Khi bạn cảm thấy căng thẳng, gặp chuyện rắc rối, lo lắng, giận giữ thì khóc là một biện pháp tốt nhất giúp bạn giải tỏa được mọi thứ. Trung bình, một phụ nữ khóc khoảng 3,5 lần một tháng, còn nam giới thì khoảng 1,9 lần. Bài viết này chỉ đề cập đến khóc do cảm xúc chứ không đề cập đến chảy nước mắt, một hiện ttượng quá đỗi bình thường với con người.
Khóc là một hành vi đáp ứng với những cảm xúc mạnh như stress, hạnh phúc, buồn và các cơn đau về mặt thể chất. Những cảm xúc này được thể hiện qua những giọt nước mắt, là sự kết nối phức tạp của hệ thần kinh tự chủ. Mà theo cách khoa học dễ hiểu hơn, khóc là khi các tuyến lệ nằm giữa nhãn cầu và mí mắt sản sinh ra dịch.

Hãy coi nháy mắt khi bị bụi bay vào là một ví dụ dễ hiểu cho chảy nước mắt. Khi bạn nháy mắt, dịch tiết sẽ trải đều trên mắt, sau đó, sẽ chảy xuống ống thông giữa mắt và mũi (ống lệ mũi) khiến cho mũi cũng sụt sùi theo. Nhưng nếu nhiều dịch được tiết ra hơn để đẩy những hạt bụi to hay dị vật, thì ngoài việc chảy vào ống lệ mũi, dịch tiết từ mắt sẽ chảy từ từ một vệt xuống má. Tạo ra một hình ảnh rất thơ văn mà chúng ta hay nói là “một giột nước mắt lăn dài trên đôi má”. Chảy nước mắt được tạo ra với nhiều mục đích như làm dịu mắt khi bị kích ứng, bảo vệ mắt khỏi bởi những tác nhân gây bệnh, giữa độ ẩm cho mắt.
Về cơ bản, một giọt nước mắt được tiết ra với tốc độ 1gr trong 24 giờ, với mục đích bảo vệ và bôi trơn mắt. Khóc cũng có tác dụng như việc chảy nước mắt, tuy nhiên có một số nghiên cứu chỉ ra rằng khóc có thể mang lại nhiều lợi ích hơn chúng ta nghĩ.
Khóc- thúc đẩy sự đồng cảm
Khóc được coi là một hành vi tự bảo vệ bản thân của cơ thể. Ví dụ, đôi khi là hành vi trấn an bản thân khi bạn cảm thấy cực kỳ buồn bã. Các nhà khoa học đã giải thích trên tạp chí Frontiers in psychology như sau:
“Biểu hiện cảm xúc của con người có thể xảy ra do rất nhiều nguyên nhân, từ những sự kiện không tin nổi cho đến những sự kiện quan trọng nhất trong cuộc đời mỗi con người, từ những sự kiện cực kỳ tiêu cực cho đến những sự kiến cực kỳ tích cực". Ví dụ, xem một bộ phim xúc động dạt dào tình cảm, thưởng thức sự kỳ vỹ tráng lệ của một khung cảnh thiên nhiên đẹp đến ngạt thở hoặc sự ra đời của một đứa bé cũng khiến một người có thể chảy nước mắt.
Khóc xảy ra khi mất cân bằng các cảm xúc bị mất đi, thay vào đó là sự thống trị của một cảm xúc nổi lên như sự chia cắt, mất mát, đau thương, hạnh phúc, cần sự giúp đỡ gây ra những cảm xúc mạnh, có thể đó là cảm xúc tích cực hoặc tiêu cực.
Khi một người khóc, ít nhất sẽ đạt được hai mục đích: thứ nhất là giúp giảm thiểu stress; thứ hai là cải thiện được cảm xúc cho những người đang khóc xung quanh. Khóc, là điều hiển nhiên ở trẻ em để gây sự chú ý của người lớn.
Tuy nhiên, ở người lớn, khóc giúp thúc đẩy sự đồng cảm và các hành vi xã hội, kết nối các mối quan hệ xã hội và giảm sự căng thẳng. Jonathan Rottenberg – giáo sư tâm thần học đã phát biểu trên tạp chí Time: khóc là dấu hiệu của một vấn đề cực kỳ quan trọng, đó là cách đối phó cơ bản nhất cơ thể có thể làm được để đối phó với những stress.
Cuối cùng, khóc kích hoạt hệ thần kinh giao cảm, tạo ra những cảm giác thư giãn đáp ứng với những tác nhân kích thích. Điều này cực kỳ có lợi cho những người khóc - đặc biệt khi đề cập đến mặt cảm xúc bởi khóc là hành vi yêu cầu sự giúp đỡ.
Khóc có thể gia tăng cảm xúc và giảm đau
Một nghịch lý, là khi bạn cảm thấy đau khổ cùng cực thì khóc sẽ diễn ra. Nhưng khóc lại chính là một hành vi làm cho bạn cảm thấy tâm trạng sau đó sẽ tốt hơn rất nhiều thậm chí là cảm xúc và tâm trạng có thể vượt lên hơn lúc bình thường. Vì thế khi bạn thấy một nhân vật trong phim, trước đó có thể rơi vài giọt nước mắt, nhưng ngay sau đó có thể đã bùng lên mạnh mẽ dữ dội để làm một việc gì đó thì điều này hoàn toàn hợp lý. Đôi khi khóc cũng có thể không “boost” được tâm trạng của bạn lên, nhưng phần nào xóa đi được những cảm xúc tiêu cực đang diễn ra ngay lúc đó.

