Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bé làm quen với thức ăn đặc

Giúp bé làm quen với thức ăn đặc là bước rất quan trọng để dạy bé học ăn, mang lại cho con những trải nghiệm thú vị về những hương vị mới, các loại thức ăn đa dạng, giúp răng và hàm của bé phát triển. Mặt khác, quá trình này còn giúp hình thành các kỹ năng khác mà sau này con cần để phát triển ngôn ngữ.

Bé làm quen với thức ăn đặc

Trong vòng 4-6 tháng đầu đời, bé yêu của bạn sử dụng lượng sắt dự trữ trong cơ thể từ khi bé còn là bào thai. Bé cũng hấp thụ sắt từ sữa mẹ và sữa công thức. Khi bé càng lớn lên thì lượng sắt dự trữ càng giảm đi. Điều này có nghĩa là con cần bổ sung sắt và các dưỡng chất khác từ thức ăn đặc cũng như từ sữa mẹ hoặc sữa công thức.

Dấu hiệu bé đã sẵn sàng làm quen với thức ăn đặc

Sự phát triển của con yêu và các hành vi của bé sẽ giúp bạn nhận biết thời điểm nào thì thích hợp cho bé ăn thức ăn đặc.

Những dấu hiệu sau đây cho thấy bé yêu đã sẵn sàng cho thức ăn đặc

  • Đầu và cổ cứng cáp, có thể ngồi thẳng người khi được hỗ trợ
  • Tỏ ra hứng thú với đồ ăn, ví dụ nhìn chăm chú vào đĩa của bạn
  • Qườ tay vào đồ ăn
  • Há miệng khi được cho ăn bằng thìa.

Tùy vào mỗi em bé mà các dấu hiệu này xuất hiện ở những thời điểm khác nhau. Tuy nhiên, hầu hết là khoảng thời gian 6 tháng tuổi.

Bé bị dị ứng thức ăn

Các bé mắc bệnh chàm hoặc có tiền sử dị ứng trong gia đình có nguy cơ dị ứng hoặc không dung nạp thức ăn cao hơn. Tuy nhiên, trẻ không có tiền sử dị ứng cũng có thể bị dị ứng thức ăn.

Cho bé ăn thức ăn đặc quá sớm, ví dụ, trước bốn tháng hoặc quá muộn, đều làm tăng nguy cơ con bị dị ứng thực phẩm.

Nếu bé yêu của bạn đã bị dị ứng thức ăn, nếu gia đình bạn có tiền sử dị ứng thức ăn thì cần tham khảo ý kiến của các bác sĩ chuyên khoa.

Tập cho bé ăn như thế nào?

Khi lần đầu tiên tập cho bé ăn, việc tạo ra tâm lý vui vẻ thoải mái cho cả mẹ và con là điều vô cùng quan trọng . Bé yêu của bạn có thể sẽ thích ăn các đồ ăn thêm sau khi bú mẹ hoặc sữa công thức. Đó là bởi vì khi bé đang thực sự đói bụng, bé sẽ thích bú mẹ hoặc sữa công thức-những món thỏa mãn cơn đói của bé đầu tiên . Dạ dày bé vẫn có chỗ để thử thức ăn mới sau khi đã bú mẹ hoặc bú bình.

Dần dần, bạn sẽ học được cách nhận biết khi nào con đói hoặc no, hứng thú hay mệt mỏi.

Dấu hiệu cho thấy bé đang đói:

  • Tỏ ra phấn khích khi nhìn thấy đồ ăn
  • Nhoài người về phía mẹ khi ngồi trên ghế
  • Há miệng to khi được xúc cho ăn

Dấu hiệu cho thấy bé không còn hứng thú

  • Quay đầu đi chỗ khác
  • Bị phân tán chú ý
  • Đẩy thìa ra
  • Mím chặt môi

Tập cho bé ăn như thế nào: dạng thức ăn

Thức ăn dặm đầu tiên có thể là thực phẩm nghiền, xay hay thức ăn mềm cắt khúc.

Mặc dù bạn không cần xay những thức ăn đầu tiên của bé, nhưng một số thực phẩm, chẳng hạn như thịt, cần được xay nhỏ để bé ăn dễ dàng.

Nếu bắt đầu bằng thức ăn xay mịn, bạn nên tăng dần độ nhám, chuyển sang thức ăn nghiền hay những mẩu thức ăn mềm cắt nhỏ trong vòng vài tuần.

Mẹ nên cố gắng thay đổi độ nhám của thức ăn để phù hợp với khẩu vị của bé. Khi bé đã quen với độ mịn nhất định, hãy chuyển sang loại thực phẩm có nhiều cục hơn. Đa dạng các loại thức ăn sẽ giúp bé nhai và phát triển cơ miệng để phục vụ cho kỹ năng nói của bé sau này.

