10 thói quen tốt cha mẹ nên dạy cho con

Con của bạn được thừa hưởng những cấu trúc di truyền từ cha và mẹ - chắc chắn rồi. Còn nữa, cha mẹ cũng ảnh hưởng mạnh mẽ đến tính cách và thói quen của con thông qua cuộc sống gia đình thường ngày. Vậy đâu là những thói quen tốt mà các bậc cha mẹ có thể tự giác thực hiện để bé "bắt chước". Hãy cùng Viện Y học ứng dụng Việt Nam tìm hiểu vấn đề này.

10 thói quen tốt cha mẹ nên dạy cho con

Thói quen số 1: Ăn uống đa dạng

Ăn các loại thực phẩm nhiều màu sắc không chỉ là một niềm vui thích, mà còn đem lại rất nhiều lợi ích về sức khỏe. Hãy giúp con bạn hiểu được các giá trị dinh dưỡng của các loại thực phẩm nhiều màu sắc trong bữa ăn hàng ngày. Tuy nhiên, như vậy không có nghĩa là mọi bữa ăn phải có nhiều màu sắc. Nhưng bạn nên cố gắng phối hợp nhiều loại trái cây và rau xanh, các loại thực phẩm với nhiều màu sắc khác nhau trong bữa ăn: từ màu đỏ, tím, cam cho đến màu vàng, xanh lá và trắng.

Thói quen số 2: Không bỏ bữa sáng

Hình thành và duy trì thói quen ăn uống đúng giờ khi còn nhỏ sẽ làm tăng khả năng trẻ có thói quen lành mạnh khi lớn lên. Bạn hãy dạy trẻ rằng, một bữa sáng ít chất béo không chỉ kích thích não bộ làm việc và cung cấp năng lượng cho cơ thể, mà còn giúp trẻ duy trì cân nặng hợp lý và tránh được nhiều loại bệnh mạn tính.

Trường Đại học Y Harvard xác nhận rằng bỏ bữa sáng sẽ làm tăng nguy cơ béo phì lên 4 lần. Tỷ lệ chất xơ cao trong các loại ngũ cốc trong bữa ăn sáng có thể làm giảm nguy cơ mắc bệnh tiểu đường và tim mạch.

Thói quen số 3: Lựa chọn hoạt động thể thao mà trẻ yêu thích

Không phải tất cả mọi trẻ em đều yêu thích thể thao, một số trẻ rất sợ khi phải đến phòng tập. Nhưng khi trẻ tìm thấy hoạt động thể thao mà trẻ ưa thích, thì việc duy trì sức khỏe và hoạt động thể chất trở nên vô cùng dễ dàng. Và rất có thể, trẻ sẽ mang theo niềm yêu thích với môn thể thao đó cho đến khi trưởng thành.

Nếu con bạn chưa tìm được môn thể thao mà chúng yêu thích, bạn hãy cổ vũ trẻ tiếp tục tìm hiểu. Cho trẻ tiếp xúc với nhiều loại hoạt động thể thao khác nhau như bóng đá, bơi lội, thể dục dụng cụ... Chắc chắn rằng, trẻ sẽ tìm được môn thể thao mà mình ưa thích.

Thói quen số 4: Đừng trở nên ì ạch

Hãy khuyến khích trẻ ra ngoài trong những ngày nghỉ, thay vì nằm ườn trên ghế sofa và xem tivi hay vùi đầu vào chiếc smartphone hay máy tính bảng. Theo Mayo Clinic trẻ em xem tivi quá 1-2 tiếng/ngày sẽ có nguy cơ mắc các vấn đề sau:

Ảnh hưởng đến khả năng học tập ở trường
Gặp khó khăn về hành vi, bao gồm các vấn đề về cảm xúc và xã hội cùng với các rối loạn tập trung.
Béo phì hoặc thừa cân
Các vấn đề về giấc ngủ, bao gồm khó ngủ và khó thức dậy
Ít có thời gian hoạt động thể chất hơn

Thói quen số 5: Đọc sách hàng ngày

Phát triển khả năng đọc, là một trong số những yếu tố quyết định đến kết quả học tập ở trường của trẻ và ảnh hưởng đến công việc sau này trong cuộc sống. Theo Học viện Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP), đọc sách hàng ngày khi ở nhà sẽ giúp trẻ phát triển khả năng hiểu biết. Tổ chức AAP gọi kỹ năng đọc là “nền tảng cho sự thành công trong học tập của trẻ” và tổ chức này cũng cho rằng, việc đọc sách hàng ngày nên bắt đầu khi trẻ đủ 6 tháng tuổi. Chọn những quyển sách mà trẻ thích để biến việc đọc sách thành một niềm vui thích, chứ không đơn thuần chỉ là một việc làm khi rảnh rỗi. Cha mẹ cũng nên hướng dẫn cho trẻ tư thế ngồi đọc, khoảng cách từ mắt đến trang giấy và nơi đọc sách phải có đủ ánh sáng.

