Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tại sao phân của trẻ có màu xanh?

Bài viết này thảo luận về nguyên nhân khiến trẻ đi ngoài phân xanh và khi nào nên đưa trẻ đến bác sĩ.

Phân thường có màu nâu nhưng có thể đổi màu khác. Đây thường không phải là một vấn đề đáng lo ngại. Lý do phân xanh ở trẻ em có thể khác nhau, tùy thuộc vào độ tuổi của chúng, chẳng hạn như ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. 

Điều gì khiến phân chuyển sang màu xanh?

Phân thường có màu nâu vì lẫn mật bài tiết. Mật là chất lỏng màu xanh nâu được tạo ra từ gan. Phân màu nâu thường có nghĩa là gan và tuyến tụy đang hoạt động bình thường và bổ sung đủ mật vào phân. Trên thực tế, phân xanh ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ không phải là điều bất thường.

Đôi khi, phân thậm chí có thể có màu vàng hoặc hơi cam do mật đã trộn với chế độ ăn của trẻ nhỏ. Chế độ ăn uống và tiêu chảy là 2 trong số những lý do phổ biến nhất khiến phân của trẻ chuyển sang màu xanh.

Chế độ ăn uống

Hầu hết thời gian, giống như ở người lớn, phân của trẻ chuyển sang màu xanh vì trẻ đã ăn thứ gì đó có màu xanh. Thực phẩm có chứa chất diệp lục, từ các loại rau quả, có thể làm phân chuyển sang màu xanh. Màu thực phẩm nhân tạo có thể có tác dụng tương tự. Điều này đặc biệt đúng nếu thức ăn di chuyển quá nhanh qua đại tràng trước khi nó có thể chuyển thành phân có màu nâu điển hình.

Thực phẩm có thể gây phân xanh ở trẻ em bao gồm:

  • Rau lá xanh, bao gồm rau bina, cải xoăn và rau diếp
  • Kẹo, kem phủ hoặc bánh ngọt có chứa phẩm màu nhân tạo
  • Chất bổ sung sắt, có thể biến phân thành màu xanh hoặc đen

Bệnh tiêu chảy

Tiêu chảy thường là thủ phạm làm thay đổi màu phân. Tiêu chảy xảy ra khi ruột non không thể hấp thụ đủ nước, thường có thể là do virus. Bởi vì tiêu chảy làm thay đổi lượng nước cũng như chất điện giải trong phân và vật chất di chuyển qua hệ thống tiêu hóa nhanh hơn bình thường nên màu sắc của phân có thể thay đổi.

Một số nguyên nhân phổ biến gây tiêu chảy ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ bao gồm:

  • Norovirus
  • Rotavirus
  • Nhiễm trùng do vi khuẩn, chẳng hạn như salmonella
  • Thuốc, chẳng hạn như thuốc kháng sinh
  • Ngộ độc thực phẩm

Tiêu chảy mãn tính ở trẻ sơ sinh hoặc trẻ nhỏ có thể báo hiệu một tình trạng bệnh lý, chẳng hạn như:

  • Bệnh viêm ruột (IBD)
  • Bệnh Crohn
  • Hội chứng ruột kích thích (IBS)
  • Dị ứng hoặc không dung nạp thực phẩm, chẳng hạn như gluten do bệnh Celiac
  • Cường giáp
  • Ung thư, mặc dù điều này là rất hiếm
  • Ký sinh trùng cũng có thể gây tiêu chảy. Vì trẻ em thường không biết rửa tay nên chúng dễ bị nhiễm ký sinh trùng hơn.
  • Giardia là một loại ký sinh trùng lây lan qua tiếp xúc với nhu động ruột bị nhiễm bệnh. Những người bị nhiễm giardia thường bị tiêu chảy và phân có mùi nhờn. Đôi khi phân có màu xanh.

Đọc thêm bài viết: Tại sao ăn nhẹ sau giờ học lại tốt cho trẻ?

Phân xanh ở trẻ sơ sinh

Phân xanh ở trẻ sơ sinh dưới 6 tháng tuổi là hiện tượng điển hình và thậm chí còn khiến bạn yên tâm. Bởi vì trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ chỉ nên bú sữa mẹ hoặc sữa công thức nên màu phân của chúng có xu hướng đồng nhất hơn so với trẻ lớn hơn.

Trẻ bú mẹ thường có phân màu vàng mù tạt hoặc có một chút màu xanh lục. Màu phân có thể thay đổi theo chế độ ăn của mẹ. Trong khi, trẻ bú sữa công thức thường có phân màu nâu hoặc vàng với những vệt xanh. Đôi khi phân có thể trông xanh hơn.