Khóc có thể giảm được stress bởi nồng độ hóc môn tuyến thượng thận (ACTH) được tăng cao. Đây là một hormone chống stress của có thể giúp bạn trấn tĩnh và thư giãn hơn. Nước mắt cũng chứa các yếu tố phát triển thần kinh- đóng vai trò quan trọng trong việc tồn tại và phát triển của tế bào thần kinh đặc biệt là sự nhảy cảm với thần kinh tham gia vào sự dẫn truyền các cơn đau, cảm ứng nhiệt và chạm.
Khi khóc, một lượng lớn hormone “yêu” oxytocin, opioid nội sinh, endorphin được giải phóng ra khiến bạn cảm thấy đỡ đau về cả mặt thể xác và tinh thần.
Nước mắt cũng chứa lysozyme - một enzyme phân giải sinh học giúp chống lại các vi sinh vật, bảo vệ sự khỏe mạnh của đôi mắt.
Biểu hiện về mặt xã hội của việc khóc
Với những tác dụng như trên, chúng ta nên nghĩ rằng việc khóc là một điều cự kỳ có lợi cho sức khỏe. Không có gì phải cảm thấy xấu hổ khi khóc. Tuy nhiên, khi ở mặt xã hội, khóc có thể mang nhiều hàm nghĩa và chịu nhiều sự phán xét hơn. Khóc là biểu hiện của sự yếu đuối, là sự thể hiện bạn không biết cách đối phó với stress hay là sự ăn vạ. Những trường hợp đó, khóc không tốt về cả mặt xã hội và y khoa. Vì vậy nếu có thể hãy cân nhắc trong trường hợp nào nên rơi nước mắt. Hãy rơi nước mắt vì sự yêu thương và sự mất mát của những người thân yêu.
Để nước mắt rơi vào đúng nơi, đúng thời điểm- đó mới là giọt nước mắt thông thái.
Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Lợi ích của việc khóc
Thiền định được công nhận có tác dụng chăm sóc sức khỏe tinh thần và tìm lại sự cân bằng trong cuộc sống. Trong nhịp sống hối hả, căng thẳng là điều khó tránh khỏi. Tuy nhiên, yoga và thiền định là hai phương pháp hiệu quả để giảm căng thẳng và nuôi dưỡng sự an tĩnh trong tâm hồn. Bài viết này sẽ khám phá cách yoga và thiền định mùa thu giúp cải thiện sức khỏe tinh thần, đồng thời hướng dẫn bạn cách kết hợp chúng vào cuộc sống hàng ngày để đạt được trạng thái cân bằng.
Trà xanh pha với chanh là một thức uống ngon và sảng khoái. Tuy nhiên sự kết hợp này có thực sự có lợi cho sức khỏe tất cả mọi người không?
Tuổi tác là điều không ai tránh khỏi, nhưng hiểu rõ những thay đổi tự nhiên của cơ thể sẽ giúp chúng ta chủ động chăm sóc sức khỏe tốt hơn. Từ tim mạch, làn da, thị lực cho đến xương khớp và đời sống tinh thần – mỗi bộ phận đều có những dấu hiệu lão hóa riêng. Vậy đâu là những biểu hiện bình thường và đâu là dấu hiệu cần lưu ý? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ và gợi ý những cách đơn giản để thích nghi, giữ cơ thể khỏe mạnh và dẻo dai theo năm tháng.
Thận vẫn âm thầm lọc máu và tạo nước tiểu suốt đêm, nhưng nhiều thói quen tưởng vô hại lại làm tăng áp lực lên hệ tiết niệu. Về lâu dài, những hành vi này có thể ảnh hưởng đến chức năng lọc của thận.
Việc bổ sung sắt khi bị thiếu máu không chỉ đơn thuần là ăn nhiều thực phẩm giàu sắt mà còn nằm ở khả năng hấp thụ. Khoa học đã chứng minh, vitamin C trong rau quả chính là chìa khóa giúp cơ thể hấp thụ tối đa chất sắt.
Dù là tự tay chuẩn bị từng món nhưng bạn có biết rằng bữa cơm nhà cũng có thể phải đối mặt với những chất độc cực kỳ nguy hiểm? Đó chính là các loại hóa chất công nghiệp được thêm vào thực phẩm hàng ngày như bún, mì, giò, chả, thậm chỉ cả thịt, cá.
Uống nước chanh pha hạt chia có thể cải thiện tiêu hóa và giúp ngăn ngừa táo bón. Thức uống này giúp kiểm soát lượng đường trong máu nhờ hàm lượng chất xơ có trong hạt chia và những chất dinh dưỡng có trong chanh.
Từng là bí kíp để giúp giò chả, bánh đúc hay bún trở nên ngon miệng, hương vị hấp dẫn hơn, nhưng hiện nay hàn the đã bị Bộ Y tế liệt vào danh sách cực độc và cấm sử dụng trong thực phẩm. Tại sao một hoạt chất có vẻ "tiện lợi" này lại trở thành kẻ thù của sức khỏe cộng đồng? Trong bài viết này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ cung cấp thông tin giúp bạn có cái nhìn tổng quan về loại chất cấm này.