Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Vì sao lá khát lại nguy hại hơn cả ma túy?

Mỹ và Anh coi lá khát nguy hiểm hơn cả ma túy nên nó đã bị cấm. lý do, lá khát có chứa 2 hợp chất cathinone và cathine gây kích thích giống ma túy tổng hợp.

Thậm chí ở dạng tổng hợp, nó còn độc hơn ma túy thông thường tới hàng trăm lần.

Lá khát là gì?

Theo BBC, tại Anh lá khát được xếp vào nhóm thuốc gây nghiện cấp C (Class C drug), có nguồn gốc từ Đông Phi và bán đảo Ảrập. Gọi theo tiếng Việt là lá khát, còn theo tiếng Anh Catha edulis cathinone, cathine, Catha Edulis Forsk, Catha edulis, Cathaedulis, gọi dân dã là qat, quat, kaht, caat, kat, kot, khot. Đây là lá loại cây mọc theo bụi ở nhiều nước châu Phi dùng cho mục đích giải trí, nhai như trầu. Đôi khi, nó còn được dùng ở dạng khô, pha chế nước uống giống như uống chè. Thành phần gây kích thích trong lá khát là hai chất cathinone và cathine. Gần 30% số bé gái vị thành niên, và trên 70% nhóm vị thành niên ở Đông Ethiopia có thói quen nhai lá khát. Theo số liệu của Ngân hàng Thế giới (WB), có tới 73% phụ nữ Yemen có thói quen dùng loại lá này. Đối với người Ảrập, lá khát được xem là “chè Ảrập”, nhiều người nghiện nặng không bỏ được bởi họ xem là vô hại không khác gì chè hay cà phê.

Một trong những lý do lá khát phổ biến là tính gây nghiện, đồng thời là thứ hàng mang lại siêu lợi nhuận. Theo BBC, riêng châu Phi có khoảng trên 20 triệu người là “đồ đệ” của lá khát và khoảng 500.000 nông dân tại vùng Sừng châu Phi và bán đảo Ảrập sống nhờ loại cây này. Trên thị trường tự do châu Phi, giá lá khát giao động từ 1 - 20 USD một bó 1kg (khoảng 22.000 - 220.000), tùy theo chất lượng, nếu là lá tươi thì đắt hơn. Chính điều này ở Âu Mỹ người ta xếp lá khát vào danh mục ma túy “dạng rau” cực kỳ nguy hiểm. Việc sử dụng đơn giản, nhai tươi, cuốn thành thuốc hút nếu ở dạng khô hoặc pha uống hoặc làm gia vị rắc vào thức ăn. Nhiều phụ nữ châu Phi còn có quan niệm nhai lá khát giúp họ trở nên hấp dẫn hơn trong mắt đàn ông.

vi-sao-la-khat-lai-nguy-hai-hon-ca-ma-tuy-1

Lá khát được người dân châu Phi dùng phổ biến như rau

Theo Hội đồng tư vấn về lạm dụng ma túy (ACMD) của Anh, khoảng 2.560 tấn được nhập khẩu vào Anh mỗi năm, nhà nước thu được 2,5 triệu bảng tiền thuế cho nhóm sản phẩm này. Riêng doanh nghiệp có tên Mahat ở West London mỗi tuần nhập khoảng 7.000 thùng lá khát tươi từ Nairobi qua đường hàng không. “Lệnh cấm sử dụng lá khát làm cho hàng triệu người thất nghiệp, nhất là nông dân ở vùng Sừng châu Phi”, Mahat phàn nàn. Theo BBC, ước tính mỗi năm các nước châu Phi thu về khoảng 15 triệu bảng Anh tiền xuất khẩu lá khát sang Anh.  Một bó lá khát ở Anh giá 3 bảng (tương đương 85.000 VNĐ), còn ở Mỹ giá này cao gấp 10 lần ở Anh.

vi-sao-la-khat-lai-nguy-hai-hon-ca-ma-tuy-2

Tác hại của lá khát đối với con người

Sở dĩ lá khát được nhiều người nghiện vì nó tạo cảm giác lâng lâng, hưng phấn do có chứa hai thành phần gây nghiện như đề cập ở trên. Các thành phần này có tác dụng nhanh hơn so amphetamine nên mức độ cũng nguy hiểm hơn ma túy đá gấp nhiều lần. Nếu dùng lá khát tươi thì thành phần cathinone đạt mức cao nhất. Năm 1993, Mỹ xếp cathinone thuộc nhóm thuốc gây nghiện I, có thể phân hủy trong vòng 48 tiếng sau khi dùng. Tại Anh, lá khát bị cấm kể từ ngày 24/6/2014.

