Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những hiểu lầm thường gặp về đuối nước

Mỗi năm, Việt Nam có khoảng 6400 người bị đuối nước, trong đó có hơn 50% là trẻ em và trẻ vị thành niên. Đuối nước là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu cho trẻ ở lứa tuổi 5-14 tuổi. Trung bình, mỗi ngày có khoảng 9 trẻ tử vong do đuối nước. Tuy nhiên, chúng ta hoàn toàn có thể giảm được tối thiểu nguy cơ đuối nước nếu hiểu rõ được việc đuối nước xảy ra như thế nào, đối tượng nào có nguy cơ cao hơn và vì sao đối tượng đó lại có nguy cơ cao.

Những hiểu lầm thường gặp về đuối nước

Dưới đây là những hiểu lầm phổ biến nhất về đuối nước:

Hiểu lầm: Những người bơi giỏi sẽ không bị đuối nước

Điều này không hoàn toàn đúng. Uống quá nhiều rượu, dùng thuốc, hoặc đánh giá quá cao khả năng bơi lội của mình cũng như đoán sai hướng dòng chảy có thể sẽ khiến bạn bị đuối nước, kể cả với những người lớn bơi rất giỏi. Theo CDC, rượu ảnh hưởng đến 70% số ca đuối nước ở trẻ vị thành niên và người trưởng thành. Uống rượu ảnh hưởng đến khả năng giữ thăng bằng, phối hợp cử động. Những ảnh hưởng của rượu với cơ thể sẽ còn lớn hơn nữa, khi được tiếp xúc với ánh nắng mặt trời và nhiệt độ cao trong những ngày mùa hè.

Hiểu lầm: Chết đuối trên cạn hay chết đuối thứ cấp là không có thật

Việc có người chết đuối sau khi đã lên bờ là hoàn toàn có thật, và tình huống đó được các chuyên gia gọi là “chết đuối trên cạn” hay “chết đuối thứ cấp”. Chết đuối trên cạn là khi nạn nhân đã hít vào một lượng nhỏ nước khi đang bơi và sau đó gặp phải các vấn đề về thở sau khi đã lên bờ. Chết đuối thứ cấp dùng để chỉ các vấn đề về thở sau khi ở dưới nước, do việc hình thành dịch ở bên trong phổi. Cả 2 tình huống này đều rất hiếm gặp, chỉ chiếm 1-2% số ca đuối nước. Tuy nhiên, việc ý thức được rằng các vấn đề về thở có thể xảy ra vài giờ sau khi lên bờ là rất quan trọng, để bạn có thể được chăm sóc y tế kịp thời.

Hiểu lầm: Những người sắp chết đuối thường sẽ la hét hoặc vùng vẫy

 

Không phải lúc nào cũng như vậy. Đuối nước được coi là kẻ giết người thầm lặng. Bạn thậm chí cso thể không nhận ra rằng mình đang có vấn đề, cho đến khi bạn chìm ở dưới nước, đặc biệt là với trẻ em. Trẻ em bị đuối nước không thể kêu to, hay gọi để tìm kiếm sự giúp đỡ từ xung quanh, vì tất cả nỗ lực của trẻ đã dùng để cố ngoi lên khỏi mặt nước. Chúng thậm chí còn không thể vùng vẫy, mà chỉ đơn thuần là chìm nghỉm dưới mặt nước. Người trưởng thành bơi kém hoặc không biết bơi cũng sẽ có cách hành động tương tự. Những người bơi tốt, khi bị đuối nước, sẽ có xu hướng vùng vẫy nhiều hơn, cố gắng quạt nước bằng cánh tay và có khả năng sẽ kêu to cho mọi người nghe thấy. Các tình trạng bệnh đi kèm ở người trưởng thành cũng đóng một vai trò nhất định trong các ca đuối nước. Ví dụ, nếu nạn nhân bị lên cơn đau tim hoặc tuần hoàn máu kém thì có thể dẫn đến tình trạng chuột rút khi đang ở dưới nước. Người trưởng thành có các vấn đề về tim mạch hay động kinh là những đối tượng thường chết đuối một cách thầm lặng nhất.

