Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

10 yếu tố giết chết tinh trùng của bạn

Khi bạn đang cố gắng để thụ thai, có rất nhiều vấn đề có thể xảy ra: dị ứng tinh trùng, chất lượng trứng kém hay tinh trùng yếu. Trong số 1/10 cặp vợ chồng bị vô sinh, ước tính rằng các yếu tố liên quan đến nam giới sẽ ảnh hưởng đến 30% số trường hợp này.

Mặc dù nam giới sản xuất ra hàng triệu tinh trùng một ngày (so với 300-400 trứng phụ nữ giải phóng ra trong cả cuộc đời), nhưng các yếu tố bên ngoài có thể ảnh hưởng đến những “chiến binh tí hon” này. Và bởi vì các tế bào tinh trùng cần 75 ngày để trưởng thành nên các tác động lên tinh trùng có thể ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của bạn.

Dưới đây là 10 yếu tố (sẽ làm bạn ngạc nhiên) có thể ảnh hưởng đến tinh trùng của nam giới.

Quá nóng

Trừ khi tinh hoàn có nhiệt độ thấp hơn nhiệt độ trung bình của cơ thể, nếu không, tinh hoàn sẽ không thể làm việc như bình g thường được. Nhưng giải phẫu cơ thể nam giới cho phép tinh hoàn có nhiệt độ khác rất xa với nhiệt độ phần trung tâm của cơ thể. Nếu nhiệt độ tinh hoàn tăng lên đến 36.5 độ C, tinh hoàn sẽ không sản xuất ra tinh trùng nữa. Khi quá trình sản xuất tinh trùng bị gián đoạn, tình trùng có thể sẽ bị ảnh hưởng tiêu cực trong vài tháng. Vậy, nhiệt độ ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của nam giới như thế nào? Số lượng tinh trùng, khả năng hoạt động và hình thái của tinh trùng sẽ giảm đi.

Bồn tắm nước nóng

Nhiệt độ ẩm không tốt cho tinh hoàn. Theo một nghiên cứu xuất bản năm 2007, thậm chí chỉ cần 30 phút ở trong bồn tắm Jacuzzi hoặc bồn tắm nước nóng cũng có thể làm giảm tạm thời việc sản xuất tinh trùng.

Tuy nhiên, nghiên cứu này cũng chỉ ra rằng, ảnh hưởng tiêu cực của nhiệt ẩm lên tinh trùng là có thể hồi phục được. Nhiệt ẩm có thể ảnh hưởng đến tinh trùng của nam giới trong một thời gian rất dài. Vì tinh trùng cần một khoảng thời gian rất lâu để trưởng thành, nên bất kỳ sự can thiệp nào (để làm giảm sự tiếp xúc với nhiệt), thường sẽ mất ít nhất là 3-6 hoặc 9 tháng để cho thấy hiệu quả.

Sốt

Nếu bạn không tắm nước nóng, không mặc quần chật khi đi đạp xe, các kỹ thuật thu thập phân tích tinh dịch cho thấy kết quả tốt, nhưng bạn vẫn không thể có con? Vậy còn trong vòng 3 tháng nay bạn có bị ốm không? Một cơn sốt cao có thể có ảnh hưởng tương tự như nhiệt ẩm lên tinh trùng của nam giới, với thời gian ảnh hưởng cũng kéo dài như vậy. Phụ thuộc vào thời gian của quá trình sản xuất tinh trùng đang diễn ra, mức độ tập trung của tinh trùng có thể giảm tới 35% sau một cơn sốt cao, theo một kết quả nghiên cứu năm 2003.

Laptop

Liệu máy tính xách tay có thật sự ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của nam giới không? Theo một nghiên cứu tại trường đại học Stony Brook ở New York, có một mối liên quan trực tiếp giữa việc sử dụng máy tính và tăng nhiệt độ ở bìu. Với một số tư thế, nhiệt độ ở bìu có thể tăng thêm khoảng 1.5 độ C. Việc gia tăng nhiệt độ này có ảnh hưởng không tốt đến quá trình sinh tinh (quá trình hình thành giao tử đực). Do vậy, nếu bạn đang cố gắng thụ thai, hãy để máy tính xách tay lên bàn làm việc, thay vì để lên đùi hay bất cứ vị trí nào trên cơ thể.

Quần đùi

Nếu bản thân một người nam giới đã có số lượng tinh trùng ít thì việc mặc quần lót dáng boxers sẽ tốt hơn mặc quần lót có dáng quần đùi. Nhưng với những người có số lượng tinh trùng bình thường, thì dáng quần lót có rất ít ảnh hưởng đến số lượng tinh trùng. Tuy nhiên, mặc một chiếc quần soóc chật khi đạp xe trong một thời gian dài là một yếu tố khác có thể ảnh hưởng đến tinh trùng. Quần của nam giới càng chật, thì môi trường càng ít thuận lợi để sản xuất tinh trùng.