Tất cả các món mới đều hấp dẫn đối với bé, – vì thế, mẹ không cần phải chuẩn bị loại đồ ăn đặc biệt nào cả. Mẹ có thể tập cho bé ăn đồ ăn theo bất cứ thứ tự nào, tuy nhiên, tốt nhất là bắt đầu với loại thực phẩm giàu sắt. Ví dụ ngũ cốc dành cho trẻ nhỏ, rau nấu chín, thịt lợn hay gà băm, cá nghiền, đậu, hạt đậu nghiền…

Mẹ cũng có thể kết hợp các loại thức ăn cùng nhau, không nhất thiết phải mỗi lúc tập cho bé ăn từng thứ một. Tuy nhiên, nếu gia đình có tiền sử bị dị ứng thì có thể tập từng loại đồ ăn. Như vậy, mẹ có thể biết bé dị ứng với loại thực phẩm nào hãy cho bé ăn các thực phẩm đa dạng chế biến tại nhà, chẳng hạn như:

  • Các loại rau: ví dụ, khoai tây, cà rốt, đậu, hoa quả như chuối, táo, dưa hấu, bơ
  • Lúa mì, yến mạch, bánh mì, mì sợi
  • Thức ăn có bơ sữa như sữa chua và phô mai giàu chất béo
  • Trứng nấu kỹ nhưng không phải trứng sống hay lòng đào

Hãy bảo đảm rằng bạn chuẩn bị nhiều loại đồ ăn để bé có thể cầm tay như Hãy cho bé tập ăn rau củ nấu chín cắt thành miếng nhỏ hoặc các mẩu bánh mỳ mềm, bánh mỳ nướng.. để khuyến khích bé nhai và tự bốc ăn.

Có thể tập cho bé ăn các thực phẩm này khi được 8 tháng.

Bé vẫn cần được duy trì bú mẹ hoặc sữa công thức cho đến khi ít nhất 12 tháng tuổi

Cách tiếp cận để rèn bé ăn - Giờ ăn

Chọn một thời điểm khi bạn và bé cảm thấy thoải mái nhất

Lựa chọn thức ăn mềm hay nghiền phụ thuộc vào bạn, nhưng không nhất thiết phải nghiền tất cả các loại thức ăn. Nếu mẹ bắt đầu với thức ăn mềm, hãy nhanh chóng tăng độ nhám, chuyển sang các món nghiền hay rau củ mềm cắt nhỏ trong vòng vài tuần tiếp theo.

Để bé ngồi ghế cao, cho bé ăn bằng thìa

Quan sát dấu hiệu bé không hứng thú hay đã no bụng dựa vào đó bạn sẽ biết bé đã ăn đủ no.

Trong thời kỳ trước 12 tháng tuổi, bé cần được uống nước đun sôi kỹ để nguội đựng trong cốc, đặc biệt khi trời nóng. Sau thời gian này, mẹ có thể cho bé uống nước sạch hoặc sữa nguyên kem, không cho bé uống các loại nước khác.

Đưa cho bé cái thìa để bé tự xúc ăn

Trò chuyện với con về đồ ăn bé ăn ví dụ món ăn gì, màu sắc, mùi vị, được chế biến như thế nào.

Cho bé thử món bạn đang ăn để giới thiệu cho bé hương vị của món nấu tại ăn ở nhà và hãy đảm bảo rằng những đồ bạn cho bé ăn là đồ ăn an toàn.

Theo dõi sự yêu thích và mức độ ngon miệng của bé.

Bé nên ăn gì khi được 12 tháng tuổi?

Ở giai đoạn 12 tháng tuổi, bé yêu có thể ăn hầu hết các loại thực phẩm lành mạnh giống như các thành viên khác trong gia đình ví dụ như hoa quả, rau, ngũ cốc, cá, thịt gà, trứng, đậu, đậu lăng, mì sợi, cơm và bánh mì.

Với đồ uống, ở giai đoạn này bé có thể uống sữa bò nguyên kem. Cố gắng cho bé uống mỗi ngày 2 cốc sữa hoặc các chế phẩm sữa như phô mai, sữa chua.

Đồ ăn của bé không cần bổ sung thêm muối và đường. Nếu bạn loại bỏ tất cả muối và đường, bạn sẽ không làm con chán với đĩa thức ăn nhạt hoặc tạo cho con thói quen phải bỏ thêm gia vị vào đồ ăn.

“Bãi chiến trường” trong khi ăn

Đó là bởi vì ăn cũng là một kỹ năng mà các bé phải học bao gồm cả việc đưa thức ăn vào miệng.

Đó cũng là bởi vì các bé khám phá bằng cách chạm vào thức ăn. Mẹ nên khuyến khích điều này bởi nó tạo ra tạo ra không gian cho bé phát triển, giống như dịch là kỹ năng vận động tinh và tư duy

Nếu bé nhà bạn đang ngồi ở ghế cao, bé học được cách nhận biết độ cao, độ sâu khi làm rơi đồ vật từ chiếc ghế xuống sàn. Tuy nhiên, nếu con ném hết đồ ăn, thì có lẽ là do con không đói. Vậy thì đó là thời điểm cho các hoạt động khác.

Bữa ăn là khoảng thời gian cả gia đình cùng chia sẻ. Nếu bạn có thể giữ bình tĩnh và kiên nhẫn với sự bày bừa của con, bạn sẽ cảm thấy khoảng thời gian này dễ chịu hơn. Bí kíp: bạn có thể lau dọn dễ dàng hơn nếu trải 1 tờ báo hoặc tấm nilon ở dưới ghế ăn của bé và chuẩn bị một mảnh khăn lau chùi.

