Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Thanh trùng sữa và những hiểu nhầm cần tránh

Các chuyên gia cho rằng phụ nữ có thai, trẻ em và những người bị suy giảm miễn dịch có thể có nguy cơ bị nhiễm trùng từ sữa không được tiệt trùng.

Quá trình thanh trùng và những hiểu nhầm về sữa thanh trùng

Quá trình thanh trùng là quá trình làm nóng chất lỏng hoặc thực phẩm để diệt vi sinh vật (như Brucella, Campylobacter, E. coli O157: H7, Listeria, Mycobacterium bovis, Campylobacter, Salmonella và Yersinia) có thể gây bệnh.  Không giống khử trùng, phương pháp thanh trùng không có mục đích tiêu diệt tất cả các vi khuẩn, vi sinh vật. Thay vào đó, phương pháp này nhằm giảm số lượng mầm bệnh có thể có để chúng không còn khả năng gây bệnh.

Phương pháp này được phát hiện bởi Louis Pasteur vào năm 1864, do vậy hiện nay tên ông được dùng để đặt cho phương pháp thanh trùng này. Quy trình thanh trùng đã được thương mại hóa vào khoảng đầu những năm 1900. Ngoài việc cải thiện sự an toàn của người tiêu dùng, thanh trùng có thể cải thiện chất lượng và thời hạn sử dụng của thực phẩm.

Sữa tươi, kem tươi, phomai tươi và sữa chua tươi không được thanh trùng. Các chuyên gia cho rằng phụ nữ có thai, trẻ em và những người bị suy giảm miễn dịch có thể có nguy cơ bị nhiễm trùng từ sữa không được thanh trùng. Lao thường xảy ra do sữa không được tiệt trùng. Brucella có thể là một căn bệnh gây suy kiệt rất khó chẩn đoán, thường lan truyền qua sữa.

Các phương pháp thanh trùng: có nhiều cách khác nhau để thực hiện thanh trùng:

Nhiệt độ cao + Thời gian thanh trùng ngắn: sữa được thanh trùng ở 71,67 độ C trong 15 giây.

Nhiệt độ thấp + Thời gian thanh trùng dài: sữa được thanh trùng ở 62,78 độ C trong 30 phút.

Thanh trùng nhanh: quy trình bao gồm dùng  nhiệt độ cao trong 3 đến 15 giây, sau đó là làm lạnh và đóng gói, được sử dụng cho các hộp nước uống và các chất lỏng khác có thể được lưu trữ trong thời gian dài mà không cần làm lạnh.

Hấp thanh trùng: hơi nước áp suất cao được sử dụng để giết E. coli, Salmonella, và Listeria trong thịt bò. Sự tiếp xúc của thịt bò đối với hơi dẫn đến nhiệt độ bề mặt khoảng 93 độ C.

Chiếu xạ thanh trùng. Tiếp xúc với tia gamma có thể ngăn ngừa sự phát triển của một số vi khuẩn trong thực phẩm như thịt, gia vị và sản phẩm khác.

Siêu thanh trùng Sữa hoặc kem  làm nóng đến đến 137,78 độ C trong 2 giây có thể kéo dài tuổi thọ của sữa tươi từ 60 đến 90 ngày.

Siêu thanh trùng nhiệt độ cực cao: Làm nóng sữa đến 137,78 độ C rồi đến 150 độ C trong 1 hoặc 2 giây sau đó đóng gói trong các thùng kín cho phép lưu trữ mà không cần làm lạnh đến 90 ngày.

Những hiểu nhầm và sự thật về thanh trùng sữa

Thanh trùng làm giảm giá trị dinh dưỡng của sữa

Sự thật: Việc thanh trùng sữa sẽ phá vỡ một số thành phần sữa, nhưng không có quá nhiều ảnh hưởng đến dinh dưỡng trong sữa.

Sữa được thanh trùng gây ra tình trạng không dung nạp lactose

Sự thực: Lactose là đường tự nhiên có trong sữa. Cả sữa nguyên chất và sữa đã khử trùng đều có chứa lactose, và tiệt trùng không làm thay đổi nồng độ lactose. Những người ủng hộ sữa nguyên chất cho rằng sữa nguyên chất có chứa vi khuẩn Bifidobacteria, một loại vi khuẩn có ích (probiotic) giúp tiêu hóa lactose. Mặc dù sữa nguyên chất có thể chứa lợi khuẩn này, nhưng nó là kết quả của sự nhiễm bẩn từ phân động vật và không được coi là có lợi.

Sữa thanh trùng gây dị ứng

Sự thật: Protein sữa gây dị ứng có trong cả sữa nguyên chất và sữa đã được thanhtrùng. Việc tahnh trùng sữa không gây nên các dị ứng mới.

Sữa tươi có tính chất diệt vi khuẩn tự nhiên

Sự thật: Enzyme trong sữa có đặc tính chống vi khuẩn bao gồm bacteriocin, lactoferrin, lactoperoxidase, lysozyme, và nisin. Tuy nhiên, hầu hết các enzyme sữa vẫn tồn tại được sau qua trình thanh trùng nhưng lại bị phá vỡ bởi acid dạ dày trong quá trình tiêu hóa.

Sữa hữu cơ là sữa an toàn

Sự thật: Sữa hữu cơ chỉ an toàn khi đã thanh trùng

Sữa từ những trang trại tốt sẽ an toàn nếu sử dụng luôn, ngay cả khi không được thanh trùng

Sự thật: Bệnh tật vẫn có thể lây lan đến những trang trại tốt - sạch sẽ và kể cả ở những chú bò khỏe mạnh.

