Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Cấp cứu nạn nhân đuối nước

Đuối nước là khái niệm dùng để miêu tả tình trạng gần như chết ngạt dưới nước. Đây là giai đoạn cuối cùng trước khi nạn chân thực sự chết đuối và dẫn đến tử vong. Nạn nhân đuối nước thường cần phải được chăm sóc y tế ngay để ngăn chặn các biến chứng khác về sức khỏe.

Cấp cứu nạn nhân đuối nước

Đối tượng dễ bị đuối nước nhất thường là trẻ em, nhưng tai nạn do đuối nước có thể xảy ra với người ở bất cứ lứa tuổi nào.

Nguyên nhân của đuối nước

Đuối nước có thể xảy ra khi bạn không thể thở ở dưới nước trong một khoảng thời gian nhất định. Trong giai đoạn này, lượng oxy đi vào cơ thể sẽ giảm đi và phần lớn các cơ quan của cơ thể sẽ ngừng hoạt động do thiếu oxy. Trong một số trường hợp, đặc biệt là với trẻ nhỏ, tình trạng này thường chỉ kéo dài trong vài giây. Với người lớn, quá trình này thường lâu hơn.

Cần phải nhớ một điều rất quan trọng rằng, nếu có thể, hãy nhanh chóng cứu nạn nhân đuối nước lên bờ, đặc biệt là khi họ đã ở dưới nước một thời gian dài thì điều này càng quan trọng và quí giá hơn bao giờ hết.

Đa số các trường hợp gần chết đuối thường là do các tai nạn xảy ra ở gần khu vực có nước. Các nguyên nhân phổ biến nhất của đuối nước bao gồm:

- Không biết bơi

- Do hoảng loạn khi ở dưới nước

- Không chú ý đến trẻ khi trẻ chơi ở gần khu vực có nước (hồ, sông, bể bơi)

- Rơi xuống nước do lớp băng quá mỏng (thường gặp ở khu vực có băng tuyết)

- Do uống rượu trước khi bơi hoặc khi đang ở trên thuyền

- Bất tỉnh, lên cơn động kinh co giật hoặc lên cơn đau tim khi đang ở dưới nước

- Tự tử

Rất nhiều người hiểu lầm rằng bản thân mình sẽ an toàn nếu phần thân ở trên mặt nước nhiều hơn phần thân ở dưới mặt nước. Tuy nhiên, nên nhớ rằng, bạn thậm chí vẫn có thể bị chết đuối cho dù chỉ có vài cm cơ thể của bạn chìm trong nước.

Triệu chứng của người sắp chết đuối

Một người sắp chết đuối thường sẽ không thể đáp lại các kích thích từ bên ngoài. Các triệu chứng khác bao gồm:

- Da lạnh, tím tái

- Sưng phù bất thường

- Đau ngực

- Ho

- Khó thở

- Nôn mửa

Cấp cứu nạn nhân đuối nước

Luôn luôn gọi cấp cứu trước khi tiến hành hồi sinh tim phổi CPR hoặc áp dụng các biện pháp khác với nạn nhân.

Đuối nước thường sẽ xảy ra khi không có người cứu hộ hoặc nhân viên y tế ở gần đó. Bạn có thể sẽ có ý định muốn cứu nạn nhân ra khỏi nước nhưng bạn chỉ nên làm việc đó khi việc đó cũng an toàn đối với bạn. Sử dụng các dụng cụ an toàn, như phao bơi, dây thừng để giúp đỡ nạn nhân nếu họ vẫn tỉnh táo.

Bạn chỉ nên xuống nước để cứu nạn nhân bị bất tỉnh nếu các kỹ năng bơi của bạn đủ tốt để bạn làm việc đó.

Việc lấy lại hơi thở cho nạn nhân là đặc biệt quan trọng, nên được tiến hành càng sớm càng tốt nếu nạn nhân đã ngừng thở. CPR là phương pháp cung cấp oxy cho nạn nhân bằng cách miệng kề miệng. Ép khí ngoài lồng ngực cũng quan trọng ngang với CPR bởi phương pháp này làm tăng lượng oxy trong máu, ngăn chặn các biến chứng gây tử vong.