Hiểu lầm: Sốc điện thường là nguyên nhân gây đuối nước

Không phải lúc nào sốc điện cũng là nguyên nhân gây đuối nước, nhưng đó là một trong số nhiều nguyên nhân. Tình trạng này xảy ra khi một người bị đuối nước do sốc điện. Dòng điện thường là dòng điện xoay chiều cường độ thấp, như dòng điện từ các tàu thuyền hoặc các bến cảng gần đó. Dòng điện sẽ làm nạn nhân bị sốc, hoặc bị liệt do vậy, họ không thể cử động hoặc tự cứu bản thân mình được. Đuối nước do sốc điện thường xảy ra ở vùng nước ngọt hơn là vùng nước mặn, vì cơ thể người thường dẫn điện tốt hơn khi ở trong nước ngọt. Hướng dẫn an toàn trong những trường hợp như vậy là không bơi gần các bến cảng, tàu thuyền có nguồn điện xoay chiều, bơi cách xa những vị trí này ít nhất là 45m.

Hiểu lầm: Trẻ em thường đuối nước nhiều hơn người lớn

Trẻ em đúng là có nguy cơ bị đuối nước nhiều hơn người lớn, nhưng nhìn vào các con số thống kê thực tế thì người lớn lại bị đuối nước nhiều hơn. Nguyên nhân đơn thuần chỉ là do cấu trúc dân số: số lượng người lớn trong cộng đồng thường nhiều hơn số trẻ em. Theo thống kê của CDC, trong tổng số 3800 trường hợp đuối nước mỗi năm tại Mỹ, thì cứ 5 trường hợp đuối nước mới có 1 trường hợp là trẻ em dưới 14 tuổi. Trong số các trẻ em dưới 5 tuổi, đuối nước là nguyên nhân gây tử vong liên quan đến chấn thương đứng thứ 2, sau tai nạn giao thông.

Hiểu lầm: Đuối nước thường chết người

Đa số mọi người khi nghĩ đến đuối nước là chết người, hay chết đuối, nhưng các chuyên gia y tế lại không cho là như vậy. Tổ chức Y tế Thế giới định nghĩa, đuối nước là tình trạng khó thở do ở dưới nước. Và sau khi tình trạng này xảy ra, một số người có thể tử vong, và một số người khác thì không. Các con số thống kê về các trường hợp đuối nước nhưng không tử vong không nhiều, nhưng các chuyên gia cho rằng, số ca đuối nước nhưng không tử vong phải cao hơn gấp khoảng 4 lần số ca tử vong do đuối nước. Đuối nước không tử vong có thể dẫn đến tổn thương não bộ và các ảnh hưởng lâu dài khác, bao gồm các vấn đề về trí nhớ và mất khả năng học tập. Tổn thương não bộ có thể xảy ra rất nhanh, cho dù việc đuối nước có gây tử vong hay không. Sau khoảng 7 phút không có oxy, não sẽ có các tổn thương không thể hồi phục được và sau 15 phút không có oxy thì tình trạng chết não sẽ xảy ra hoặc các tổn thương không hồi phục nghiêm trọng hơn sẽ xảy ra với não. Yếu tố nguy hiểm nhất của đuối nước chính là thiếu oxy, và não lại là cơ quan rất nhạy cảm với tình trạng thiếu oxy.

Hiểu lầm: Phao bơi có thể bảo vệ trẻ nhỏ khỏi đuối nước nếu trẻ không bơi tốt hoặc không biết bơi

Không hề, chúng thậm chí còn rất nguy hiểm bởi khi có phao, thì trẻ sẽ nghĩ là chúng an toàn khi ở dưới nước và dẫn đến những hành vi nguy cơ cao. Điều này không có nghĩa là cha mẹ không nên sử dụng phao bơi cho trẻ, mà có nghĩa là, không nên coi phao bơi là một vật đảm bảo an toàn tuyệt đối cho trẻ. Trẻ có phao bơi, cũng giống như tất cả các trẻ khác, cần có sự theo dõi sát sao của người lớn khi ở dưới nước. Trẻ cũng có thể mặc áo phao, cha mẹ nên đảm bảo rằng, áo phao trẻ mặc vừa với cơ thể trẻ và đã được chứng nhận an toàn. Trẻ em thường có nguy cơ đuối nước ở những nơi đông người, vì tại những nơi này, thì việc ai chịu trách nhiệm theo dõi và trông nom trẻ thường không rõ ràng.

