Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

10 yếu tố giết chết tinh trùng của bạn

Khi bạn đang cố gắng để thụ thai, có rất nhiều vấn đề có thể xảy ra: dị ứng tinh trùng, chất lượng trứng kém hay tinh trùng yếu. Trong số 1/10 cặp vợ chồng bị vô sinh, ước tính rằng các yếu tố liên quan đến nam giới sẽ ảnh hưởng đến 30% số trường hợp này.

Mặc dù nam giới sản xuất ra hàng triệu tinh trùng một ngày (so với 300-400 trứng phụ nữ giải phóng ra trong cả cuộc đời), nhưng các yếu tố bên ngoài có thể ảnh hưởng đến những “chiến binh tí hon” này. Và bởi vì các tế bào tinh trùng cần 75 ngày để trưởng thành nên các tác động lên tinh trùng có thể ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của bạn.

Dưới đây là 10 yếu tố (sẽ làm bạn ngạc nhiên) có thể ảnh hưởng đến tinh trùng của nam giới.

Quá nóng

Trừ khi tinh hoàn có nhiệt độ thấp hơn nhiệt độ trung bình của cơ thể, nếu không, tinh hoàn sẽ không thể làm việc như bình g thường được. Nhưng giải phẫu cơ thể nam giới cho phép tinh hoàn có nhiệt độ khác rất xa với nhiệt độ phần trung tâm của cơ thể. Nếu nhiệt độ tinh hoàn tăng lên đến 36.5 độ C, tinh hoàn sẽ không sản xuất ra tinh trùng nữa. Khi quá trình sản xuất tinh trùng bị gián đoạn, tình trùng có thể sẽ bị ảnh hưởng tiêu cực trong vài tháng. Vậy, nhiệt độ ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của nam giới như thế nào? Số lượng tinh trùng, khả năng hoạt động và hình thái của tinh trùng sẽ giảm đi.

Bồn tắm nước nóng

Nhiệt độ ẩm không tốt cho tinh hoàn. Theo một nghiên cứu xuất bản năm 2007, thậm chí chỉ cần 30 phút ở trong bồn tắm Jacuzzi hoặc bồn tắm nước nóng cũng có thể làm giảm tạm thời việc sản xuất tinh trùng.

Tuy nhiên, nghiên cứu này cũng chỉ ra rằng, ảnh hưởng tiêu cực của nhiệt ẩm lên tinh trùng là có thể hồi phục được. Nhiệt ẩm có thể ảnh hưởng đến tinh trùng của nam giới trong một thời gian rất dài. Vì tinh trùng cần một khoảng thời gian rất lâu để trưởng thành, nên bất kỳ sự can thiệp nào (để làm giảm sự tiếp xúc với nhiệt), thường sẽ mất ít nhất là 3-6 hoặc 9 tháng để cho thấy hiệu quả.

Sốt

Nếu bạn không tắm nước nóng, không mặc quần chật khi đi đạp xe, các kỹ thuật thu thập phân tích tinh dịch cho thấy kết quả tốt, nhưng bạn vẫn không thể có con? Vậy còn trong vòng 3 tháng nay bạn có bị ốm không? Một cơn sốt cao có thể có ảnh hưởng tương tự như nhiệt ẩm lên tinh trùng của nam giới, với thời gian ảnh hưởng cũng kéo dài như vậy. Phụ thuộc vào thời gian của quá trình sản xuất tinh trùng đang diễn ra, mức độ tập trung của tinh trùng có thể giảm tới 35% sau một cơn sốt cao, theo một kết quả nghiên cứu năm 2003.

Laptop

Liệu máy tính xách tay có thật sự ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của nam giới không? Theo một nghiên cứu tại trường đại học Stony Brook ở New York, có một mối liên quan trực tiếp giữa việc sử dụng máy tính và tăng nhiệt độ ở bìu. Với một số tư thế, nhiệt độ ở bìu có thể tăng thêm khoảng 1.5 độ C. Việc gia tăng nhiệt độ này có ảnh hưởng không tốt đến quá trình sinh tinh (quá trình hình thành giao tử đực). Do vậy, nếu bạn đang cố gắng thụ thai, hãy để máy tính xách tay lên bàn làm việc, thay vì để lên đùi hay bất cứ vị trí nào trên cơ thể.

Quần đùi

Nếu bản thân một người nam giới đã có số lượng tinh trùng ít thì việc mặc quần lót dáng boxers sẽ tốt hơn mặc quần lót có dáng quần đùi. Nhưng với những người có số lượng tinh trùng bình thường, thì dáng quần lót có rất ít ảnh hưởng đến số lượng tinh trùng. Tuy nhiên, mặc một chiếc quần soóc chật khi đạp xe trong một thời gian dài là một yếu tố khác có thể ảnh hưởng đến tinh trùng. Quần của nam giới càng chật, thì môi trường càng ít thuận lợi để sản xuất tinh trùng.