Bạn nên hết sức thận trọng khi xử trí nạn nhân và tiến hành CPR bởi nạn nhân có thể bị chấn thương cổ hoặc cột sống. Trong những trường hợp này, không nên di chuyển hoặc xoay cổ của nạn nhân. Giữ cổ của nạn nhân cố định bằng các tấm gỗ cứng hoặc đặt khăn, quần áo hay bất cứ vật gì quanh cổ để cố định.

Nếu nạn nhân đuối nước ở vùng nước lạnh, hãy cởi bỏ quần áo ướt và phủ khăn hoặc quần áo ấm nên nạn nhân để nạn nhân không bị hạ thân nhiệt. Khi cởi bỏ quần náo của nạn nhân nên cẩn thận để không di chuyển cổ của nạn nhân. Kể cả khi nạn nhân đã ở dưới nước trong một khoảng thời gian dài, thì việc hồi sức đôi khi vẫn có thể cứu sống nạn nhân.

Hậu quả

Đuối nước không phải lúc nào cũng gây chết người nhưng có thể dẫn đến các biến chứng nguy hiểm.

Đuối nước thường gây các biến chứng về phổi, như viêm phổi và hội chứng suy hô hấp cấp. Mặc dù nạn nhân có thể đã bước vào giai đoạn hồi phục sau khi được cứu khỏi tai nạn đuối nước, họ vẫn có thể phải trải qua các hậu quả nghiêm trọng do việc thiếu oxy trong cơ thể.

Tổn thương não là một biến chứng nguy hiểm khác của đuối nước. Các tổn thương về mặt thể chất, hoặc mất cân bằng các chất hóa học và dịch cơ thể cũng có thể sẽ xảy ra. Đuối nước thậm chí còn có thể gây ra tình trạng sống thực vật vĩnh viễn.

Để có được cơ hội bình phục tốt nhất, hãy tìm kiếm sự giúp đỡ càng sớm càng tốt khi bị đuối nước.

Thậm chí kể cả khi nạn nhân đã ở dưới nước trong một khoảng thời gian dài, bạn vẫn có thể có cơ hội cứu sống nạn nhân. Đừng đánh giá tình trạng của nạn nhân dựa vào thời gian họ ở dưới nước. Hãy gọi cấp cứu và tiến hành CPR, bạn có thể cứu sống một mạng người.

Dự phòng đuối nước và các tai nạn do đuối nước

Có hàng nghìn trường hợp tai nạn đuối nước xảy ra mỗi năm. Có rất nhiều cách để dự phòng được các tai nạn này, bao gồm:

- Không chạy nhảy, nô đùa quanh hồ bơi

- Tránh uống rượu khi bơi lội hoặc chèo thuyền

- Tham gia một lớp học về an toàn dưới nước

Với trẻ nhỏ

Đuối nước là nguyên nhân hàng đầu gây chấn thương và tử vong ở trẻ từ 1-4 tuổi. Dự phòng đuối nước ở trẻ nhỏ cần được chú ý nhiều hơn. Dưới đây là một vài biện pháp:

- Không cho trẻ tiếp xúc với khu vực bơi lội

- Không bao giờ để đồ chơi của trẻ trong hồ bơi

- Nếu trẻ biết bơi, hãy bơi cùng trẻ và bơi cách trẻ một sải tay

- Không bao giờ để trẻ một mình trong bồn tắm

- Giữ trẻ tránh xa giếng, suối, kênh, mương, ao, hồ

- Cài đặt các hệ thống báo hiệu quanh cửa sổ và cửa ra vào, đặc biệt là khi nhà bạn có hồ bơi hoặc sống gần nơi có nước.

- Có các dụng cụ cứu hộ và điện thoại ở gần trong khi bơi

Tham gia lớp học CPR

Học CPR có thể giúp bạn cứu được mạng sống của nhứng người thân yêu. Tham gia các hội thảo về CPR hoặc xem các video hướng dẫn thực hiện CPR. Luôn nhớ rằng, CPR có thể làm nạn nhân dễ thở hơn nhưng không thể thay thế được các chăm sóc y tế khẩn cấp.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những hiểu lầm thường gặp về đuối nước

Bình luận
Tin mới
  • 21/08/2026

    Lợi ích vô giá của vitamin A và cách bổ sung đúng

    Bổ sung đủ vitamin A không chỉ giúp "thắp sáng" đôi mắt mà còn thiết lập một hàng rào miễn dịch vững chắc cho toàn bộ cơ thể.

