Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Ðiều gì khiến tuổi thọ ngày càng tăng?

Hồng đỏ, cốm xanh - hai thứ màu sắc đối lập nhưng luôn là chìa khóa để tôi tưởng tượng đến mùa thu miền Bắc.

Trước thế kỷ 19, tuổi thọ trung bình của con người dao động từ 30 - 40 năm. Tuy nhiên, nhờ những tiến bộ trong công nghệ và y học, con số này đã tăng lên 72 vào năm 2016. Theo dự đoán, tuổi thọ còn có thể tăng lên tới 125 vào năm 2070. Điều gì khiến cho tuổi thọ càng ngày càng tăng?

Gene có liên quan đến tuổi thọ?

Ngoài tập thể dục, chế độ ăn uống tốt và các lựa chọn lành mạnh khác, các nghiên cứu cho thấy gene cũng khá quan trọng trong việc ảnh hưởng đến tuổi thọ của con người. Sofiya Milman, MD - Giám đốc nghiên cứu tuổi thọ của con người tại Đại học Y Albert Einstein ở Bronx cho biết, đã tìm thấy một số gene được xác định có liên quan đến tuổi thọ.

Một thử nghiệm lâm sàng tại Đại học Northwestern bao gồm những người trên 80 tuổi nhưng vẫn có trí nhớ của một người ở độ tuổi 50. Các nhà nghiên cứu đã bắt đầu xác định các gene có thể đóng góp vai trò làm lão hóa chậm hơn. Trong một số trường hợp, chức năng của gene giải thích tại sao nó có thể kéo dài tuổi thọ. Ví dụ, một biến thể gene phổ biến ở những người đặc biệt sống lâu được kết nối với mức cholesterol cao (HDL) cao hơn và giảm nguy cơ mắc chứng mất trí và bệnh Alzheimer. Một vài gene khác liên quan đến tuổi thọ xuất hiện để điều chỉnh tình trạng viêm và stress, oxy hóa, một loại tổn thương tích lũy cho các tế bào. Cả hai đều là tiền chất của nhiều bệnh mạn tính liên quan đến tuổi tác. Các nhà nghiên cứu đã tìm thấy các gene khác dường như phổ biến ở những người sống trăm tuổi hoặc những người sống lâu khác mặc dù họ không biết những gene đó hoạt động thế nào.

Chất lượng cuộc sống cũng ảnh hưởng đến tuổi thọ

Các nhà khoa học đang tìm kiếm lý do tại sao tuổi thọ và số người sống trăm tuổi đã tăng lên rất nhiều trong 100 năm qua. Claudia Kawas, MD đồng dẫn đầu nghiên cứu 90+ tại Đại học California Irvine lưu ý rằng những cải thiện về y tế công cộng, chẳng hạn như giảm ô nhiễm, phát hiện kháng sinh, phát triển vắc-xin, cải thiện giáo dục và thay đổi lối sống đã giúp tăng tuổi thọ. Trong 20 năm qua, việc áp dụng các phương pháp điều trị tiên tiến các bệnh của người già, trong đó có tăng huyết áp và cholesterol cao cũng góp phần không nhỏ hỗ trợ tăng tuổi thọ của con người.

Thomas Frieden, MD, MPH - cựu Giám đốc CDC ghi nhận những tiến bộ về sức khỏe cộng đồng trong 30 năm tuổi thọ đã tăng lên ở Hoa Kỳ trong thế kỷ trước. Đó là do các tiến bộ khoa học, y tế và sức khỏe cộng đồng đang diễn ra và tuổi thọ dự kiến sẽ tăng lên. Theo dự đoán, một nửa số trẻ em sinh ra ở Mỹ vào năm 2000 có thể sống được 103 tuổi. Gene có thể chỉ chiếm 1/4 - 1/3 tuổi thọ của con người. Tuy nhiên, nếu chọn một lối sống lành mạnh, tuổi thọ của bạn có thể đạt mức cao.

ieu-gi-khien-tuoi-tho-ngay-cang-tang-1

Cách thay đổi gene kéo dài tuổi thọ.

Nghiên cứu của Đại học Northwestern cho thấy, mối quan hệ bạn bè để có thể tin tưởng và chia sẻ sở thích cũng là một phần làm người cao tuổi sống thọ hơn. Có lẽ một lối sống lành mạnh, các mối quan hệ thân thiện... làm cho con người hạnh phúc. Và hạnh phúc dường như là một yếu tố tiên quyết về tuổi thọ. Trong một nghiên cứu hơn 31.000 người trưởng thành trong 24 năm, những người tự đánh giá “rất hạnh phúc” ít có khả năng chết trong quá trình nghiên cứu so với những người tự gọi mình “khá hạnh phúc” hoặc “không hạnh phúc”.

Thuốc làm tăng tuổi thọ?

Mới đây, các nhà khoa học cho rằng có thể có một phương pháp làm chậm quá trình lão hóa để giảm nguy cơ của tất cả các bệnh liên quan đến tuổi tác bằng thuốc. Cũng giống như nhiều liệu pháp ung thư mới nhắm vào gene gây ra ung thư, một loại thuốc mới này có thể chuyển đổi một số gene nhất định để giúp người nông dân trung bình sống lâu hơn, không có bệnh. Nghiên cứu hiện tại khám phá khả năng cho các liệu pháp nhắm mục tiêu cũng như các loại thuốc khác để làm chậm quá trình lão hóa. Một ứng cử viên tốt là metformin - một loại thuốc an toàn, rẻ tiền cho bệnh đái tháo đường týp 2 đã được sử dụng trong hơn 50 năm.

