Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sữa có thực sự giúp trẻ cao hơn?

Chắc chắn ít nhất một lần bạn đã từng được nghe hoặc từng được đọc rằng uống nhiều sữa sẽ giúp con bạn cao hơn trên truyền hình, bảng quảng cáo, internet, mạng xã hội… Liệu những thông tin này có thực sự đúng? Và sữa có ảnh hưởng như thế nào đến tăng trưởng chiều cao của trẻ?

Sữa có thực sự giúp trẻ cao hơn?

Trong gần 20 năm trở lại đây, Việt Nam đã chứng kiến ​​sự gia tăng nhu cầu tiêu thụ sữa của người dân, đặc biệt là ở trẻ em. Tổng lượng sữa tiêu thụ tại Việt Nam tăng từ 580 triệu lít vào năm 2004 lên hơn 2 tỷ lít sữa một năm vào năm 2013. Việt Nam không phải là nước có lịch sử sản xuất sữa lâu đời, tuy nhiên, trong vài năm gần đây, người Việt Nam đã nhận ra tầm quan trọng của các sản phẩm sữa và chi tiêu nhiều hơn cho loại thức uống giàu dinh dưỡng này.

Đối tượng chính sử dụng sữa là trẻ em đang trong độ tuổi phát triển, sau đó là người cao tuổi và các bệnh nhân cần bổ sung dinh dưỡng. Ngày nay, các bậc phụ huynh chi rất nhiều tiền trong việc đảm bảo dinh dưỡng cho trẻ thông qua việc bổ sung dinh dưỡng từ thực phẩm và đặc biệt là các thực phẩm từ sữa nhằm giúp trẻ luôn phát triển ở trạng thái tốt nhất, đặc biệt là chiều cao.

Trẻ em trong độ tuổi phát triển là đối tượng chính sử dụng sữa

Sữa giúp trẻ cao hơn là một trong những điều mà bạn được nghe, được thấy và được xem hàng ngày trên các phương tiện truyền thông cũng như truyền miệng từ người này sang người khác. Tuy nhiên, nguồn thông tin chính xác khẳng định rằng uống sữa giúp trẻ cao hơn bắt nguồn từ đâu?

Yếu tố nào ảnh hưởng đến sự phát triển chiều cao của trẻ?

Để trả lời cho câu hỏi này, chúng ta cần hiểu rõ được những yếu tố ảnh hưởng đến sự phát triển chiều cao của trẻ.

Yếu tố đầu tiên và cũng là quan trọng nhất chính là di truyền. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng, chiều cao của trẻ được thừa hưởng từ gen của bố mẹ. Các gen về chiều cao của bố mẹ có thể quyết định trẻ sẽ cao hơn, tương đương hay thấp hơn so với bố mẹ của mình.

Di truyền là yếu tố quan trọng nhất quyết định chiều cao của trẻ
Tuy nhiên, quá trình phát triển chiều cao của trẻ còn bị ảnh hưởng rất nhiều từ chế độ ăn và tình trạng sức khỏe trong suốt giai đoạn tăng trưởng. Nếu trong giai đoạn này, trẻ không được cung cấp đầy đủ chất dinh dưỡng cho sự tăng trưởng của cơ thể đặc biệt là quá trình phát triển của xương, trẻ sẽ dễ dàng rơi vào tình trạng còi xương, chậm lớn. Bên cạnh đó, các tình trạng bệnh lý cũng có thể cản trở sự phát triển bình thường của cơ thể và chiều cao, đặc biệt là các bệnh truyền nhiễm, nhiễm giun sán, bệnh đường hô hấp mạn tính là một trong những tác nhân phổ biến có tác động ngắn hạn, dài hạn, thậm chí là vĩnh viễn lên sự phát triển chiều cao của cơ thể.

