Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bệnh trầm cảm có di truyền không?

Có thể mẹ của bạn hoặc anh chị em của bạn đã bị trầm cảm. Nhưng liệu điều đó có nghĩa là bạn cũng sẽ bị tình trạng này không?

Trầm cảm lâm sàng là dạng phổ biến nhất của bệnh trầm cảm. Trường Y Stanford ước tính rằng 10% người Mỹ trải qua trầm cảm tại một số thời điểm trong cuộc sống của họ. Loại này cũng có nhiều khả năng gặp ở anh chị em ruột và con cái. Một người có người thân bị trầm cảm có nguy cơ bị trầm cảm tăng gấp 5 lần.

Tuy nhiên, nghiên cứu đã khám phá ra những khả năng sự kết nối giữa gen và trầm cảm. Vậy trầm cảm có di truyền không hoặc những yếu tố khác có liên quan đến trầm cảm không?

Gen gây trầm cảm

Một nhóm nghiên cứu của Anh gần đây đã phân lập một gen gặp phổ biến ở nhiều thành viên trong gia đình bị trầm cảm. Nhiễm sắc thể 3p25-26 đã được tìm thấy trong hơn 800 gia đình có trầm cảm tái phát. Các nhà khoa học tin rằng nhiều như 40% những người bị trầm cảm có thể liên quan đến gen. Môi trường và các yếu tố tạo nên 60% khác.

Nghiên cứu này cũng chỉ ra những người có cha mẹ hoặc anh chị em ruột bị trầm cảm, có nguy cơ bị trầm cảm tăng gấp 3 lần. Điều này có thể là do di truyền hoặc sự ảnh hưởng mạnh mẽ từ các yếu tố môi trường.

Các yếu tố khác

Một người lớn lên với người bị trầm cảm có thể nhạy cảm hơn với bệnh. Một đứa trẻ nhìn mẹ hoặc anh chị em bị trầm cảm có thể học cách bắt chước hành vi của người đó trong các điều kiện nhất định. Một đứa trẻ nhìn thấy mẹ nó liên tục nằm trên giường hoặc hay bị trầm cảm có thể không nghĩ rằng đó là bất thường.

Giới tính cũng có thể là một yếu tố ảnh hưởng đến bệnh. Một nghiên cứu cho thấy phụ nữ có 42% khả năng mắc trầm cảm do di truyền, trong khi nam giới chỉ có 29% khả năng.

Mối liên quan với Serotonin

Các nghiên cứu cũng đã chỉ ra mối liên quan của Serotonin với trầm cảm. Serotonin là chất kích thích liên lạc giữa các tế bào thần kinh não. Sự mất cân bằng Serotonin có thể dẫn đến rối loạn tâm trạng và các vấn đề khác như rối loạn ám ảnh cưỡng chế và các cơn hoảng loạn.

Có nhiều giả thuyết về mối liên quan giữa Serotonin và trầm cảm. Các nhà nghiên cứu tiếp tục nghiên cứu Serotonin như là chìa khóa về di truyền. Vấn đề với các gen vận chuyển Serotonin cũng được coi là nguồn gốc chứng trầm cảm. Các nghiên cứu cho thấy từ sự hiện diện của gen vận chuyển dài và ngắn có thể di truyền.

Tiên lượng

Nhiều nhà nghiên cứu tin rằng không phải là một gen đơn lẻ khiến một người nào đó có nguy cơ bị bệnh tâm thần. Có nhiều khả năng là do sự kết hợp của các gen dẫn đến rối loạn. Các nguyên nhân gây rối loạn lưỡng cực và rối loạn lo âu cũng có thể do sự kết hợp của các yếu tố di truyền.

Một câu hỏi đặt ra là nếu một người có cha mẹ hoặc anh chị em bị trầm cảm thì họ có lo lắng không? Câu trả lời là không nhất thiết. Trầm cảm tình huống thường chỉ là tạm thời. Nó gây ra bởi các sự kiện lớn trong cuộc đời, và điều trị có thể điều trị được.

