Khi bạn cảm thấy căng thẳng, gặp chuyện rắc rối, lo lắng, giận giữ thì khóc là một biện pháp tốt nhất giúp bạn giải tỏa được mọi thứ. Trung bình, một phụ nữ khóc khoảng 3,5 lần một tháng, còn nam giới thì khoảng 1,9 lần. Bài viết này chỉ đề cập đến khóc do cảm xúc chứ không đề cập đến chảy nước mắt, một hiện ttượng quá đỗi bình thường với con người.
Khóc là một hành vi đáp ứng với những cảm xúc mạnh như stress, hạnh phúc, buồn và các cơn đau về mặt thể chất. Những cảm xúc này được thể hiện qua những giọt nước mắt, là sự kết nối phức tạp của hệ thần kinh tự chủ. Mà theo cách khoa học dễ hiểu hơn, khóc là khi các tuyến lệ nằm giữa nhãn cầu và mí mắt sản sinh ra dịch.

Hãy coi nháy mắt khi bị bụi bay vào là một ví dụ dễ hiểu cho chảy nước mắt. Khi bạn nháy mắt, dịch tiết sẽ trải đều trên mắt, sau đó, sẽ chảy xuống ống thông giữa mắt và mũi (ống lệ mũi) khiến cho mũi cũng sụt sùi theo. Nhưng nếu nhiều dịch được tiết ra hơn để đẩy những hạt bụi to hay dị vật, thì ngoài việc chảy vào ống lệ mũi, dịch tiết từ mắt sẽ chảy từ từ một vệt xuống má. Tạo ra một hình ảnh rất thơ văn mà chúng ta hay nói là “một giột nước mắt lăn dài trên đôi má”. Chảy nước mắt được tạo ra với nhiều mục đích như làm dịu mắt khi bị kích ứng, bảo vệ mắt khỏi bởi những tác nhân gây bệnh, giữa độ ẩm cho mắt.
Về cơ bản, một giọt nước mắt được tiết ra với tốc độ 1gr trong 24 giờ, với mục đích bảo vệ và bôi trơn mắt. Khóc cũng có tác dụng như việc chảy nước mắt, tuy nhiên có một số nghiên cứu chỉ ra rằng khóc có thể mang lại nhiều lợi ích hơn chúng ta nghĩ.
Khóc- thúc đẩy sự đồng cảm
Khóc được coi là một hành vi tự bảo vệ bản thân của cơ thể. Ví dụ, đôi khi là hành vi trấn an bản thân khi bạn cảm thấy cực kỳ buồn bã. Các nhà khoa học đã giải thích trên tạp chí Frontiers in psychology như sau:
“Biểu hiện cảm xúc của con người có thể xảy ra do rất nhiều nguyên nhân, từ những sự kiện không tin nổi cho đến những sự kiện quan trọng nhất trong cuộc đời mỗi con người, từ những sự kiện cực kỳ tiêu cực cho đến những sự kiến cực kỳ tích cực". Ví dụ, xem một bộ phim xúc động dạt dào tình cảm, thưởng thức sự kỳ vỹ tráng lệ của một khung cảnh thiên nhiên đẹp đến ngạt thở hoặc sự ra đời của một đứa bé cũng khiến một người có thể chảy nước mắt.
Khóc xảy ra khi mất cân bằng các cảm xúc bị mất đi, thay vào đó là sự thống trị của một cảm xúc nổi lên như sự chia cắt, mất mát, đau thương, hạnh phúc, cần sự giúp đỡ gây ra những cảm xúc mạnh, có thể đó là cảm xúc tích cực hoặc tiêu cực.
Khi một người khóc, ít nhất sẽ đạt được hai mục đích: thứ nhất là giúp giảm thiểu stress; thứ hai là cải thiện được cảm xúc cho những người đang khóc xung quanh. Khóc, là điều hiển nhiên ở trẻ em để gây sự chú ý của người lớn.
Tuy nhiên, ở người lớn, khóc giúp thúc đẩy sự đồng cảm và các hành vi xã hội, kết nối các mối quan hệ xã hội và giảm sự căng thẳng. Jonathan Rottenberg – giáo sư tâm thần học đã phát biểu trên tạp chí Time: khóc là dấu hiệu của một vấn đề cực kỳ quan trọng, đó là cách đối phó cơ bản nhất cơ thể có thể làm được để đối phó với những stress.
Cuối cùng, khóc kích hoạt hệ thần kinh giao cảm, tạo ra những cảm giác thư giãn đáp ứng với những tác nhân kích thích. Điều này cực kỳ có lợi cho những người khóc - đặc biệt khi đề cập đến mặt cảm xúc bởi khóc là hành vi yêu cầu sự giúp đỡ.
