Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bảo vệ đôi mắt dưới mặt trời và tia cực tím

Mùa hè thường có nghĩa là chúng ta có nhiều giờ dưới ánh nắng mặt trời hơn cả so với các mùa khác trong năm. Hầu hết chúng ta đều nhớ bảo vệ làn da bằng kem chống nắng nhưng xin đừng quên rằng đôi mắt của bạn cũng cần được bảo vệ.

Mặt trời có thể tạo ra…”bóng đêm”

Ở những nước nhiệt đới, lượng ánh nắng mặt trời thường nhiều và mạnh, đồng nghĩa với việc tia UV cũng mạnh và nhiều.

Tia UVtia tử ngoại, tia cực tím (Ultraviolet) hay còn được gọi là bức xạ tia cực tím, là một dạng bức xạ đến từ mặt trời và từ các nguồn nhân tạo khác như giường nằm tắm nắng và đèn hàn hơi. Bức xạ tia cực tím có bước sóng điện từ ngắn hơn so với ánh sáng thấy được và dài hơn tia X.

Thật không may, nhiều người không nhận thức được những nguy hiểm mà tia UV có thể gây ra. Bác sĩ nhãn khoa Michael Kutryb, người phát ngôn của Hội nhãn khoa Hoa Kỳ cho biết: “Bức xạ của tia UV,  cho dù từ ánh sáng mặt trời tự nhiên hay nhân tạo trong nhà, có thể làm hỏng các mô bề mặt của mắt cũng như giác mạc và thủy tinh thể”.

Cần bảo vệ mắt khỏi tác hại của tia tử ngoại.

Tia cực tím có thể gây hại cho mắt của bạn như thế nào?

Phơi nhiễm quá nhiều với tia UV làm tăng nguy cơ mắc các bệnh về mắt và các vấn đề khác. Dưới đây là một số bệnh về mắt do tia UV:

• Đục thủy tinh thể và ung thư mắt phát triển âm thầm qua nhiều năm: Mỗi lần phơi nắng mà không bảo vệ mắt, sẽ tăng thêm nguy cơ mắc các bệnh nguy hiểm này. Mọi người, ở mọi lứa tuổi, đều cần lưu ý tới khuyến cáo này bất cứ khi nào bước ra ngoài trời.

• Phát triển các khối u trên mắt: Chẳng hạn như mộng thịt và ung thư liên bào đáy của da mi. Khối u có thể xuất hiện sớm hơn ở tuổi thiếu niên hoặc thanh niên mà không đợi đến già do phơi nắng quá nhiều. Đặc biệt, những người chơi thể thao lướt sóng, trượt tuyết, ngư dân, nông dân và những người dành nhiều giờ dưới ánh nắng mặt trời tầm giữa trưa hoặc gần sông, đại dương và núi có nguy cơ mắc các bệnh này cao hơn.

• Bệnh mù tuyết (dạng bỏng tia UV cấp tính trên người trượt tuyết): Thực chất đây là dạng viêm giác mạc cấp tính hay bỏng võng mạc vùng hoàng điểm có thể nhanh chóng phát triển sau khi tiếp xúc với phản xạ tia cực tím từ tuyết, băng, cát hoặc mặt nước. Các bệnh lý trên gây giảm thị lực nhanh chóng và có thể vĩnh viễn nếu không dừng quá trình phơi nhiễm và điều trị kịp thời.

Một trong những tác hại của tia UV là có thể gây đục thủy tinh thể.

Và mặt trời cũng chiếu sáng…

Tuy vậy, ánh sáng mặt trời đem lại cho ta rất nhiều điều tốt đẹp: Chẳng hạn, ánh sáng tự nhiên mỗi ngày sẽ giúp bạn ngủ ngon. Đó là bởi vì các tế bào nhạy cảm với ánh sáng trong mắt của chúng ta đóng một vai trò quan trọng trong chu kỳ thức-ngủ tự nhiên của cơ thể. Điều này đặc biệt quan trọng khi chúng ta già đi và dễ bị mất ngủ hơn.

Ánh sáng ban ngày cũng có thể giúp ngăn ngừa cận thị ở trẻ em. Khi chúng ta tập thể dục ngoài trời, ánh sáng tự nhiên có thể mang lại nhiều lợi ích trong đó tốt cho sức khỏe của mắt. Hãy đưa con trẻ ra ngoài trời chơi đùa để ánh sáng tự nhiên giúp giảm nguy cơ cận thị và dạy chúng những thói quen tốt cho sức khỏe, trong đó có cách bảo vệ mắt trong suốt cuộc đời.

Tiếp xúc lành mạnh với ánh sáng mặt trời có thể có tác dụng tích cực, miễn là bạn biết cách bảo vệ mắt khỏi tác hại của tia UV. Nên bắt đầu đeo kính bảo vệ mắt thích hợp ngay từ khi còn nhỏ để bảo vệ đôi mắt của bạn khỏi những năm tháng dài tiếp xúc với tia cực tím, vốn dư thừa trong đới khí hậu nhiệt đới và cận nhiệt đới.

Bằng cách đeo kính râm ngăn tia UV, bạn có thể tận hưởng mùa hè một cách an toàn đồng thời giảm nguy cơ mắc các bệnh về mắt có thể gây mù và một vài bệnh lý khối u của da mi, bề mặt nhãn cầu.

Bạn hãy nhớ bảo vệ mắt như bảo vệ làn da trước những tác hại của tia UV.

