Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Dị ứng hải sản

Dị ứng hải sản – hay chính xác hơn là dị ứng với các động vật có vỏ là phản ứng bất thường của hệ thống miễn dịch cơ thể với protein ở một số loài động vật biển. Các loài động vật biển trong danh sách này bao gồm động vật giáp xác và nhuyễn thể, chẳng hạn như tôm, cua, mực, hàu, sò và những loài khác.

Một số người bị dị ứng với tất cả các sản phẩm từ động vật có vỏ, nhưng cũng có những người khác chỉ phản ứng với một số loại nhất định. Các phản ứng gây ra các triệu chứng từ nhẹ - chẳng hạn như nổi mề đay hoặc nghẹt mũi - đến nặng và thậm chí là đe dọa tính mạng.

Triệu chứng

Triệu chứng dị ứng động vật có vỏ thường xuất hiện và tiến triển trong vòng vài phút đến một vài giờ sau khi ăn các thực phẩm từ nhóm động vật này. Chúng có thể bao gồm:

  • Nổi mề đay, ngứa hoặc chàm (viêm da dị ứng)
  • Sưng môi, mặt, lưỡi và cổ họng hoặc các bộ phận khác của cơ thể
  • Thở khò khè, nghẹt mũi hoặc khó thở
  • Đau bụng, tiêu chảy, buồn nôn hoặc nôn
  • Chóng mặt, choáng váng hoặc ngất xỉu

Dị ứng có thể gây ra một số phản ứng nghiêm trọng, đe dọa tính mạng được gọi là sốc phản vệ. Phản ứng phản vệ của cơ thể dù với bất cứ nguyên nhân nào cũng đều là trường hợp cấp cứu y tế khẩn cấp, cần được điều trị ngay lập tức bằng adrenaline.

Một số dấu hiệu của sốc phản vệ bao gồm:

  • Cổ họng bị sưng hoặc như có khối u trong cổ họng (co thắt đường thở) khiến khó thở
  • Sốc, tụt huyết áp nghiêm trọng
  • Chóng mặt, choáng váng hoặc mất ý thức

Nguyên nhân

Tất cả các trường hợp dị ứng thực phẩm đều có nguyên nhân do hệ thống miễn dịch của cơ thể phản ứng quá mức đối với tác nhân. Trong dị ứng động vật có vỏ, hệ thống miễn dịch xác định nhầm một loại protein nhất định trong các loại động vật này và coi chúng là có hại đối với cơ thể, dẫn đến kích hoạt sản xuất kháng thể chống đối lại với protein của động vật đó (chất gây dị ứng). Tại lần tiếp theo khi bạn tiếp xúc với chất gây dị ứng, hệ thống miễn dịch của bạn sẽ giải phóng histamine và các chất khác gây ra các triệu chứng dị ứng của cơ thể.

Các loại động vật có vỏ

Có rất nhiều loại động vật có vỏ, và mỗi loại lại chứa các protein khác nhau:

  • Các loài giáp xác bao gồm cua, tôm hùm, tôm hùm đất, tôm tít hay tôm thương phẩm cỡ lớn
  • Các loài nhuyễn thể bao gồm mực, ốc, trai, hàu hay sò
Một số người chỉ dị ứng với một loại động vật có vỏ nhất định, và họ vẫn có thể ăn thịt từ những loại khác. Nhưng cũng có những người bị dị ứng với toàn bộ và họ nên tránh tất cả các loại động vật có vỏ.

Các yếu tố nguy cơ

Đối với dị ứng động vật có vỏ, bạn sẽ càng có nhiều nguy cơ bị dị ứng nếu tiền sử gia đình có bất kỳ tình trạng dị ứng nào tương tự. Mặc dù tình trạng dị ứng này có thể gặp ở mọi lứa tuổi, song nó phổ biến hơn ở người trưởng thành. Ở người trưởng thành, dị ứng động vật có vỏ lại phổ biến hơn ở nhóm phụ nữ nếu so với nam giới. Ở trẻ em, dị ứng động vật có vỏ phổ biến ở trẻ nam hơn so với trẻ nữ.

Các biến chứng gặp phải

Trong một số trường hợp nghiêm trọng, dị ứng động vật có vỏ có thể dẫn đến biến chứng sốc phản vệ - một phản ứng dị ứng nguy hiểm - có biểu hiện là cổ họng bị sưng (do co thắt đường thở), mạch nhanh, biểu hiện sốc và chóng mặt hoặc choáng váng. Sốc phản vệ có thể nguy hiểm đến tính mạng.