Phân xanh ở trẻ sơ sinh không có gì đáng lo ngại nhưng phân xanh kèm theo tiêu chảy có thể nguy hiểm. Trên toàn thế giới, tiêu chảy là nguyên nhân gây tử vong thứ 5 ở trẻ em dưới 5 tuổi. Nguy cơ chính của bệnh tiêu chảy là mất nước. Những người chăm sóc nhận thấy dấu hiệu tiêu chảy ở trẻ sơ sinh nên theo dõi cẩn thận các dấu hiệu mất nước. Bao gồm các:

  • Không có tã ướt trong 3 giờ trở lên
  • Khóc không ra nước mắt
  • Khô môi hoặc miệng
  • Mắt hoặc má hóp trong trường hợp nặng
  • Điểm mềm trũng trên đỉnh đầu, cũng có trong các trường hợp nặng

Phân lỏng là tình trạng phổ biến ở trẻ sơ sinh cho đến khi trẻ bắt đầu ăn thức ăn đặc. Nếu bé không có dấu hiệu bệnh nào khác ngoài phân lỏng hoặc phân xanh thì chắc chắn không phải do tiêu chảy. Tuy nhiên, người chăm sóc nên đưa trẻ dưới 2 tháng tuổi bị tiêu chảy đến bác sĩ nhi khoa. Khi trẻ bị tiêu chảy, nên tiếp tục cho trẻ ăn như bình thường trừ khi bác sĩ nhi khoa có khuyến cáo khác.

Trẻ bị bệnh đặc biệt được hưởng lợi từ sữa mẹ, sữa mẹ cũng có thể ngăn ngừa tình trạng mất nước, vì vậy nên cho trẻ bú theo nhu cầu bất cứ khi nào trẻ muốn ăn, ngay cả khi bú nhiều hơn bình thường.

Phân xanh ở trẻ mới biết đi và trẻ nhỏ

Khi trẻ bắt đầu ăn dặm và cuối cùng là cai sữa mẹ hoặc sữa công thức, thức ăn trở thành thủ phạm thường xuyên hơn gây ra phân xanh. Điều này bao gồm rau lá xanh và màu thực phẩm nhân tạo. Tuy nhiên, cha mẹ không nên lo lắng về phân xanh miễn là trẻ khỏe mạnh.

Tiêu chảy ở trẻ em có thể nguy hiểm, đặc biệt nếu nó kéo dài vài ngày. Cha mẹ nên theo dõi các dấu hiệu mất nước, bao gồm:

  • Đi tiểu không thường xuyên hoặc không đi tiểu
  • Môi khô, nứt nẻ
  • Năng lượng thấp
  • Không đổ mồ hôi
  • Thiếu nước mắt khi khóc
  • Nước tiểu rất đậm
  • Cáu gắt

Để ngăn ngừa tình trạng mất nước, người chăm sóc có thể cân nhắc cho trẻ uống nước điện giải dành cho trẻ em và khuyến khích trẻ tiếp tục uống nước. Hầu hết các trường hợp tiêu chảy tự khỏi mà không cần điều trị, nhưng đôi khi nó nghiêm trọng hơn. Điều quan trọng là phải theo dõi các triệu chứng và yêu cầu trẻ nói nếu chúng bắt đầu cảm thấy tồi tệ hơn.

Khi nào trẻ cần đi khám bác sĩ?

Không phải tất cả các thay đổi về màu sắc của phân đều vô hại như phân có màu xanh lá cây.

Phân nhợt nhạt

Phân nhợt nhạt hoặc có màu đất sét có thể là do gan, túi mật hoặc tuyến tụy có vấn đề. Điều này là do có ít mật trong phân khi nó có một trong những sắc thái này. Một người nên tham khảo ý kiến ​​bác sĩ ngay lập tức nếu điều này xảy ra. Nếu có các triệu chứng khác, chẳng hạn như đau hoặc nôn thì họ phải đến phòng cấp cứu.

Đọc thêm bài viết: Thế nào là suy dinh dưỡng?

Phân sẫm màu

Phân đen thường gặp ở trẻ sơ sinh vài ngày tuổi. Phân này được gọi là phân su. Ở trẻ lớn hơn và trẻ nhỏ, phân đen có thể là do xuất huyết tiêu hóa. Bạn nên gọi cho bác sĩ nhi khoa nếu con của họ có phân đen. Đặc biệt, nếu có máu trong phân của trẻ hoặc trong phân có máu, cha mẹ hoặc người chăm sóc nên đưa trẻ đến phòng cấp cứu ngay lập tức.

Dấu hiệu cảnh báo

Bạn nên đi khám bác sĩ khi em bé hoặc trẻ nhỏ bị tiêu chảy và có bất kỳ triệu chứng nào sau đây:

  • Dấu hiệu mất nước
  • Nôn mửa lâu hơn một ngày
  • Sốt cao hơn (38°C) ở trẻ dưới 3 tháng tuổi
  • Thiếu hứng thú với việc ăn uống

Nếu trẻ sơ sinh trên 3 tháng tuổi bị sốt cao hơn (39°C) thì bạn nên nói chuyện với bác sĩ để đề phòng. Miễn là trẻ vẫn tiêu thụ chất lỏng, trẻ sơ sinh có thể tránh ăn trong vài ngày và cha mẹ hoặc người chăm sóc trẻ có thể đợi cho đến khi trẻ khỏe hơn ở nhà.