Thói quen số 6: Uống nước, không phải soda

Bạn có thể duy trì thói quen này một cách rất đơn giản. Dạy cho trẻ rằng, nước lọc rất tốt cho sức khỏe và các loại nước ngọt thì không tốt. Kể cả khi trẻ không hiểu được tất cả các lý do tại sao quá nhiều đường lại không tốt, bạn vẫn có thể giúp trẻ hiểu được nền tảng của vấn đề. Ví dụ, theo Hiệp hội Tim mạch Mỹ (AHA), đường trong soda không có giá trị dinh dưỡng và có rất nhiều calo và dẫn đến việc tăng cân. Trái lại, nước là thành phần thiết yếu của cuộc sống, con người không thể sống mà không có nước được.

Thói quen số 7: Xem kỹ nhãn thực phẩm

Trong khi con bạn (đặc biệt là những trẻ ở lứa tuổi đi học và thanh thiếu niên) có thể rất quan tâm đến các loại nhãn mác trên quần áo thì lại có một loại nhãn mác khác rất quan trọng với sức khỏe của chúng: nhãn thực phẩm. Chỉ cho trẻ biết rằng vỏ của những loại thức ăn yêu thích của trẻ chứa bao nhiêu thông tin về dinh dưỡng. Tập trung vào một số phần nhất định của nhãn thực phẩm (ví dụ như số calo mỗi khẩu phần, lượng chất béo bão hòa và chất béo chuyển hóa, lượng đường) để không làm trẻ bị quá tải.

Thói quen số 8: Cùng ăn tối với gia đình

Với cuộc sống bận rộn, thật khó để dành thời gian ăn tối cùng với gia đình, nhưng việc đó rất đáng để theo đuổi. Theo Đại học Florida, ăn tối cùng gia đình sẽ mang lại những lợi ích sau:

Tăng cường sự kết nối giữa các thành viên trong gia đình
Trẻ sẽ học được nhiều điều hơn, các thói quen xấu của trẻ sẽ được điều chỉnh
Mọi người trong gia đình sẽ ăn được nhiều bữa ăn dinh dưỡng hơn
Trẻ em sẽ ít bị béo phì và thừa cân hơn
Trẻ em sẽ ít lạm dụng thuốc và đồ uống có cồn hơn

Thói quen số 9: Dành thời gian cho bạn bè

Tình bạn là rất quan trọng cho sự phát triển khỏe mạnh của trẻ ở độ tuổi đến trường, theo một nghiên cứu được tiến hành bởi trường Đại học Florida. Chơi với bạn bè sẽ dạy cho trẻ các kỹ năng xã hội như kỹ năng giao tiếp, kỹ năng làm việc nhóm và kỹ năng xử lý vấn đề. Có nhiều bạn cũng sẽ có tác động lên kết quả học tập của trẻ ở trường. Bạn nên khuyến khích trẻ có thêm nhiều bạn mới và thường xuyên chơi với các bạn. Việc này sẽ giúp trẻ hình thành những kỹ năng cần thiết trong tương lai.

Thói quen số 10: Luôn lạc quan

Trẻ sẽ rất dễ buồn và chán nản nếu mọi thứ không diễn ra như ý trẻ. Hãy giúp trẻ biết cách đứng lên sau thất bại và giúp trẻ thấy được tầm quan trọng của việc giữ tinh thần lạc quan và mạnh mẽ. Theo Hiệp hội sức khỏe tinh thần Canada, trẻ em và người lớn có thể có được rất nhiều lợi ích từ việc suy nghĩ tích cực và từ các mối quan hệ tốt.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Giữ an toàn cho trẻ nhỏ khi vui chơi

Ths.Bs. Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Tổng hợp từ Healthline

Từ khóa:

