Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Dấu hiệu nhận biết sốt phát ban và sốt xuất huyết

Sốt là một triệu chứng rất thường gặp ở trẻ em. Sốt có thể do nhiều nguyên nhân gây ra, song cho dù là nguyên nhân gì thì sốt cũng ảnh hưởng đến sức khỏe và những nguy cơ khó lường cho trẻ.

Sốt là một triệu chứng rất thường gặp ở trẻ em. Sốt có thể do nhiều nguyên nhân gây ra, song cho dù là nguyên nhân gì thì sốt cũng ảnh hưởng đến sức khỏe và những nguy cơ khó lường cho trẻ. Bài viết này cung cấp kiến thức cho mọi người phân biệt sốt phát ban và sốt xuất huyết để đưa trẻ đi khám kịp thời.

Sốt phát ban (SPB)

SPB thường gặp ở trẻ em, trong độ tuổi từ 6 - 36 tháng. Trẻ có thể sốt nhẹ (37,5  - 38oC) hoặc sốt cao (39 - 40oC) tùy vào thể trạng của trẻ và nguyên nhân gây bệnh.

Giai đoạn này trẻ có sức đề kháng kém vì lượng kháng thể tự nhiên của mẹ truyền cho con giảm đi trong khi hệ miễn dịch của trẻ chưa hoàn thiện. Bên cạnh đó, SPB là bệnh rất dễ lây nhiễm (trong môi trường tập thể nhà trẻ, trường học, trường mẫu giáo...) chủ yếu qua đường hô hấp chiếm đa số bao gồm virut sởi, Rubella, Adeno virut, Echo virut, nhóm Enterovirus... khi người bệnh ho, hắt hơi, sổ mũi... Sốt phát ban do virut sởi và virut gây bệnh Rubella là hai nguyên nhân thường gặp. Bệnh sởi còn gọi là ban đỏ, bệnh Rubella gọi là ban đào.

Theo dõi thân nhiệt và các dấu hiệu bất thường khi trẻ bị sốt.

Bệnh sởi (ban đỏ): Trẻ sốt, khi dấu hiệu sốt giảm sẽ xuất hiện dấu hiệu phát ban, lúc đầu ở sau tai sau đó lan ra mặt, rồi lan dần xuống ngực bụng và ra toàn thân. Khi ban sởi biến mất cũng mất dần theo thứ tự đã nổi trên da, đặc điểm ban sởi là ban dạng sẩn (ban gồ lên mặt da), khi bay sẽ để lại những vết thâm trên da. Ngoài ra, một số triệu chứng kèm theo như: mắt đỏ, sổ mũi, ho. Virut sởi có thể gây nhiều biến chứng nguy hiểm cho trẻ nhất là biến chứng viêm phổi và viêm não do virut.

Bệnh Rubella (ban đào): Phát ban lúc đầu ở mặt sau đó lan xuống dưới chân, thời gian phát ban thường kéo dài khoảng 3 ngày. Ban do Rubella thường dày hơn và có màu nhạt hơn ban sởi, có thể kèm theo tình trạng sưng hạch sau tai, hạch cổ và dưới chẩm, bệnh nhân có thể bị đau khớp. Virut gây bệnh Rubella khá lành tính đối với trẻ nhưng lại rất nguy hiểm cho phụ nữ mang thai.

Tuy nhiên, hầu hết nguyên nhân gây sốt phát ban cho trẻ là những virut lành tính, nếu được điều trị và chăm sóc đúng cách, bệnh có thể dứt sau 5-7 ngày. Các bậc cha mẹ cần cho trẻ đến bệnh viện ngay khi trẻ có một trong những triệu chứng như: trẻ bị sốt cao không hạ sau khi đã phát ban; Thay đổi tri giác: lừ đừ, ngủ li bì, hôn mê; Trẻ bị co giật; Trẻ thở mệt, thở nhanh, khó thở.

Sốt xuất huyết (SXH)

SXH là bệnh do virut gây ra, biểu hiện chính là: sốt và xuất huyết. Điểm khác biệt của sốt SXH với chứng sốt của bệnh khác là: trẻ sốt cao đột ngột (trước đó trẻ hoàn toàn bình thường); nhiệt độ lên tới 39-400C hoặc cao hơn, sờ vào trán trẻ thấy nóng ran; sốt liên tục, liên miên ngày đêm không lúc nào ngưng, có cho trẻ dùng thuốc hạ sốt thì nhiệt độ cũng chỉ giảm một lát lại tăng lên, kèm theo các biểu hiện mệt mỏi, chân tay lạnh, ho khan, táo bón hoặc tiêu chảy, xuất huyết dưới da.

Triệu chứng xuất huyết dưới da thường xảy ra sau khi bắt đầu sốt một vài ngày và rất đa dạng như xuất huyết ở cẳng tay, cẳng chân, nách ngực, thắt lưng. Những chấm xuất huyết đỏ dưới da, không biến mất khi ấn vào (đây cũng chính là điểm để phân biệt với trường hợp nốt đỏ do phát ban khi ấn vào sẽ biến mất)...; xuất huyết niêm mạc như chảy máu mũi (chảy máu cam), chảy máu răng, đại tiện ra máu; ở em gái tuổi dậy thì có thể xuất huyết âm đạo (kinh nguyệt trước kỳ).