Dinh dưỡng và luyện tập là hai yếu tố không thể thiếu trong quá trình tăng cân/ giảm cân của bạn. Để việc tăng, giảm cân có hiệu quả tối ưu và bền vững, bạn nên khám, tư vấn dinh dưỡng với các chuyên gia đầu ngành tại Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM trực thuộc Viện Y học ứng dụng Việt Nam là cơ sở tư vấn dinh dưỡng điều trị bệnh mạn tính hàng đầu nước ta. Liên hệ đặt lịch TẠI ĐÂY hoặc Hotline: 0935 18 3939 hoặc 024 3633 5678

CNDD Hồng Ngọc - Viện Y học Ứng dụng Việt Nam - Theo MedicalNewsToday
Bình luận
Tin mới
  • 25/05/2026

    Bài thuốc lá mơ lông - trứng gà trị tiêu chảy

    Lá mơ lông từ lâu được dùng trong dân gian để hỗ trợ giảm triệu chứng rối loạn tiêu hóa, trong đó có tiêu chảy. Kết hợp lá mơ lông với trứng gà khá phổ biến, nhưng cần hiểu đúng và dùng hợp lý để bảo đảm an toàn.

  • 25/05/2026

    Bổ sung kẽm có thực sự giúp cải thiện giấc ngủ và năng lượng?

    Giấc ngủ là một hành vi sinh lý thiết yếu, giúp điều hòa hoạt động của cơ thể ở mọi lứa tuổi. Chất lượng giấc ngủ tốt có liên quan mật thiết đến trí nhớ, khả năng học tập và sức khỏe tinh thần. Tuy nhiên, theo thời gian, tình trạng rối loạn giấc ngủ ngày càng gia tăng, bao gồm ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (OSA), hội chứng chân không yên (RLS), mất ngủ và thiếu ngủ kéo dài. Tỷ lệ rối loạn giấc ngủ ở người trẻ được ghi nhận khá cao, ảnh hưởng rõ rệt đến hiệu suất làm việc, năng suất cá nhân và tạo ra gánh nặng kinh tế lớn cho xã hội.

  • 24/05/2026

    4 loại rau xanh hỗ trợ giải độc và bảo vệ gan

    Rau xanh cung cấp chất xơ, vitamin và chất chống oxy hóa giúp giảm gánh nặng cho gan. Một số loại rau phổ biến có thể hỗ trợ chức năng gan giải độc, nên ăn luân phiên hàng ngày.

  • 24/05/2026

    Phòng tránh ung thư: Những thói quen nhỏ tạo nên sự khác biệt lớn

    Ung thư hiện là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu tại Việt Nam và trên thế giới. Tuy nhiên, khoảng 30–50% các trường hợp ung thư có thể phòng ngừa được thông qua thay đổi lối sống.

  • 23/05/2026

    Điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

    Nhiều người lo ngại việc ăn tinh bột sẽ làm tăng đường huyết nhưng gạo lứt lại mang đến một phản ứng hoàn toàn khác biệt. Vậy điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

  • 23/05/2026

    Bệnh thủy đậu - Nỗi nguy hiểm cho trẻ nhỏ

    Thủy đậu tuy là bệnh lành tính ở đa số trường hợp, nhưng nếu không được chăm sóc và điều trị đúng cách, bệnh có thể gây ra nhiều tác hại nghiêm trọng. Các nốt phỏng nước dễ bị vỡ, dẫn đến nhiễm trùng da, để lại sẹo hoặc biến chứng viêm mô tế bào. Ở những người có hệ miễn dịch yếu, đặc biệt là trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai và người lớn tuổi, thủy đậu có thể gây viêm phổi, viêm não hoặc nhiễm trùng huyết, đe dọa tính mạng.

  • 22/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe của quả mận ít người biết

    Quả mận rất giàu dinh dưỡng và mang lại nhiều lợi ích sức khỏe. Giàu chất xơ, chất chống oxy hóa, vitamin và khoáng chất, quả mận có thể giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

  • 22/05/2026

    Sớm cải thiện chiều cao cho con để không bỏ lỡ “giai đoạn vàng”

    Chiều cao của trẻ từ lâu không còn là câu chuyện riêng của từng gia đình, mà đã trở thành một phần trong mục tiêu nâng cao tầm vóc thế hệ tương lai. Thông qua chiến dịch “Vì một kỷ nguyên cao khỏe” và từ góc nhìn chuyên môn, các chuyên gia cho rằng cha mẹ cần chú ý hơn đến việc phát triển chiều cao của con, chủ động kiểm tra sớm hơn để có giải pháp tối ưu kịp thời trong giai đoạn phát triển “vàng” của trẻ.

Xem thêm