Bình luận

Tin mới

11/08/2026

Bí quyết giúp bé đánh bay rôm sảy, dịu mát suốt mùa hè

Trong mùa hè nóng ẩm, trẻ nhỏ rất dễ đối mặt với tình trạng rôm sảy kèm theo các nốt mẩn đỏ gây ngứa ngáy và khó chịu trên da. Nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời, những dấu hiệu này có thể chuyển biến nặng thành viêm da, gây ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe cũng như quá trình phát triển tự nhiên của trẻ.
10/08/2026

Mối liên hệ giữa thuốc lá, trầm cảm và lo âu

Mặc dù đã trải qua nhiều thập kỷ, bất chấp nhiều thông điệp truyền thông về tác hại của thuốc lá với sức khỏe, thuốc lá vẫn luôn là kẻ thù số 1 của sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là đối với những cá nhân mắc các bệnh tâm lý như trầm cảm hoặc lo âu. Đây là 2 bệnh tâm lý liên quan mật thiết với tần suất sử dụng thuốc lá do phụ thuộc vào nicotine. Hiểu rõ mối quan hệ sẽ là chìa khóa để phòng ngừa, điều trị và phục hồi sức khỏe.
09/08/2026

Chụp cộng hưởng từ (MRI): Chìa khóa "Nhìn thấu" cơ thể không cần bức xạ

Trong y học hiện đại, việc chẩn đoán chính xác bệnh lý ngay từ giai đoạn đầu là yếu tố sống còn. Để làm được điều này, các bác sĩ thường nhờ đến sự trợ giúp của một công cụ chẩn đoán hình ảnh tiên tiến bậc nhất hiện nay: Chụp cộng hưởng từ, hay còn gọi là MRI. Dù thuật ngữ này khá quen thuộc, nhưng không phải ai cũng hiểu rõ nguyên lý hoạt động cũng như những gì cơ thể sẽ trải qua trong phòng chụp.
08/08/2026

Muốn làm chậm quá trình lão hóa sinh học? bạn hãy bắt đầu từ giấc ngủ của mình

Giấc ngủ là một yếu tố quan trọng đối với sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta. Không chỉ giúp cơ thể phục hồi năng lượng, chất lượng và thời lượng giấc ngủ còn ảnh hưởng đến nhiều cơ quan trong cơ thể.
07/08/2026

Hướng dẫn sơ cứu đuối nước kịp thời và đúng cách

Tai nạn đuối nước thường có xu hướng gia tăng vào mùa hè, khi mọi người tìm đến các ao, hồ, sông, suối hay bãi biển để giải nhiệt, nguy hiểm hay gặp nhất là trẻ em. Khi không may xảy ra sự cố, việc sơ cứu kịp thời và đúng cách ngay trong "khoảng thời gian vàng" từ 1-4 phút đầu tiên là yếu tố cốt lõi giúp nạn nhân có cơ hội bình phục tốt hơn, đồng thời hạn chế tối đa biến chứng. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ hướng dẫn chi tiết dựa trên các nguyên tắc y khoa chuẩn, vai trò của hô hấp nhân tạo và các biện pháp hỗ trợ.
06/08/2026

7 loại thức uống tăng cường sức khỏe

Các loại thức uống tăng cường sức khỏe, như loại làm từ gừng và nghệ, là những thức uống nhỏ đậm đặc giúp tăng cường năng lượng, cải thiện hệ miễn dịch và hỗ trợ tiêu hóa. Chúng chứa nhiều vitamin và khoáng chất và có thể được pha chế tại nhà, nhưng cần nhiều nghiên cứu hơn nữa về lợi ích của chúng.
05/08/2026

Thời điểm tốt nhất để uống nước nóng

Lợi ích của việc giữ đủ nước cho cơ thể đối với sức khỏe và tinh thần được biết đến rộng rãi. Nhiệt độ nước cũng có tác động lớn, đặc biệt là uống nước nóng có thêm lợi ích là tăng cường tuần hoàn máu và hỗ trợ tiêu hóa. Để tối đa hóa những lợi ích này, có những thời điểm nhất định trong ngày nên uống nước nóng (50-70 độ C) để bổ sung nước.
04/08/2026

Lợi ích của việc tắm nước đá

Tắm nước đá có thể giúp giảm đau cơ, cải thiện quá trình phục hồi sau khi tập luyện bằng cách giảm viêm và sưng, cải thiện sức khỏe chung. Tắm nước đá có nhiều cách, hiệu quả cũng khác nhau tùy mục tiêu mong muốn, khuyến cáo chung nên ngâm mình trong nước đá khoảng 10 đến 15 phút để đạt được những lợi ích tiềm năng.