Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

9 điều cần biết về khả năng sinh sản ở nữ giới

Dù muốn có em bé hay chưa thì khả năng sinh sản luôn phản ánh một phần tình trạng sức khỏe của cơ thể bạn. Dưới đây là một cuốn sổ tay từ tuổi dậy thì đến tuổi mãn kinh mà mỗi người phụ nữ đều nên biết.

1. Hiểu rõ về thời điểm rụng trứng

Đây là một cái nhìn cận cảnh vào nửa đầu chu kỳ kinh nguyệt của bạn:

Ngày 1-5: Giảm nồng độ estrogen và progesterone ở nửa cuối của kỳ kinh trước đó, mô tử cung bị phá vỡ, kinh nguyệt sẽ kéo dài khoảng năm ngày.

Ngày 6: Đến thời điểm này, một số nang chứa đầy dịch, mỗi nang có một quả trứng. Chúng phát triển trong buồng trứng, được thúc đẩy bởi các hormone FSH.

Ngày 7-14: Một trong những nang sẽ trưởng thành cũng như nồng độ estrogen bắt đầu tăng trở lại, khiến niêm mạc tử cung dày lên.

Ngày 14 - ngày rụng trứng: Các nang trưởng thành sẽ vỡ gây ra hiện tượng trứng rụng. Sau đó, trứng có thể gặp tinh trùng trong ống dẫn trứng và làm tổ tại niêm mạc tử cung.

2. Chu kỳ kinh phản ánh khả năng sinh sản của bạn

Chu kỳ hàng tháng có thể cung cấp một số “manh mối” về khả năng mang thai của bạn: "Nếu chu kỳ thường xuyên dài hơn 25 - 30 ngày, có thể đó là một dấu hiệu bạn không rụng trứng thường xuyên," Fahimeh Sasan, trợ lý giáo sư về sản phụ khoa Trường y khoa Icahn (New York) cho biết. Chu kỳ kinh nguyệt quá ngắn cũng là một dấu hiệu đáng báo động. Một nghiên cứu năm 2011 cho thấy phụ nữ có chu kỳ kéo dài ít hơn 25 ngày ít có khả năng thụ thai hơn khoảng 36% so với phụ nữ có chu kỳ dài từ 27 đến 29 ngày. Những chu kỳ đến quá gần nhau cũng có thể cho thấy một vấn đề về sức khỏe khác (như u xơ tử cung hoặc polyp cổ tử cung), điều này có thể ảnh hưởng đến khả năng thụ thai. Và nếu bạn đang ở sau tuổi 30, kinh nguyệt không đều có thể là một dấu hiệu của tiền mãn kinh.

3. Cần điều chỉnh cân nặng hợp lý

Khoảng 12% trường hợp vô sinh có liên quan đến vấn đề cân nặng. Chuyên gia sinh sản Alan B. Copperman, thuộc Bệnh viện Mount Sinai giải thích: Bởi lẽ chất béo trong cơ thể bạn sẽ sản sinh ra estrogen. Việc thừa cân (và quá nhiều estrogen) hoặc số cân dưới mức tiêu chuẩn (và quá ít estrogen) có thể cản trở sự rụng trứng bình thường.

4. Tác động từ việc tập thể dục

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng những hoạt động vừa phải (chẳng hạn như đi bộ nhanh) có thể giúp khả năng sinh sản tốt hơn. Ngược lại, việc thực hiện các bài tập quá mạnh có thể khiến cơ thể bạn căng thẳng, thiếu hụt năng lượng nghiêm trọng và giảm sút chức năng sinh sản. Nhưng một khi bạn thay đổi chế độ tập luyện, khả năng sinh sản của bạn sẽ phục hồi.

5. Uống thuốc tránh thai có thể giúp “bảo quản” trứng của bạn

Một nghiên cứu năm 2013 của đại học Boston cho thấy: Thuốc tránh thai không hề gây tổn hại, thậm chí còn mang tới lợi ích cho khả năng sinh sản của người phụ nữ. Những người uống thuốc lâu hơn bốn năm có khả năng mang thai cao hơn những phụ nữ sử dụng ít hơn hai năm.