Giãn tĩnh mạch

Khoảng 15% nam giới bị giãn tĩnh mạch thừng tinh hoặc phì đại tĩnh mạch ở bìu, thường là ở bên trái. Khi số lượng tinh trùng của nam giới thấp, bác sỹ có thể sẽ yêu cầu điều trị tình trạng giãn tĩnh mạch thừng tinh. Đây là phương pháp điều trị giãn tĩnh mạch ở bìu thông qua việc phẫu thuật hoặc làm bít tĩnh mạch thừng tinh qua da (percutaneous embolization) – một thủ thuật không cần phẫu thuật mà chỉ cần đặt ống thông.

Mặc dù không rõ ràng nhưng việc giãn tĩnh mạch thừng tinh có thể cản trở quá trình sản xuất tinh trùng do làm gián đọa dòng máu, làm nóng bìu hoặc làm máu chảy ngược ở những tĩnh mạch nuôi tinh hoàn. Có rất ít bằng chứng cho thấy khả năng sinh sản sẽ được cải thiện sau khi bít tĩnh mạch thừng tinh, nhưng một số bác sỹ tin rằng phẫu thuật có thể cải thiện chất lượng tinh dịch.

Điện thoại di động

Có rất nhiều lời khuyến cáo về ảnh hưởng của điện thoại di động đến khả năng sinh sản của nam giới. Một nghiên cứu năm 2008 chỉ ra rằng, nam giới thường xuyên sử dụng điện thoại di động (trên 4 tiếng/ngày) có số lượng tinh trùng giảm đi rõ rệt, khả năng chuyển động của tinh trùng cũng chậm hơn và hình thái tinh trùng cũng không được như tinh trùng bình thường. Lời khuyên là nam giới nên để điện thoại trong cặp/túi xách hơn là để trong ví hoặc túi quần để tránh tiếp xúc với tia bức xạ. Tuy nhiên, do nghiên cứu này chỉ có quy mô nhỏ, nên nhiều bác sỹ không đồng ý với kết quả được đưa ra. Có bác sỹ cho rằng: ông không khuyên nam giới để điện thoại ở túi quần trước, nhưng nếu có thì việc đó cũng không gây ảnh hưởng gì.

Béo phì

Béo phì sẽ có liên quan đến việc tăng sản xuất hormone nữ giới (estrogen), làm giảm số lượng tinh trùng, gây các rối loạn chức năng tình dục và vô sinh. So với những nam giới có cân nặng bình thường hoặc thừa cân, nam giới béo phì có chức năng tinh hoàn bị giảm sút và số lượng tinh trùng giảm rõ rệt, theo một nghiên cứu năm 2009 của Tổ chức Y tế Thế giới. Tuy nhiên, theo một nghiên cứu năm 2009, mặc dù béo phì làm giảm số lượng tinh trùng, nhưng chỉ khi nam giới rất béo phì thì mới ảnh hưởng tiêu cực đến khả năng sinh sản.

Lối sống

Hút thuốc lá, uống rượu hoặc hút thuốc phiện có thể ảnh hưởng đến chức năng sinh sản. Do vậy, nếu muốn thụ thai, bạn nên hạn chết tất cả những thói quen trên. Lạm dụng rượu có ảnh hưởng tiêu cực lên chất lượng tinh dịch và việc sản xuất tinh dịch, trong khi hút thuốc lá có thể ảnh hưởng đến khả năng chuyển động của tinh trùng, theo một nghiên cứu năm 2010. Ngoài việc là tinh trùng di chuyển chậm hơn, các nghiên cứu khác còn cho thấy thuốc lá có thể phá hủy DNA của tinh trùng và làm tăng các rối loạn cương dương. Thuốc phiện cũng không an toàn. Hút thuốc phiện được chứng minh là làm giảm số lượng tinh trùng, giảm chức năng của tinh trùng và ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản của nam giới nói chung.

Các yếu tố khác

Một số yếu tố về mặt thể chất có thể ảnh hưởng tiêu cực đến tinh trùng, bao gồm:

  • Tắc nghẽn: Cho dù nguyên nhân của việc tắc nghẽn là do dị tật bẩm sinh, nhiễm trùng, chấn thương hay phẫu thuật thắt ống dẫn tinh thì việc tắc nghẽn cũng sẽ ngăn chặn tinh trùng đi vào trong tinh dịch
  • Rối loạn gen: Bất thường về nhiễm sắc thể có thể làm giảm sút nghiêm trọng số lượng tinh trùng, thậm chí gây ra tình trạng không sản xuất tinh trùng. Có một dạng của bệnh xơ nang sẽ gây ra tình trạng không hình thành ống dẫn tinh.
  • Các yếu tố có hại khác: Kháng thể kháng tinh trùng, mất cân bằng hormone, ung thư tinh hoàn, tinh hoàn ẩn và các vấn đề về tình dục có thể ảnh hưởng đến tinh trùng.
Bình luận
Tin mới
  • 03/11/2026