Giãn tĩnh mạch

Khoảng 15% nam giới bị giãn tĩnh mạch thừng tinh hoặc phì đại tĩnh mạch ở bìu, thường là ở bên trái. Khi số lượng tinh trùng của nam giới thấp, bác sỹ có thể sẽ yêu cầu điều trị tình trạng giãn tĩnh mạch thừng tinh. Đây là phương pháp điều trị giãn tĩnh mạch ở bìu thông qua việc phẫu thuật hoặc làm bít tĩnh mạch thừng tinh qua da (percutaneous embolization) – một thủ thuật không cần phẫu thuật mà chỉ cần đặt ống thông.

Mặc dù không rõ ràng nhưng việc giãn tĩnh mạch thừng tinh có thể cản trở quá trình sản xuất tinh trùng do làm gián đọa dòng máu, làm nóng bìu hoặc làm máu chảy ngược ở những tĩnh mạch nuôi tinh hoàn. Có rất ít bằng chứng cho thấy khả năng sinh sản sẽ được cải thiện sau khi bít tĩnh mạch thừng tinh, nhưng một số bác sỹ tin rằng phẫu thuật có thể cải thiện chất lượng tinh dịch.

Điện thoại di động

Có rất nhiều lời khuyến cáo về ảnh hưởng của điện thoại di động đến khả năng sinh sản của nam giới. Một nghiên cứu năm 2008 chỉ ra rằng, nam giới thường xuyên sử dụng điện thoại di động (trên 4 tiếng/ngày) có số lượng tinh trùng giảm đi rõ rệt, khả năng chuyển động của tinh trùng cũng chậm hơn và hình thái tinh trùng cũng không được như tinh trùng bình thường. Lời khuyên là nam giới nên để điện thoại trong cặp/túi xách hơn là để trong ví hoặc túi quần để tránh tiếp xúc với tia bức xạ. Tuy nhiên, do nghiên cứu này chỉ có quy mô nhỏ, nên nhiều bác sỹ không đồng ý với kết quả được đưa ra. Có bác sỹ cho rằng: ông không khuyên nam giới để điện thoại ở túi quần trước, nhưng nếu có thì việc đó cũng không gây ảnh hưởng gì.

Béo phì

Béo phì sẽ có liên quan đến việc tăng sản xuất hormone nữ giới (estrogen), làm giảm số lượng tinh trùng, gây các rối loạn chức năng tình dục và vô sinh. So với những nam giới có cân nặng bình thường hoặc thừa cân, nam giới béo phì có chức năng tinh hoàn bị giảm sút và số lượng tinh trùng giảm rõ rệt, theo một nghiên cứu năm 2009 của Tổ chức Y tế Thế giới. Tuy nhiên, theo một nghiên cứu năm 2009, mặc dù béo phì làm giảm số lượng tinh trùng, nhưng chỉ khi nam giới rất béo phì thì mới ảnh hưởng tiêu cực đến khả năng sinh sản.

Lối sống

Hút thuốc lá, uống rượu hoặc hút thuốc phiện có thể ảnh hưởng đến chức năng sinh sản. Do vậy, nếu muốn thụ thai, bạn nên hạn chết tất cả những thói quen trên. Lạm dụng rượu có ảnh hưởng tiêu cực lên chất lượng tinh dịch và việc sản xuất tinh dịch, trong khi hút thuốc lá có thể ảnh hưởng đến khả năng chuyển động của tinh trùng, theo một nghiên cứu năm 2010. Ngoài việc là tinh trùng di chuyển chậm hơn, các nghiên cứu khác còn cho thấy thuốc lá có thể phá hủy DNA của tinh trùng và làm tăng các rối loạn cương dương. Thuốc phiện cũng không an toàn. Hút thuốc phiện được chứng minh là làm giảm số lượng tinh trùng, giảm chức năng của tinh trùng và ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản của nam giới nói chung.

Các yếu tố khác

Một số yếu tố về mặt thể chất có thể ảnh hưởng tiêu cực đến tinh trùng, bao gồm:

  • Tắc nghẽn: Cho dù nguyên nhân của việc tắc nghẽn là do dị tật bẩm sinh, nhiễm trùng, chấn thương hay phẫu thuật thắt ống dẫn tinh thì việc tắc nghẽn cũng sẽ ngăn chặn tinh trùng đi vào trong tinh dịch
  • Rối loạn gen: Bất thường về nhiễm sắc thể có thể làm giảm sút nghiêm trọng số lượng tinh trùng, thậm chí gây ra tình trạng không sản xuất tinh trùng. Có một dạng của bệnh xơ nang sẽ gây ra tình trạng không hình thành ống dẫn tinh.
  • Các yếu tố có hại khác: Kháng thể kháng tinh trùng, mất cân bằng hormone, ung thư tinh hoàn, tinh hoàn ẩn và các vấn đề về tình dục có thể ảnh hưởng đến tinh trùng.
Bình luận
Tin mới
  • 16/03/2026

    Tại sao cam thảo có mặt trong nhiều loại trà thảo mộc?

