Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Đau đầu và suy giảm hoocmôn testosteron

Bất cứ ai từng bị đau nửa đầu đều hiểu được sự đau đớn và suy nhược mình phải trải qua như thế nào. Một trong số các nguyên nhân có thể là do hoocmôn.

Một mối quan hệ rất rõ ràng giữa hoocmôn và đau đầu đã được khẳng định, đặc biệt là ở phụ nữ. Biến động của hoocmôn estrogen và progesteron ở nữ giới có thể gây ra chứng đau nửa đầu vào thời điểm quanh chu kỳ kinh nguyệt. Tăng hoocmôn nữ giới trong quá trình mang thai có thể làm giảm các triệu chứng đau nửa đầu. Thêm vào đó, rất nhiều phụ nữ sẽ thấy những triệu chứng sẽ biến mất hoàn toàn khi họ bước vào tuổi mãn kinh.

Ở nam giới, mối quan hệ giữa hoocmôn và đau nửa đầu chưa được xác định rõ ràng. Một vài nghiên cứu thử nghiệm cho thấy một số bằng chứng rằng suy giảm hoocmôn sinh dục nam testosteron có thể gây ra đau đầu.

Testosteron và đau đầu

Hoocmôn là những chất hóa học điều chỉnh rất nhiều chức năng của cơ thể. Một số loại hoocmôn sẽ xác định mức độ phát triển và trưởng thành về mặt sinh dục. Những loại hoocmôn này cũng có thể xác định mức độ tiêu hóa thức ăn và mức độ dùng thức ăn làm năng lượng.

Testosteron được coi là một hoocmôn nam giới, mặc dù phụ nữ cũng có thể sản xuất ra một lượng rất nhỏ loại hoocmôn này. Trong quá trình dậy thì, testosteron sẽ biến một cậu bé thành một người đàn ông. Testosteron đem đến các sự thay đổi của nam giới như giọng trầm hơn, phát triển cơ bắp và phát triển lông trên cơ thể. Ở phụ nữ, testosteron cũng rất quan trọng. Nó có thể chuyển hóa thành estrogen và giúp duy trì sự khỏe mạnh của âm đạo vào các mô khác.

Estrogen được cho rằng cũng tham gia trong việc kiểm soát chất hóa học trong não, ảnh hưởng đến cảm giác đau. Suy giảm estrogen có thể dẫn đến đau nửa đầu ở một vài phụ nữ. Với phụ nữ, giảm testosteron cũng đóng một vai trò quan trọng trong việc hình thành các cơn đau đầu.

Sử dụng testosteron để điều trị đau đầu

Nếu testosteron có thể là nguyên nhân của đau nửa đầu thì việc dùng loại hoocmôn này có thể làm giảm đau không? Nghiên cứu về liệu pháp testosteron để điều trị đau nửa đầu còn rất hạn chế, nhưng một số bằng chứng sớm đã gợi ý rằng việc này có thể giúp ích. Một nghiên cứu năm 2012 xem xét các ảnh hưởng của testosteron lên các cơn đau đầu. Nghiên cứu thử nghiệm trên một nhóm nhỏ bệnh nhân cho thấy tiêm testosteron dưới da có thể cải thiện chứng đau nửa đầu ở cả phụ nữ trước và sau mãn kinh.

Một nghiên cứu nhỏ khác công bố trên tạp chí Headache xem xét mối quan hệ giữa testosteron và đau đầu. Nghiên cứu này chỉ ra rằng, ở cả nam giới và phụ nữ bị đau đầu từng chùm hoặc từng cụm đều có lượng testosteron rất thấp. Liệu pháp thay thế testosteron ở nam giới và phối hợp testosteron và estrogen ở phụ nữ có thể làm giảm đau đầu tạm thời ở đa số những người tham gia nghiên cứu. Khoảng một nửa trong số đó giảm chứng đau đầu hoàn toàn.

Cả hai nghiên cứu đều có ý nghĩa như một sự chứng minh cho các giả thuyết và cần phải được nghiên cứu thêm. Kết quả của 2 nghiên cứu này cần được thiết lập với những thử nghiệm rộng rãi hơn.

Testosteron có thể cải thiện chứng đau nửa đầu bằng cách:
  • Ngừng việc ức chế vỏ não lan rộng (cortical spreading depression – CSD). CSD là một sự gián đoạn của dòng điện lan truyền trong vỏ não và được cho là nguyên nhân gây ra đau nửa đầu.
  • Tăng lượng hoocmôn serotonin. Giảm lượng hoocmôn này trong não có thể gây ra đau nửa đầu.
  • Nới rộng các mạch máu trong não để tăng lưu lượng máu đến não.
  • Giảm tình trạng viêm, sưng trong não.

