Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Chăm sóc bệnh nhân mắc Alzheimer giai đoạn cuối

Là người chăm sóc người thân bị Alzheimer, bạn là người có tiếng nói nhất trong gia đình. Hãy ra những quyết định để người thân của bạn được ra đi trong thanh thản, cao đẹp và được tôn trọng.

Trong những giai đoạn đầu tiên của bệnh nhân Alzheimer, mọi người chỉ chú ý đến việc giữ người thân thật an toàn và thoải mái. Nhưng khi bệnh tiến triển nặng hơn thì bạn sẽ phải chuẩn bị tâm lý cho những khó khăn cuối đời của người thân. Đó là thời gian bạn phải quyết định một cách vô cùng khó khăn để lựa chọn giữa việc để người thân ra đi thanh thản hay cố gắng duy trì sự sống của họ? Hay khi nào cần chăm sóc y tế để kéo dài thêm sự sống của người sắp chết?

Xin ý kiến về việc chăm sóc y tế cho người Alzheimer

Lý tưởng nhất là bạn nên thảo luận với người thân Alzheimer ngay từ lúc họ còn đủ minh mẫn. Bạn nên xin ý kiến về nguyện vọng của họ, như: họ muốn được làm gì khi bản thân đã đến giai đoạn cuối của bệnh Alzheimer? Có sử dụng sự chăm sóc y khoa đặc biệt trong những ngày cuối đời hay không?

Hãy đảm bảo là những ý kiến của họ sẽ được ghi lại, nếu cần hãy có thêm người chứng kiến để khi cần thiết đây sẽ là những hướng dẫn cho người thân và các nhân viên chăm sóc y tế khi người  Alzheimer bước vào giai đoạn cuối hoặc chuyển địa điểm chăm sóc hoặc đến bệnh viện trong trường hợp khẩn cấp.

Tập trung vào sự thoải mái chứ không phải là kéo dài  sự sống

Khi bệnh Alzheimer tiến triển nặng hơn, người thân của bạn không chỉ mất khả năng giao tiếp, các kỹ năng sống tối thiểu mà còn phải chịu đựng sự đau đớn. Hãy tìm các dấu hiệu của tình trạng này, chẳng hạn như các hành vi gây rối diễn ra với tần suất dày đặc hơn hoặc rối loạn giấc ngủ; các dấu hiệu thực thể bao gồm cơn đau, sưng hoặc da tái nhợt. Hãy nói với các chuyên gia y tế để họ điều chỉnh kế hoạch điều trị nhằm đảm bảo sự thoải mái nhất cho người thân của bạn.

Cuối cùng bạn cũng nên quyết định xem liệu việc kéo dài sự sống có ý nghĩa gì cho người thân của bạn hay không. Trong rất nhiều trường hợp việc lọc huyết tương, cho ăn qua xông, sử dụng kháng sinh điều trị nhiễm khuẩn thực sự không cần thiết và chỉ kéo dài thêm sự đau đớn của người bệnh. Tốt nhất hãy để họ được ra đi trong sự thoải mái và yên bình.

Hãy xem xét đến các khoa chăm sóc giảm nhẹ

Chăm sóc giảm nhẹ tập trung vào việc hạn chế sự đau đớn và chăm sóc để tạo ra sự thoải mái vào những ngày cuối đời. Chăm sóc giảm nhẹ chỉ dành cho những bệnh nhân mắc bệnh nặng không thể sống quá 6 tháng.

Mặc dù rất khó đế có thể dự đoán được giai đoạn cuối của bệnh Alzheimer trong thời gian bệnh tiến triển, nên chăm sóc giảm nhẹ cho bệnh nhân Alzheimer trong thời gian này được coi là phù hợp.

Một số dấu hiệu cuối đời của bệnh nhân Alzheimer mà bạn cần lưu ý:

  • Mất khả năng giao tiếp, nói chuyện, thể hiện ý muốn
  • Không thực hiện được hoặc thậm chí là chỉ thể hiện được ý muốn về các hoạt động vệ sinh cá nhân như đại, tiểu tiện...
  • Không thể đi bộ được nữa
  • Không thể nhấc được đầu lên
  • Có ít nhất một biến chứng của việc mất trí nhớ như là viêm phổi, nhiễm trùng hoặc sút cân.

Chăm sóc giảm nhẹ có thể được cung cấp ở các cơ sở y tế, cơ sở dưỡng lão. Chăm sóc giảm nhẹ nhằm mục đích cải thiện chất lượng cuộc sống cho những người mắc bệnh nặng. Chăm sóc giảm nhẹ là việc kết hợp giữa các biện pháp y tế và chăm sóc tinh thần để giúp các triệu chứng bệnh được xoa dịu, giảm các cơn đau, giúp tinh thần người bệnh thoải mái, bảo vệ nhân phẩm và phẩm giá của người bệnh.

Hãy tìm hiểu sớm và cân nhắc có nên gửi người thân của bạn đến đó trong trường hợp cần thiết vì điều này nhiều khi mang lại lợi ích cho cả người Alzheimer và chính bạn nữa.