Muỗi truyền bệnh sốt xuất huyết gây nguy hiểm cho trẻ em.

Điều cần chú ý là mọi người chưa có miễn dịch đặc hiệu đều có thể mắc bệnh.Trẻ em dễ bị mắc bệnh hơn người lớn. Có tới 4 týp virut khác nhau gây SXH, do vậy khi mắc SXH rồi người bệnh vẫn có thể bị mắc bệnh lần sau, thậm chí lần sau mắc còn nặng hơn lần trước.

Nghĩ ngay đến SXH khi trẻ xuất hiện các triệu chứng kể trên.Khi trẻ bị SXH cần đưa trẻ đến bệnh viện khám, xét nghiệm và điều trị kịp thời chứ không tùy tiện sử dụng thuốc hạ sốt vì như thế sẽ gây xuất huyết nghiêm trọng và ảnh hưởng đến tính mạng của trẻ.

ThS. Lê Thị Hương - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 25/07/2024

    8 câu hỏi về sức khỏe thường gặp ở phụ nữ trên 40 tuổi

    Theo TS.BS Alexa Fiffick, làm việc tại Concierge Medicine of Westlake ở Cleveland (Mỹ), phụ nữ trên 40 tuổi thường phải đối diện với nhiều thách thức mới về sức khỏe. Hỏi bác sĩ những câu hỏi đúng trọng tâm có thể giúp họ chủ động chăm sóc sức khỏe của mình

  • 25/07/2024

    Thử thách cho hệ tim mạch vào mùa hè: Ai dễ tổn thương và bí quyết phòng tránh đột quỵ

    Mùa hè nắng nóng gay gắt kéo dài cùng với thay đổi thời tiết đột ngột chính là mối đe dọa tiềm ẩn cho sức khỏe tim mạch. Vậy ai là những người dễ bị tổn thương nhất và chúng ta có thể làm gì để bảo vệ bản thân?

  • 25/07/2024

    Càng cảm thấy cô đơn, càng thèm ăn đồ ngọt!

    Sự cô đơn không chỉ là vấn đề xoay quanh tâm trạng. Một nghiên cứu mới dựa trên kết quả chụp cộng hưởng từ (MRI) cho thấy những người cảm thấy cô đơn hay bị cô lập xã hội có thể có cảm giác thèm đồ ngọt mãnh liệt hơn.

  • 25/07/2024

    Biện pháp khắc phục chứng khô mắt đơn giản tại nhà

    Chứng khô mắt là một tình trạng mà các tuyến lệ không sản xuất đủ nước mắt hoặc nước mắt bị bốc hơi quá nhanh, dẫn đến mắt bị khô và kém ẩm ướt. Mặc dù một số người mắc hội chứng khô mắt cần điều trị theo toa, nhưng có nhiều phương pháp có thể tự làm tại nhà để làm dịu tình trạng này.

  • 25/07/2024

    Những thực phẩm, đồ uống đẩy nhanh tốc độ lão hóa

    Chế độ ăn uống không chỉ ảnh hưởng tới cân nặng, sức khỏe tinh thần mà còn tác động tới tốc độ lão hóa. Thói quen sử dụng quá nhiều thực phẩm, đồ uống sau đây có thể làm bạn nhanh già trước tuổi.

  • 24/07/2024

    6 loại rau củ giúp giảm viêm nhiễm và làm chậm lão hóa

    Các nhà khoa học cho rằng, tình trạng viêm mạn tính liên quan chặt chẽ đến quá trình lão hóa. Vì vậy, chống viêm cũng có nghĩa là giúp làm chậm quá trình lão hóa. Ngăn ngừa tình trạng viêm mạn tính bao gồm việc ăn uống lành mạnh và tránh lối sống ít vận động.

  • 24/07/2024

    Tìm hiểu về bệnh bạch hầu

    Bệnh bạch hầu là bệnh nhiễm khuẩn cấp tính có giả mạc ở tuyến hạnh nhân, hầu họng, thanh quản, mũi. Bệnh có thể xuất hiện ở da, các màng niêm mạc khác như kết mạc mắt hoặc bộ phận sinh dục. Mặc dù tỷ lệ mắc hiện nay đã giảm đáng kể song những người mắc bệnh có nguy cơ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và thậm chí gây chết người.

  • 24/07/2024

    9 lời khuyên vàng khi chăm sóc da cho bé

    Trẻ nhỏ có làn da rất mềm mại và mỏng manh. Vì vậy, các bé có thể gặp phải nhiều vấn đề và bệnh lý về da. Cùng tham khảo một vài gợi ý cũng như lời khuyên hữu ích dưới đây để chăm sóc và bảo vệ làn da nhạy cảm của em bé nhà bạn.

Xem thêm