    Tác hại của việc ăn đêm với sức khỏe

    Sau một ngày dài tất bật với công việc cơ quan và chăm lo cho con cái, khoảng thời gian tĩnh lặng lúc đêm muộn thường là lúc các bậc phụ huynh mới thực sự có giây phút thư giãn cho riêng mình. Đi cùng với một bộ phim hay hay những trang mạng xã hội thường là thói quen nhâm nhi một bát mì nóng hổi, một chút bánh kẹo ngọt hay những món đồ ăn vặt còn sót lại trong tủ lạnh. Sự chiều chuộng bản thân này tưởng chừng như vô hại và giúp giải tỏa căng thẳng rất tốt, nhưng thực chất lại đang âm thầm tạo ra những ảnh hưởng tiêu cực đến cơ thể. Việc thường xuyên nạp thức ăn vào thời điểm cơ thể cần nghỉ ngơi sẽ phá vỡ nhịp độ tự nhiên, kéo theo hàng loạt rủi ro về bệnh lý và làm suy giảm chất lượng cuộc sống của chúng ta.

  • 03/11/2026

    Sởi và Rubella trong mùa đông

    Mùa thu đông là thời điểm dễ bùng phát các bệnh truyền nhiễm do virus, đặc biệt là sởi và Rubella – hai căn bệnh có khả năng lây lan nhanh và gây biến chứng nguy hiểm, nhất là ở trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai. Dù đã có vaccine phòng ngừa hiệu quả, song sự chủ quan và thiếu tiêm chủng đầy đủ khiến nguy cơ dịch bệnh vẫn luôn hiện hữu. Việc hiểu rõ đặc điểm, triệu chứng và cách phòng tránh sởi, Rubella là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe trong mùa lạnh.

  • 02/11/2026

    Tình trạng mất cơ khi dùng thuốc GLP-1: Những điều cần biết

    Các loại thuốc GLP-1 có thể giúp kiểm soát lượng đường trong máu và hỗ trợ giảm cân. Tuy nhiên, một số người có thể lo ngại về tình trạng mất cơ trong quá trình sử dụng các loại thuốc này.

  • 02/11/2026

    Cúm, COVID-19, viêm phổi và RSV – 4 bệnh truyền nhiễm dễ bùng phát khi trời lạnh

    Mùa lạnh là “thời điểm vàng” cho nhiều loại virus đường hô hấp phát triển. Nhiệt độ thấp và độ ẩm giảm khiến hệ miễn dịch suy yếu, niêm mạc mũi họng bị khô, giảm khả năng lọc và tiêu diệt mầm bệnh. Ngoài ra, khi trời lạnh, con người có xu hướng ở trong không gian kín, hạn chế thông gió, tạo điều kiện cho virus dễ lây lan qua giọt bắn và không khí.

  • 01/11/2026

    Chiến dịch Movember và hành trình chủ động bảo vệ sức khỏe phái mạnh

    Để nâng cao nhận thức cộng đồng và khuyến khích nam giới chủ động chăm sóc bản thân, tháng 11 hằng năm đã được chọn là tháng hành động vì sức khỏe nam giới toàn cầu.

  • 01/11/2026

    Lợi ích của hoạt động ngoài trời trong mùa đông

    Khi mùa đông bắt đầu, nhiều người sẽ cảm thấy thiếu sức sống, thiếu năng lượng và cảm thấy buồn chán. Đây là một dạng rối loạn cảm xúc theo mùa (SAD), ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới.

  • 31/10/2026

    Nguy cơ đột quỵ và bệnh tim mạch gia tăng khi trời lạnh: Cơ chế và cách phòng ngừa

    Nhiều nghiên cứu dịch tễ học ghi nhận tỷ lệ nhập viện do nhồi máu cơ tim, đột quỵ và suy tim tăng rõ rệt trong những tháng mùa đông so với các thời điểm khác trong năm.

  • 31/10/2026

    Thời tiết nồm ẩm và nguy cơ bệnh tiêu hóa: Triệu chứng và cách phòng ngừa

    Độ ẩm không khí tăng cao không chỉ gây khó khăn cho sinh hoạt mà còn biến môi trường thuận lợi cho các loại mầm bệnh như vi khuẩn, virus và nấm mốc phát triển mạnh mẽ. Điều này khiến thực phẩm dễ hỏng, thức ăn thừa nhanh ôi thiu, dẫn đến nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến đường tiêu hóa, gây đau bụng, nôn mửa thậm chí nguy hiểm đến tính mạng. Viện Y học Ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin hữu ích giúp bạn nhận biết sớm triệu chứng và áp dụng các biện pháp bảo vệ sức khỏe hiệu quả trong giai đoạn này.

Xem thêm