Loãng xương là tình trạng rối loạn chuyển hóa của xương, khiến xương bị suy yếu cấu trúc và giảm khối lượng dẫn đến xương mỏng, xốp và dễ gãy.
Đa số các trường hợp loãng xương không có biểu hiện rõ ràng cho đến khi xảy ra tình trạng gãy xương. Nguy cơ loãng xương tăng ở người cao tuổi, người có lối sống tĩnh tại, ít hoạt động thể lực, nghiện rượu, cà phê, thuốc lá, ăn chế độ ăn thiếu canxi và vitamin D.
Những người thiếu hormone sinh dục do cắt bỏ buồng trứng, mãn kinh sớm, mắc một số bệnh nội tiết. Những người có tiền sử gãy xương (bản thân hoặc gia đình). Việc sử dụng một số thuốc kéo dài như corticoid, thuốc chống động kinh... cũng làm tăng nguy cơ loãng xương.
Theo các chuyên gia y tế, loãng xương diễn biến âm thầm nhưng có thể gây biến chứng nặng nề là gãy xương nên việc phát hiện và điều trị sớm là vô cùng quan trọng. Tùy từng trường hợp cụ thể, bác sĩ sẽ có chỉ định điều trị phù hợp. Tuy nhiên, bên cạnh việc dùng thuốc cần kết hợp với chế độ luyện tập và ăn uống mới đem lại hiệu quả tốt nhất.
Theo TS. BS Trần Thị Bích Nga, nguyên Giảng viên chuyên khoa Dinh dưỡng, Đại học Y Hà Nội, đối với người bị loãng xương, việc thực hiện một chế ăn uống cân bằng, đầy đủ các chất dinh dưỡng có lợi cho xương như canxi, vitamin D và protein sẽ giúp ngăn ngừa tình trạng mất xương thêm và giảm nguy cơ gãy xương. Chế độ ăn uống này cũng có thể giúp ngăn ngừa loãng xương ở những người chưa mắc bệnh.
Chất dinh dưỡng quan trọng nhất để phòng ngừa và cải thiện loãng xương chính là canxi. Vì vậy, cần phải đảm bảo chế độ ăn giàu canxi trong suốt cuộc đời.
Các loại thực phẩm giàu canxi bao gồm: Sữa và các sản phẩm từ sữa; Cá, tôm, cua, ốc...; Trứng, đặc biệt là lòng đỏ trứng; Các loại rau lá xanh thẫm: Rau chân vịt, rau cải thìa, rau cải xoăn, cải bó xôi…
Bên cạnh việc bổ sung thực phẩm giàu canxi, chúng ta cần lưu ý lựa chọn các loại thực phẩm giàu vitamin D như: hải sản, trứng, sữa... Vitamin D giúp điều hòa hàm lượng canxi trong máu và xương, giúp cơ thể hấp thụ canxi tốt hơn.
Cần chú ý, nếu ăn quá nhiều một số loại thực phẩm có thêm đường, muối, thực phẩm chế biến sẵn, caffein và rượu có thể dẫn đến mất xương và tăng nguy cơ mắc bệnh loãng xương. Vì vậy, người bệnh nên hạn chế hoặc tránh các loại thực phẩm này.
Nghiên cứu cho thấy, chế độ ăn giàu thịt đỏ và thịt đã qua chế biến, ngũ cốc tinh chế và đồ ngọt có liên quan đến mật độ khoáng trong xương thấp hơn và nguy cơ gãy xương cao hơn.
Lượng chất béo cao chủ yếu có nguồn gốc từ thực phẩm chế biến sẵn trực tiếp cản trở sự hấp thụ canxi trong ruột. Nó cũng khiến bạn có nguy cơ béo phì cao hơn, điều này cũng có thể ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe của xương.
![]()
Thực phẩm chế biến sẵn ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe của xương.
Ăn quá nhiều muối có thể làm tăng lượng canxi mà cơ thể bạn bài tiết khi đi tiểu. Tiêu thụ quá nhiều đường bổ sung cũng có thể làm tăng nguy cơ loãng xương bằng cách giảm hấp thu canxi trong ruột, tăng bài tiết canxi và magiê qua nước tiểu, đồng thời làm suy yếu quá trình tạo xương.
Nghiên cứu đã tìm thấy mối liên hệ giữa việc tiêu thụ đồ uống có đường và sức khỏe của xương ngày càng xấu đi. Hầu hết các nghiên cứu trên người đều kết luận rằng chế độ ăn nhiều đường ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe của xương và có thể làm tăng nguy cơ gãy xương.
Cần nhớ rằng đường tự nhiên có trong thực phẩm tốt cho sức khỏe như trái cây và rau củ khác với đường bổ sung. Các loại đường bổ sung thường có trong thực phẩm chế biến sẵn như: bánh nướng đóng gói, món tráng miệng và đồ ăn nhẹ, đồ uống có đường, nước tăng lực, soda, trà và cà phê có đường cần được giảm thiểu.
Oxalat là các hợp chất được tìm thấy trong một số loại thực phẩm thực vật liên kết với canxi và làm canxi trở nên không thích hợp để cơ thể hấp thu. Theo thời gian, điều này có thể dẫn đến mất canxi và cuối cùng là mật độ khoáng xương kém hơn, đặc biệt nếu bạn đã bị loãng xương.
