Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Chết đuối khô và chết đuối thứ cấp

Phần lớn các bậc phụ huynh chỉ biết đến chết đuối dưới nước khi đi bơi hoặc chơi trò chơi dưới nước chứ không biết đến chết đuối khô hay còn gọi là chết đuối thứ cấp diễn ra trong vòng vài giờ sau khi trẻ gặp những tai nạn dưới nước như sặc nước, đuối nước, ngạt nước…

Tình trạng này xảy ra sau khi trẻ gặp những tai nạn khi bơi lội như đuối nước, sặc nước, ngạt nước hoặc đôi khi do nghịch ngợm để nước tràn vào miệng. Tình trạng này có thể xảy ra với cả người lớn, nhưng thường phổ biến ở trẻ em hơn bởi vì kích cỡ phổi của trẻ nhỏ hơn.

Với chết đuối khô hay chết đuối thứ cấp, nước không bao giờ vào được phổi nhưng hít thở trong nước làm dây thanh âm bị co thắt và đóng lại sau khi trẻ lên bờ, dẫn đến việc đóng lại đường thở của trẻ, và gây ra khó thở. Triệu chứng của chết đuối thứ cấp thường xuất hiện trong vòng từ 1 đến 24 giờ sau khi tại nạn dưới nước xảy ra.

Mặc dù tình trạng này thường rất hiếm, chỉ khoảng 1-2% trong số các ca tai nạn dưới nước nhưng hậu quả thường nặng nề và khó phát hiện.

Triệu chứng

Chết đuối khô - chết đuối thứ cấp có một số triệu chứng như sau:

  • Ho
  • Đau ngực
  • Khó thở
  • Cảm thấy cực kỳ mệt mỏi
  • Các triệu chứng nói trên xuất hiện sau khi trẻ tham gia các hoạt động dưới nước từ 1 đến 24 h

Trẻ có thể thay đổi hành vi như dễ bị kích thích hoặc giảm mức năng lượng hoạt động do não bộ bị thiếu ô xi.

Cần phải làm gì?

Nếu trẻ có những dấu hiệu trên sau khi đi bơi hoặc chơi trò chơi dưới nước hoặc trẻ có tiếp xúc với nước trong khoảng 1 vài giờ đến 1 ngày trước đó, bạn cần ngay lập tức làm những việc sau đây:

  • Gọi cấp cứu ngay lập tức, mặc dù các dấu hiệu có thể xuất hiện ban đầu ở mức độ nhẹ nhưng diễn biến rất nhanh, do vậy cần phải được kiểm tra phát hiện sớm các triệu chứng đó để tình trạng không nặng thêm. Việc của bạn là phải trông chừng TUYỆT ĐỐI con bạn trong vòng 24 giờ sau khi con bạn bị bất cứ vấn đề gì ở dưới nước. Khi thấy các biểu hiện nguy hiểm, đừng chần chừ mà hãy gọi cấp cứu.
  • Nếu không gọi được cấp cứu, hãy đưa con bạn đến phòng cấp cứu (chứ không phải khoa nhi) khi các triệu chứng ngày càng tồi tệ hơn. Các bác sỹ sẽ chụp X- quang tim phổi, truyền tĩnh mạch và theo dõi liên tục. Bởi không có thuốc chữa bệnh chết đuối khô hoặc chết đuối thức cấp nên con bạn cần được điều trị tích cực tại bệnh viện. Điều đó có nghĩa là đứa trẻ phải được kiểm tra liên tục để đảm bảo thông thoáng đường thở và theo dõi mức ô xi. Nếu trẻ bị khó thở tăng lên thì sẽ buộc phải đặt ống thở và các kỹ thuật cấp cứu cần thiết.
Phòng ngừa

Để tránh mắc tình trạng trên, điều quan trong nhất là các bậc phụ huynh phải giữ an toàn khi trẻ đi bơi. Còn nếu như mắc phải tai nạn nào dó dưới nước thì bạn cần phải sơ cứu đúng cách và  theo dõi tình hình của trẻ trong vòng 24 giờ sau đó và kịp thời đưa trẻ đến đúng nơi để cấp cứu.