Bình luận
Tin mới
  • 22/11/2026

    Thoái hóa điểm vàng dạng teo địa lý: Bệnh tiến triển như thế nào và có thể kiểm soát ra sao?

    Thoái hóa hoàng điểm dạng teo địa lý là giai đoạn tiến triển của thoái hóa điểm vàng thể khô, có thể gây mất thị lực trung tâm vĩnh viễn. Vậy bệnh tiến triển theo thời gian như thế nào và người bệnh có thể làm gì để bảo tồn thị lực còn lại?

  • 21/11/2026

    Ngừng đột ngột thuốc giảm cân GLP-1 có thể làm tăng nguy cơ đau tim và đột quỵ

    Một nghiên cứu dịch tễ học quy mô lớn theo dõi người bệnh sau khi ngưng sử dụng các loại thuốc giảm cân nhóm GLP-1 (như Ozempic, Wegovy, Mounjaro) vừa đưa ra lời cảnh báo: các lợi ích bảo vệ tim mạch có thể biến mất nhanh chóng sau khi dừng thuốc, đi kèm với nguy cơ biến cố nhồi máu cơ tim và đột quỵ tăng tới 22%.

  • 21/11/2026

    Rối loạn cương dương ở nam giới trẻ: Nguyên nhân và cách khắc phục

    Rối loạn cương dương không còn là vấn đề riêng của nam giới lớn tuổi. Ngày càng nhiều nam giới trẻ gặp phải tình trạng này do lối sống và áp lực tâm lý. Vậy nguyên nhân do đâu và làm thế nào để cải thiện?

  • 20/11/2026

    Nhịn ăn gián đoạn: Cơ chế, lợi ích và những người không nên áp dụng

    Nhịn ăn gián đoạn là chế độ ăn tập trung vào thời điểm ăn thay vì loại thực phẩm được ăn. Một số nghiên cứu ghi nhận lợi ích đối với cân nặng và chuyển hóa, tuy nhiên phương pháp này không phù hợp với tất cả mọi người.

  • 20/11/2026

    Xem tivi quá nhiều ở tuổi 40-50 có thể ảnh hưởng đến sức khỏe não bộ

    Nhiều người coi việc xem tivi là cách thư giãn sau một ngày làm việc mệt mỏi. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây cho thấy thói quen này ở độ tuổi trung niên có thể để lại hậu quả không nhỏ cho não bộ khi về già.

  • 19/11/2026

    Liệt mặt hai bên: Những điều cần biết

    Liệt mặt hai bên là tình trạng yếu cơ ở cả hai bên mặt cùng lúc, đây là tình trạng bệnh lý hiếm gặp và thường là dấu hiệu cảnh báo một bệnh lý tiềm ẩn về toàn thân, thần kinh hoặc nhiễm trùng cần được thăm khám kỹ lưỡng. Cùng tìm hiểu về bệnh lý này qua bài viết sau!

  • 19/11/2026

    Bệnh khàn tiếng kéo dài ở giáo viên và cách phòng ngừa hiệu quả

    Khàn tiếng là vấn đề sức khỏe phổ biến ở giáo viên do đặc thù giảng dạy trong các lớp đông học sinh, phải nói liên tục nhiều tiết mỗi ngày với âm lượng lớn khiến dây thanh quản chịu nhiều áp lực. Theo thời gian, các tổn thương này tích tụ dần, dẫn đến tình trạng khàn tiếng cũng như viêm thanh quản. Nhằm hỗ trợ giáo viên bảo vệ giọng nói và duy trì chức năng phát âm bền vững, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ cơ chế bệnh, dấu hiệu nhận biết cùng những biện pháp phòng ngừa khàn tiếng.

  • 18/11/2026

    Đồ ăn công nghiệp: Bạn đang ăn nhiều đến mức nào?

    Đồ ăn công nghiệp (thực phẩm siêu chế biến) chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong khẩu phần của người trưởng thành do tiện lợi, bảo quản được lâu và có vị hấp dẫn. Nhiều nghiên cứu ghi nhận mối liên quan giữa việc tiêu thụ nhiều nhóm thực phẩm này với béo phì, đái tháo đường và bệnh tim mạch.

Xem thêm