Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tinh trùng khỏe mạnh: nâng cao khả năng sinh sản

Tinh trùng của nam giới không phải lúc nào cũng khỏe mạnh...

Tinh trùng của bạn có đạt tiêu chuẩn?

Nếu bạn đang dự định sinh con, bạn có lẽ sẽ tự hỏi về sức khỏe tinh trùng của mình. Hãy bắt đầu bằng việc hiểu rõ nhiều các yếu tố cố thể ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản của nam giới- sau đó hãy quan tâm đến các bước giúp tinh trùng trở nên có phong độ tuyệt vời.

Điều gì chứng tỏ rằng tinh trùng khỏe mạnh?

Sức khỏe của tinh trùng phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố, bao gồm số lượng, sự di động và cấu trúc:

  • Số lượng: tinh dịch được phóng ra khi bạn xuất tinh một lần chứa khoảng 15 triệu tinh trùng/ml. Quá ít tinh trùng trong một lần xuất tinh làm bạn khó có con hơn bởi vì có ít tinh trùng hơn đến thụ tinh với trứng.
  • Sự di động: Để đến và thụ tinh với trứng, tinh trùng phải di động, bơi qua cổ tử cung, tử cung và vòi trứng. Điều này gọi là tính di động. Bạn sẽ có thể thụ tinh được nếu ít nhất 40% tinh trùng di động.
  • Cấu trúc (hình thái): Tinh trùng bình thường có đầu hình oval và đuôi dài, chúng phối hợp với nhau để đẩy tinh trùng tiến lên. Mặc dù cấu trúc không quan trọng như là số lượng hay sự di động của tinh trùng, nhưng bạn càng có nhiều tinh trùng với hình thái và cấu trúc bình thường thì bạn càng có khả năng sinh sản.

Điều gì gây ra các vấn đề sinh sản ở nam giới?

Rất nhiều các vấn đề về bệnh tật có thể dẫn đến các bất thường về sinh sản ở nam giới, bao gồm:

  • Vấn đề ở vùng dưới đồi hoặc tuyến yên - những phần của bộ não truyền tín hiệu đến tinh hoàn để sản xuất testosteron và tinh trùng (thiểu năng sinh dục thứ phát)
  • Bệnh của tinh hoàn
  • Rối loạn trong vận chuyển tinh trùng

Tuổi cũng đóng một vai trò nhất định. Khả năng di động của tinh trùng và tỉ lệ tinh trùng bình thường có xu hướng giảm đi theo tuổi, ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của một người đàn ông. Một vài nghiên cứu chỉ ra rằng sẽ mất nhiều thời gian hơn với nam giới ở độ tuổi giữa những năm 30 đến đầu năm 40 tuổi để có con so với những nam giới trẻ hơn.

Cách tốt nhất để sản xuất tinh trùng khỏe mạnh là gì?

Bạn có thể thực hiện một số bước đơn giản sau để nâng cao cơ hội sản xuất tinh trùng khỏe mạnh. Ví dụ:

  • Duy trì cân nặng khỏe mạnh. Một vài nghiên cứu khuyến cáo rằng tăng BMI có liên quan với số lượng và khả năng di động của tinh trùng.
  • Ăn một chế độ ăn khỏe mạnh. Hãy chọn đa dạng các loại hoa quả và rau, giàu các chất chống oxy hóa- sẽ giúp bạn nâng cao sức khỏe tinh trùng.
  • Dự phòng các bệnh lây truyền qua đường tình dục. Nhiễm khuẩn qua đường tình dục - như là Chlamydia và lậu - là nguyên nhân gây vô sinh ở nam giới. Để bảo vệ bản thân bạn, hãy hạn chế số lượng bạn tình và sử dụng bao cao su mỗi lần quan hệ tình dục- hoặc hãy giữ mối quan hệ một vợ một chồng với người vợ không bị lây nhiễm.
  • Xử ý các stress. Stress có thể làm giảm chức năng tình dục và làm cản trở hormon cần thiết để sản xuất tinh trùng.
  • Hãy hoạt động nhiều. Hoạt động thể lực trung bình có thể làm tăng hoạt của enzym chống oxy hóa, điều đó có thể giúp bảo vệ tinh trùng.