  • 21/08/2026

    Mức huyết áp lý tưởng cho người lớn tuổi là bao nhiêu?

    Theo thống kê của Phân hội tăng huyết áp Việt Nam, số người bị tăng huyết áp gia tăng nhanh và ngày càng trẻ hóa, cứ 4 người trên 25 tuổi thì có 1 người bị huyết áp cao, tỷ lệ 25%, một con số đáng báo động.

  • 20/08/2026

    5 mẹo ăn chậm nhai kỹ giúp giảm cân

    Bữa ăn vội vã cùng thói quen vừa ăn vừa lướt điện thoại, máy tính sẽ gây áp lực lên hệ tiêu hóa, khiến việc giảm cân khó khăn. Khi ăn chậm nhai kỹ giúp cơ thể nhận biết tín hiệu no đúng lúc, từ đó kiểm soát lượng calo nạp vào và hỗ trợ giảm cân bền vững.

  • 20/08/2026

    Những điều bạn cần biết về Prostaglandin – Thủ phạm gây đau bụng kinh

    Prostaglandin là các hợp chất giống hormone - “thủ phạm” gây đau bụng kinh cho phái nữ. Ngoài ra, prostaglandin cũng gây ra nhiều ảnh hưởng khác đối với cơ thể, cùng tìm hiểu về hợp chất thú vị này qua bài viết sau!

  • 19/08/2026

    Ăn sáng hàng ngày với yến mạch có tốt không?

    Yến mạch là lựa chọn giàu chất xơ cho bữa sáng nhưng cần ăn đúng cách và khẩu phần phù hợp để phát huy lợi ích.

  • 19/08/2026

    10 thói quen phổ biến vào buổi sáng gây hại cho sức khỏe

    Những thói quen buổi sáng có thể quyết định rất lớn đến sức khỏe và năng suất làm việc của chúng ta trong ngày. Một số thói quen này tưởng chừng vô hại, nhưng nếu không được thay đổi, chúng có thể gây ra những tác động tiêu cực cho sức khỏe về lâu dài. Thay đổi những thói quen buổi sáng phổ biến này có thể giúp bạn giữ được sức khỏe tốt hơn và năng suất cao hơn trong suốt cả ngày. Cùng tìm hiểu về 10 thói quen phổ biến vào buổi sáng gây hại cho sức khỏe qua bài viết sau đây!

  • 18/08/2026

    Đau bụng, tiêu chảy kéo dài: Cảnh giác viêm đại tràng giả mạc do dùng kháng sinh

    Viêm đại tràng giả mạc là bệnh lý có thể xuất hiện sau khi sử dụng kháng sinh, đặc biệt khi dùng kéo dài hoặc dùng nhiều loại kháng sinh khác nhau. Bệnh thường biểu hiện bằng các triệu chứng như tiêu chảy kéo dài, đau bụng, sốt… và có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.

  • 18/08/2026

    Người tập thể dục thể thao cần lưu ý gì khi vận động mùa nắng nóng?

    Mùa hè mang đến cơ hội tuyệt vời để chúng ta khởi động những thói quen tích cực, giải phóng năng lượng và nâng cao thể chất. Tuy nhiên, việc vận động dưới nền nhiệt độ cao lại là một thử thách không nhỏ đối với hệ thống điều hòa thân nhiệt tự nhiên của cơ thể. Nếu không biết cách phòng ngừa và chuẩn bị chu đáo, người tập rất dễ đối mặt với các nguy cơ mất nước, kiệt sức hay thậm chí là sốc nhiệt nguy hiểm. Nhằm giúp bạn làm chủ lộ trình rèn luyện một cách an toàn và bền bỉ trong những ngày oi bức, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin chi tiết giúp bạn có một chế độ tập luyện hiệu quả

Xem thêm