Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tinh trùng khỏe mạnh: nâng cao khả năng sinh sản

Tinh trùng của nam giới không phải lúc nào cũng khỏe mạnh...

Tinh trùng của bạn có đạt tiêu chuẩn?

Nếu bạn đang dự định sinh con, bạn có lẽ sẽ tự hỏi về sức khỏe tinh trùng của mình. Hãy bắt đầu bằng việc hiểu rõ nhiều các yếu tố cố thể ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản của nam giới- sau đó hãy quan tâm đến các bước giúp tinh trùng trở nên có phong độ tuyệt vời.

Điều gì chứng tỏ rằng tinh trùng khỏe mạnh?

Sức khỏe của tinh trùng phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố, bao gồm số lượng, sự di động và cấu trúc:

  • Số lượng: tinh dịch được phóng ra khi bạn xuất tinh một lần chứa khoảng 15 triệu tinh trùng/ml. Quá ít tinh trùng trong một lần xuất tinh làm bạn khó có con hơn bởi vì có ít tinh trùng hơn đến thụ tinh với trứng.
  • Sự di động: Để đến và thụ tinh với trứng, tinh trùng phải di động, bơi qua cổ tử cung, tử cung và vòi trứng. Điều này gọi là tính di động. Bạn sẽ có thể thụ tinh được nếu ít nhất 40% tinh trùng di động.
  • Cấu trúc (hình thái): Tinh trùng bình thường có đầu hình oval và đuôi dài, chúng phối hợp với nhau để đẩy tinh trùng tiến lên. Mặc dù cấu trúc không quan trọng như là số lượng hay sự di động của tinh trùng, nhưng bạn càng có nhiều tinh trùng với hình thái và cấu trúc bình thường thì bạn càng có khả năng sinh sản.

Điều gì gây ra các vấn đề sinh sản ở nam giới?

Rất nhiều các vấn đề về bệnh tật có thể dẫn đến các bất thường về sinh sản ở nam giới, bao gồm:

  • Vấn đề ở vùng dưới đồi hoặc tuyến yên - những phần của bộ não truyền tín hiệu đến tinh hoàn để sản xuất testosteron và tinh trùng (thiểu năng sinh dục thứ phát)
  • Bệnh của tinh hoàn
  • Rối loạn trong vận chuyển tinh trùng

Tuổi cũng đóng một vai trò nhất định. Khả năng di động của tinh trùng và tỉ lệ tinh trùng bình thường có xu hướng giảm đi theo tuổi, ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của một người đàn ông. Một vài nghiên cứu chỉ ra rằng sẽ mất nhiều thời gian hơn với nam giới ở độ tuổi giữa những năm 30 đến đầu năm 40 tuổi để có con so với những nam giới trẻ hơn.

Cách tốt nhất để sản xuất tinh trùng khỏe mạnh là gì?

Bạn có thể thực hiện một số bước đơn giản sau để nâng cao cơ hội sản xuất tinh trùng khỏe mạnh. Ví dụ:

  • Duy trì cân nặng khỏe mạnh. Một vài nghiên cứu khuyến cáo rằng tăng BMI có liên quan với số lượng và khả năng di động của tinh trùng.
  • Ăn một chế độ ăn khỏe mạnh. Hãy chọn đa dạng các loại hoa quả và rau, giàu các chất chống oxy hóa- sẽ giúp bạn nâng cao sức khỏe tinh trùng.
  • Dự phòng các bệnh lây truyền qua đường tình dục. Nhiễm khuẩn qua đường tình dục - như là Chlamydia và lậu - là nguyên nhân gây vô sinh ở nam giới. Để bảo vệ bản thân bạn, hãy hạn chế số lượng bạn tình và sử dụng bao cao su mỗi lần quan hệ tình dục- hoặc hãy giữ mối quan hệ một vợ một chồng với người vợ không bị lây nhiễm.
  • Xử ý các stress. Stress có thể làm giảm chức năng tình dục và làm cản trở hormon cần thiết để sản xuất tinh trùng.
  • Hãy hoạt động nhiều. Hoạt động thể lực trung bình có thể làm tăng hoạt của enzym chống oxy hóa, điều đó có thể giúp bảo vệ tinh trùng.