Điều này được giải thích bởi tiến sĩ, giáo sư Elizabeth Hatch (Đại học sức khỏe cộng đồng Boston) rằng: "Các loại thuốc tránh thai ngăn cản sự rụng trứng, có nghĩa là chúng sẽ giúp bảo tồn nguồn dự trữ trứng của bạn.” Cần có thêm nhiều nghiên cứu khác để khẳng định lợi ích này, nhưng trong thời điểm hiện tại, đây có thể là lí do giúp bạn thêm yên tâm với việc sử dụng thuốc tránh thai.

6. Cần kiểm tra sức khỏe trước khi có thai

Nếu bạn đã sẵn sàng có em bé, cần tiến hành các kiểm tra sức khỏe sau đây:

Sàng lọc các bệnh lây qua đường tình dục (STDs). Bệnh lậu và chlamydia có thể dẫn đến viêm vùng chậu, gây tắc ống dẫn trứng và dẫn đến sự bất thường về chu kỳ kinh.

Kiểm tra nội khoa, đặc biệt là tuyến giáp. Cả bệnh suy giáp và cường giáp đều liên quan đến vô sinh.

Khám nha khoa và làm sạch răng. Nghiên cứu cho thấy phụ nữ bị bệnh nướu răng mất nhiều thời gian hơn để thụ thai. Một giả thuyết được đặt ra: Bệnh nướu răng làm tăng viêm nhiễm khắp cơ thể.

7. Bạn vẫn cần kiểm soát việc sinh đẻ ở độ tuổi 40

Thậm chí nếu bạn nghĩ rằng bạn đang cận mãn kinh, bạn vẫn có thể thụ thai. "Tôi thấy điều này xảy ra thường xuyên: Một người phụ nữ trên 40 tuổi, mất kinh trong một vài tháng, dừng sử dụng thuốc ngừa thai và sau đó, cô ấy mang thai", Shannon Clark, giáo sư sản phụ khoa tại Đại học Texas-Galveston nói. Những phụ nữ trên 40 tuổi thường nghĩ rằng họ có thể tính ngày tránh thai dựa theo chu kỳ kinh, "nhưng hiện nay sự rụng trứng ngày càng trở nên bất thường, và việc dự đoán sẽ khó khăn hơn", cô nói.

8. Tuổi mãn kinh có thể do di truyền

James Grifo, giám đốc Trung tâm sinh sản tại Trung tâm Y tế NYU Langone cho biết: Nếu mẹ của bạn đã trải qua thời kỳ mãn kinh sớm hoặc muộn, có thể bạn cũng sẽ như thế. Thật vậy, một nghiên cứu của Đan Mạch năm 2013 cho thấy mức độ AMH giảm nhanh hơn ở phụ nữ có mẹ đến tuổi mãn kinh trước 45 so với những phụ nữ mà bà mẹ vẫn có kinh nguyệt đến tuổi sau 55. Nhìn chung, khả năng sinh sản có thể do gen di truyền, cũng như một số bệnh phụ nữ khác (chẳng hạn u xơ tử cung và lạc nội mạc tử cung).

9. Kiểm tra hiếm muộn

Nếu bạn đã cố gắng mang thai trong một khoảng thời gian khá dài (một năm đối với phụ nữ dưới 35 tuổi, sáu tháng đối với phụ nữ trên 35 tuổi), bạn nên làm các xét nghiệm sau đây:

Chụp tử cung – vòi trứng: Kiểm tra ống dẫn trứng của bạn có thông không và tử cung có hình dạng bình thường không.

Siêu âm qua ngã âm đạo: Các hình ảnh sẽ cho phép bác sĩ xem xét số nang trứng và kiểm tra các bất thường như u xơ tử cung và u nang buồng trứng.

Xét nghiệm máu: Nồng độ dự trữ buồng trứng (AMH) và FSH có thể xác định xem bạn có một nguồn cung cấp trứng tốt không; nồng độ của các kích thích tố khác có thể giúp bạn chẩn đoán rối loạn MD.

