Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Đông y điều trị hội chứng mệt mỏi kinh niên

Hội chứng mệt mỏi kinh niên (Chronic Fatigue Syndrome) được định nghĩa như tình trạng mệt mỏi kéo dài quá 6 tháng, gây ảnh hưởng xấu tới các sinh hoạt hàng ngày và không do một bệnh nào về thể xác gây ra. Đông y có những loại trà, món ăn - bài thuốc giúp phục hồi sức khỏe.

Đặc tính của tình trạng mệt mỏi: phải trầm trọng đến nỗi nghỉ và ngủ không làm thuyên giảm. Mệt mỏi không gây ra do làm việc hay tập dượt nặng nhọc. Mệt mỏi ảnh hưởng tới mọi công việc thường lệ. Mệt mỏi phải là hiện trạng mới chứ không phải do một bệnh tật nào đó, và phải kéo dài liên tục. Một số phương pháp điều trị bằng Đông y như sau:

Trà thanh tâm ninh thần

Nguyên liệu: mạch đông 20g, bách hợp 20g, bá tử nhân 15g, chà là 3 quả.

Chế biến: đổ 3 chén nước, sắc còn 1 chén, nước hai 2 chén, sắc còn nửa chén, hai nước hòa lại, chia uống sáng và chiều. Ngày 1 thang.

Dùng cho người học hành mệt mỏi gây ra suy giảm trí nhớ, tâm phiền, miệng khô, tối ngủ không yên, lưỡi đỏ, mạch tế sác.

Công hiệu: thanh tâm ninh thần.

Bạch thược

Trà bạch hoa cát sâm

Nguyên liệu: bạch thược 20g, cúc hoa 12g, cát căn 20g, thái tử sâm 20g.

Chế biến: đổ 3 chén nước, sắc còn 1 chén, nước hai 2 chén, sắc còn nửa chén, hai nước hòa lại, chia uống sáng và chiều. Ngày 1 thang.

Dùng cho người học hành mệt mỏi. Có triệu chứng váng đầu, trí nhớ kém, hay than thở, ngực sườn đầy tức, hoặc bứt rứt, dễ quạu, họng khô miệng đắng, mạch huyền sác.

Công hiệu: ích khí thanh can.

Trà cốc tinh - mộc tặc

Nguyên liệu: cốc tinh thảo 12g, mộc tặc 12g, cúc hoa 20g, hạ khô thảo 15g.

Chế biến: đổ 3 chén nước, sắc còn 1 chén, nước hai 2 chén, sắc còn nửa chén, hai nước hòa lại, chia uống sáng và chiều. Ngày 1 thang. Thêm đường phèn hoặc chà là.

Dùng cho người bệnh mắt do máy tính. Có triệu chứng nhìn mờ, choáng váng hoa mắt, ngứa mắt, sung huyết hoặc sợ ánh sáng, mỏi mắt, lưỡi đỏ, rêu ít hay vàng, mạch sác.

Công hiệu: thanh can, sáng mắt.

Trà sâm mạch - bách hợp

Nguyên liệu: thái tử sâm 15g, mạch đông 15g, bách hợp 20g, bạch thược 20g, cúc hoa 15g.

Chế biến: đổ 3 chén nước, sắc còn 1 chén, nước hai 2 chén, sắc còn nửa chén, hai nước hòa lại, chia uống sáng và chiều. Ngày 1 thang. Thêm đường phèn hoặc chà là.

Dùng cho người dùng máy tính thời gian dài dẫn đến mệt mỏi, căng đầu, miệng khô, bứt rứt, hoa mắt, nhìn mờ.

Công hiệu: ích khí ninh thần, tỉnh não sáng mắt.

Trà dấm - mật ong

Nguyên liệu: dấm ăn 15ml, mật ong 10ml, nước cốt gừng 2ml.

Chế biến: dấm ăn, mật ong, nước cốt gừng cho vào trong ly khuấy đều, thêm nước đun để nguội gấp 5 lần.

Cách dùng: sau khi khuấy đều thì dùng. Ngày 1 thang.

Công hiệu: nuôi dưỡng làn da, mềm hóa mạch máu, giảm huyết áp, tăng sự thèm ăn, loại trừ mệt mỏi.

Trà tỏi - gừng tươi

Nguyên liệu: gừng tươi 50g, tỏi 20g.

Chế biến: gừng tươi và tỏi vắt lấy nước.

Cách dùng: nước gừng và tỏi hãm với nước sôi thì dùng.

Công hiệu: loại bỏ mệt mỏi và tay chân mất sức.

Tỏi ngâm tương mặn

Nguyên liệu: tỏi 100g, tương mặn vừa đủ.

Chế biến: tỏi lột vỏ, cắt nhuyễn. Cho vào lò hấp khoảng 15 phút, lấy ra, để nguội ở nhiệt độ thường. Đổ tương mặn vào một khay, bỏ lên tỏi, lại lót 1 lớp tương mặn, đậy kín, để ngâm.