Những gì bạn nên tránh xa?

Tinh trùng có thể đặc biệt dễ bị tổn thương bởi các yếu tố môi trường, như là tiếp xúc với nhiệt độ quá nóng hoặc hóa chất độc. Để bảo vệ khả năng sinh sản của bạn:

  • Không hút thuốc. Nam giới hút thuốc lá có thể có số lượng tinh trùng thấp hơn. Hút thuốc cũng có thể làm giảm độ di động của tinh trùng và gây ra tinh trùng bị biến dạng. Nếu bạn hút thuốc, hãy nói với bác sĩ để giúp bạn bỏ thuốc.
  • Hạn chế lượng rượu bạn uống. Nghiện rượu sẽ dẫn đến giảm sản xuất testosteron, liệt dương và giảm sản xuất tinh trùng. Nếu bạn chọn uống rượu, hãy uống ở mức trung bình.
  • Tránh dùng chất bôi trơn trong quan hệ tình dục. Trong khi các nghiên cứu còn đang được tiến hành để chứng minh ảnh hưởng của chất bôi trơn đến sự sinh sản, hãy lưu tâm đến việc tránh sử dụng  chất bôi trơn trong quan hệ. Nếu cần, hãy sử dụng dầu trẻ em, dầu canola, lòng trắng trứng, hoặc một chất bôi trơn thân thiện.
  • Hãy nói với bác sĩ về các loại thuốc. Thuốc chẹn kênh canxi, thuốc chống trầm cảm 3 vòng, thuốc kháng androgen và một số thuốc khác có thể dẫn đến các vấn đề sinh sản. Steroid tổng hợp cũng có ảnh hưởng tương tự.
  • Điều trị ung thư. Hóa trị liệu và xạ trị ung thư có thể làm giảm sản xuất tinh trùng và gây ra vô sinh vĩnh viễn. Hãy hỏi bác sĩ về ảnh hưởng đến khả năng sinh sản- hoặc khả năng hồi phục và dự trữ tinh trùng trước điều trị
  • Cẩn thận với chất độc. Tiếp xúc với thuốc trừ sâu, chì và các chất độc khác có thể ảnh hưởng đến số lượng và chất lượng tinh trùng. Nếu  bạn phải làm việc với chất độc, hãy làm một cách an toàn. Ví dụ, mặc quần áo bảo vệ và các thiết bị, và tránh tiếp xúc da với hóa chất.
  • Hãy giữ mát mẻ. Tăng nhiệt độ ở bìu có thể cản trở sản xuất tinh trùng. Mặc dù lợi ích vẫn chưa được chứng minh đầy đủ, mặc quần lót lỏng vừa, giảm thời gian ngồi, tránh xông hơi và tắm nước nóng, và hạn chế tiếp xúc bìu với các vật thể ấm, như là laptop, có thể làm nâng cao chất lượng tinh trùng.

Khi nào bạn cần giúp đỡ?

Hãy thay đổi để có phong cách sống khỏe mạnh nhằm nâng cao khả năng sinh sản của bạn. Nếu bạn và bạn tình không mang thai được sau một năm quan hệ tình dục không bảo vệ, thì bạn cần quan tâm đến việc đánh giá vô sinh. Một chuyên gia về sinh sản cũng có thể xác định nguyên nhân của vấn đề và đưa ra các điều trị để mang bạn và bạn tình có thể trở thành ba mẹ trong tương lai.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Sức khỏe dương vật: dự phòng một số vấn đề thường gặp

CTV Cảnh Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Mayo Clinic
Bình luận
Tin mới
  • 10/07/2026

    Khoai lang – món ăn dưỡng tỳ vị: 5 lợi ích khi dùng vào bữa sáng

    Khoai lang là thực phẩm giàu chất xơ, vitamin và khoáng chất, thường được nhiều người lựa chọn cho bữa sáng. Tuy nhiên, ăn khoai lang mỗi ngày có tốt không và ai nên hạn chế loại thực phẩm này?