vi-sao-la-khat-lai-nguy-hai-hon-ca-ma-tuy-3

Lá khát được thương phẩm dưới nhiều dạng khác nhau

So với lá tươi hoặc khô, khi được tinh chế từ cathinone, lá khát tạo ra sản phẩm nguy hiểm hơn cả heroin, nó có thể tạo ra loại ma túy có tên flakka, dạng tinh thể muối, màu trắng hay hồng nhạt, có mùi hôi nhưng lại gây nghiện cao, tác động rất mạnh tới hệ thần kinh, gây kích thích, tạo ảo giác nên rất nguy hiểm cho sức khỏe con người. Flakka được dân nghiện gọi bằng tiếng lóng “muối tắm”, nó không liên quan đến muối tắm có chứa khoáng chất thường dùng để làm đẹp da. Đây là dẫn xuất đi từ cathinone của lá khát, pha trộn giữa cocain và hàng đá, nên mức độ nguy hại, tàn phá cơ thể gấp nhiều lần  ma túy thông thường. Vì vậy, khi đã nghiện thì việc cai sẽ khó khăn hơn so với người dùng ma túy truyền thống. Cathinone gây ra những phản ứng tiêu cực như phấn khích, tỉnh táo, nói nhiều, chán ăn, nếu lạm dụng có thể dẫn đến mất ngủ, biếng ăn, rối loạn tiêu hóa, trầm cảm... Nếu lạm dụng sẽ dẫn đến  phân hủy của các tế bào cơ xương và suy thận. Nhiễm độc cathinone tổng hợp khi quá liều gây nguy hiểm không khác gì heroin hoặc các loại ma túy đá. Ngoài ra, nó có liên quan với nguy cơ gia tăng các biến chứng về y học, như tăng bệnh nha khoa và ung thư miệng, bệnh tim mạch, gan, và giảm sự thèm ăn, tăng chứng trầm cảm, thay đổi tâm trạng. Có tới 40% người sử dụng lá khát phát triển chứng nghiện và lệ thuộc. Phụ nữ mắc chứng nghiện lá khát cao hơn nam giới. Theo số liệu cửa Cơ quan y tế công cộng Anh (NHS), mỗi năm tại quốc gia này, có khoảng 112 người phải đi cai nghiện liên quan đến lá khát trước khi bị cấm hồi cuối tháng 6/2014.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Cần sa - Marijuana ảnh hưởng đến cơ thể chúng ta thế nào? - Phần 1, Cần sa - Marijuana ảnh hưởng đến cơ thể chúng ta thế nào? - Phần 2

DS. Trang Nhung - Theo Sức khỏe & Đời sống/BBC/VC/MFC
Bình luận
Tin mới
  • 15/04/2026

    Hướng dẫn nhận biết, điều trị và phòng ngừa nhiễm khuẩn Salmonella

    Hiện nay, số ca ngộ độc thực phẩm trên cả nước ngày càng có dấu hiệu gia tăng, đặc biệt là do vi khuẩn Salmonella. Vậy đây là vi khuẩn như thế nào mà tỉ lệ xuất hiện này càng gia tăng? Hãy cùng VIAM tìm hiểu

  • 15/04/2026

    Ăn rau quả đúng cách để có nguồn dinh dưỡng tốt nhất

    Rau quả là nguồn thực phẩm quen thuộc trong mỗi bữa ăn gia đình, đặc biệt trong mùa nắng nóng. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết cách sử dụng rau quả đúng để phát huy tối đa giá trị dinh dưỡng.

  • 14/04/2026

    Tránh sai lầm phổ biến khi bố mẹ hướng dẫn con ôn thi học kỳ tiểu học

    Kỳ thi học kỳ ở bậc tiểu học là cơ hội để trẻ rèn luyện kỹ năng tự học và quản lý thời gian, nhưng cũng mang lại áp lực không nhỏ từ lịch học và kỳ vọng gia đình. Nếu thiếu sự hỗ trợ đúng cách, học sinh dễ rơi vào trạng thái căng thẳng, gây ảnh hưởng tiêu cực đến sự tự tin và niềm yêu thích học tập. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin giúp phụ huynh nhận diện những sai lầm phổ biến để xây dựng phương pháp đồng hành hiệu quả

  • 14/04/2026

    6 thói quen hằng ngày giúp 'đốt mỡ' thừa hiệu quả

    Duy trì các thói quen lành mạnh mỗi ngày như ăn đủ protein, ngủ đủ giấc, vận động đều đặn và kiểm soát căng thẳng giúp điều hòa chuyển hóa, tăng hiệu quả sử dụng năng lượng và hỗ trợ giảm mỡ bền vững.

  • 14/04/2026

    Khó ngủ, mất ngủ nên ăn uống thế nào?

    Khó ngủ, mất ngủ hoặc ngủ không sâu giấc thường liên quan đến thói quen sinh hoạt và chế độ dinh dưỡng hàng ngày. Việc lựa chọn thực phẩm phù hợp có thể giúp cơ thể điều chỉnh nhịp sinh học, cải thiện chất lượng nghỉ ngơi.

  • 13/04/2026

    Lý do nên bỏ muối vào nước luộc trứng

    Nhiều người nghĩ là cho chút muối khi luộc trứng giúp dễ bóc vỏ hơn. Thực tế, nhúm muối nhỏ là một mẹo khoa học giúp luộc trứng hoàn hảo hơn cả.

  • 13/04/2026

    Bố mẹ nên làm gì để giúp con ôn thi học kỳ tiểu học hiệu quả

    Mỗi khi mùa thi học kỳ đến gần, không khí trong nhiều gia đình lại trở nên căng thẳng hơn bao giờ hết. Với các bạn nhỏ tiểu học, lứa tuổi còn ham vui, dễ xao nhãng và chưa có kỹ năng tập trung kéo dài, kỳ thi không chỉ là thử thách với con mà còn là một cuộc chiến tâm lý đối với cả bố mẹ. Hiểu được những nỗi lo đó, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin để việc ôn thi học kỳ trở nên nhẹ nhàng hơn. Thay vì áp lực điểm số, sự đồng hành đúng cách của phụ huynh sẽ giúp trẻ vừa nắm vững kiến thức, vừa hình thành được thói quen tự học bền vững.

  • 12/04/2026

    Uống lá chè tươi hay trà khô tốt hơn cho gan?

    Trà xanh chứa các hoạt chất giúp bảo vệ gan hiệu quả. Tuy nhiên, nên lựa chọn lá chè tươi hái vườn hay trà khô để đạt lợi ích cao nhất mà không gây hại cho sức khỏe?

Xem thêm