Cách dùng: sau 5 ngày, lấy tỏi cắt lát mỏng thì dùng.

Công hiệu: loại bỏ mệt mỏi.

Gân giò heo nấu hoàng kỳ

Nguyên liệu: gân giò heo 200g, hoàng kỳ 100g.

Chế biến: gân giò heo rửa sạch, cùng hoàng kỳ thêm nước vừa đủ ninh canh.

Cách dùng: dùng canh, ăn gân giò heo.

Công hiệu: loại trừ mệt mỏi.

Cật heo xào hoàng kỳ, đương quy

Nguyên liệu: cật heo 1 cặp, hoàng kỳ 50g, đương quy 30g.

Chế biến: cật heo lạng bỏ ống nước tiểu, rửa sạch, cắt lát, hoàng kỳ cùng đương quy sắc lấy nước, lấy nước thuốc xào với cật heo.

Cách dùng: dùng làm món phụ.

Công hiệu: mạnh gân cốt, loại bỏ mệt mỏi.

LY.DS. BÀNG CẨM - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 02/04/2026

    Ăn tỏi và mật ong có lợi gì cho sức khỏe?

    Tỏi và mật ong là hai thực phẩm quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày của người Việt. Ngoài giá trị dinh dưỡng, chúng còn được nghiên cứu về một số tác dụng sinh học có lợi cho sức khỏe khi sử dụng hợp lý.

  • 02/04/2026

    Lợi ích của thiền định: Nâng cao sức khỏe thể chất và tinh thần

    Thiền định không chỉ bắt nguồn từ truyền thống tâm linh mà còn được khoa học chứng minh mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe thể chất và tinh thần trong cuộc sống hiện đại. Thực hành thiền giúp giảm stress hàng ngày, hỗ trợ điều trị bệnh lý mãn tính, và tạo sự cân bằng nội tại bền vững. Chỉ vài phút thiền mỗi ngày có thể tạo ra những thay đổi sinh học tích cực, như giảm hormone căng thẳng cortisol và cải thiện chức năng hệ miễn dịch. Bài viết này nhằm tổng hợp các bằng chứng khoa học về lợi ích của thiền và cung cấp hướng dẫn thực hành đơn giản cho người mới bắt đầu.

  • 02/04/2026

    Những nguy hại ít người biết trong trào lưu kiêng sữa, bỏ ngũ cốc

    Thời gian gần đây, trào lưu “ăn chống viêm”, “thải độc” hay “tăng miễn dịch cấp tốc” với những lời khuyên “bỏ sữa ngay để trị mụn”, “gluten (ngũ cốc) là thủ phạm gây viêm não” trở nên phổ biến trên mạng xã hội.

  • 02/04/2026

    6 thói quen thầm lặng có thể đang hủy hoại sức khỏe của bạn

    Việc có những ngày sinh hoạt đều đặn có thể giúp bạn cảm thấy ổn định hơn khi cuộc sống trở nên căng thẳng. Nhưng một số thói quen nhỏ, thường bị bỏ qua, lại có thể gây hại cho sức khỏe của bạn, dẫn đến căng thẳng về thể chất hoặc tinh thần theo thời gian.

  • 01/04/2026

    Chế độ dinh dưỡng cho học sinh mùa thi

    Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 tại Hà Nội sẽ diễn ra vào ngày 30 và 31-5-2026. Trong cuộc đua nước rút đầy áp lực, bên cạnh việc ôn luyện kiến thức, chế độ dinh dưỡng đóng vai trò quyết định đến phong độ của thí sinh. Chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo, bổ sung dưỡng chất đúng cách để đảm bảo sức khỏe, trí não hoạt động bền bỉ trong giai đoạn cao điểm.

  • 01/04/2026

    2 loại ngũ cốc ngon nhất nên ăn để giảm cân

    Muốn giảm cân, nhiều người thường cắt giảm tinh bột nhưng cơ thể cần đủ tinh bột để hoạt động. Vì vậy nên chọn đúng loại tinh bột và ăn đúng cách giúp giảm cân mà không cần phải nhịn đói khổ sở.

  • 01/04/2026

    Trẻ em trên 6 tuổi có cần tiêm vaccine nữa không?

    Nhiều người lầm tưởng rằng hệ miễn dịch của trẻ sau 6 tuổi đã trưởng thành và đủ sức chống chọi với thế giới. Tuy nhiên, thực tế khoa học lại cho thấy điều ngược lại: Đây là giai đoạn chuyển tiếp quan trọng cần được củng cố miễn dịch.

  • 31/03/2026

    Chạy bộ bao lâu thì mỡ bụng bắt đầu giảm?

    Chạy bộ giúp tiêu hao năng lượng hiệu quả và cải thiện sức khỏe tim mạch nhưng mỡ bụng không thể giảm ngay sau vài buổi tập. Thời điểm cơ thể bắt đầu huy động mỡ phụ thuộc vào cường độ vận động, thời gian duy trì, chế độ dinh dưỡng và khả năng thích nghi chuyển hóa của từng người.

Xem thêm