Nguy cơ

Liệu pháp điều trị thay thế testosteron vẫn chưa được chứng minh là có thể điều trị đau nửa đầu và không được khuyến nghị dùng để điều trị. Testosteron cũng có thể gây ra rất nhiều tác dụng không mong muốn ở cả nam giới và nữ giới

Ở nam giới có thể bao gồm:

  • Hình thành cục máu đông ở tĩnh mạch
  • Phì đại tuyến vú
  • Giảm sản xuất tinh trùng
  • Da nhờn và có mụn
  • Phát triển tuyến tiền liệt
  • Chứng ngưng thở khi ngủ
  • Tinh hoàn nhỏ

Cục quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) đang nghiên cứu các khẳng định rằng nam giới điều trị testosteron làm tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch, đột quỵ và tử vong.

Các tác dụng không mong muốn ở nữ giới bao gồm:

  • Giọng trầm hơn
  • Mọc lông trên mặt và cơ thể
  • Rụng tóc từng mảng như nam giới
  • Da nhờn và có mụn

Những người bị đau nửa đầu có thể có rất nhiều các phương pháp điều trị khác đã được chứng minh là hiệu quả trong việc giảm đau, bao gồm:

  • Thuốc chống viêm không steroid
  • Thuốc nhóm triptan
  • Thuốc tăng huyết áp như thuốc chẹn beta và chẹn kênh canxi
  • Thuốc chống trầm cảm

Trước khi cân nhắc đến các thử nghiệm điều trị như liệu pháp testosteron, hãy trao đổi với bác sỹ về các cách điều trị đau nửa đầu khác và các lợi ích đã được chứng minh của những phương pháp này. Bạn có thể sẽ phải thử một vài phương pháp trước khi tìm ra phương pháp điều trị thích hợp cho mình.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Khi nào cần xét nghiệm testosteron?

Bình luận
Tin mới
  • 04/04/2026

    5 thức uống giàu chất điện giải giúp bù nước hiệu quả

    Chất điện giải (như natri, kali, magiê...) giữ vai trò then chốt trong cân bằng nước và chức năng cơ thể. Dùng các thức uống giàu chất điện giải phù hợp giúp ngăn ngừa mất nước, hỗ trợ hoạt động thể chất và duy trì sức khỏe trong điều kiện nắng nóng, vận động mạnh…

  • 04/04/2026

    Vì sao bạn nên tránh 10 loại thực phẩm này trước khi đi ngủ

    Ăn những thực phẩm không tốt trước khi đi ngủ, như pizza hoặc kem, có thể gây rối loạn giấc ngủ và dẫn đến chứng khó tiêu hoặc tăng cân vào ban đêm. Biết được những loại thực phẩm nào nên tránh sẽ giúp bạn có giấc ngủ ngon và sức khỏe tốt hơn.

  • 03/04/2026

    Hợp tác cùng Công ty Cổ phần Dược phẩm Pharvina

    Viện Y học ứng dụng Việt Nam thực hiện nghiên cứu và viết các bài báo khoa học giới thiệu sản phẩm do Công ty CP Dược phẩm Pharvina cung cấp.

  • 03/04/2026

    Dùng quả quất thế nào để phát huy lợi ích đối với cơ thể?

    Trong y học cổ truyền, quả quất (kim quất) có vị chua ngọt, tính ấm, quy kinh phế và tỳ, thường được dùng để hành khí, hóa đờm, giảm ho và hỗ trợ tiêu hóa, tăng sức đề kháng khi dùng đúng cách.

  • 03/04/2026

    Mất điều hòa vận động

    Chứng mất điều hòa vận động có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến các hoạt động hàng ngày của người mắc bệnh. Vậy tình trạng này là gì, nguyên nhân gây ra bệnh và biện pháp điều trị như thế nào? Cùng tìm hiểu qua bài viết sau đây!

  • 02/04/2026

    Ăn tỏi và mật ong có lợi gì cho sức khỏe?

    Tỏi và mật ong là hai thực phẩm quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày của người Việt. Ngoài giá trị dinh dưỡng, chúng còn được nghiên cứu về một số tác dụng sinh học có lợi cho sức khỏe khi sử dụng hợp lý.

  • 02/04/2026

    Lợi ích của thiền định: Nâng cao sức khỏe thể chất và tinh thần

    Thiền định không chỉ bắt nguồn từ truyền thống tâm linh mà còn được khoa học chứng minh mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe thể chất và tinh thần trong cuộc sống hiện đại. Thực hành thiền giúp giảm stress hàng ngày, hỗ trợ điều trị bệnh lý mãn tính, và tạo sự cân bằng nội tại bền vững. Chỉ vài phút thiền mỗi ngày có thể tạo ra những thay đổi sinh học tích cực, như giảm hormone căng thẳng cortisol và cải thiện chức năng hệ miễn dịch. Bài viết này nhằm tổng hợp các bằng chứng khoa học về lợi ích của thiền và cung cấp hướng dẫn thực hành đơn giản cho người mới bắt đầu.

  • 02/04/2026

    Những nguy hại ít người biết trong trào lưu kiêng sữa, bỏ ngũ cốc

    Thời gian gần đây, trào lưu “ăn chống viêm”, “thải độc” hay “tăng miễn dịch cấp tốc” với những lời khuyên “bỏ sữa ngay để trị mụn”, “gluten (ngũ cốc) là thủ phạm gây viêm não” trở nên phổ biến trên mạng xã hội.

Xem thêm