Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Thanh trùng sữa và những hiểu nhầm cần tránh

Các chuyên gia cho rằng phụ nữ có thai, trẻ em và những người bị suy giảm miễn dịch có thể có nguy cơ bị nhiễm trùng từ sữa không được tiệt trùng.

Quá trình thanh trùng và những hiểu nhầm về sữa thanh trùng

Quá trình thanh trùng là quá trình làm nóng chất lỏng hoặc thực phẩm để diệt vi sinh vật (như Brucella, Campylobacter, E. coli O157: H7, Listeria, Mycobacterium bovis, Campylobacter, Salmonella và Yersinia) có thể gây bệnh.  Không giống khử trùng, phương pháp thanh trùng không có mục đích tiêu diệt tất cả các vi khuẩn, vi sinh vật. Thay vào đó, phương pháp này nhằm giảm số lượng mầm bệnh có thể có để chúng không còn khả năng gây bệnh.

Phương pháp này được phát hiện bởi Louis Pasteur vào năm 1864, do vậy hiện nay tên ông được dùng để đặt cho phương pháp thanh trùng này. Quy trình thanh trùng đã được thương mại hóa vào khoảng đầu những năm 1900. Ngoài việc cải thiện sự an toàn của người tiêu dùng, thanh trùng có thể cải thiện chất lượng và thời hạn sử dụng của thực phẩm.

Sữa tươi, kem tươi, phomai tươi và sữa chua tươi không được thanh trùng. Các chuyên gia cho rằng phụ nữ có thai, trẻ em và những người bị suy giảm miễn dịch có thể có nguy cơ bị nhiễm trùng từ sữa không được thanh trùng. Lao thường xảy ra do sữa không được tiệt trùng. Brucella có thể là một căn bệnh gây suy kiệt rất khó chẩn đoán, thường lan truyền qua sữa.

Các phương pháp thanh trùng: có nhiều cách khác nhau để thực hiện thanh trùng:

Nhiệt độ cao + Thời gian thanh trùng ngắn: sữa được thanh trùng ở 71,67 độ C trong 15 giây.

Nhiệt độ thấp + Thời gian thanh trùng dài: sữa được thanh trùng ở 62,78 độ C trong 30 phút.

Thanh trùng nhanh: quy trình bao gồm dùng  nhiệt độ cao trong 3 đến 15 giây, sau đó là làm lạnh và đóng gói, được sử dụng cho các hộp nước uống và các chất lỏng khác có thể được lưu trữ trong thời gian dài mà không cần làm lạnh.

Hấp thanh trùng: hơi nước áp suất cao được sử dụng để giết E. coli, Salmonella, và Listeria trong thịt bò. Sự tiếp xúc của thịt bò đối với hơi dẫn đến nhiệt độ bề mặt khoảng 93 độ C.

Chiếu xạ thanh trùng. Tiếp xúc với tia gamma có thể ngăn ngừa sự phát triển của một số vi khuẩn trong thực phẩm như thịt, gia vị và sản phẩm khác.

Siêu thanh trùng Sữa hoặc kem  làm nóng đến đến 137,78 độ C trong 2 giây có thể kéo dài tuổi thọ của sữa tươi từ 60 đến 90 ngày.

Siêu thanh trùng nhiệt độ cực cao: Làm nóng sữa đến 137,78 độ C rồi đến 150 độ C trong 1 hoặc 2 giây sau đó đóng gói trong các thùng kín cho phép lưu trữ mà không cần làm lạnh đến 90 ngày.

Những hiểu nhầm và sự thật về thanh trùng sữa

Thanh trùng làm giảm giá trị dinh dưỡng của sữa

Sự thật: Việc thanh trùng sữa sẽ phá vỡ một số thành phần sữa, nhưng không có quá nhiều ảnh hưởng đến dinh dưỡng trong sữa.

Sữa được thanh trùng gây ra tình trạng không dung nạp lactose

Sự thực: Lactose là đường tự nhiên có trong sữa. Cả sữa nguyên chất và sữa đã khử trùng đều có chứa lactose, và tiệt trùng không làm thay đổi nồng độ lactose. Những người ủng hộ sữa nguyên chất cho rằng sữa nguyên chất có chứa vi khuẩn Bifidobacteria, một loại vi khuẩn có ích (probiotic) giúp tiêu hóa lactose. Mặc dù sữa nguyên chất có thể chứa lợi khuẩn này, nhưng nó là kết quả của sự nhiễm bẩn từ phân động vật và không được coi là có lợi.

Sữa thanh trùng gây dị ứng

Sự thật: Protein sữa gây dị ứng có trong cả sữa nguyên chất và sữa đã được thanhtrùng. Việc tahnh trùng sữa không gây nên các dị ứng mới.

Sữa tươi có tính chất diệt vi khuẩn tự nhiên

Sự thật: Enzyme trong sữa có đặc tính chống vi khuẩn bao gồm bacteriocin, lactoferrin, lactoperoxidase, lysozyme, và nisin. Tuy nhiên, hầu hết các enzyme sữa vẫn tồn tại được sau qua trình thanh trùng nhưng lại bị phá vỡ bởi acid dạ dày trong quá trình tiêu hóa.