    Cam thảo là một trong những thành phần xuất hiện rất phổ biến trong các loại trà thảo mộc, từ trà pha thủ công, trà túi lọc đến đồ uống thảo mộc đóng chai. Cam thảo có tên khoa học là Glycyrrhiza glabra. Tại Việt Nam, thường gặp các dạng dược liệu được gọi chung là cam thảo như cam thảo bắc, cam thảo nam và cam thảo dây, với nguồn gốc và đặc điểm dược tính khác nhau.

  • 16/03/2026

    Cần ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

    Ngủ đủ và ngủ chất lượng đóng vai trò then chốt trong quá trình phục hồi cơ bắp và nâng cao hiệu suất tập luyện. Thời lượng và chất lượng giấc ngủ ảnh hưởng trực tiếp đến sửa chữa mô cơ, giảm đau nhức và phòng ngừa chấn thương ở người tập luyện thường xuyên. Vậy, ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

  • 16/03/2026

    Đau đầu do hạ đường huyết

    Hạ đường huyết (lượng đường trong máu thấp) có thể gây dấu hiệu đau đầu. Đau đầu do hạ đường huyết thường gặp như đau âm ỉ ở thái dương. Nếu bạn bị chứng đau nửa đầu, lượng đường trong máu thấp có thể kích hoạt một cơn đau nửa đầu. Bài viết này thảo luận về lý do tại sao lượng đường trong máu thấp có thể gây đau đầu và chứng đau nửa đầu, cũng như cách phòng ngừa và điều trị chúng.

  • 15/03/2026

    7 siêu thực phẩm giúp da sáng mịn từ bên trong

    Làn da sáng mịn, khỏe đẹp không chỉ phụ thuộc vào mỹ phẩm hay các xu hướng chăm sóc da bên ngoài. Nhiều nghiên cứu dinh dưỡng cho thấy, chế độ ăn uống hằng ngày có ảnh hưởng trực tiếp đến độ ẩm, đàn hồi và tốc độ lão hóa của làn da.

  • 15/03/2026

    Cách để giữ ấm trẻ vào ban đêm trong mùa đông

    Thời tiết đang vào mùa đông và trời đã bắt đầu lạnh hơn, những đợt gió mùa ùa về cũng là lúc bạn lo lắng rằng liệu em trẻ đã đủ ấm áp chưa hay mặc bao nhiêu đồ khi cho trẻ đi ngủ là đủ? Đừng lo lắng và đọc bài viết sau đây để giữ ấm cho trẻ đúng cách vào ban đêm trong mùa đông nhé!

  • 14/03/2026

    Trà thảo mộc – Thức uống giá trị góc nhìn khoa học

    Theo nhiều ghi chép lịch sử và truyền thuyết dân gian Đông Á, trà có nguồn gốc từ rất sớm và từ lâu đã được xem là thức uống vừa giúp giải khát, vừa mang ý nghĩa bồi bổ sức khỏe. Dù các câu chuyện như truyền thuyết Thần Nông mang màu sắc văn hóa – biểu tượng, chúng phản ánh thực tế rằng con người đã sớm khai thác thực vật như một phần của chăm sóc sức khỏe qua hàng nghìn năm. Các bằng chứng khảo cổ và tư liệu lịch sử cũng cho thấy trà và các chế phẩm thảo mộc đã được sử dụng rộng rãi trong chế độ ăn và y học dân gian của nhiều nền văn minh, đặc biệt tại châu Á.

  • 14/03/2026

    5 thói quen uống cà phê sai cách phổ biến nên tránh

    Uống cà phê sai cách như thêm nhiều đường, uống quá sớm hoặc quá nhiều có thể gây mất ngủ và cản trở giảm cân. Chỉ cần vài điều chỉnh nhỏ trong thói quen hàng ngày sẽ giúp bạn tối ưu hóa lợi ích sức khỏe từ thức uống này.

  • 14/03/2026

    Các vận động viên thể thao có uống nước ngọt tăng lực không?

    Trong thế giới thể thao hiện đại, từ những tay đua trên các chặng đua rực lửa, những trận bóng đá đỉnh cao cho đến các giải đấu Thể thao điện tử (Esports) triệu đô, hình ảnh các hãng đồ uống tăng lực khổng lồ hay xuất hiện trên mọi phương diện. Chúng ta thường thấy các vận động viên hàng đầu cầm trên tay những lon nước đặc trưng, uống một ngụm đầy sảng khoái trước ống kính truyền hình. Tuy nhiên, đằng sau những chiến dịch truyền hình và hình ảnh đầy năng lượng đó là một sự thật mà không phải ai cũng biết.

Xem thêm