Khóc có thể gia tăng cảm xúc và giảm đau
Một nghịch lý, là khi bạn cảm thấy đau khổ cùng cực thì khóc sẽ diễn ra. Nhưng khóc lại chính là một hành vi làm cho bạn cảm thấy tâm trạng sau đó sẽ tốt hơn rất nhiều thậm chí là cảm xúc và tâm trạng có thể vượt lên hơn lúc bình thường. Vì thế khi bạn thấy một nhân vật trong phim, trước đó có thể rơi vài giọt nước mắt, nhưng ngay sau đó có thể đã bùng lên mạnh mẽ dữ dội để làm một việc gì đó thì điều này hoàn toàn hợp lý. Đôi khi khóc cũng có thể không “boost” được tâm trạng của bạn lên, nhưng phần nào xóa đi được những cảm xúc tiêu cực đang diễn ra ngay lúc đó.

Khóc có thể giảm được stress bởi nồng độ hóc môn tuyến thượng thận (ACTH) được tăng cao. Đây là một hormone chống stress của có thể giúp bạn trấn tĩnh và thư giãn hơn. Nước mắt cũng chứa các yếu tố phát triển thần kinh- đóng vai trò quan trọng trong việc tồn tại và phát triển của tế bào thần kinh đặc biệt là sự nhảy cảm với thần kinh tham gia vào sự dẫn truyền các cơn đau, cảm ứng nhiệt và chạm.
Khi khóc, một lượng lớn hormone “yêu” oxytocin, opioid nội sinh, endorphin được giải phóng ra khiến bạn cảm thấy đỡ đau về cả mặt thể xác và tinh thần.
Nước mắt cũng chứa lysozyme - một enzyme phân giải sinh học giúp chống lại các vi sinh vật, bảo vệ sự khỏe mạnh của đôi mắt.
Biểu hiện về mặt xã hội của việc khóc
Với những tác dụng như trên, chúng ta nên nghĩ rằng việc khóc là một điều cự kỳ có lợi cho sức khỏe. Không có gì phải cảm thấy xấu hổ khi khóc. Tuy nhiên, khi ở mặt xã hội, khóc có thể mang nhiều hàm nghĩa và chịu nhiều sự phán xét hơn. Khóc là biểu hiện của sự yếu đuối, là sự thể hiện bạn không biết cách đối phó với stress hay là sự ăn vạ. Những trường hợp đó, khóc không tốt về cả mặt xã hội và y khoa. Vì vậy nếu có thể hãy cân nhắc trong trường hợp nào nên rơi nước mắt. Hãy rơi nước mắt vì sự yêu thương và sự mất mát của những người thân yêu.
Để nước mắt rơi vào đúng nơi, đúng thời điểm- đó mới là giọt nước mắt thông thái.
Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Lợi ích của việc khóc
Nước chanh ấm buổi sáng là một phần trong thói quen chăm sóc sức khỏe của nhiều người. Tuy nhiên, nên sử dụng thức uống này như thế nào để vừa bảo vệ hệ tiêu hóa vừa hỗ trợ quá trình giảm cân hiệu quả?
Dầu dừa từ lâu đã được ca ngợi như một "thần dược" tự nhiên với nhiều lợi ích cho sức khỏe, từ việc cải thiện chức năng não bộ đến hỗ trợ giảm cân. Đặc biệt trong làm đẹp, dầu dừa là thành phần quen thuộc trong các sản phẩm chăm sóc da.
Những đợt nắng nóng ngày càng xuất hiện dày đặc và gay gắt hơn, khiến nhu cầu bù nước của cơ thể tăng lên đáng kể. Không ít người vẫn đợi đến khi khát mới uống nước, trong khi đó lại là dấu hiệu cho thấy cơ thể đã bắt đầu thiếu nước.
Mùa hè năm nay ghi nhận những đợt nắng nóng kỷ lục, làm tăng mạnh nguy cơ đột quỵ, tai biến và suy kiệt do mất nước - đặc biệt ở người già và người có bệnh nền. Trước tình hình này, chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động thực hiện ngay các biện pháp phòng bệnh để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.
Ngâm trứng vào nước lạnh ngay sau khi luộc là thói quen của nhiều người giúp vỏ trứng dễ bóc hơn. Tuy nhiên lại có một số thông tin cho rằng ngâm nước như vậy trứng dễ bị nhiễm khuẩn. Thực hư thế nào?
Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.
Nhiều chuyên gia khẳng định đồ uống này là mối lo ngại lớn làm tăng nguy cơ ung thư, đồng thời gợi ý những món ngọt thay thế lành mạnh.
Trà đá (trà pha để nguội rồi thêm đá) là thức uống giải khát quen thuộc. Nhiều người cho rằng uống trà đá cũng giống như uống nước lọc vì đều giúp bổ sung nước cho cơ thể. Quan niệm này có hoàn toàn đúng không?