Các nhà khoa học thường sử dụng khái niệm “chiều cao tiềm năng” để nói về việc chiều cao của một người sẽ tăng lên đến mức tối đa có thể nếu như không có bất cứ cản trở nào từ môi trường bên ngoài. Mức “chiều cao tiềm năng” được quy định bởi gen di truyền và điều tốt nhất chúng ta có thể làm được chính là cung cấp đầy đủ các chất dinh dưỡng bên cạnh các hoạt động khác như ngủ đủ giấc, luyện tập thể thao… để đảm bảo trẻ có thể đạt được mức “chiều cao tiềm năng” đó. Vì vậy, bất cứ bổ sung nào, bao gồm sữa hay hormone tăng trưởng, cũng chỉ có thể giúp trẻ cao đến một độ cao nhất định mà thôi. Hay nói một cách khác: Bạn không thể “cãi” lại gen.

Sữa giúp trẻ phát triển chiều cao như thế nào?

Sữa có chứa một yếu tố tăng trưởng giống insulin, được biết đến dưới tên gọi IGF-1, một loại protein mà cơ thể con người cũng có thể tự tạo ra một cách tự nhiên. Điều thú vị hơn về IGF-1 trong sữa là các nghiên cứu chỉ ra rằng những người uống sữa có mức IGF-1 trong máu cao hơn những người không uống sữa. Nghĩa là sữa giúp những người uống sản sinh ra nhiều protein hơn. IGF-1 kích hoạt tăng trưởng toàn diện, ở tất cả các loại tế bào trong cơ thể, có thể là xương, mô hoặc máu phân chia và nhân lên. Mặc dù điều này đôi khi không có lợi ở những người bị ung thư, nhưng chắc chắn IGF-1 đóng vai trò quan trọng trong việc tăng trưởng chiều cao của một người, và những thuốc bổ sung IGF-1 được sử dụng để điều trị ở những trẻ em có rối loạn chiều cao.

Sữa là một nguồn giàu canxi và khoáng chất thiết cho sức khỏe của xương
Sữa cũng là một nguồn giàu canxi và các khoáng chất thiết yếu cũng như vitamin D cần thiết cho sự phát triển, duy trì sự khỏe mạnh của xương và ngăn ngừa loãng xương. Tuy nhiên, không phải cứ uống thật nhiều sữa và bổ sung thật nhiều canxi thông qua sữa sẽ giúp có đủ chất cho sự hình thành và phát triển xương ở trẻ. Ở theo chiều hướng ngược lại, một số nghiên cứu thậm chí đưa ra các kết quả về việc tiêu thụ nhiều sữa không cải thiện độ toàn vẹn và phát triển khỏe mạnh ở xương của trẻ em. Một nghiên cứu khác được thực hiện trong 7 năm, theo dõi chế độ ăn và hoạt động thể lực của các trẻ vị thành niên cũng đã chỉ ra rằng các sử dụng nhiều các sản phẩm sữa và canxi không giúp ngăn ngừa được những chấn thương liên quan đến xương như gãy xương.

Mặc dù vậy, sữa và các sản phẩm sữa vẫn được coi là có lợi cho sự phát triển xương ở trẻ em do chúng cung cấp đầy đủ những chất dinh dưỡng đảm bảo cho xương có thể phát triển ở mức tối đa và trẻ có thể đạt được mức chiều cao tiềm năng của mình.

Cuối cùng, sữa có thực sự giúp trẻ cao hơn hay không? Dựa trên những bằng chứng khoa học cho tới thời điểm hiện tại, sữa không thể làm cho trẻ phát triển cao hơn, đơn giản bởi vì, không có gì có thể làm cho trẻ cao hơn mức chiều cao tiềm năng của chúng, loại trừ những can thiệp vật lý. Nhưng sữa có thể là một công cụ hữu ích để giúp trẻ phát triển đến mức chiều cao tiềm năng của mình bên cạnh một chế độ dinh dưỡng hợp lý, bảo vệ sức khỏe và có thời gian biểu tập luyện thể dục thể thao phù hợp.