  • 10/07/2026

    9 giải pháp thay thế Melatonin giúp bạn ngủ ngon hơn một cách tự nhiên

    Melatonin là một loại hormone điều chỉnh chu kỳ ngủ - thức của cơ thể và thường được sử dụng dưới dạng thực phẩm chức năng để hỗ trợ giấc ngủ. Tuy nhiên, vì melatonin có thể không phù hợp với tất cả mọi người, một số người có thể tìm đến các phương pháp thay thế khác như thực phẩm chức năng và các bài thuốc thảo dược.

  • 09/07/2026

    5 tác hại khi bỏ ăn cơm trắng, cắt giảm hoàn toàn tinh bột

    Bỏ ăn cơm trắng, hoàn toàn không ăn tinh bột để giảm cân cấp tốc là sai lầm tai hại khiến cơ thể suy kiệt. Dưới đây là 5 hệ lụy nguy hiểm khi đột ngột cắt bỏ nguồn năng lượng này.

  • 09/07/2026

    Nguyên nhân gây ho sau khi chạy bộ và cách phòng tránh

    Chạy bộ có thể dẫn đến ho do lượng không khí hít vào tăng lên và các chất gây kích ứng tiềm ẩn, như không khí lạnh hoặc khô. Hiểu rõ các nguyên nhân, chẳng hạn như co thắt phế quản do vận động hoặc dị ứng, có thể giúp bạn thực hiện các bước để ngăn ngừa tình trạng này.

  • 08/07/2026

    3 nguyên tắc uống nước giúp cơ thể không mất nước ngày nắng nóng

    Những ngày nắng nóng, do thời tiết oi bức và lượng mồ hôi tiết ra nhiều, nếu không có thói quen uống nước thường xuyên, cơ thể dễ mất nước, gây ảnh hưởng đến sức khỏe.

  • 08/07/2026

    Báo động đỏ về mùa dị ứng kéo dài do Trái đất nóng lên

    Không còn gói gọn trong những tháng chuyển mùa ngắn ngủi, mùa dị ứng phấn hoa đang có những diễn biến bất thường khi bắt đầu sớm hơn và kéo dài hơn đáng kể trên phạm vi toàn cầu. Những nghiên cứu mới nhất đã gióng lên hồi chuông cảnh báo: sự gia tăng nồng độ CO2 và nhiệt độ trái đất không chỉ làm thay đổi hệ sinh thái mà còn trực tiếp làm cho thực vật sản sinh ra lượng phấn hoa dày đặc với độc lực mạnh hơn.

  • 07/07/2026

    Lá sung có tác dụng gì đối với sức khỏe?

    Lá sung được sử dụng từ lâu trong dân gian dưới dạng thực phẩm, nước sắc hoặc nguyên liệu hỗ trợ chăm sóc sức khỏe. Một số nghiên cứu hiện đại cho thấy lá sung chứa nhiều hợp chất thực vật có hoạt tính sinh học có lợi cho sức khỏe.

  • 07/07/2026

    Thực đơn dinh dưỡng lành mạnh cho các "cú đêm" mê thể thao

    Những giải đấu thể thao cuồng nhiệt diễn ra vào khung giờ muộn luôn có sức hút mãnh liệt, dễ dàng biến người hâm mộ thành những "cú đêm" thực thụ. Tuy nhiên, việc thức khuya liên tục để theo dõi các trận đấu không chỉ làm đảo lộn nghiêm trọng nhịp sinh học tự nhiên của cơ thể mà còn vô tình kích thích những cơn đói bụng xuất hiện vào ban đêm.

Xem thêm