Khi bị dị ứng động vật có vỏ, nguy cơ bị sốc phản vệ sẽ tăng lên nếu:

  • Có tiền sử bị hen suyễn
  • Có phản ứng dị ứng với một lượng rất nhỏ động vật có vỏ (trạng thái cực kỳ nhạy cảm)
  • Bạn có tiền sử sốc phản vệ do thực phẩm

Dự phòng tình trạng dị ứng động vật có vỏ

Nếu bạn bị dị ứng động vật có vỏ, cách duy nhất để tránh phản ứng dị ứng là tránh ăn tất cả chúng cũng như các sản phẩm làm từ chúng. Ngay cả một lượng nhỏ cũng có thể gây ra phản ứng nghiêm trọng ở một số người nhạy cảm đặc biệt.

Bạn nên thận trọng khi đi ăn ở bên ngoài. Nếu quá nhạy cảm, khi dùng bữa tại các nhà hàng, hãy luôn kiểm tra để đảm bảo rằng chảo, dầu ăn hoặc dụng cụ dùng cho động vật có vỏ không được sử dụng để chế biến các loại thực phẩm khác, tạo ra sự lây nhiễm chéo. Thậm chí, bạn nên tránh ăn ở các nhà hàng hải sản.

Động vật có vỏ hiếm khi là một thành phần ẩn chứa bên trong các món ăn hay thực phẩm đã chế biến, nhưng nó có thể có trong một số món ăn như cá kho hoặc hương liệu hải sản mà bạn đôi khi không để ý. Đối với một số người, cần giữ khoảng cách như tránh hoàn toàn những nơi chế biến hoặc buôn bán động vật có vỏ. Những người này có thể gặp phản ứng kể cả sau khi chạm vào hoặc hít phải hơi nước từ hoạt động liên quan đến động vật có vỏ.

Tổng kết

Nếu bạn gặp phải tình trạng dị ứng với hải sản – cụ thể hơn là dị ứng với động vật có vỏ, hãy gặp bác sĩ để được hỗ trợ chi tiết. Tình trạng dị ứng vói động vật có vỏ có thể nghiêm trọng với một số người, và cần lưu ý đặc biệt để tránh khỏi các biến chứng nguy hiểm có thể gặp phải.

Tham khảo thêm thông tin tại: Dị ứng sữa bò ở trẻ em – tình trạng đáng lo ngại

 

Bình luận
Tin mới
  • 11/03/2026

    Tăng cường miễn dịch như thế nào cho đúng cách?

    Tăng cường miễn dịch đúng cách là một lộ trình dài hạn dựa trên việc giảm thiểu stress oxy hóa và duy trì hoạt động ổn định của các tế bào lympho. Các nghiên cứu về dược liệu học gần đây đã chỉ ra rằng, các hợp chất sinh học có trong thảo mộc truyền thống như Kim ngân hoa, Cúc hoa hay Cam thảo không chỉ có khả năng trung hòa gốc tự do mà còn hỗ trợ điều hòa các chất trung gian gây viêm.

  • 11/03/2026

    4 nguồn thực phẩm bù đắp lượng vitamin D bị thiếu hụt trong mùa đông

    Dù cơ thể có thể tự sản sinh vitamin D từ ánh nắng mặt trời nhưng thực phẩm cũng là một nguồn cung cấp vitamin D quan trọng giúp bù đắp sự thiếu hụt vitamin D trong những tháng thiếu nắng mùa đông.

  • 11/03/2026

    Đau thần kinh tọa vào mùa đông

    Khi trời trở lạnh, việc đau thần kinh tọa sẽ trở nên vô cùng đau đớn, đôi lúc còn có chuyển biến xấu. Thời tiết lạnh có thể làm các cơ cột sống của bạn co cứng lại, và cơn đau của bạn có thể trầm trọng hơn do áp suất khí quyển và căng thẳng thể chất. May mắn thay, có những bước bạn có thể thực hiện để giúp giảm đau thần kinh tọa.

  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

  • 09/03/2026

    7 biện pháp phòng bệnh hô hấp hiệu quả mùa nồm ẩm

    Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.

Xem thêm