Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Ðiều gì khiến tuổi thọ ngày càng tăng?

Hồng đỏ, cốm xanh - hai thứ màu sắc đối lập nhưng luôn là chìa khóa để tôi tưởng tượng đến mùa thu miền Bắc.

Trước thế kỷ 19, tuổi thọ trung bình của con người dao động từ 30 - 40 năm. Tuy nhiên, nhờ những tiến bộ trong công nghệ và y học, con số này đã tăng lên 72 vào năm 2016. Theo dự đoán, tuổi thọ còn có thể tăng lên tới 125 vào năm 2070. Điều gì khiến cho tuổi thọ càng ngày càng tăng?

Gene có liên quan đến tuổi thọ?

Ngoài tập thể dục, chế độ ăn uống tốt và các lựa chọn lành mạnh khác, các nghiên cứu cho thấy gene cũng khá quan trọng trong việc ảnh hưởng đến tuổi thọ của con người. Sofiya Milman, MD - Giám đốc nghiên cứu tuổi thọ của con người tại Đại học Y Albert Einstein ở Bronx cho biết, đã tìm thấy một số gene được xác định có liên quan đến tuổi thọ.

Một thử nghiệm lâm sàng tại Đại học Northwestern bao gồm những người trên 80 tuổi nhưng vẫn có trí nhớ của một người ở độ tuổi 50. Các nhà nghiên cứu đã bắt đầu xác định các gene có thể đóng góp vai trò làm lão hóa chậm hơn. Trong một số trường hợp, chức năng của gene giải thích tại sao nó có thể kéo dài tuổi thọ. Ví dụ, một biến thể gene phổ biến ở những người đặc biệt sống lâu được kết nối với mức cholesterol cao (HDL) cao hơn và giảm nguy cơ mắc chứng mất trí và bệnh Alzheimer. Một vài gene khác liên quan đến tuổi thọ xuất hiện để điều chỉnh tình trạng viêm và stress, oxy hóa, một loại tổn thương tích lũy cho các tế bào. Cả hai đều là tiền chất của nhiều bệnh mạn tính liên quan đến tuổi tác. Các nhà nghiên cứu đã tìm thấy các gene khác dường như phổ biến ở những người sống trăm tuổi hoặc những người sống lâu khác mặc dù họ không biết những gene đó hoạt động thế nào.

Chất lượng cuộc sống cũng ảnh hưởng đến tuổi thọ

Các nhà khoa học đang tìm kiếm lý do tại sao tuổi thọ và số người sống trăm tuổi đã tăng lên rất nhiều trong 100 năm qua. Claudia Kawas, MD đồng dẫn đầu nghiên cứu 90+ tại Đại học California Irvine lưu ý rằng những cải thiện về y tế công cộng, chẳng hạn như giảm ô nhiễm, phát hiện kháng sinh, phát triển vắc-xin, cải thiện giáo dục và thay đổi lối sống đã giúp tăng tuổi thọ. Trong 20 năm qua, việc áp dụng các phương pháp điều trị tiên tiến các bệnh của người già, trong đó có tăng huyết áp và cholesterol cao cũng góp phần không nhỏ hỗ trợ tăng tuổi thọ của con người.

Thomas Frieden, MD, MPH - cựu Giám đốc CDC ghi nhận những tiến bộ về sức khỏe cộng đồng trong 30 năm tuổi thọ đã tăng lên ở Hoa Kỳ trong thế kỷ trước. Đó là do các tiến bộ khoa học, y tế và sức khỏe cộng đồng đang diễn ra và tuổi thọ dự kiến sẽ tăng lên. Theo dự đoán, một nửa số trẻ em sinh ra ở Mỹ vào năm 2000 có thể sống được 103 tuổi. Gene có thể chỉ chiếm 1/4 - 1/3 tuổi thọ của con người. Tuy nhiên, nếu chọn một lối sống lành mạnh, tuổi thọ của bạn có thể đạt mức cao.

ieu-gi-khien-tuoi-tho-ngay-cang-tang-1

Cách thay đổi gene kéo dài tuổi thọ.

Nghiên cứu của Đại học Northwestern cho thấy, mối quan hệ bạn bè để có thể tin tưởng và chia sẻ sở thích cũng là một phần làm người cao tuổi sống thọ hơn. Có lẽ một lối sống lành mạnh, các mối quan hệ thân thiện... làm cho con người hạnh phúc. Và hạnh phúc dường như là một yếu tố tiên quyết về tuổi thọ. Trong một nghiên cứu hơn 31.000 người trưởng thành trong 24 năm, những người tự đánh giá “rất hạnh phúc” ít có khả năng chết trong quá trình nghiên cứu so với những người tự gọi mình “khá hạnh phúc” hoặc “không hạnh phúc”.

Thuốc làm tăng tuổi thọ?

Mới đây, các nhà khoa học cho rằng có thể có một phương pháp làm chậm quá trình lão hóa để giảm nguy cơ của tất cả các bệnh liên quan đến tuổi tác bằng thuốc. Cũng giống như nhiều liệu pháp ung thư mới nhắm vào gene gây ra ung thư, một loại thuốc mới này có thể chuyển đổi một số gene nhất định để giúp người nông dân trung bình sống lâu hơn, không có bệnh. Nghiên cứu hiện tại khám phá khả năng cho các liệu pháp nhắm mục tiêu cũng như các loại thuốc khác để làm chậm quá trình lão hóa. Một ứng cử viên tốt là metformin - một loại thuốc an toàn, rẻ tiền cho bệnh đái tháo đường týp 2 đã được sử dụng trong hơn 50 năm.