Những gì bạn nên tránh xa?

Tinh trùng có thể đặc biệt dễ bị tổn thương bởi các yếu tố môi trường, như là tiếp xúc với nhiệt độ quá nóng hoặc hóa chất độc. Để bảo vệ khả năng sinh sản của bạn:

  • Không hút thuốc. Nam giới hút thuốc lá có thể có số lượng tinh trùng thấp hơn. Hút thuốc cũng có thể làm giảm độ di động của tinh trùng và gây ra tinh trùng bị biến dạng. Nếu bạn hút thuốc, hãy nói với bác sĩ để giúp bạn bỏ thuốc.
  • Hạn chế lượng rượu bạn uống. Nghiện rượu sẽ dẫn đến giảm sản xuất testosteron, liệt dương và giảm sản xuất tinh trùng. Nếu bạn chọn uống rượu, hãy uống ở mức trung bình.
  • Tránh dùng chất bôi trơn trong quan hệ tình dục. Trong khi các nghiên cứu còn đang được tiến hành để chứng minh ảnh hưởng của chất bôi trơn đến sự sinh sản, hãy lưu tâm đến việc tránh sử dụng  chất bôi trơn trong quan hệ. Nếu cần, hãy sử dụng dầu trẻ em, dầu canola, lòng trắng trứng, hoặc một chất bôi trơn thân thiện.
  • Hãy nói với bác sĩ về các loại thuốc. Thuốc chẹn kênh canxi, thuốc chống trầm cảm 3 vòng, thuốc kháng androgen và một số thuốc khác có thể dẫn đến các vấn đề sinh sản. Steroid tổng hợp cũng có ảnh hưởng tương tự.
  • Điều trị ung thư. Hóa trị liệu và xạ trị ung thư có thể làm giảm sản xuất tinh trùng và gây ra vô sinh vĩnh viễn. Hãy hỏi bác sĩ về ảnh hưởng đến khả năng sinh sản- hoặc khả năng hồi phục và dự trữ tinh trùng trước điều trị
  • Cẩn thận với chất độc. Tiếp xúc với thuốc trừ sâu, chì và các chất độc khác có thể ảnh hưởng đến số lượng và chất lượng tinh trùng. Nếu  bạn phải làm việc với chất độc, hãy làm một cách an toàn. Ví dụ, mặc quần áo bảo vệ và các thiết bị, và tránh tiếp xúc da với hóa chất.
  • Hãy giữ mát mẻ. Tăng nhiệt độ ở bìu có thể cản trở sản xuất tinh trùng. Mặc dù lợi ích vẫn chưa được chứng minh đầy đủ, mặc quần lót lỏng vừa, giảm thời gian ngồi, tránh xông hơi và tắm nước nóng, và hạn chế tiếp xúc bìu với các vật thể ấm, như là laptop, có thể làm nâng cao chất lượng tinh trùng.

Khi nào bạn cần giúp đỡ?

Hãy thay đổi để có phong cách sống khỏe mạnh nhằm nâng cao khả năng sinh sản của bạn. Nếu bạn và bạn tình không mang thai được sau một năm quan hệ tình dục không bảo vệ, thì bạn cần quan tâm đến việc đánh giá vô sinh. Một chuyên gia về sinh sản cũng có thể xác định nguyên nhân của vấn đề và đưa ra các điều trị để mang bạn và bạn tình có thể trở thành ba mẹ trong tương lai.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Sức khỏe dương vật: dự phòng một số vấn đề thường gặp

CTV Cảnh Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Mayo Clinic
Bình luận
Tin mới
  • 20/03/2026

    Sương mù não do hóa trị

    Hóa trị có thể giúp bạn chống lại ung thư , nhưng tác dụng phụ gần như chắc chắn. Bạn thường có một tâm trí mơ hồ, được gọi là " sương mù não do hóa trị ", trong và sau khi điều trị. Có thể bạn gặp khó khăn khi nhớ tên hoặc không thể làm nhiều việc cùng lúc tốt như trước đây.

