Chất xơ nhiều: tốt hay xấu?

Theo tờ báo Huffpost, ăn kiêng bằng cách uống nước trái cây có thể một loại nước uống lành mạnh. Tuy nhiên, các chuyên gia dinh dưỡng khuyên người ăn không nên làm vậy vì chúng thiếu chất xơ.

Các nhà dinh dưỡng học thường chỉ ra lợi ích của chế độ dinh dưỡng có nhiều rau củ và thực phẩm được chế biến từ thực vật. Tất nhiên, ăn nhiều rau củ sẽ giúp ích cho sức khỏe.

Jonathan Valdez, người chủ thành lập cơ quan Genki Nutrition và phát ngôn viên ở Viện chuyên dinh dưỡng và ăn kiêng thuộc thành phố New York cho biết: “Tiêu thụ nhiều chất xơ có một số lợi ích cho sức khỏe, chất xơ giảm một số bệnh như bệnh tim, tiểu đường tuýp II và các dạng ung thư.”

Chất xơ giúp tăng cường sức đề kháng, ngăn ngừa táo bón và giảm cao huyết áp, viêm.

Chất xơ giúp ích gì cho cơ thể?

Melissa Halas, một nhà dinh dưỡng học và tác giả của một số sách chuyên kể về lợi ích chất xơ dành cho trẻ và người lớn nói: “Chất xơ bắt nguồn từ phần ăn được của thực vật. Đây là thành phần khó tiêu hóa ở ruột non”.

Bà Halas nói thêm rằng chất xơ có thể là chất hòa tan hay không hòa tan, cả hai loại chất xơ nêu trên là “siêu anh hùng” đối với sức khỏe.

Bà Halas cũng khẳng định: “Vi khuẩn ruột có thể lên men chất xơ hòa tan và tế bào ruột già cũng sử dụng chất xơ. Càng bổ sung chất xơ, bao tử sẽ có nhiều vi khuẩn đường ruột hơn”.

Vì sao nhiều người không ăn đủ chất xơ?

Frances Largeman-Roth, một nhà dinh dưỡng học và tác giả cuốn sách “Sinh tố và nước trái cây: Ngăn ngừa tình trạng bệnh” cho biết: “Nhiều người Mỹ không tiêu thụ đủ chất xơ trong bữa ăn mỗi ngày”.

Hướng dẫn chế độ dinh dưỡng cho người Mỹ 2020 - 2025 cho thấy hơn 97% nam và 90% nữ Mỹ không ăn đủ 25 đến 35 gram chất xơ hằng ngày. Bà Largeman - Roth khẳng định thêm điều này không có gì ngạc nhiên vì thức ăn nhanh hay thực phẩm chế biến ở Mỹ có rất ít chất xơ.

Jill Weisenberger, một nhà dinh dưỡng học và người tạo khóa học làm video “Stick With It” chỉ ra thực phẩm có chất xơ phải mất nhiều thời gian ăn hơn và nó gây no lâu hơn các thực phẩm khác.

Hậu quả của việc dư chất xơ

Nhà dinh dưỡng học Alyssa Northrop nói: “Ăn quá nhiều chất xơ hay tăng chất xơ bất chợt có thể gây ra các triệu chứng khó chịu ở đường tiêu hóa như bình bụng, ợ hơi, đầy hơi và nôn ói”.

Nhóm người muốn tăng cường chất xơ cần xem xét kỹ các tác dụng phụ nhưng đừng để chúng cản trở chế độ dinh dưỡng của mình. Hãy chú ý đến các nguyên nhân chính khác gây khó chịu dạ dày.

Bà Halas khẳng định: “Dấu hiệu của việc ăn nhiều chất xơ có thể tương tự như các vấn đề đường tiêu hóa khác như hội chứng ruột kích thích hay bệnh viêm ruột. Vì vậy, người bệnh có cảm giác đầy hơi, co quắp hay no bụng không có nghĩa là ăn quá nhiều chất xơ”.

Một số người lo ngại hàm lượng chất xơ cao có thể giảm canxi, magie và kẽm. Nhiều nhà khoa học cho rằng ăn quá nhiều thực phẩm có chất xơ tự nhiên có thể làm tăng hàm lượng khoáng chất trong cơ thể vì chúng giàu chất dinh dưỡng hơn các thực phẩm khác.

Bà Weisenberg nhấn mạnh: “Điều này đáng lo ngại hơn sử dụng chất xơ”. Nếu người ăn không gặp vấn đề gì về chế độ dinh dưỡng, ăn nhiều thực vật giàu chất dinh dưỡng sẽ có nhiều lợi ích hơn tác hại.

Cần tiêu thụ nhiều chất xơ cho cơ thể nhằm tăng cường sức đề kháng và tránh nguy cơ mắc bệnh mãn tính.

Cần làm gì khi cơ thể chúng ta dư chất xơ?

Bà Northrop khuyên: “Khi người ăn cảm thấy khó chịu, hãy giảm lượng chất xơ cần tiêu thụ nhằm cho dạ dày nghỉ ngơi. Theo thời gian, hệ tiêu hóa và đường ruột sẽ quen với việc bổ sung chất xơ”.

Ngoài việc giảm lượng chất xơ cần tiêu thụ hằng ngày, bà Largeman-Roth khuyên người ăn nên ăn thêm các loại chất xơ khác nhau chẳng hạn như ngũ cốc, dâu, các loại trái cây  khác, xà lách và rau củ nấu chín, hạt, đậu.

Bệnh nhân nên gặp một chuyên gia dinh dưỡng để được tư vấn thêm việc tiêu chất xơ đúng cách hay đang gặp các triệu chứng xấu liên tục.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Hệ tiêu hóa khỏe mạnh và không khỏe mạnh.