Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bảo vệ đôi mắt dưới mặt trời và tia cực tím

Mùa hè thường có nghĩa là chúng ta có nhiều giờ dưới ánh nắng mặt trời hơn cả so với các mùa khác trong năm. Hầu hết chúng ta đều nhớ bảo vệ làn da bằng kem chống nắng nhưng xin đừng quên rằng đôi mắt của bạn cũng cần được bảo vệ.

Mặt trời có thể tạo ra…”bóng đêm”

Ở những nước nhiệt đới, lượng ánh nắng mặt trời thường nhiều và mạnh, đồng nghĩa với việc tia UV cũng mạnh và nhiều.

Tia UVtia tử ngoại, tia cực tím (Ultraviolet) hay còn được gọi là bức xạ tia cực tím, là một dạng bức xạ đến từ mặt trời và từ các nguồn nhân tạo khác như giường nằm tắm nắng và đèn hàn hơi. Bức xạ tia cực tím có bước sóng điện từ ngắn hơn so với ánh sáng thấy được và dài hơn tia X.

Thật không may, nhiều người không nhận thức được những nguy hiểm mà tia UV có thể gây ra. Bác sĩ nhãn khoa Michael Kutryb, người phát ngôn của Hội nhãn khoa Hoa Kỳ cho biết: “Bức xạ của tia UV,  cho dù từ ánh sáng mặt trời tự nhiên hay nhân tạo trong nhà, có thể làm hỏng các mô bề mặt của mắt cũng như giác mạc và thủy tinh thể”.

Cần bảo vệ mắt khỏi tác hại của tia tử ngoại.

Tia cực tím có thể gây hại cho mắt của bạn như thế nào?

Phơi nhiễm quá nhiều với tia UV làm tăng nguy cơ mắc các bệnh về mắt và các vấn đề khác. Dưới đây là một số bệnh về mắt do tia UV:

• Đục thủy tinh thể và ung thư mắt phát triển âm thầm qua nhiều năm: Mỗi lần phơi nắng mà không bảo vệ mắt, sẽ tăng thêm nguy cơ mắc các bệnh nguy hiểm này. Mọi người, ở mọi lứa tuổi, đều cần lưu ý tới khuyến cáo này bất cứ khi nào bước ra ngoài trời.

• Phát triển các khối u trên mắt: Chẳng hạn như mộng thịt và ung thư liên bào đáy của da mi. Khối u có thể xuất hiện sớm hơn ở tuổi thiếu niên hoặc thanh niên mà không đợi đến già do phơi nắng quá nhiều. Đặc biệt, những người chơi thể thao lướt sóng, trượt tuyết, ngư dân, nông dân và những người dành nhiều giờ dưới ánh nắng mặt trời tầm giữa trưa hoặc gần sông, đại dương và núi có nguy cơ mắc các bệnh này cao hơn.

• Bệnh mù tuyết (dạng bỏng tia UV cấp tính trên người trượt tuyết): Thực chất đây là dạng viêm giác mạc cấp tính hay bỏng võng mạc vùng hoàng điểm có thể nhanh chóng phát triển sau khi tiếp xúc với phản xạ tia cực tím từ tuyết, băng, cát hoặc mặt nước. Các bệnh lý trên gây giảm thị lực nhanh chóng và có thể vĩnh viễn nếu không dừng quá trình phơi nhiễm và điều trị kịp thời.

Một trong những tác hại của tia UV là có thể gây đục thủy tinh thể.

Và mặt trời cũng chiếu sáng…

Tuy vậy, ánh sáng mặt trời đem lại cho ta rất nhiều điều tốt đẹp: Chẳng hạn, ánh sáng tự nhiên mỗi ngày sẽ giúp bạn ngủ ngon. Đó là bởi vì các tế bào nhạy cảm với ánh sáng trong mắt của chúng ta đóng một vai trò quan trọng trong chu kỳ thức-ngủ tự nhiên của cơ thể. Điều này đặc biệt quan trọng khi chúng ta già đi và dễ bị mất ngủ hơn.

