Hiểu lầm về thuốc tránh thai khẩn cấp
Tại Mỹ, gần một nửa trong số 6,7 triệu ca mang thai mỗi năm là những ca mang thai ngoài ý muốn. Ở độ tuổi vị thành niên (dưới 19 tuổi), số ca mang thai ngoài ý muốn lên tới 80%.
Thuốc tránh thai khẩn cấp có thể dự phòng được các trường hợp mang thai ngoài ý muốn. Một nghiên cứu thống kê rằng, thuốc tránh thai khẩn cấp có thể làm giảm số ca mang thai ngoài ý muốn đi một nửa. Tuy nhiên, rất nhiều phụ nữ, đặc biệt là nữ giới trẻ, không hiểu rõ về thuốc tránh thai ngoài ý muốn, đặc biệt là không rõ về cách sử dụng loại thuốc này. Dưới đây là những sự thật và hiểu lầm về thuốc tránh thai khẩn cấp hay gặp nhất.
Thuốc tránh thai ngoài ý muốn có tác dụng tương tự như thuốc phá thai?
Sự thật: Thuốc tránh thai ngoài ý muốn có thể dự phòng việc mang thai, nhưng sẽ không có tác động gì nếu bạn đã mang thai từ trước khi sử dụng thuốc.
Các loại thuốc tránh thai khẩn cấp đều có chứa hormone, có tác dụng chính là ức chế quá trình rụng trứng. Ngoài ra, thuốc tránh thai khẩn cấp cũng có thể ngăn chặn việc mang thai thông qua việc ngăn cản quá trình thụ tinh hoặc ngăn chặn trứng đã thụ tinh làm tổ vào niêm mạc tử cung. Về mặt y học, bạn chỉ được coi là mang thai khi trứng đã thụ tinh làm tổ được bên trong tử cung. Nếu bạn uống thuốc tránh thai khẩn cấp nhưng đã có thai sẵn từ trước thì việc uống thuốc cũng sẽ không ảnh hưởng tới cái thai trong bụng bạn.
Bạn cần phải được kê đơn?
Sự thật: Trên thực tế, trong quá khứ, một số loại thuốc tránh thai khẩn cấp phải được kê đơn khi sử dụng.
Tuy nhiên hiện nay, hầu hết các thuốc tránh thai khẩn cấp phổ biến có thể sử dụng không cần sự kê đơn của bác sỹ. Mặc dù vậy, bạn vẫn nên hỏi ý kiến của bác sỹ hoặc dược sỹ trước khi sử dụng thuốc.
Bạn không cần uống thuốc vội vàng?
Sự thật: Hướng dẫn sử dụng các loại thuốc tránh thai khẩn cấp thường ghi rằng, nên uống thuốc trong vòng 72 giờ sau khi quan hệ tình dục không có biện pháp bảo vệ. Tuy nhiên, thuốc tránh thai khẩn cấp sẽ phát huy tác dụng tốt nhất nếu được uống trong vòng 12 giờ sau khi quan hệ tình dục không có biện pháp bảo vệ (hiệu quả tránh thai khi đó đạt tới 95%). Sau khoảng thời gian này, hiệu quả của thuốc có thể sẽ giảm đi đáng kể. Thông thường, nếu uống thuốc sau 24-48 giờ hiệu quả đạt 85% và sau 49-72 giờ hiệu quả chỉ còn 58%.
Ngoài ra, có một số loại thuốc tránh thai khẩn cấp đặc biệt, ví dụ như thuốc Ella dùng tại Mỹ, có thể uống trong vòng 5 ngày sau khi quan hệ tình dục mà vẫn không mất đi hiệu quả (hiệu quả tránh thai khoảng 80-85%).
Thuốc tránh thai khẩn cấp là không an toàn?
Sự thật: Trong khoảng một nửa số trường hợp dùng thuốc, thì thuốc tránh thai khẩn cấp có thể gây buồn nôn và nôn mửa. Nhưng chưa có bằng chứng nào cho thấy thuốc tránh thai khẩn cấp có thể gây ra những tác hại khác cho sức khỏe, nếu được sử dụng đúng cách. Phản ứng phụ của thuốc tránh thai khẩn cấp đôi khi còn ít hơn so với thuốc tránh thai hàng ngày. Và nếu so sánh với những nguy cơ của việc mang thai ngoài ý muốn mang lại, thì những phản ứng phụ do thuốc tránh thai khẩn cấp gây ra chỉ là rất nhỏ.
Bạn có thể sử dụng thuốc tránh thai khẩn cấp thay thế cho các biện pháp tránh thai khác?
Sự thật: Các biện pháp tránh thai thông thường, ví dụ như thuốc tránh thai hàng ngày hoặc bao cao su, hiệu quả hơn rất nhiều so với thuốc tránh thai khẩn cấp trong việc phòng tránh thai. Ngoài ra, chi phí sử dụng thuốc tránh thai khẩn cấp cũng sẽ cao hơn so với việc dùng thuốc tránh thai hàng ngày hoặc bao cao su.
Thuốc tránh thai khẩn cấp có thể bảo vệ bạn khỏi các bệnh lây truyền qua đường tình dục?
Sự thật: Hoàn toàn không. Thuốc tránh thai khẩn cấp không có tác dụng bảo vệ bạn khỏi bất cứ loại bệnh lây truyền qua đường tình dục nào (ví dụ như herpes hoặc HIV). Quan hệ tình dục không có biện pháp bảo vệ sẽ làm tăng cao nguy cơ nhiễm trùng của bạn. Bao cao su là biện pháp tránh thai duy nhất có thể bảo vệ bạn khỏi các bệnh lây truyền qua đường tình dục. Theo thống kê, có khoảng một nửa số người thường xuyên quan hệ tình dục tại Mỹ mắc một loại bệnh lây truyền qua đường tình dục nào đó, và bệnh có thể biểu hiện triệu chứng hoặc không. Do vậy, nếu bạn nghi ngờ mình mắc bệnh lây truyền qua đường tình dục, hãy đi kiểm tra ngay.