Hiểu lầm: Phụ nữ thường bị đuối nước nhiều hơn nam giới

Theo thống kê của CDC, 80% số ca đuối nước là nam giới. Nguyên nhân là do nam giới thường có nhiều hành vi nguy cơ cao và thường tự đánh giá quá cao khả năng bơi lội của mình, cũng như thường uống rượu nhiều hơn nữ giới.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những hiểu lầm thường gặp về đuối nước

Liên Hương Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo webMD
Bình luận
Tin mới
  • 29/06/2026

    Chìa khóa giúp cải thiện sức khỏe tim thần trong 5 phút

    Trong bối cảnh hiện đại, những thông điệp về chăm sóc sức khỏe tim thần thường gắn liền với những thay đổi mang tính hệ thống như: cai nghiện mạng xã hội hoàn toàn, thiết lập chế độ tập luyện khắc nghiệt hay thay đổi toàn bộ nhịp sinh học. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng chính áp lực từ tư duy "tất cả hoặc không có gì" này lại trở thành rào cản tâm lý, khiến chúng ta dễ cảm thấy quá tải.

  • 28/06/2026

    Liệu các biện pháp tự nhiên có thể cải thiện sức khỏe túi mật?

    Các biện pháp tự nhiên, như sử dụng magie và bồ công anh, có thể hỗ trợ sức khỏe túi mật, trong khi chế độ ăn uống cũng đóng vai trò quan trọng. Việc chú trọng bổ sung chất xơ và chất béo lành mạnh, đồng thời hạn chế tinh bột tinh chế và chất béo chuyển hóa là một cách tiếp cận chủ động để phòng ngừa bệnh túi mật.

  • 27/06/2026

    Cách bảo vệ hệ thần kinh cho người hâm mộ hay thức khuya xem bóng đá

    Mỗi mùa World Cup hay các giải bóng đá lớn khởi tranh luôn là ngày hội lớn đối với người hâm mộ môn thể thao vua. Tuy nhiên, do sự khác biệt về múi giờ quốc tế, phần lớn các trận đấu thường diễn ra vào khung giờ đêm muộn hoặc rạng sáng. Để thỏa mãn niềm đam mê, nhiều người sẵn sàng thiết lập chế độ "sinh hoạt ngược", liên tục thức đêm để đồng hành cùng quả bóng tròn.

  • 27/06/2026

    Tổ chức Hội đồng xét duyệt đề cương đề tài về tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân

    Trong khuôn khổ hoạt động tư vấn, phản biện và giám định xã hội năm 2027, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đã tổ chức phiên họp Hội đồng tư vấn xét duyệt đề cương đề tài: “Đánh giá thực trạng và nhu cầu khám sức khỏe định kỳ của người dân và đề xuất chính sách, giải pháp nhằm tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân tại y tế cơ sở theo Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị”

  • 27/06/2026

    Những dấu hiệu sớm của bệnh tiểu đường bạn cần biết

    Bệnh tiểu đường (hay đái tháo đường) là một căn bệnh mạn tính liên quan đến cách cơ thể sản xuất hoặc sử dụng insulin. Theo thống kê, hàng triệu người đang sống chung với căn bệnh này nhưng một phần lớn trong số đó không hề biết mình mắc bệnh cho đến khi xuất hiện biến chứng.

  • 26/06/2026

    Phòng tránh sốc nhiệt mùa hè: Hướng dẫn toàn diện bảo vệ sức khỏe

    Sốc nhiệt là tình trạng nguy hiểm đe dọa tính mạng khi cơ thể không thể điều hòa nhiệt độ hiệu quả trong môi trường nắng nóng.

  • 26/06/2026

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề tiêu hóa khác không?

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề về đường tiêu hóa khác, ngoài các triệu chứng "điển hình" như đau vùng hông và đi tiểu thường xuyên. Nhiều vấn đề trong số này là do sự gián đoạn tín hiệu thần kinh giữa ruột và não, gây ra các triệu chứng như đau bụng, đầy hơi, buồn nôn, táo bón, tiêu chảy và nôn mửa.

  • 25/06/2026

    Phòng chống các bệnh lây truyền qua đường hô hấp ở nơi công cộng

    Trong bối cảnh đô thị hóa và mật độ dân số cao, các khu vực công cộng trung tâm thương mại, giao thông, sự kiện đông người hay trường học là nơi lý tưởng để các bệnh hô hấp lây lan qua không khí hoặc tiếp xúc. Việc hiểu cơ chế lây truyền và áp dụng biện pháp phòng ngừa là then chốt để bảo vệ bản thân và duy trì sức khỏe cộng đồng bền vững.

Xem thêm