Ánh sáng ban ngày cũng có thể giúp ngăn ngừa cận thị ở trẻ em. Khi chúng ta tập thể dục ngoài trời, ánh sáng tự nhiên có thể mang lại nhiều lợi ích trong đó tốt cho sức khỏe của mắt. Hãy đưa con trẻ ra ngoài trời chơi đùa để ánh sáng tự nhiên giúp giảm nguy cơ cận thị và dạy chúng những thói quen tốt cho sức khỏe, trong đó có cách bảo vệ mắt trong suốt cuộc đời.

Tiếp xúc lành mạnh với ánh sáng mặt trời có thể có tác dụng tích cực, miễn là bạn biết cách bảo vệ mắt khỏi tác hại của tia UV. Nên bắt đầu đeo kính bảo vệ mắt thích hợp ngay từ khi còn nhỏ để bảo vệ đôi mắt của bạn khỏi những năm tháng dài tiếp xúc với tia cực tím, vốn dư thừa trong đới khí hậu nhiệt đới và cận nhiệt đới.

Bằng cách đeo kính râm ngăn tia UV, bạn có thể tận hưởng mùa hè một cách an toàn đồng thời giảm nguy cơ mắc các bệnh về mắt có thể gây mù và một vài bệnh lý khối u của da mi, bề mặt nhãn cầu.

Bạn hãy nhớ bảo vệ mắt như bảo vệ làn da trước những tác hại của tia UV.

Mẹo bảo vệ đôi mắt khỏi tác hại của ánh nắng mặt trời

Nhiều người thường quên kiểm tra chỉ số UV trước khi mua một cặp kính râm. Bạn cần nêu rõ yêu cầu của mình với người bán là đảm bảo kính râm có khả năng cản được 100% tia UV, loại UV400 hoặc loại chặn được cả tia UV-A và UV-B. Các nhãn hàng, thông tin trên mạng đều thông tin khá đầy đủ về kính màu thông dụng, kính chống tia UV chuyên dụng, kính phân cực...Mỗi loại có công năng khác nhau với giá tiền cũng rất khác biệt.

Dưới đây là những điều cần ghi nhớ để bảo vệ đôi mắt của bạn khỏi tác hại của tia UV trong mọi mùa:

• Đội mũ cùng với kính râm. Mũ rộng vành là tốt nhất. Kính chống tia UV, tốt nhất là loại chặn được cả tia UV-A và UV-B.

• Cả trẻ em và người cao tuổi đều nên được bảo vệ bằng mũ và kính râm. Bởi mọi người đều có nguy cơ bị tổn thương do ánh nắng mặt trời. Kể cả trẻ sơ sinh tắm nắng cũng cần được bảo vệ.

• Cần biết là mây không cản được tia UV. Tia UV có thể xuyên qua mây mù. Không thấy nắng không có nghĩa là ta an toàn khỏi tia UV.

• Ánh sáng mặt trời mạnh nhất vào giữa trưa đến đầu giờ chiều đi kèm với đậm độ của tia UV cao nhất. Ở độ cao lớn hơn và khi bị phản xạ bởi mặt nước, băng hoặc tuyết, tia UV càng gia tăng tác hại.

• Đừng bao giờ nhìn thẳng vào mặt trời. Làm như vậy bất cứ lúc nào, kể cả khi xảy ra nguyệt thực, có thể làm hỏng võng mạc của mắt và gây ra một chấn thương nghiêm trọng được gọi là bệnh võng mạc do mặt trời.

• Tránh tắm nắng ngoài trời quá mức. Bồn tắm nắng nhân tạo cũng gây ra những rủi ro tương tự cho mắt và cơ thể của bạn như tia UV ngoài trời.

