Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Viêm tai và đau họng ở trẻ nhỏ

Viêm tai và viêm họng là 2 vấn đề thường gặp ở trẻ sơ sinh, và thường xảy ra khi trẻ bị cảm lạnh. Trẻ sơ sinh không thể nói rằng chúng bị đau tai hoặc đau trong cổ họng, vì vậy điều quan trọng là cần phải biết các dấu hiệu để nhận ra tình trạng này sớm và có phương pháp điều trị kịp thời.

Viêm tai

Nhiễm trùng tai – hay viêm tai là bệnh nhiễm trùng do virus hoặc vi khuẩn gây ra, ảnh hưởng đến vùng tai giữa (nằm phía trong của màng nhĩ). Nhiễm trùng thường xảy ra sau khi bị cảm lạnh. Tình trạng nhiễm trùng gây sưng tấy và làm tắc vòi nhĩ (là đoạn nối tai giữa với mặt sau của cổ họng), và khiến các dịch chất bị nhiễm trùng bị mắc kẹt trong khoang tai giữa. Phần dịch chất bị nhiễm trùng (hay còn gọi là mủ) này sẽ tạo áp lực lên màng nhĩ và khiến nó bị phồng lên. Điều này có thể gây cảm giác rất đau đớn. Đôi khi màng nhĩ có thể bị rách ra và khi đó sẽ tạo điều kiện cho mủ chảy ra ngoài tai.

Viêm tai rất phổ biến ở trẻ em trong độ tuổi từ 6 tháng đến 2 tuổi, và hầu hết trẻ em sẽ bị viêm tai ít nhất một lần. Khoảng 1/4 số trẻ bị viêm tai lặp lại, và có khoảng từ 5% đến 10% số trẻ bị rách màng nhĩ trong khi bị viêm tai

Lưu ý khi điều trị viêm tai ở trẻ nhỏ

Bác sĩ chuyên khoa có thể sẽ kê đơn thuốc kháng sinh, và hãy đảm bảo rằng trẻ uống thuốc đủ liều và đúng liệu trình. Ngay cả khi trẻ cảm thấy tốt hơn chỉ sau một vài ngày dùng thuốc, hãy vẫn tiếp tục cho trẻ dùng thuốc cho đến khi khỏi hoàn toàn, kết thúc đơn thuốc của bác sĩ. Điều này sẽ giúp tình trạng viêm tai không bùng phát trở lại.

Khi trẻ bị sốt trên 38,5°C, hãy cho trẻ uống acetaminophen hoặc ibuprofen theo hướng dẫn của bác sĩ. Những loại thuốc này sẽ giúp giảm đau trong vòng vài giờ và trẻ sẽ cảm thấy dễ chịu hơn.

Bạn cũng nên đưa trẻ trở lại khám sau hai đến ba tuần để đảm bảo rằng tình trạng nhiễm trùng đã khỏi hoàn toàn và không cần điều trị thêm. Điều này đặc biệt quan trọng nếu trẻ gặp phải các vấn đề tổn thương màng nhĩ.

Nếu phát hiện thấy trẻ bị cứng cổ hoặc có biểu hiện rất mệt mỏi, không tỉnh táo, hãy đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay lập tức. Bạn cũng nên đưa trẻ đi khám nếu cơn sốt hoặc cơn đau của trẻ không thuyên giảm sau khi dùng thuốc kháng sinh trong 48 giờ.

Các biện pháp ngăn ngừa viêm tai ở trẻ nhỏ

Các chuyên gia đưa ra lời khuyên là nên cho trẻ bú sữa mẹ đến hết năm đầu tiên. Sữa mẹ cung cấp cho trẻ các kháng thể rất tốt để chống lại các tình trạng nhiễm trùng. Nếu trẻ bú bình, nên tránh việc để bình sữa quá cao hoặc cho bé bú ở tư thế nằm ngang. Điều này có thể làm cho sữa chảy ngược vào vòi nhĩ và dễ gây ra nhiễm trùng tai.

Bạn cũng tránh hoàn toàn khả năng trẻ phải tiếp xúc với khói thuốc trong nhà hay không gian xung quanh. Khói thuốc không chỉ ảnh hưởng xấu đến sức khỏe mà còn làm tăng mức độ nghiêm trọng của bệnh nhiễm trùng tai.

Đau họng

Đau họng là một triệu chứng của một bệnh nào đó, ví dụ như cảm lạnh. Trẻ bị đau họng thường không thể nói rằng chúng đang bị làm sao, nhưng chúng có thể có các biểu hiện như bỏ ăn hoặc bắt đầu quấy khóc trong khi bú. Bạn có thể phát hiện thấy cổ họng trẻ có màu đỏ tươi nếu bạn chiếu đèn vào cổ họng.

Thông thường, hầu hết các bệnh viêm họng đều do virus gây ra. Đau họng do các bệnh do virus gây ra thường kéo dài khoảng 3 đến 4 ngày. Đôi khi đau họng có thể do viêm amidan và khiến amidan ở phía sau họng sưng lên.

Các chuyên gia đưa ra lời khuyên là nên đưa trẻ đi khám nếu phát hiện trẻ bị đau họng lâu quá 24 giờ, và đặc biệt nếu trẻ có dấu hiệu bị sốt.