Thuốc tránh thai khẩn cấp khuyến khích quan hệ bừa bãi?
Sự thật: Chưa có một bằng chứng nào cho thấy việc sử dụng thuốc tránh thai khẩn cấp sẽ làm tăng số lượng bạn tình, giảm tuổi quan hê tình dục lần đầu hay tăng tỷ lệ mắc bệnh lây truyền qua đường tình dục cả.
Một nghiên cứu tại Anh chỉ ra rằng, trong số 3000 nam giới và nữ giới tuổi từ 14-15, thì việc dạy cho các em về thuốc tránh thai khẩn cấp không làm thay đổi hành vi tình dục hoặc thậm chí còn không làm thay đổi việc sử dụng thuốc tránh thai khẩn cấp của bản thân các em.
Chú ý khi dùng thuốc tránh thai khẩn cấp
Đúng như tên gọi, đây là loại thuốc chỉ nên dùng khi bạn lỡ quan hệ tình dục mà không dùng các biện pháp bảo vệ khác, hoặc khi sử dụng các biện pháp tránh thai khác thất bại, chứ không nên được sử dụng hàng ngày hoặc sử dụng thường xuyên.
Nếu dùng thường xuyên, thuốc tránh thani khẩn cấp có thể gây ra nhiều tác dụng phụ có hại cho sức khỏe, thậm chí ảnh hưởng đến hạnh phúc, tương lai lâu dài của bạn. Thuốc có thể gây buồn nôn hoặc nôn, đầy bụng, chóng mặt, làm rối loạn nội tiết, khiến cho bạn có thể bị rong kinh kéo dài hoặc vô kinh. Khi đó, việc thụ thai lại trở nên khó khăn. Đó là chưa kể, việc uống thuốc nhiều, uống sai, khả năng tránh thai không còn, bạn vẫn có thể sẽ có thai như bình thường, phải đi nạo phá thai ngoài ý muốn, gây ảnh hưởng tâm lý, suy sụp sức khỏe, viêm nhiễm…
Tốt nhất, khi có nhu cầu tránh thai, bạn nên tìm hiểu thật kỹ các biện pháp tránh thai hiện có và đến các cơ sở y tế để được tư vấn lựa chọn biện pháp phù hợp nhất.
Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Phụ nữ hay uống thuốc tránh thai nên ăn nhiều những thực phẩm này
Thoái hóa hoàng điểm dạng teo địa lý là giai đoạn tiến triển của thoái hóa điểm vàng thể khô, có thể gây mất thị lực trung tâm vĩnh viễn. Vậy bệnh tiến triển theo thời gian như thế nào và người bệnh có thể làm gì để bảo tồn thị lực còn lại?
Một nghiên cứu dịch tễ học quy mô lớn theo dõi người bệnh sau khi ngưng sử dụng các loại thuốc giảm cân nhóm GLP-1 (như Ozempic, Wegovy, Mounjaro) vừa đưa ra lời cảnh báo: các lợi ích bảo vệ tim mạch có thể biến mất nhanh chóng sau khi dừng thuốc, đi kèm với nguy cơ biến cố nhồi máu cơ tim và đột quỵ tăng tới 22%.
Rối loạn cương dương không còn là vấn đề riêng của nam giới lớn tuổi. Ngày càng nhiều nam giới trẻ gặp phải tình trạng này do lối sống và áp lực tâm lý. Vậy nguyên nhân do đâu và làm thế nào để cải thiện?
Nhịn ăn gián đoạn là chế độ ăn tập trung vào thời điểm ăn thay vì loại thực phẩm được ăn. Một số nghiên cứu ghi nhận lợi ích đối với cân nặng và chuyển hóa, tuy nhiên phương pháp này không phù hợp với tất cả mọi người.
Nhiều người coi việc xem tivi là cách thư giãn sau một ngày làm việc mệt mỏi. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây cho thấy thói quen này ở độ tuổi trung niên có thể để lại hậu quả không nhỏ cho não bộ khi về già.
Liệt mặt hai bên là tình trạng yếu cơ ở cả hai bên mặt cùng lúc, đây là tình trạng bệnh lý hiếm gặp và thường là dấu hiệu cảnh báo một bệnh lý tiềm ẩn về toàn thân, thần kinh hoặc nhiễm trùng cần được thăm khám kỹ lưỡng. Cùng tìm hiểu về bệnh lý này qua bài viết sau!
Khàn tiếng là vấn đề sức khỏe phổ biến ở giáo viên do đặc thù giảng dạy trong các lớp đông học sinh, phải nói liên tục nhiều tiết mỗi ngày với âm lượng lớn khiến dây thanh quản chịu nhiều áp lực. Theo thời gian, các tổn thương này tích tụ dần, dẫn đến tình trạng khàn tiếng cũng như viêm thanh quản. Nhằm hỗ trợ giáo viên bảo vệ giọng nói và duy trì chức năng phát âm bền vững, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ cơ chế bệnh, dấu hiệu nhận biết cùng những biện pháp phòng ngừa khàn tiếng.
Đồ ăn công nghiệp (thực phẩm siêu chế biến) chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong khẩu phần của người trưởng thành do tiện lợi, bảo quản được lâu và có vị hấp dẫn. Nhiều nghiên cứu ghi nhận mối liên quan giữa việc tiêu thụ nhiều nhóm thực phẩm này với béo phì, đái tháo đường và bệnh tim mạch.