Đề phòng hóc, sặc thức ăn

Luôn giám sát khi bé hoặc trẻ nhỏ ăn các thức ăn cứng.

Ngồi cạnh bé trong khi bé ăn không chỉ giúp cha mẹ ứng phó với hiện tượng sặc thức ăn mà còn tạo ra sự giao tiếp 2 chiều giữa cha mẹ và con cái. Không để con ăn những thức ăn cứng như mẩu cà rốt sống, các loại hạt, thịt hoặc cá có nhiều xương răm cho đến khi bé ít nhất 3 tuổi.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những điều nên làm và không nên làm khi cho trẻ ăn dặm

Lê Mai - Theo Bệnh viện Nhi TW/Raising the children
Bình luận
Tin mới
  • 29/04/2026

    8 thói quen hàng ngày có thể giúp bạn đi vệ sinh đều đặn hơn

    Mặc dù việc đi đại tiện đều đặn hỗ trợ sức khỏe hệ tiêu hóa và sức khỏe tổng thể, nhưng việc đi đại tiện theo một lịch trình đều đặn có thể là một thách thức. Tuy nhiên, việc tuân theo các thói quen giúp cải thiện độ đặc của phân, thiết lập thời gian đi vệ sinh đều đặn và thúc đẩy quá trình làm rỗng ruột có thể hỗ trợ việc đi đại tiện đều đặn hơn.

  • 28/04/2026

    Thời điểm 'vàng' uống nước dừa làm đẹp da

    Nước dừa từ lâu được biết đến là một loại nước giải khát tự nhiên tuyệt vời, nhưng ít ai biết rằng đây còn là một kho tàng dưỡng chất cho vẻ đẹp của làn da.

  • 28/04/2026

    Thời tiết nắng nóng ảnh hưởng thế nào tới sức khỏe con người?

    Nắng nóng không chỉ đơn thuần là một sự khó chịu khi ở ngoài trời – đó còn là một mối nguy hiểm sức khỏe nghiêm trọng. Trên thực tế, sốc nhiệt là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong liên quan đến thời tiết trên toàn thế giới. Khi biến đổi khí hậu khiến nhiệt độ tăng cao và các đợt nắng nóng xuất hiện thường xuyên hơn, số lượng người phải tiếp xúc với nhiệt độ cực cao đang tăng lên mỗi năm.

  • 27/04/2026

    3 bí quyết trị thâm và khôi phục sắc môi hồng tự nhiên

    Đôi môi hồng hào, tươi tắn không chỉ là biểu tượng của vẻ đẹp rạng rỡ mà còn phản ánh tình trạng sức khỏe tốt. Tuy nhiên, do tác động từ môi trường, thói quen sinh hoạt hoặc việc sử dụng mỹ phẩm không đảm bảo, nhiều người phải đối mặt với tình trạng môi thâm xỉn, khô ráp.

  • 27/04/2026

    Máu khó đông là gì? Hiểu đúng để không hoảng sợ.

    Bệnh máu khó đông (Hemophilia) là một rối loạn di truyền khiến cơ thể không có khả năng cầm máu hiệu quả do thiếu hụt yếu tố đông máu. Sự thiếu hiểu biết về căn bệnh này thường dẫn đến tâm lý lo âu và những lầm tưởng không đáng có, gây rào cản trong việc phát hiện và hỗ trợ người bệnh. Viện Y học Ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin chính xác về căn bệnh này. Việc hiểu đúng bản chất khoa học không chỉ giúp bệnh nhân chủ động quản lý sức khỏe mà còn tạo môi trường thấu hiểu, giúp họ tự tin hòa nhập xã hội.

  • 26/04/2026

    Ăn nấm mỗi ngày có tác dụng gì?

    Ăn nấm mỗi ngày trong một tuần có thể mang lại lợi ích rõ rệt cho tiêu hóa, miễn dịch và năng lượng...

  • 26/04/2026

    Cảnh giác những bệnh phổ biến có thể lây từ thú cưng sang người

    Thú cưng mang lại niềm vui và lợi ích tinh thần to lớn cho chúng ta. Tuy nhiên, chó, mèo và các vật nuôi khác cũng có thể mang theo mầm bệnh nguy hiểm. Dưới góc độ y tế, những căn bệnh này được gọi là bệnh lây truyền từ động vật sang người. Việc hiểu rõ các nguy cơ này không phải để xa lánh thú cưng, mà để chúng ta có biện pháp bảo vệ sức khỏe cho cả gia đình và vật nuôi.

  • 25/04/2026

    Nguồn tự nhiên cung cấp vitamin và khoáng chất thiết yếu tốt nhất

    Vitamin và khoáng chất đóng vai trò thiết yếu với mọi hoạt động sống của cơ thể. Hiểu rõ nhu cầu, công dụng và các nguồn thực phẩm tự nhiên giàu các vi chất, giúp xây dựng chế độ ăn cân đối, khoa học.

Xem thêm