Lưu ý khi điều trị đau họng ở trẻ nhỏ

Có khoảng 10% các trường hợp viêm họng là do liên cầu khuẩn Streptococcus gây ra. Nếu không được điều trị, viêm họng liên cầu khuẩn Strep có thể trở nên nặng nề hơn và gây ra các biến chứng nguy hiểm. Viêm họng do liên cầu khuẩn có thể được chẩn đoán bằng cách sử dụng tăm bông ngoáy họng để xác định chính xác là vi khuẩn liên cầu, và được điều trị bằng cách sử dụng kháng sinh theo đúng loại tác dụng lên liên cầu.

Khi trẻ bị đau họng, bạn có thể thực hiện một số cách dưới đây:

  • Cho trẻ dùng các thuốc acetaminophen hoặc ibuprofen theo các hướng dẫn của bác sĩ
  • Hãy nhớ rằng hầu hết viêm họng là do virus gây ra, và do đó thuốc kháng sinh không có hiệu quả. Chỉ nên điều trị viêm họng do Streptococcus bằng kháng sinh. Quyết định sử dụng thuốc phải được bác sĩ khám, chẩn đoán và kê đơn.
  • Không cho trẻ tự uống thuốc kháng sinh tại nhà.
  • Nếu trẻ có các dấu hiệu chảy nước dãi quá mức, khó nuốt hoặc khó thở, hoặc có biểu hiện ốm nặng hơn, hãy đưa trẻ đến khám bác sĩ ngay lập tức.

Tổng kết

Viêm tai và đau họng thường gặp ở trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ. Cả 2 bệnh đều có thể do virus hoặc vi khuẩn gây ra, và thường là xuất hiện sau khi cảm lạnh. Bạn nên đưa trẻ đến các cơ sở y tế để được khám và điều trị chính xác, sớm nhất và hiệu quả nhất.

Tham khảo thêm thông tin tại: Ráy tai nói gì về sức khỏe của bạn?

 

Bình luận
Tin mới
  • 22/03/2026

    Sổ mũi và nghẹt mũi ở trẻ nhỏ: Những điều cần biết

    Phải làm gì khi trẻ thường xuyên bị nghẹt mũi hoặc sổ mũi và ảnh hưởng đến chất lượng bú, chất lượng giấc ngủ của trẻ? Cùng tìm hiểu nguyên nhân, triệu chứng và cách bạn có thể làm để giảm tình trạng nghẹt mũi, sổ mũi cho trẻ qua bài viết sau đây!

  • 21/03/2026

    Trà thảo mộc và cơ chế sinh học giúp thư giãn tinh thần

    Trong đời sống hiện đại, các trạng thái căng thẳng tinh thần mức nhẹ như mệt mỏi, khó tập trung, áp lực công việc hay rối loạn giấc ngủ thoáng qua ngày càng phổ biến. Phần lớn các tình trạng này chưa đến mức bệnh lý, nhưng nếu kéo dài có thể ảnh hưởng rõ rệt đến chất lượng sống và hiệu suất lao động.

  • 21/03/2026

    7 thức uống giúp thanh lọc phổi tự nhiên

    Thời tiết lạnh kèm ô nhiễm không khí gây ảnh hưởng không nhỏ tới phổi và hệ hô hấp. Bên cạnh tập luyện và dinh dưỡng nâng cao chức năng phổi, hãy tham khảo 7 loại thức uống dưới đây giúp hỗ trợ phổi khỏe mạnh tự nhiên.

  • 21/03/2026

    Khi cảm lạnh chuyển thành viêm xoang

    Bạn bị nghẹt mũi, ho, và có thể cả đau họng. Có vẻ như đó là cảm lạnh thông thường. Nhưng sau vài ngày, các triệu chứng của bạn không thuyên giảm. Liệu cảm lạnh có thể biến thành viêm xoang không?

  • 20/03/2026

    Đản hoa – Thảo mộc thường bị bỏ quên

    Trong kho tàng y học cổ truyền Việt Nam và khu vực Đông Nam Á, nhiều loài thảo mộc đã được sử dụng lâu đời như kim ngân hoa, cam thảo, cúc hoa… Tuy nhiên, bên cạnh các vị thuốc quen thuộc, vẫn tồn tại những thảo dược ít được chú ý, dù có giá trị sinh học đáng kể.

  • 20/03/2026

    Sương mù não do hóa trị

    Hóa trị có thể giúp bạn chống lại ung thư , nhưng tác dụng phụ gần như chắc chắn. Bạn thường có một tâm trí mơ hồ, được gọi là " sương mù não do hóa trị ", trong và sau khi điều trị. Có thể bạn gặp khó khăn khi nhớ tên hoặc không thể làm nhiều việc cùng lúc tốt như trước đây.

  • 19/03/2026

    Trẻ khó ngủ, mất ngủ do tăng động: Dấu hiệu không nên bỏ qua

    Giấc ngủ đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thể chất và não bộ của trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không ít phụ huynh tại nước ta đang đối mặt với tình trạng trẻ khó ngủ, ngủ không sâu giấc, hay thức giấc ban đêm – đặc biệt ở nhóm trẻ có biểu hiện tăng động, hiếu động quá mức.

  • 19/03/2026

    Bệnh sốt xuất huyết

    Sốt xuất huyết nhẹ gây sốt cao và các triệu chứng giống cúm. Sốt xuất huyết nặng, còn gọi là sốt xuất huyết Dengue, có thể gây chảy máu nghiêm trọng, tụt huyết áp đột ngột (sốc) và tử vong.

Xem thêm