Bằng cách ghi nhớ những hướng dẫn đơn giản này, bạn và gia đình có thể tận hưởng ánh nắng mặt trời một cách an toàn suốt cả năm.

Tham khảo thêm thông tin bài viết: Bảo vệ đôi mắt mùa Hè qua ăn uống và thực phẩm chức năng.

Bs Hoàng Cương (Theo EyeHealth.net) - Theo suckhoedoisong.vn
Bình luận
Tin mới
  • 16/01/2026

    4 lý do nên sử dụng củ sả trong nhiều món ăn hàng ngày

    Sả không chỉ là một loại gia vị tạo mùi thơm đặc trưng mà còn là 'dược liệu vàng' trong căn bếp. Dưới đây là 4 lý do thuyết phục để bạn thêm củ sả vào chế độ ăn uống hàng ngày.

  • 16/01/2026

    Mụn trứng cá do steroid

    Mụn trứng cá do steroid tương tự như mụn trứng cá thông thường, tình trạng này không nguy hiểm và thường hết sau khi bạn ngừng sử dụng steroid, tuy nhiên bạn cũng có thể sử dụng thuốc để giảm sự khó chịu của mụn. Cùng tìm hiểu về mụn trứng cá do steroid qua bài viết sau đây!

  • 15/01/2026

    5 loại nấm giúp giảm cân và 'đốt' mỡ hiệu quả không nên bỏ lỡ

    Thay vì ép mình với thực đơn giảm cân khắc nghiệt, hãy tham khảo một bí quyết dinh dưỡng giúp vóc dáng thon gọn là nấm - được coi 'siêu thực phẩm' giúp kiểm soát cân nặng khoa học mà không cần bỏ đói cơ thể.

  • 15/01/2026

    Có nên dùng ChatGPT để tìm hiểu thông tin sức khỏe không?

    Việc sử dụng ChatGPT để tìm hiểu thông tin sức khỏe có thể nhanh chóng, tiết kiệm chi phí và mang lại cảm giác riêng tư. Tuy nhiên, thông tin mà ChatGPT cung cấp không phải lúc nào cũng đáng tin cậy, cập nhật hay nhất quán.

  • 14/01/2026

    Thói quen sử dụng đồ hộp của người Việt (Phần 2)

    Trong bối cảnh cuộc sống bận rộn của người Việt, thực phẩm đóng hộp ngày càng trở thành lựa chọn phổ biến để tiết kiệm thời gian. Tuy nhiên, thói quen sử dụng loại thực phẩm này thường đi kèm với những sai lầm cơ bản, dẫn đến rủi ro sức khỏe không đáng có. Phần 2 của bài viết Thói quan sử dụng đồ hộp sẽ phân tích các lỗi thường gặp và đưa ra lời khuyên để sử dụng an toàn hơn.

  • 14/01/2026

    6 lý do bạn nên bắt đầu ăn hạt chia ngay hôm nay

    Hạt chia rất giàu chất dinh dưỡng và chứa chất xơ, acid béo omega-3, protein, khoáng chất và chất chống oxy hóa mang lại nhiều lợi ích như hỗ trợ sức khỏe tim mạch, kiểm soát lượng đường trong máu, hạ huyết áp...

  • 13/01/2026

    Thói quen sử dụng đồ hộp của người Việt (Phần 1)

    Thực phẩm đóng hộp không phải là xấu, nhưng chỉ thực sự an toàn khi được sản xuất đúng quy chuẩn, kiểm soát chất lượng nghiêm ngặt và được người tiêu dùng lựa chọn, bảo quản và sử dụng đúng cách.

  • 13/01/2026

    Chất cấm trong mì sợi ở TPHCM: Nguy cơ ngộ độc, vô sinh và ung thư rình rập

    Một đường dây sản xuất mì sợi ở TPHCM bị phát hiện sử dụng hàn the, soda công nghiệp và silicate tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc, tổn thương gan thận và ảnh hưởng sinh sản nếu dùng lâu dài.

Xem thêm