Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Thuốc bạn đang uống có gây tăng cân?

Ngoài chế độ ăn không đúng cách và ít tập thể dục, một nguyên nhân khác có thể dẫn đến béo phì là do việc dùng thuốc.

Một vài loại thuốc được kê đơn nhiều nhất ở Mỹ để điều trị những bệnh phổ biến đó là tiểu đường, đau nửa đầu, tăng huyết áp, trầm cảm và rối loạn lưỡng cực, được cho là nguyên nhân gây tăng cân.

Thuốc góp phần gây tăng cân

Thuốc có thể làm tăng cân theo nhiều cách:

  • Thay đổi chuyến hóa. Một số thuốc làm thay đổi chuyển hóa của cơ thể, và calo bị đốt cháy chậm hơn
  • Corticosteroid được biết là có thể làm tăng khẩu vị trong khi giảm khả năng hấp thu đường của cơ thể dẫn đến tăng lượng mỡ tích tụ ở phần bụng.
  • Thuốc chẹn beta: có thẻ gây khó thở và mệt, khiến bệnh nhân khó khăn trong việc tập thể dục
  • Thuốc chẹn kênh canxi: dùng trong bệnh cao huyết áp có thể khiến cơ thể bị tích nước
  • Thuốc chống trầm cảm: thuốc dùng trong điều trị những vấn đề tâm lí và rối loạn tâm thần, như trầm cảm và rối loạn lưỡng cực, có liên quan mật thiết với tăng cân. Thường đó là những loại thuốc như Paxil (paroxetine), Zoloft (sertraline), Clozaril (clozapine), Seroquel (quetiapine), Zyprexa (olanzapine) và Risperdal (risperidone).

Kết quả là, từ năm 2004, FDA yêu cầu các cơ sở dược sản xuất thuốc chống loạn thần cần thêm lời cảnh báo trên nhãn các thuốc này. Những chi tiết cảnh báo như tăng nguy cơ tiểu đường và tăng glucose huyết có thể do sử dụng thuốc phải được đưa trên nhãn thuốc.

Tác dụng phụ của việc tăng do dùng thuốc

Mức độ tăng cân khá đa dạng tùy từng bệnh nhân và loại thuốc. Một số bệnh nhân có thể tăng một vài cân trong một năm, một số khác có thể tăng cân nhanh (tăng khoảng 45kg) chỉ trong một vài tháng. Do nhiều thuốc được dùng để điều trị các bệnh mạn tính, chúng thường được sử dụng trong một thời gian vài năm có thể góp phần gây tăng cân đáng kể.

Ngoài ảnh hưởng đến cảm xúc và cuộc sống xã hội của việc tăng cân, bệnh nhân cũng có những vấn đề sức khỏe nghiêm trọng như tiểu đường, tăng huyết áp, viêm xương khớp, hội chứng chuyển hóa, tăng cholesterol-có thể có nguyên nhân là do tình trạng tăng cân hoặc tình trạng tăng cân làm cho những tình trang này diễn biến nặng hơn.

Có lẽ, hậu quả nghiêm trọng nhất của thuốc dẫn đến tăng cân là nhiều bệnh nhân dừng dùng thuốc hoặc tự quyết định chuyển sang liều thấp hơn. Hậu quả là những vấn đề sức khỏe tiềm ẩn có thể không được điều trị. Không tuân thủ đơn thuốc vì lý do thuốc khiến tăng cân được cho là những vấn đề đặc trưng ở những bệnh nhân dùng thuốc chống loạn thần và thuốc chống trầm cảm.

Một số bác sĩ nói trước với bệnh nhân về vấn đề tăng cân khi dùng thuốc và khuyên bệnh nhân nên điều chỉnh chế độ ăn và tăng tập luyện để tránh tăng cân

Thuốc thay thế

Tất cả bệnh nhân cho dù mắc phải tình trạng nào, cũng nên nói chuyện với bác sĩ trước khi dừng thuốc hoặc thay đổi liều.

Trong nhiều trường hợp, bác sĩ có thể kê thuốc có tác dụng tương tự nhưng không gây tăng cân. Hoặc bác sĩ có thể chọn thuốc bổ sung để điều trị tăng cân.

CTV Võ Dung - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Verywell
Bình luận
Tin mới
  • 26/05/2026

    3 nhóm người nên ăn hoặc uống nước dâu tằm

    Dâu tằm là loại quả dân dã nhưng giàu dinh dưỡng, đặc biệt là hàm lượng chất chống oxy hóa dồi dào có lợi cho sức khỏe, nhất là với một số nhóm người cụ thể.

  • 26/05/2026

    Chiều cao của người Việt: Không chỉ là câu chuyện bữa ăn

    Mặc dù chiều cao trung bình của người Việt đã cải thiện đáng kể song vẫn còn khá khiêm tốn so với thế giới. Hành trình nâng cao tầm vóc cho thế hệ trẻ đòi hỏi một chiến lược đồng bộ, dài hạn từ chính sách vĩ mô đến từng bữa ăn của mỗi gia đình.

  • 26/05/2026

    Cha mẹ cần làm gì nếu con chán ăn khi bị ốm?

    Tình trạng trẻ em từ chối thực phẩm trong giai đoạn mắc bệnh cấp tính, hay còn gọi là chán ăn bệnh lý (Pathological Anorexia), là một cơ chế tự vệ sinh học nhưng đồng thời cũng là một thách thức đối với quá trình điều trị.

  • 25/05/2026

    Bài thuốc lá mơ lông - trứng gà trị tiêu chảy

    Lá mơ lông từ lâu được dùng trong dân gian để hỗ trợ giảm triệu chứng rối loạn tiêu hóa, trong đó có tiêu chảy. Kết hợp lá mơ lông với trứng gà khá phổ biến, nhưng cần hiểu đúng và dùng hợp lý để bảo đảm an toàn.

  • 25/05/2026

    Bổ sung kẽm có thực sự giúp cải thiện giấc ngủ và năng lượng?

    Giấc ngủ là một hành vi sinh lý thiết yếu, giúp điều hòa hoạt động của cơ thể ở mọi lứa tuổi. Chất lượng giấc ngủ tốt có liên quan mật thiết đến trí nhớ, khả năng học tập và sức khỏe tinh thần. Tuy nhiên, theo thời gian, tình trạng rối loạn giấc ngủ ngày càng gia tăng, bao gồm ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (OSA), hội chứng chân không yên (RLS), mất ngủ và thiếu ngủ kéo dài. Tỷ lệ rối loạn giấc ngủ ở người trẻ được ghi nhận khá cao, ảnh hưởng rõ rệt đến hiệu suất làm việc, năng suất cá nhân và tạo ra gánh nặng kinh tế lớn cho xã hội.

  • 24/05/2026

    4 loại rau xanh hỗ trợ giải độc và bảo vệ gan

    Rau xanh cung cấp chất xơ, vitamin và chất chống oxy hóa giúp giảm gánh nặng cho gan. Một số loại rau phổ biến có thể hỗ trợ chức năng gan giải độc, nên ăn luân phiên hàng ngày.

  • 24/05/2026

    Phòng tránh ung thư: Những thói quen nhỏ tạo nên sự khác biệt lớn

    Ung thư hiện là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu tại Việt Nam và trên thế giới. Tuy nhiên, khoảng 30–50% các trường hợp ung thư có thể phòng ngừa được thông qua thay đổi lối sống.

  • 23/05/2026

    Điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

    Nhiều người lo ngại việc ăn tinh bột sẽ làm tăng đường huyết nhưng gạo lứt lại mang đến một phản ứng hoàn toàn khác biệt. Vậy điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

Xem thêm