Jay Olshansky - GS về sức khỏe cộng đồng tại Đại học Illinois ở Chicago cho hay, sự can thiệp làm chậm lão hóa sẽ tốt hơn là chữa bệnh ung thư bởi lão hóa sẽ gây ảnh hưởng nhiều hơn căn bệnh này. Nó sẽ ảnh hưởng đến bệnh tim, đột quỵ, bệnh Alzheimer, loãng xương... Nếu chúng ta có thể làm chậm lão hóa, thế giới của chúng ta sẽ thay đổi theo những cách rất tích cực.

Các nghiên cứu cho thấy metformin làm chậm sự lão hóa ở động vật. Thử nghiệm TAME (nhắm mục tiêu lão hóa với metformin) trên người dự kiến sẽ ra mắt vào cuối năm nay hoặc đầu năm tới.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: 10 thói quen hôm nay cho cuộc sống khỏe mạnh 10 năm sau

Ngọc Nguyễn - Theo Sức khỏe & Đời sống/Webmd
Bình luận
Tin mới
  • 05/07/2026

    Viêm gan B - Căn bệnh truyền nhiễm nguy hiểm

    Viêm gan B là một trong những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm nhất trên thế giới. Bệnh do một loại virus tấn công gan và có thể gây viêm gan cấp tính và mãn tính, ước tính có đến gần 1/3 dân số thế giới mắc bệnh, tỉ lệ mắc bệnh nhiều nhất là ở các nước đang phát triển.

  • 04/07/2026

    Các vấn đề hô hấp ở trẻ nhỏ

    Hầu hết trẻ em và trẻ vị thành niên đều đã có những lần mắc bệnh hô hấp.

  • 04/07/2026

    Ăn sập thế giới không lo "Tào Tháo đuổi": An toàn thực phẩm khi đi du lịch

    Những chuyến đi du lịch luôn mang lại cơ hội tuyệt vời để khám phá thiên nhiên và thưởng thức ẩm thực độc đáo tại những vùng đất mới. Tuy nhiên, niềm vui này rất dễ bị ảnh hưởng nếu bạn gặp phải các sự cố về hệ tiêu hóa như ngộ độc hay tiêu chảy do sự thay đổi đột ngột về môi trường sống và thói quen sinh hoạt. Nhằm giúp du khách có một kỳ nghỉ hè trọn vẹn, an toàn và tránh được các rủi ro về sức khỏe trên mọi cung đường, Viện Y học ứng dụng Việt Nam chia sẻ những thông tin khoa học cùng các giải pháp thiết thực nhất.

  • 03/07/2026

    Bệnh đãng trí ở người cao tuổi – Dấu hiệu cảnh báo sớm và những biện pháp dự phòng

    Việc nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo bệnh Alzhemier ở người cao tuổi đóng vai trò quan trọng cho việc chuẩn đoán và điều trị kịp thời, giúp bảo vệ chất lượng cuộc sống và giảm bớt gánh nặng cho gia đình.

  • 02/07/2026

    Bệnh rotavirus

    Rotavirus là một bệnh vi khuẩn thường xảy ra phổ biến ở trẻ em. Hằng năm, trên thế giới có hơn 235.000 ca tử vong do virus này gây ra (Theo thống kê của Pubmed Central năm 2019).

  • 01/07/2026

    Dầu cá có giúp giảm cholesterol không?

    Dầu cá là một loại thực phẩm bổ sung được ưa chuộng cho sức khỏe tim mạch. Dầu cá chứa nhiều axit béo omega-3 như EPA và DHA, được biết đến với lợi ích chống viêm và khả năng giảm triglyceride. Nhưng còn cholesterol thì sao? Việc bổ sung dầu cá vào chế độ ăn uống có giúp ích hay gây hại cho chỉ số cholesterol của bạn? Dưới đây là những gì xảy ra với cholesterol của bạn khi bạn bắt đầu sử dụng dầu cá, theo nghiên cứu mới nhất.

  • 30/06/2026

    Tổ chức Hội đồng xét duyệt đề cương đề tài về tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân

    Trong khuôn khổ hoạt động tư vấn, phản biện và giám định xã hội năm 2027, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đã tổ chức phiên họp Hội đồng tư vấn xét duyệt đề cương đề tài: “Đánh giá thực trạng và nhu cầu khám sức khỏe định kỳ của người dân và đề xuất chính sách, giải pháp nhằm tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân tại y tế cơ sở theo Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị”

  • 30/06/2026

    Mẹo bảo vệ mắt khi xem bóng đá qua màn hình suốt đêm

    Việc thức xuyên đêm để theo dõi các trận bóng đá đỉnh cao là thói quen quen thuộc của nhiều người hâm mộ, nhưng hành động xem tivi hoặc điện thoại liên tục trong nhiều giờ lại tiềm ẩn vô số hệ lụy cho thị lực. Thói quen này dễ dẫn đến các tình trạng tổn thương mắt nghiêm trọng với những triệu chứng khó chịu như ê nhức, đỏ rát và khô mờ. Để có thể vừa cháy hết mình cùng niềm đam mê, vừa bảo vệ và gìn giữ được đôi mắt luôn sáng khỏe, người xem cần biết cách chăm sóc, nghỉ ngơi và bảo vệ mắt hợp lý theo những chia sẻ, khuyến nghị Viện Y học ứng dụng Việt Nam.

Xem thêm