Jay Olshansky - GS về sức khỏe cộng đồng tại Đại học Illinois ở Chicago cho hay, sự can thiệp làm chậm lão hóa sẽ tốt hơn là chữa bệnh ung thư bởi lão hóa sẽ gây ảnh hưởng nhiều hơn căn bệnh này. Nó sẽ ảnh hưởng đến bệnh tim, đột quỵ, bệnh Alzheimer, loãng xương... Nếu chúng ta có thể làm chậm lão hóa, thế giới của chúng ta sẽ thay đổi theo những cách rất tích cực.

Các nghiên cứu cho thấy metformin làm chậm sự lão hóa ở động vật. Thử nghiệm TAME (nhắm mục tiêu lão hóa với metformin) trên người dự kiến sẽ ra mắt vào cuối năm nay hoặc đầu năm tới.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: 10 thói quen hôm nay cho cuộc sống khỏe mạnh 10 năm sau

Ngọc Nguyễn - Theo Sức khỏe & Đời sống/Webmd
Bình luận
Tin mới
  • 14/10/2026

    5 loại thực phẩm bổ sung có thể cải thiện hiệu suất tập luyện

    Một số thực phẩm chức năng có thể cải thiện sức bền hoặc hiệu suất thể thao. Tuy nhiên, một số loại thực phẩm chức năng có thể hứa hẹn kết quả quá mức hoặc đi kèm với rủi ro.

  • 14/10/2026

    U dây thần kinh thính giác

    U dây thần kinh thính giác là một loại u thần kinh ngoại biên hiếm gặp, u này thường lành tính nhưng có thể gây ra mất thính lực, ù tai và các vấn đề về thăng bằng. Cùng tìm hiểu về nguyên nhân, triệu chứng của bệnh u dây thần kinh thính giác qua bài viết sau đây!

  • 13/10/2026

    Bí quyết phòng ngừa đột quỵ ở người cao tuổi khi trời lạnh

    Khi thời tiết chuyển lạnh và nhiệt độ giảm sâu, nguy cơ đột quỵ ở người cao tuổi tăng cao đáng kể, trở thành mối lo ngại hàng đầu của nhiều gia đình. Tình trạng này không chỉ đe dọa trực tiếp đến tính mạng mà còn dễ để lại những di chứng nặng nề nếu không được xử trí kịp thời. Nhằm giúp mọi người chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam chia sẻ những thông tin khoa học về nguyên nhân, dấu hiệu nhận biết sớm và các biện pháp phòng ngừa đột quỵ hiệu quả trong mùa đông.

  • 13/10/2026

    Nguy cơ khi hiến tế bào gốc từ máu và tủy xương bạn cần biết

    Hiến tặng tế bào gốc tủy xương đòi hỏi phải đồng ý cho phép lấy tế bào gốc từ máu hoặc tủy xương của bạn để truyền cho người khác. Quá trình này được gọi là cấy ghép tế bào gốc, cấy ghép tủy xương hoặc cấy ghép tế bào gốc tạo máu. Cùng tìm hiểu về quy trình và những nguy cơ bạn có thể gặp phải khi hiến tế bào gốc qua bài viết sau!

  • 12/10/2026

    Chăm sóc và phục hồi làn da bị cước, nẻ gót tay chân ở trẻ nhỏ

    Mùa đông tới mang theo không khí khô lạnh khiến làn da vốn mỏng manh của trẻ nhỏ phải đối mặt với nhiều vấn đề sức khỏe. Hiện tượng nẻ gót, bong tróc hay cước tay chân ở trẻ nhỏ là nỗi trăn trở hàng đầu của nhiều bậc phụ huynh. Những vết bong nẻ không chỉ làm bé đau rát, ngứa ngáy mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến sinh hoạt, giấc ngủ và sự phát triển toàn diện của trẻ. Việc nhận biết rõ nguyên nhân, dấu hiệu và nắm chắc quy trình chăm sóc da chuẩn khoa học sẽ giúp cha mẹ chủ động bảo vệ toàn diện cho bé trong những ngày giá rét.

  • 12/10/2026

    Cách giúp đậu dễ ​​tiêu hóa hơn

    Mọi người thường tránh ăn đậu vì chúng được biết là gây đầy hơi và chướng bụng. Điều này xảy ra vì đậu chứa một loại đường phức tạp gọi là galacto-oligosaccharide (GOS), một dạng carbohydrate mà các enzyme tiêu hóa của con người không thể phân giải hoàn toàn. Thay vào đó, GOS được vi khuẩn trong ruột già lên men, và sinh ra sản phẩm phụ là khí, gây đầy hơi. Mặc dù không có loại thực phẩm nào có thể ngăn ngừa hoàn toàn tình trạng đầy hơi do đậu gây ra, nhưng việc kết hợp đậu với một số loại thực phẩm cụ thể có thể cải thiện tiêu hóa.

  • 11/10/2026

    Thói quen đọc sách giúp giảm nguy cơ bệnh Alzheimer

    Làm thế nào để giữ cho trí óc luôn minh mẫn và nhạy bén khi tuổi tác ngày một tăng? Câu trả lời có thể đơn giản nằm ngay trên những trang sách. Đọc sách không chỉ là một hình thức giải trí tuyệt vời mà còn là bài tập hoàn hảo cho não bộ, giúp duy trì sức khỏe tinh thần, bảo vệ trí nhớ và đặc biệt là giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer.

  • 11/10/2026

    Ăn mỡ lợn giảm cân hay tăng cân?

    Mỡ lợn lâu nay bị coi là 'thủ phạm' gây tăng cân. Tuy nhiên nghiên cứu cho thấy chuột ăn mỡ lợn tích lũy mỡ thấp hơn dầu thực vật. Đâu là sự thật?

Xem thêm