tử mỡ 

Xảy ra khi mô vú bị tổn thương do chấn thương ở vú hoặc do phẫu thuật như thu nhỏ ngực. Tạo thành các u cục cứng, khó xác định và có thể khá mềm khi chạm vào. Hoại tử mỡ thường có biểu hiện khi khám và chụp, vì vậy ngay cả khi có tiền sử chấn thương thì sinh thiết lõi vẫn được khuyến nghị để chẩn đoán xác định. Bệnh này phổ biến ở nữ giới có kích thước ngực lớn, đặc biệt là ở những người béo phì. Đôi khi, hoại tử mỡ tiến triển thành nang dầu, có hình dạng rất rõ ràng trên ảnh chụp X-quang tuyến vú và lành tính. 

Tiết dịch núm vú 

Núm vú có thể tiết dịch kể cả khi có hoặc không có khối u ở vú. Dịch tiết ở núm vú thường có màu sắc khác nhau từ trong hoặc trắng đến xanh đậm, vàng hoặc nâu. Dịch trong hoặc có máu thì cần được kiểm tra và chẩn đoán hình ảnh thêm. Dịch tiết ra từ một bên núm vú thường nguy hiểm hơn dịch tiết ở cả hai bên. 

Viêm vú 

Là tình trạng nhiễm trùng ống dẫn sữa, viêm vú có thể khiến vú nổi sần, đỏ và ấm, kèm theo sốt. Phổ biến nhất ở phụ nữ đang cho con bú, và vẫn có khả năng xảy ra ở phụ nữ không cho con bú. Điều trị bằng cách chườm ấm và kháng sinh. Viêm vú ở phụ nữ không cho con bú hoặc sau mãn kinh không có tiền sử chấn thương (hoặc trong một số trường hợp hiếm gặp là vết côn trùng cắn) là vấn đề đáng lo ngại và cần được kiểm tra, chẩn đoán hình ảnh và sinh thiết thêm. 

Các nguyên nhân khác ít phổ biến hơn 

Một số tình trạng bệnh lý có thể gây ra các khối u ở vú, bao gồm tăng sản, là sự phát triển quá mức của các tế bào trong ống dẫn hoặc tiểu thùy vú, hay thùy vú mở rộng (adenosis) gây ra các tiểu thùy phì đại, u nhú nội mô phát triển giống như mụn cóc của mô tuyến phát triển trong ống dẫn, và u mỡ (lipoma) là một khối u mỡ lành tính. 

Dấu hiệu nhận biết khối u vú  

Mặc dù hầu hết các khối u ở vú đều lành tính nhưng một số lại phát triển thành ung thư. Nếu là ung thư, nó sẽ tiếp tục phát triển và xâm lấn các mô bình thường xung quanh. Nếu không được điều trị sẽ di căn sang các khu vực khác trong cơ thể.  

Hầu hết ung thư vú ban đầu xuất hiện dưới dạng các cục cứng, đơn lẻ hoặc dày lên dưới da. Các dấu hiệu khác cần theo dõi bao gồm sự thay đổi về hình dáng núm vú, tiết dịch ở núm vú, núm vú bị đau và da bị lõm hoặc nhăn nheo. 

Cần làm gì khi phát hiện một khối u vú?

Hầu hết các bệnh vú lành tính đều có thể điều trị được và một số thậm chí còn tự khỏi, nhưng bạn không nên chủ quan. Tất cả các khối u ở vú phải được đánh giá bởi bác sĩ. Có những thay đổi trong mô vú xảy ra do thay đổi nội tiết tố, vì vậy bạn nên tự kiểm tra vào cùng một thời điểm hàng tháng, chẳng hạn như vài ngày sau khi kết thúc chu kỳ kinh nguyệt. 