Mẹo bảo vệ đôi mắt khỏi tác hại của ánh nắng mặt trời

Nhiều người thường quên kiểm tra chỉ số UV trước khi mua một cặp kính râm. Bạn cần nêu rõ yêu cầu của mình với người bán là đảm bảo kính râm có khả năng cản được 100% tia UV, loại UV400 hoặc loại chặn được cả tia UV-A và UV-B. Các nhãn hàng, thông tin trên mạng đều thông tin khá đầy đủ về kính màu thông dụng, kính chống tia UV chuyên dụng, kính phân cực...Mỗi loại có công năng khác nhau với giá tiền cũng rất khác biệt.

Dưới đây là những điều cần ghi nhớ để bảo vệ đôi mắt của bạn khỏi tác hại của tia UV trong mọi mùa:

• Đội mũ cùng với kính râm. Mũ rộng vành là tốt nhất. Kính chống tia UV, tốt nhất là loại chặn được cả tia UV-A và UV-B.

• Cả trẻ em và người cao tuổi đều nên được bảo vệ bằng mũ và kính râm. Bởi mọi người đều có nguy cơ bị tổn thương do ánh nắng mặt trời. Kể cả trẻ sơ sinh tắm nắng cũng cần được bảo vệ.

• Cần biết là mây không cản được tia UV. Tia UV có thể xuyên qua mây mù. Không thấy nắng không có nghĩa là ta an toàn khỏi tia UV.

• Ánh sáng mặt trời mạnh nhất vào giữa trưa đến đầu giờ chiều đi kèm với đậm độ của tia UV cao nhất. Ở độ cao lớn hơn và khi bị phản xạ bởi mặt nước, băng hoặc tuyết, tia UV càng gia tăng tác hại.

• Đừng bao giờ nhìn thẳng vào mặt trời. Làm như vậy bất cứ lúc nào, kể cả khi xảy ra nguyệt thực, có thể làm hỏng võng mạc của mắt và gây ra một chấn thương nghiêm trọng được gọi là bệnh võng mạc do mặt trời.

• Tránh tắm nắng ngoài trời quá mức. Bồn tắm nắng nhân tạo cũng gây ra những rủi ro tương tự cho mắt và cơ thể của bạn như tia UV ngoài trời.

Bằng cách ghi nhớ những hướng dẫn đơn giản này, bạn và gia đình có thể tận hưởng ánh nắng mặt trời một cách an toàn suốt cả năm.

Tham khảo thêm thông tin bài viết: Bảo vệ đôi mắt mùa Hè qua ăn uống và thực phẩm chức năng.

Bs Hoàng Cương (Theo EyeHealth.net) - Theo suckhoedoisong.vn
Bình luận
Tin mới
  • 01/04/2026

    2 loại ngũ cốc ngon nhất nên ăn để giảm cân

    Muốn giảm cân, nhiều người thường cắt giảm tinh bột nhưng cơ thể cần đủ tinh bột để hoạt động. Vì vậy nên chọn đúng loại tinh bột và ăn đúng cách giúp giảm cân mà không cần phải nhịn đói khổ sở.

  • 01/04/2026

    Trẻ em trên 6 tuổi có cần tiêm vaccine nữa không?

    Nhiều người lầm tưởng rằng hệ miễn dịch của trẻ sau 6 tuổi đã trưởng thành và đủ sức chống chọi với thế giới. Tuy nhiên, thực tế khoa học lại cho thấy điều ngược lại: Đây là giai đoạn chuyển tiếp quan trọng cần được củng cố miễn dịch.

  • 31/03/2026

    Chạy bộ bao lâu thì mỡ bụng bắt đầu giảm?

    Chạy bộ giúp tiêu hao năng lượng hiệu quả và cải thiện sức khỏe tim mạch nhưng mỡ bụng không thể giảm ngay sau vài buổi tập. Thời điểm cơ thể bắt đầu huy động mỡ phụ thuộc vào cường độ vận động, thời gian duy trì, chế độ dinh dưỡng và khả năng thích nghi chuyển hóa của từng người.

  • 31/03/2026

    12 loại thuốc bạn tuyệt đối không nên dùng cùng cà phê

    Cà phê chứa caffeine, có thể ảnh hưởng đến cách cơ thể hấp thụ và chuyển hóa một số loại thuốc. Nếu bạn đang dùng thuốc theo toa, bác sĩ có thể khuyên bạn nên tránh cà phê và các loại đồ uống chứa caffeine, hoặc nên uống cà phê cách xa giờ uống thuốc.

  • 30/03/2026

    11 loại thực phẩm có nhiều lợi ích cho huyết áp hơn củ dền

    Củ dền rất giàu nitrat, giúp làm giãn mạch máu và hỗ trợ huyết áp khỏe mạnh nhưng có một số loại thực phẩm khác mang lại nhiều lợi ích không kém.

  • 30/03/2026

    Giải pháp khoa học xử lý nấm mốc tường nhà trong mùa nồm ẩm

    Mùa nồm, hay hiện tượng ngưng tụ hơi nước do độ ẩm không khí vượt ngưỡng bão hòa (thường trên 90%), tạo điều kiện lý tưởng cho các loài vi nấm như Aspergillus hoặc Cladosporium phát triển mạnh mẽ trên bề mặt tường.

  • 29/03/2026

    8 lợi ích sức khỏe bất ngờ của cá khoai

    Cá khoai là một loại cá nước mặn được đánh giá cao vì có hàm lượng protein cao và ít chất béo. Nó cũng chứa nhiều khoáng chất thiết yếu hỗ trợ các chức năng hàng ngày của cơ thể. Dưới đây là 8 lợi ích của cá khoai trong chế độ ăn uống.

  • 28/03/2026

    7 điều có thể xảy ra với cơ thể người không ăn rau và trái cây

    Có một số người không thích ăn rau và trái cây. Mặc dù sức khỏe có thể vẫn bình thường nhưng về lâu dài thói quen ăn uống này làm tăng nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

Xem thêm