Hà Anh - Theo Health
Bình luận
Tin mới
  • 16/02/2026

    Bí quyết xây dựng thực đơn giúp trẻ thoát cảnh ăn nhiều nhưng vẫn còi

    Không ít phụ huynh than phiền con ăn rất khỏe, bữa nào cũng đầy bát cơm thịt nhưng vẫn chậm lớn, hay ốm vặt. Theo các chuyên gia dinh dưỡng, mấu chốt không nằm ở số lượng trẻ ăn vào, mà ở sự cân bằng tỷ lệ vàng giữa 4 nhóm chất.

  • 16/02/2026

    Bí quyết đi chúc Tết an toàn và đảm bảo sức khỏe

    Tết là dịp để gia đình sum họp và gặp gỡ người thân, bạn bè. Tuy nhiên, việc đi lại liên tục dưới thời tiết thất thường và thay đổi giờ giấc sinh hoạt rất dễ khiến cơ thể mệt mỏi, kiệt sức, đồng thời làm tăng nguy cơ bị cảm lạnh hoặc gặp rủi ro khi tham gia giao thông. Để kỳ nghỉ Tết trọn vẹn, việc chuẩn bị trước kế hoạch và biết cách bảo vệ cơ thể là rất cần thiết. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin cụ thể để giúp bạn và gia đình đi chúc Tết an toàn và giữ gìn sức khỏe tốt nhất.

  • 15/02/2026

    Bí quyết diện đồ du xuân: Làm sao để vừa thời trang lại không lo bị lạnh?

    Tết là dịp để diện những bộ đồ lung linh đi du xuân, nhưng những đợt không khí lạnh tràn về thường khiến hội chị em rơi vào thế khó: mặc ấm thì sợ luộm thuộm, mỏng thì sợ lạnh. Đừng lo lắng, chỉ với những quy tắc phối đồ thông minh dưới đây, bạn hoàn toàn có thể tự tin sải bước du xuân với diện mạo chuẩn "fashionista" mà cơ thể vẫn luôn ấm áp.

  • 15/02/2026

    9 phút massage mỗi tối giúp xóa mờ nếp nhăn trên mặt

    Việc dành ra vài phút mỗi tối để thực hiện các động tác massage mặt không chỉ giúp dưỡng chất thẩm thấu tốt hơn mà còn là cách tự nhiên nhất để nâng cơ và xóa mờ nếp nhăn trên da mặt.

  • 15/02/2026

    Để hệ tiêu hóa khỏe mạnh trong những ngày tiệc tùng liên tục

    Những ngày cuối năm và dịp Tết Nguyên Đán là khoảng thời gian của các bữa tiệc tất niên dày đặc với nhiều món ăn giàu đạm, chất béo và đồ uống có cồn. Thói quen ăn uống xáo trộn này thường dẫn đến tình trạng "quá tải", gây ra chứng rối loạn tiêu hóa ngày Tết như đầy hơi khó tiêu, chướng bụng và mệt mỏi. Để giúp bạn tận hưởng trọn vẹn kỳ nghỉ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin bổ ích về cách bảo vệ hệ tiêu hóa thông qua chế độ ăn uống khoa học và sử dụng men vi sinh hiệu quả.

  • 14/02/2026

    Myricetin - Vai trò và ý nghĩa đối với sức khỏe

    Myricetin là một flavonol thuộc nhóm flavonoid – các hợp chất polyphenol phổ biến trong giới thực vật.

  • 14/02/2026

    6 lý do khiến phụ nữ bị đau bụng kinh dữ dội

    Co thắt nhẹ hay đầy hơi khi hành kinh là bình thường nhưng nếu đau bụng kinh dữ dội hoặc có thể kèm chảy máu ồ ạt, đó có thể là dấu hiệu bệnh lý phụ khoa nguy hiểm cần đi khám ngay.

  • 14/02/2026

    Điều gì xảy ra với cơ thể khi một người ăn riềng xay trộn chất cấm Vàng O?

    Thạc sĩ Lưu Liên Hương - Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu, Viện Y học Ứng dụng Việt Nam cảnh báo, Vàng O có khả năng gây biến đổi tế bào và làm tăng nguy cơ ung thư khi tích lũy lâu dài trong cơ thể.

Xem thêm