Hồ Mai Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Everydayhealth
Bình luận
Tin mới
  • 19/11/2026

    Bệnh khàn tiếng kéo dài ở giáo viên và cách phòng ngừa hiệu quả

    Khàn tiếng là vấn đề sức khỏe phổ biến ở giáo viên do đặc thù giảng dạy trong các lớp đông học sinh, phải nói liên tục nhiều tiết mỗi ngày với âm lượng lớn khiến dây thanh quản chịu nhiều áp lực. Theo thời gian, các tổn thương này tích tụ dần, dẫn đến tình trạng khàn tiếng cũng như viêm thanh quản. Nhằm hỗ trợ giáo viên bảo vệ giọng nói và duy trì chức năng phát âm bền vững, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ cơ chế bệnh, dấu hiệu nhận biết cùng những biện pháp phòng ngừa khàn tiếng.

  • 18/11/2026

    Đồ ăn công nghiệp: Bạn đang ăn nhiều đến mức nào?

    Đồ ăn công nghiệp (thực phẩm siêu chế biến) chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong khẩu phần của người trưởng thành do tiện lợi, bảo quản được lâu và có vị hấp dẫn. Nhiều nghiên cứu ghi nhận mối liên quan giữa việc tiêu thụ nhiều nhóm thực phẩm này với béo phì, đái tháo đường và bệnh tim mạch.

  • 18/11/2026

    Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Vũ Quốc Huy, Hiệu trưởng Trường Đại học Y - Dược, Đại học Huế, Phó Chủ tịch Tổng hội Y học Việt Nam giữ chức vụ Giám đốc Đại học Huế

    Quyết định số 3366/QĐ-BGDĐT ngày 17/11/2026: Bổ nhiệm Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Vũ Quốc Huy, Quyền Giám đốc Đại học Huế, Hiệu trưởng Trường Đại học Y - Dược, Đại học Huế giữ chức vụ Giám đốc Đại học Huế. Thời hạn giữ chức vụ là 05 năm.

  • 18/11/2026

    Bữa sáng ảnh hưởng thế nào đến trí nhớ và khả năng tập trung của trẻ?

    Sau một đêm ngủ, cơ thể trẻ đã trải qua nhiều giờ không được cung cấp năng lượng. Các nghiên cứu cho thấy việc ăn sáng có liên quan đến kết quả tốt hơn ở các bài kiểm tra trí nhớ và sự chú ý, đặc biệt ở những trẻ có tình trạng dinh dưỡng kém.

  • 17/11/2026

    Stress ảnh hưởng đến ham muốn tình dục như thế nào?

    Căng thẳng tâm lý (stress) kéo dài là một trong những nguyên nhân thường gặp gây giảm ham muốn tình dục ở cả nam và nữ. Tác động này diễn ra đồng thời qua cơ chế nội tiết, thần kinh và hành vi, và có thể cải thiện nếu được nhận biết sớm và kiểm soát đúng cách.

  • 17/11/2026

    Những dấu hiệu cảnh báo phụ nữ cần đi khám phụ khoa sớm

    Nhiều phụ nữ có tâm lý e ngại nên thường trì hoãn việc khám phụ khoa cho đến khi triệu chứng trở nên nghiêm trọng. Vậy những dấu hiệu nào cho thấy bạn nên đi khám sớm thay vì chờ đợi?

  • 16/11/2026

    Làm sao để giảm ho sau cảm cúm: Nguyên nhân và cách xử lý hiệu quả

    Ho kéo dài sau khi đã khỏi các triệu chứng cấp tính của cảm cúm là tình trạng phổ biến, có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần sau khi hết sốt và nghẹt mũi.

  • 16/11/2026

    Dầu cá với bệnh viêm khớp

    Dầu cá từ lâu đã được sử dụng như một biện pháp hỗ trợ trong điều trị viêm khớp, và ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy những lợi ích tiềm năng của nó. Tác dụng này chủ yếu liên quan đến hàm lượng axit béo omega-3, vốn có khả năng điều hòa phản ứng viêm thông qua việc ức chế một số chất trung gian gây viêm trong cơ thể.

Xem thêm