Sữa hữu cơ là sữa an toàn

Sự thật: Sữa hữu cơ chỉ an toàn khi đã thanh trùng

Sữa từ những trang trại tốt sẽ an toàn nếu sử dụng luôn, ngay cả khi không được thanh trùng

Sự thật: Bệnh tật vẫn có thể lây lan đến những trang trại tốt - sạch sẽ và kể cả ở những chú bò khỏe mạnh.

Sẽ không sao nếu uống sữa lấy từ bò của nhà chúng ta

Sự thật: Bệnh có thể lây đến bất cứ chú bò nào.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Yếu tố trong sữa chưa tiệt trùng bảo vệ cơ thể chống lại tác nhân gây hen và dị ứng

CTV Võ Dung - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Verywell
Bình luận
Tin mới
  • 11/10/2026

    Thói quen đọc sách giúp giảm nguy cơ bệnh Alzheimer

    Làm thế nào để giữ cho trí óc luôn minh mẫn và nhạy bén khi tuổi tác ngày một tăng? Câu trả lời có thể đơn giản nằm ngay trên những trang sách. Đọc sách không chỉ là một hình thức giải trí tuyệt vời mà còn là bài tập hoàn hảo cho não bộ, giúp duy trì sức khỏe tinh thần, bảo vệ trí nhớ và đặc biệt là giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer.

  • 11/10/2026

    Ăn mỡ lợn giảm cân hay tăng cân?

    Mỡ lợn lâu nay bị coi là 'thủ phạm' gây tăng cân. Tuy nhiên nghiên cứu cho thấy chuột ăn mỡ lợn tích lũy mỡ thấp hơn dầu thực vật. Đâu là sự thật?

  • 11/10/2026

    Cảnh giác bệnh đường hô hấp mùa giao mùa

    Giao mùa là thời điểm chuyển giao giữa hai mùa trong năm, khi nhiệt độ, độ ẩm, và hướng gió thay đổi thất thường. Đây cũng chính là giai đoạn mà cơ thể con người dễ bị “sốc nhiệt” – khi chưa kịp thích nghi với điều kiện thời tiết mới. Chính vì vậy, thời điểm này luôn là “cao điểm” của các bệnh lý về đường hô hấp, đặc biệt là ở trẻ em, người cao tuổi và người có hệ miễn dịch yếu. Nếu không chuẩn bị kỹ, các bệnh này không chỉ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe mà còn có thể bùng phát thành dịch, lây lan nhanh trong cộng đồng.

  • 10/10/2026

    5 thói quen giúp giảm nguy cơ ung thư hiệu quả

    Ung thư luôn là nỗi lo lớn của nhiều gia đình, nhưng căn bệnh này hoàn toàn không phải do "may rủi" quyết định. Chúng ta hoàn toàn có thể chủ động phòng ngừa từ 30-50% nguy cơ mắc bệnh chỉ nhờ việc điều chỉnh thói quen hằng ngày. Việc duy trì một lối sống lành mạnh chính là "lá chắn" tự nhiên giúp củng cố hệ miễn dịch và bảo vệ tế bào hiệu quả. Trong bài viết dưới đây, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ 5 cách ngăn ngừa ung thư đơn giản nhưng mang lại lợi ích lâu dài cho sức khỏe của bạn và gia đình.

  • 10/10/2026

    Mướp đắng tốt cho sức khỏe thế nào?

    Mướp đắng là thực phẩm phổ biến nhưng được nhiều người ưa chuộng vì những công dụng tốt cho sức khỏe.

  • 10/10/2026

    Bệnh ho gà - Mối nguy hiểm cho trẻ nhỏ trong mùa đông

    Ho gà là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi khuẩn Bordetella pertussis gây ra, lây lan chủ yếu qua đường hô hấp. Bệnh đặc trưng bởi những cơn ho kéo dài, dữ dội và dai dẳng, thường kết thúc bằng tiếng “rít” đặc trưng khi hít vào. Ho gà có thể gây biến chứng nghiêm trọng, đặc biệt ở trẻ nhỏ, người già và những người có hệ miễn dịch yếu. Việc tiêm vắc xin đầy đủ và phát hiện sớm đóng vai trò quan trọng trong phòng ngừa và kiểm soát căn bệnh này.

  • 09/10/2026

    Teo cơ bắp chứ không phải loãng xương khiến người cao tuổi dễ vấp ngã

    Chúng ta thường khuyên người lớn tuổi uống sữa Canxi để phòng gãy xương, nhưng chính lớp cơ bắp yếu mới là nguyên nhân khiến họ dễ vấp ngã. Hội chứng teo cơ tuổi già đang tàn phá sức khỏe người có tuổi. Ngay cả khi ăn rất nhiều thịt cá, cơ bắp của họ vẫn cứ teo dần vì một sai lầm phân bổ dinh dưỡng vô cùng phổ biến.

  • 09/10/2026

    5 yếu tố giúp sống thọ khỏe mạnh

    Sống thọ không chỉ là kéo những năm sống mà còn cần duy trì sức khỏe, khả năng vận động, sự độc lập và chất lượng cuộc sống

Xem thêm