  • 19/03/2026

    Trẻ khó ngủ, mất ngủ do tăng động: Dấu hiệu không nên bỏ qua

    Giấc ngủ đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thể chất và não bộ của trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không ít phụ huynh tại nước ta đang đối mặt với tình trạng trẻ khó ngủ, ngủ không sâu giấc, hay thức giấc ban đêm – đặc biệt ở nhóm trẻ có biểu hiện tăng động, hiếu động quá mức.

  • 19/03/2026

    Bệnh sốt xuất huyết

    Sốt xuất huyết nhẹ gây sốt cao và các triệu chứng giống cúm. Sốt xuất huyết nặng, còn gọi là sốt xuất huyết Dengue, có thể gây chảy máu nghiêm trọng, tụt huyết áp đột ngột (sốc) và tử vong.

  • 19/03/2026

    Thảo mộc giàu flavonoid và vai trò trong hỗ trợ giảm nguy cơ ung thư

    Khoảng 30–50% tử vong do ung thư có thể được phòng tránh bằng việc điều chỉnh các yếu tố nguy cơ đã biết: không hút thuốc, duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống lành mạnh (nhiều rau củ quả), vận động đều đặn, hạn chế rượu và tuân thủ các chương trình tầm soát phù hợp.

  • 18/03/2026

    Những nguyên nhân có thể gây ra cơn nóng rát dạ dày

    Cảm giác nóng rát dạ dày là triệu chứng tiêu hóa khá phổ biến, có thể gặp ở mọi lứa tuổi. Dù thường bị xem nhẹ, song đây có thể là dấu hiệu cảnh báo nhiều vấn đề sức khỏe tiềm ẩn liên quan đến dạ dày - tá tràng, thậm chí là các bệnh lý nguy hiểm nếu kéo dài và không được điều trị.

  • 17/03/2026

    Các loại thảo mộc trong Trà thanh nhiệt Dr.Thanh

    Trà thanh nhiệt Dr Thanh là một sản phẩm đồ uống thảo mộc đóng chai sản xuất bằng công nghệ chiết lạnh vô trùng (Aseptic). Ngoài ba vị đã nêu trước đó (Kim ngân hoa, Cúc hoa, La hán quả), sản phẩm còn phối hợp thêm các thảo mộc khác: Hạ khô thảo, Cam thảo, Đản hoa, Tiên thảo...

  • 17/03/2026

    4 loại mặt nạ tự chế tốt nhất cho da khô

    Đối với người sở hữu làn da khô, cảm giác căng rát và sự xuất hiện của những vảy da nhỏ là nỗi ám ảnh suốt những ngày lạnh. Thay vì phụ thuộc vào các loại mặt nạ giấy đóng gói sẵn, nên sử dụng những nguyên liệu tự nhiên tự chế loại mặt nạ làm dịu làn da.

  • 17/03/2026

    Sử dụng màn hình quá nhiều có thể gây hại cho mắt không?

    Nhiều người trong chúng ta dán mắt vào điện thoại, màn hình máy tính và các thiết bị kỹ thuật số khác cả ngày, có thể gây khó chịu và các triệu chứng như khô mắt, nhìn mờ, đau đầu. Những triệu chứng đó thường chỉ là tạm thời, nếu bạn biết chăm sóc đúng cách, đôi mắt có thể vẫn sắc nét và khỏe mạnh; Nhưng điều đó đòi hỏi bạn phải chú ý đến vị trí đặt màn hình, thời điểm nghỉ ngơi và mức độ quan tâm đến các triệu chứng mỏi mắt.

Xem thêm