Một số loại thực phẩm giàu oxalat nhất là rau lá xanh và các loại đậu như đậu, đậu Hà Lan và đậu lăng. Tuy nhiên, những thực phẩm này cũng rất tốt cho sức khỏe và không nhất thiết phải loại bỏ khỏi chế độ ăn uống.
Nghiên cứu cho thấy, nấu chín thực phẩm giàu oxalat có thể làm giảm đáng kể hàm lượng oxalat của chúng. Các biện pháp như ngâm, luộc và hấp là cách tốt nhất để loại bỏ oxalat.
Uống quá nhiều rượu sẽ cản trở sự cân bằng canxi và quá trình sản xuất vitamin D tự nhiên của cơ thể. Những người nghiện rượu cũng có xu hướng có nồng độ cortisol cao, có thể làm tăng quá trình phân hủy xương và giảm quá trình hình thành xương.
Uống quá nhiều rượu cũng có thể gây thiếu hụt nội tiết tố ở cả nam và nữ. Nam giới có thể sản xuất lượng testosterone thấp hơn, một loại hormone liên quan đến sự hình thành xương. Phụ nữ có thể bị rối loạn kinh nguyệt, có thể làm giảm nồng độ estrogen và tăng nguy cơ loãng xương.
![]()
Người bệnh loãng xương không nên uống rượu.
Caffeine là một chất kích thích tự nhiên được tìm thấy trong hạt cà phê, sô cô la và một số loại trà. Mặc dù một số nghiên cứu cho thấy một số lợi ích đối với xương từ một lượng nhỏ caffeine, nhưng nếu sử dụng quá nhiều caffeine có thể cản trở quá trình chuyển hóa xương và có khả năng làm mất canxi từ xương.
Cách tốt nhất là giữ lượng caffeine của bạn ở mức tối thiểu khi bị loãng xương. Hoặc thay vào đó, nên chọn cà phê, trà đã khử caffeine và các loại đồ uống không chứa caffeine tự nhiên khác.
Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Loãng xương: Cách kiểm soát và phòng ngừa hiệu quả.
Bạn có biết điều gì tạo nên sắc tím rực rỡ của các loại rau quả? Đó chính là chất chống oxy hóa anthocyanin. Anthocyanin và vitamin C giúp kích thích sản sinh collagen trong cơ thể.
Việc theo dõi các trận cầu đỉnh cao vào khung giờ rạng sáng từ lâu đã trở thành thói quen cố hữu của người hâm mộ bóng đá Việt Nam. Tuy nhiên, dưới góc nhìn y học, việc ép cơ thể duy trì trạng thái kích thích thần kinh và vận động quá giờ sinh học tiềm ẩn nhiều hệ lụy nghiêm trọng đối với hệ tim mạch, chuyển hóa và suy giảm chức năng nhận thức.
Quả ổi giàu vitamin C giúp tăng hệ miễn dịch, đẹp da, giữ dáng. Tuy nhiên, việc ăn ổi sai cách hoặc dùng sai đối tượng sẽ gây ra nhiều mối nguy hại cho sức khỏe.
Bước sang tuổi 50, cơ thể con người bắt đầu bước vào một giai đoạn chuyển đổi sinh học quan trọng, nơi những thay đổi âm thầm bên trong có thể quyết định chất lượng sống của những năm sau đó. Các chuyên gia cho rằng, thay vì lo lắng về quá trình lão hóa, việc chủ động thực hiện các cột mốc kiểm tra sức khỏe định kỳ chính là tấm khiên vững chắc nhất để bảo vệ bản thân.
Mùa hè là khoảng thời gian lý tưởng để các gia đình cùng nhau tổ chức những chuyến đi chơi, gắn kết tình cảm và giải tỏa căng thẳng sau những ngày làm việc, học tập vất vả. Tuy nhiên, thời tiết nắng nóng gay gắt cùng sự thay đổi về môi trường sinh hoạt lại dễ gây ra những ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe, đặc biệt là với trẻ em, phụ nữ mang thai và người lớn tuổi. Để chuyến đi trọn vẹn và hạn chế tối đa rủi ro, Viện Y học Ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin hữu ích giúp bạn chủ động chuẩn bị một hành trình du lịch hè an toàn cho cả nhà.
Thực tế hiện nay có nhiều phụ huynh lo ngại ăn mỡ lợn sẽ gây béo phì hoặc các bệnh tim mạch cho trẻ. Tuy nhiên mỡ lợn không hề xấu mà còn cần cho sự phát triển của trẻ nếu được sử dụng đúng cách.
Huyết áp cao (tăng huyết áp) ảnh hưởng đến hàng triệu người trưởng thành ở Hoa Kỳ và làm tăng nguy cơ đau tim, đột quỵ và các bệnh lý khác.
Chất xơ cần thiết cho sức khỏe tiêu hóa và phòng ngừa bệnh tật. Theo một nghiên cứu mới cho thấy việc phân bổ thời điểm nạp chất xơ trong ngày có thể tối ưu hóa lợi ích mà nó mang lại cho cơ thể.