Đó chính là lý do khiến từ rất nhiều năm trước, sữa và các sản phẩm từ sữa đã được lựa chọn để bổ sung các chất dinh dưỡng cần thiết cho sự phát triển của trẻ nói chung và tăng trưởng chiều cao nói riêng. Bên cạnh đó, thói quen cho trẻ sử dụng các sản phẩm từ sữa, vốn rất thịnh hành ở những nước phát triển, đang dần trở nên phổ biến ở các quốc gia đang phát triển. Do đó, các nhà sản xuất sữa và các sản phẩm từ sữa ngày càng bổ sung nhiều các chất dinh dưỡng vào sản phẩm của mình để giúp trẻ không chỉ có đủ dinh dưỡng cho việc phát triển chiều cao, mà còn cải thiện trí thông minh, hệ miễn dịch cũng như nhiều vấn đề sức khỏe khác.

Thông tin thêm trong bài viết: Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển chiều cao

Ts. Bs. Trương Hồng Sơn - Viện Y học ứng dụng Việt Nam
Bình luận
Tin mới
  • 03/04/2025

    Đẻ mắc vai hay dấu hiệu “con rùa” trong sản khoa

    Đẻ mắc vai hay còn gọi là dấu hiệu “con rùa” - là tình trạng xảy ra khi một hoặc cả hai vai của em bé bị kẹt trong quá trình sinh thường. Không có dấu hiệu báo trước và không có cách nào để ngăn ngừa tình trạng này xảy ra. Nguyên nhân gây ra tình trạng này có thể bao gồm việc em bé quá lớn, xương chậu của mẹ nhỏ hoặc đỡ đẻ sai tư thế. Tình trạng này có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng bao gồm cả chấn thương thần kinh cho em bé. Cùng đọc bài viết sau để hiểu thêm về tình trạng này!

  • 02/04/2025

    Nâng cao tầm vóc Việt

    Tầm vóc không chỉ là thước đo chiều cao đơn thuần mà còn phản ánh sức khỏe và sự phát triển toàn diện của một dân tộc. Tuy nhiên, thực trạng chiều cao của người Việt Nam hiện nay vẫn còn nhiều hạn chế so với bạn bè quốc tế

  • 01/04/2025

    Tăng cường miễn dịch cho trẻ mùa xuân

    Mùa xuân đến, mang theo không khí ấm áp và sức sống mới cho vạn vật. Tuy nhiên, đây cũng là thời điểm giao mùa, khí hậu biến đổi thất thường, tạo điều kiện cho các loại vi khuẩn, virus và mầm bệnh sinh sôi phát triển.

  • 01/04/2025

    Ngày Thế Giới Nhận Thức về Tự Kỷ: Hiểu đúng và đồng hành cùng người tự kỷ

    Ngày 2 tháng 4 hàng năm, thế giới cùng hướng về Ngày Thế Giới Nhận Thức về Tự Kỷ – một sự kiện do Liên Hợp Quốc khởi xướng nhằm kêu gọi sự quan tâm sâu sắc hơn đến rối loạn phổ tự kỷ (ASD).

  • 31/03/2025

    Chăm sóc da cho bé vào mùa xuân: Mẹo nhỏ cho mẹ

    Mùa xuân là thời điểm giao mùa, khí hậu thất thường, hanh khô, độ ẩm thấp, dễ gây ra những ảnh hưởng không tốt đến làn da nhạy cảm của trẻ nhỏ.

  • 30/03/2025

    Những thay đổi về làn da tuổi mãn kinh

    Tuổi mãn kinh không chỉ gây ra nhiều vấn đề về sức khỏe sinh lý nữ, mà còn ảnh hưởng đến làn da. Chị em phụ nữ nên lưu ý điều gì khi chăm sóc da tuổi ngoài 40?

  • 30/03/2025

    Người cao tuổi và bệnh giao mùa

    Giao mùa là thời điểm chuyển tiếp giữa các mùa trong năm, kéo theo sự thay đổi của thời tiết, khí hậu. Đối với người cao tuổi, giai đoạn này thường tiềm ẩn nhiều nguy cơ sức khỏe do hệ miễn dịch suy giảm và cơ thể dần lão hóa.

  • 29/03/2025

    Đi bộ nhanh mỗi ngày có thể giúp giảm nguy cơ tử vong

    Một nghiên cứu mới cho thấy, hoạt động thể chất vừa phải như đi bộ nhanh, yoga, làm vườn… mỗi ngày có thể giúp giảm nguy cơ tử vong.

Xem thêm