Kết nối với người bệnh qua các giác quan

Thậm chí người thân của bạn không nhận ra bạn hoặc không thể nói chuyện với bạn được thì bạn vẫn có thể trấn an hoặc thể hiện sự yêu thương qua các cử chỉ. Cố gắng kết nối với các giác quan của người bệnh để an ủi họ:
  • Xúc giác: nắm tay người thân và giữ lại một lúc, chải tóc hoặc nhẹ nhàng xoa bóp ở chân, tay và ngón chân của họ
  • Khứu giác: hương thơm của lọai nước hoa quen thuộc, một bó hoa hay một món ăn ưa thích sẽ giúp người bệnh trở lên dễ chịu hơn.
  • Thị giác: hãy cho người thân của bạn xem những clip có khung cảnh thiên nhiên êm đềm, những âm thanh êm dịu hoặc những khu vườn êm ả có tiếng chim hót. Hoặc đơn giản chỉ sự xuất hiện của bạn bên cạnh cũng khiến họ thoải mái hơn.
  • Thính giác: Đọc to một câu chuyện cho dù người thân của bạn không thể hiểu được câu chuyện đó nhưng âm điệu và giọng của bạn sẽ làm họ cảm thấy yên lòng hơn.

Ra đi trong phẩm giá

Giúp người Alzheimer có những giây phút nhẹ nhàng lúc cuối đời là một hành trình khó khăn. Khi bệnh tiến triển nặng hơn bạn sẽ có những lúc bối rối khi đưa ra những quyết định cho người thân của ban. Một trong những điều quan trọng nhất là đảm bảo sự tôn trọng, phẩm giá và sự thoải mái trong những giờ phút cuối đời của người thân.

Đây là những khó khăn lớn nhất trong quá trình chăm sóc người Alzheimer. Hãy vững vàng lên, chúng tôi tin bạn sẽ vượt qua! 
Ths.Bs.Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam
Bình luận
Tin mới
  • 06/06/2026

    Sau tuổi 50, nhịn ăn để giảm cân gây ảnh hưởng gì cho cơ thể?

    Nhiều người sau tuổi 50 chọn nhịn ăn để giảm cân vì nghĩ càng ăn ít càng nhanh xuống cân. Tuy nhiên, ở độ tuổi này, việc cắt giảm năng lượng quá mức có thể gây ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe.

  • 06/06/2026

    Bí quyết ngăn ngừa mất cơ ở tuổi già

    Sau tuổi 30, cơ thể chúng ta bắt đầu một quá trình hao mòn thầm lặng: cứ mỗi thập kỷ, khoảng 3% - 5% khối lượng cơ bắp sẽ biến mất. Nếu không có biện pháp can thiệp, sự suy giảm này sẽ dẫn đến hội chứng mất cơ, khiến những việc đơn giản như mở nắp lọ hay đứng dậy khỏi ghế cũng trở thành một thử thách với người cao tuổi.

  • 05/06/2026

    3 lợi ích bất ngờ khi tăng số bước đi bộ mỗi ngày trong 3 tháng

    Đi bộ là một trong những hình thức vận động đơn giản và dễ duy trì nhất. Chỉ cần tăng số bước mỗi ngày và duy trì đều đặn trong vài tháng, cơ thể đã có nhiều thay đổi tích cực từ vóc dáng, năng lượng đến tinh thần.

  • 05/06/2026

    5 mùi hương có thể giúp tăng cường năng lượng và sự tỉnh táo của bạn trong mùa thi

    Việc ăn uống rõ ràng có thể giúp tăng cường năng lượng nhưng chỉ cần ngửi mùi một số loại thực phẩm cũng có tác dụng tương tự. Những thực phẩm này chứa các hợp chất giúp não bộ tỉnh táo hơn, cải thiện tâm trạng và khả năng nhận thức trong mùa thi cử. Tuy nhiên, tác dụng này không giống như caffeine hay việc tiêu thụ calo.

  • 04/06/2026

    Bữa sáng với trứng luộc và cà phê có giúp giảm cân?

    Trứng luộc và cà phê là bữa sáng quen thuộc trong thực đơn giảm cân nhờ cảm giác gọn nhẹ, ít calo, tiện lợi. Tuy nhiên, liệu bộ đôi này có thực sự giúp kiểm soát cân nặng hiệu quả hay không?

  • 04/06/2026

    Đồng hành cùng con trên phổ tự kỷ: Nhận thức đúng để yêu thương và phát triển

    Dù nhận thức về Rối loạn phổ tự kỷ (ASD) đang ngày càng lan tỏa, nhưng xã hội vẫn tồn tại nhiều định kiến và sự kỳ thị với trẻ tự kỷ. Để xây dựng môi trường sống công bằng và giúp trẻ tự kỷ phát huy tiềm năng, việc thấu hiểu đúng bản chất là vô cùng cần thiết. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ đồng hành cùng gia đình thông qua việc cung cấp cái nhìn toàn diện và các giải pháp thiết thực để trẻ tự tin hòa nhập cộng đồng.

  • 03/06/2026

    Cách ăn xoài giúp da sáng, mắt khỏe vào mùa hè

    Xoài là loại trái cây quen thuộc của mùa hè với vị ngọt thơm, lượng vitamin phong phú. Không chỉ giúp cơ thể bổ sung năng lượng trong ngày nóng, xoài còn chứa nhiều dưỡng chất liên quan đến sức khỏe làn da và đôi mắt.

  • 03/06/2026

    6 tác dụng phụ tiềm ẩn khi dùng melatonin mỗi ngày

    Thuốc bổ sung melatonin được sử dụng rộng rãi như một loại thuốc hỗ trợ giấc ngủ, nhưng chúng có thể gây đau đầu, chóng mặt và buồn nôn. Mặc dù melatonin nhìn chung được coi là an toàn, nhưng dùng quá liều có thể dẫn đến các tác dụng phụ không mong muốn.

Xem thêm