Một số tip giúp bảo vệ con bạn khi đi bơi:

  • Luôn để trẻ ở trong tầm mắt của bạn khi trẻ ở dưới nước hoặc chơi gần khu vực sông, suối, hồ bơi
  • Chỉ để trẻ bơi ở hồ bơi khi có nhân viên cứu hộ
  • Không bao giờ để trẻ bơi một mình
     
  • Hãy tham gia một khóa học về an toàn dưới nước, thậm chí có cả những khóa học dành cho các ông bố bà mẹ có con từ 6 tháng cho tới 3 tuổi.
  • Nếu nhà bạn có bể bơi hãy đảm bảo là nó có đủ thiết bị để bảo hộ.

Với trẻ vị thành niên những tai nạn dưới nước xảy ra do liên quan đến việc dùng chất kích thích hoặc uống rượu, vì vậy hãy nói với con bạn về các nguy hiểm khi dùng hai thứ trên. Và quan trọng nhất là đừng lơi là việc bảo hộ khi nước không quá sâu. Chết đuối có thể xảy ra trong bất kỳ mực nước nào như trong bồn tắm, bồn cầu,ao hồ hoặc những bể bơi plastic nhỏ.

Thông tin thêm tham khảo tại bài viết: Sơ cứu đúng cách khi trẻ bị đuối nước

Bs.Đào Ngọc - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Webmd
Bình luận
Tin mới
  • 28/05/2026

    5 nhóm thực phẩm quan trọng trong chế độ dinh dưỡng sau tuổi 50

    Sau tuổi 50, hệ tiêu hóa và khả năng hấp thụ không còn tốt như thời trẻ. Trong giai đoạn này, chế độ dinh dưỡng sau tuổi 50 đóng vai trò là ‘liều thuốc’ tự nhiên giúp sửa chữa cơ thể và nâng cao chất lượng cuộc sống.

  • 28/05/2026

    Bảo vệ da khỏi tác hại của ánh nắng mặt trời trong mùa hè

    Mùa hè đến mang theo những ngày nắng rực rỡ, nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ lớn cho làn da của bạn. Ánh nắng mặt trời, dù cần thiết để tổng hợp vitamin D và mang lại cảm giác ấm áp, lại chứa tia cực tím (UV) có khả năng gây tổn thương da nghiêm trọng nếu không được bảo vệ đúng cách.

  • 27/05/2026

    6 loại trái cây tốt cho thận

    Thận đảm nhiệm nhiều chức năng để duy trì sức khỏe như điều hòa lượng nước và loại bỏ chất thải. Nếu không chăm sóc thận đúng cách, chức năng thận có thể bị suy giảm. Tham khảo một số loại trái cây tốt cho thận.

  • 27/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe từ vỏ cam

    Có lẽ ít người biết rằng vỏ cam rất giàu một số chất dinh dưỡng, bao gồm chất xơ, vitamin C và các hợp chất thực vật như polyphenol rất có lợi cho sức khỏe.

  • 27/05/2026

    Ngủ đúng giờ: Bí mật đơn giản giúp giảm huyết áp hiệu quả

    Bạn có biết một thói quen đơn giản, dễ thực hiện vào mỗi đêm lại có thể là "chiến lược vàng" để quản lý huyết áp của mình không? Câu trả lời là: Đi ngủ đều đặn mỗi tối.

  • 26/05/2026

    3 nhóm người nên ăn hoặc uống nước dâu tằm

    Dâu tằm là loại quả dân dã nhưng giàu dinh dưỡng, đặc biệt là hàm lượng chất chống oxy hóa dồi dào có lợi cho sức khỏe, nhất là với một số nhóm người cụ thể.

  • 26/05/2026

    Chiều cao của người Việt: Không chỉ là câu chuyện bữa ăn

    Mặc dù chiều cao trung bình của người Việt đã cải thiện đáng kể song vẫn còn khá khiêm tốn so với thế giới. Hành trình nâng cao tầm vóc cho thế hệ trẻ đòi hỏi một chiến lược đồng bộ, dài hạn từ chính sách vĩ mô đến từng bữa ăn của mỗi gia đình.

  • 26/05/2026

    Cha mẹ cần làm gì nếu con chán ăn khi bị ốm?

    Tình trạng trẻ em từ chối thực phẩm trong giai đoạn mắc bệnh cấp tính, hay còn gọi là chán ăn bệnh lý (Pathological Anorexia), là một cơ chế tự vệ sinh học nhưng đồng thời cũng là một thách thức đối với quá trình điều trị.

Xem thêm