Sẽ không sao nếu uống sữa lấy từ bò của nhà chúng ta

Sự thật: Bệnh có thể lây đến bất cứ chú bò nào.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Yếu tố trong sữa chưa tiệt trùng bảo vệ cơ thể chống lại tác nhân gây hen và dị ứng

CTV Võ Dung - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Verywell
Bình luận
Tin mới
  • 08/01/2026

    Thêm nhiều nước thu hồi sản phẩm sữa công thức của Nestle

    Thống kê của Nestle cùng thông báo của Bộ Y tế nhiều nước ngày 7/1 cho thấy làn sóng thu hồi sản phẩm dinh dưỡng cho trẻ sơ sinh của công ty có trụ sở tại Thụy Sĩ đã vượt ra khỏi châu Âu tới những quốc gia ở châu Mỹ và châu Á, trong đó có Trung Quốc và Brazil.

  • 08/01/2026

    Người bệnh đái tháo đường cần ăn bao nhiêu muối để an toàn cho tim mạch?

    Khi mắc bệnh đái tháo đường, bên cạnh việc kiểm soát tinh bột, người bệnh cần đặc biệt chú ý đến lượng muối tiêu thụ. Việc nạp quá nhiều natri có thể làm tăng nguy cơ biến chứng tim mạch nghiêm trọng.

  • 08/01/2026

    Ảnh hưởng của ô nhiễm không khí đến sức khỏe hô hấp

    Ô nhiễm không khí đang trở thành một trong những mối đe dọa lớn nhất đối với sức khỏe con người trên toàn cầu. Sức khỏe hô hấp chịu tác động nghiêm trọng từ các hạt bụi mịn, khí độc và hợp chất hóa học trong không khí không chỉ gây ra các triệu chứng tức thời như ho, khó thở mà còn dẫn đến các bệnh lý mãn tính nguy hiểm. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ phân tích tác động của ô nhiễm không khí đến hệ hô hấp và đề xuất các biện pháp bảo vệ sức khỏe hiệu quả.

  • 07/01/2026

    Bộ Y tế: 2 đối tượng được tăng mức hưởng khám chữa bệnh BHYT lên 100% từ năm 2026

    Bộ Y tế cho biết, Nghị quyết số 261/2025/QH15 quy định: "Người tham gia BHYT thuộc hộ gia đình cận nghèo, người cao tuổi từ đủ 75 tuổi trở lên đang hưởng trợ cấp hưu trí xã hội được áp dụng mức hưởng 100% chi phí khám bệnh, chữa bệnh trong phạm vi được hưởng của người tham gia BHYT..." Bộ Y tế ngày 6/1 đã có văn bản hoả tốc gửi Bảo hiểm xã hội Việt Nam (Bộ Tài chính); Các Sở Y tế tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh trong toàn quốc về việc chuyển đổi mã quyền lợi đối tượng tham gia BHYT theo Nghị quyết số 261/2025/QH15.

  • 07/01/2026

    Thu hồi sữa Nestlé ở nước ngoài, Cục An toàn thực phẩm vào cuộc kiểm soát tại Việt Nam

    Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) cho biết tập đoàn thực phẩm Nestlé thông báo thu hồi mang tính phòng ngừa một số lô sữa bột dành cho trẻ sơ sinh mang nhãn hiệu Beba và Alfamino được bán tại Đức, do phát hiện khả năng tồn tại Cereulid, một độc tố do vi khuẩn Bacillus cereus tạo ra có thể gây hại cho trẻ nhỏ...

  • 07/01/2026

    Cách uống nước đậu đen rang giảm cân an toàn và hiệu quả

    Nước đậu đen rang là một thức uống có lợi cho sức khỏe và hỗ trợ tốt cho việc giảm cân. Để đạt được hiệu quả tối ưu và giảm cân an toàn cần hiểu rõ về liều lượng, cách chế biến và thành phần dinh dưỡng.

  • 07/01/2026

    Những lợi ích bất ngờ của mùa đông với sức khỏe

    Khi những cơn gió mùa đông bắc tràn về, mang theo cái se lạnh đặc trưng của miền Bắc Việt Nam, nhiều người thường nghĩ ngay đến việc phải đối mặt với thời tiết khắc nghiệt, những căn bệnh giao mùa và cảm giác uể oải. Chúng ta thường gắn mùa đông với hình ảnh của những chiếc lò sưởi ấm cúng, ly ca cao nóng hổi và những buổi tối cuộn mình trong chăn ấm đọc sách. Tuy nhiên, trái với suy nghĩ thông thường, mùa đông không chỉ là mùa của sự nghỉ ngơi mà còn là một giai đoạn mang lại nhiều lợi ích đáng kinh ngạc cho sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta. Mùa đông là thời điểm để cơ thể chúng ta có cơ hội "ngủ đông" theo một cách riêng, làm chậm lại nhịp sống hối hả và tự phục hồi. Đây cũng là mùa của lễ hội, của những khoảnh khắc sum vầy ấm áp. Thay vì chỉ nhìn vào những mặt tiêu cực, hãy cùng khám phá những lý do tại sao chúng ta nên yêu mến và tận hưởng mùa đông.

  • 06/01/2026

    7 lợi ích sức khỏe của thực phẩm bổ sung vitamin A

    Vitamin A là loại vitamin tan trong chất béo, một trong những chất dinh dưỡng thiết yếu, nghĩa là cơ thể bạn không thể tự tổng hợp đủ mà phải bổ sung từ chế độ ăn uống.

Xem thêm