Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sự thật cần biết về ung thư da

Ung thư da là loại ung thư phổ biến nhất tại Mỹ, với gần 9.500 người Mỹ được chẩn đoán mắc ung thư da mỗi ngày, theo thống kê của Viện Da liễu Hoa Kỳ. Dưới đây là những gì bạn cần biết để bảo vệ da của mình.

Sự thật cần biết về ung thư da

Ung thư da đang ngày càng trở nên phổ biến hơn ở người trẻ.

Ung thư hắc tố, một dạng ung thư da có thể nguy hiểm đến tính mạng đã tăng cao gấp 8 lần với nữ giới dưới 40 tuổi và tăng cao gấp 4 lần ở nam giới trẻ, so với số liệu năm 1970. Các nhà nghiên cứu gợi ý rằng, tình trạng nhuộm da ngày càng tăng cùng với sự phát triển của kỹ thuật chẩn đoán có thể là nguyên nhân khiến tỷ lệ ung thư da đang ngày càng tăng cao. Ngoài ra, tỷ lệ ung thư hắc tố ở trẻ em (từ trẻ sơ sinh đến 19 tuổi), một tình trạng tương đối hiếm gặp, đã tăng lên khoảng 2%/năm từ năm 1973 đến 2009. Không chỉ có ung thư hắc tố, một vài dạng ung thư da hiếm gặp khác cũng có xu hướng tăng lên, ví dụ như ung thư tế bào đáy.

Bạn có thể bị ung thư da tại mắt

Ung thư tế bào hắc tố tại mắt có thể xuất hiện dưới dạng các nốt nhỏ, trông như tàn nhang, ở bên trong mắt. Tại Mỹ, mỗi năm có khoảng thêm 2000 ca ung thư tế bào hắc tố mới được phát hiện. Vùng mí mắt cũng là vùng dễ mắc các dạng ung thư da khác như ung thư thế bào đáy và ung thư tế bào vảy. Đây là những loại ung thư thường bị bỏ qua và khó chẩn đoán.

Ung thư da có thể phát triển tại những vùng không tiếp xúc với ánh nắng mặt trời

Các khu vực như phía dưới dương vật, bên trong âm đạo và tại các nếp nhăn của mông cũng có thể bị ung thư da. Và nếu bạn thắc mắc tại sao bác sỹ thường kiểm tra rất kỹ vùng giữa các ngón chân khi bạn đi khám da liễu định kỳ, thì nguyên nhân là vì khu vực này cũng có thể bị ung thư da. Đó là lý do vì sao việc kiểm tra da định kỳ hàng năm lại vô cùng quan trọng. Kiểm tra da sẽ giúp bác sỹ xem xét bất cứ bất thường nào về da tại bất cứ khu vực nào, kể cả những khu vực khó thấy nhất của cơ thể.

Người có da tối màu cũng có thể bị ung thư da.

Những người có màu da tối thường ít bị ung thư da hơn, nhưng họ vẫn có khả năng bị ung thư, thậm chí vì chủ quan ít đi khám, những người có da tối màu khi được phát hiện ung thư da thường sẽ ở giai đoạn muộn hơn và khó điều trị hơn. Tỷ lệ sống thêm 5 năm sau khi được chẩn đoán ung thư da ở người Mỹ gốc Phi chỉ là 69% trong khi tỷ lệ này là 93% với người Mỹ da trắng. Những người da tối màu thường đánh giá thấp nguy cơ ung thư da của họ và nhóm có nguy cơ ung thư da cao nhất là người Tây Ban Nha. Để giúp phát hiện sớm tình trạng ung thư da, nên đến gặp bác sỹ da liễu kiểm tra da định kỳ hàng tháng (bao gồm cả kiểm tra vùng da giữa các nóng chân).

Nốt ruồi không phải là dấu hiệu duy nhất của tình trạng ung thư da

Nốt ruồi phát triển bất thường là dấu hiệu phổ biến nhất của tình trạng ung thư da. Một số quy tắc dưới đây có thể giúp bạn phát hiện tình trạng nốt ruồi là dấu hiệu ung thư da:

  • Bất đối xứng: nốt ruồi không xuất hiện giống nhau ở 2 bên cơ thể
  • Viền: viền nốt ruồi bất thường
  • Màu sắc: màu sắc của nốt ruồi không đều và có thể có màu nâu/đen, đôi khi có màu hồng/đỏ/trắng hoặc xanh.
  • Đường kính: nốt ruồi rộng hơn đầu tẩy bút chì
  • Sự phát triển: nốt ruồi có sự thay đổi và phát triển về hình dạng, kích thước, màu sắc theo thời gian.

Ngoài nốt ruồi, thì tình trạng ung thư hắc tố cũng có thể trông giống một vết loét hoặc mụn nhọt lâu lành. Vết loét/mụn này có thể sẽ ngứa, chảy dịch, chảy máu hoặc đau. Các dạng ung thư da khác như ung thư tế bào đáy, tế bào vảy cũng có thể có triệu chứng tương tự.

Không có dạng ung thư da nào tốt cả

Ung thư tế bào hắc tố là dạng ung thư nguy da nguy hiểm nhất. Điều này khiến nhiều người nghĩ rằng, các dạng ung thư da còn lại (ung thư tế bào đáy, tế bào vảy) là dạng ung thư tốt. Tuy nhiên, không có dạng ung thư nào tốt cả. Ung thư tế bào vảy không điều trị có thể phát triển và lan rộng, khiến bạn cảm thấy vô cùng khó chịu. Ung thư tế bào đáy cũng có thể gây biến dạng nếu không được điều trị sớm.

Tia cực tím từ mặt trời không phải là nguyên nhân duy nhất gây ung thư da.

Chắc chắn, việc tiếp xúc quá mức với tia cực tím từ ánh nắng mặt trời là nguyên nhân chính gây ung thư da. Việc nhuộm da ở trong nhà cũng có thể làm tăng nguy cơ ung thư da, nhưng yếu tố di truyền cũng đóng vai trò nhất định. Nếu bạn có người thân bị ung thư da, thì nguy cơ của bạn cũng sẽ tăng lên. Một yếu tố nguy cơ khác là nếu bạn đã từng dùng thuốc chống thải ghép khi cấy ghép các cơ quan.

Chúng ta vẫn chưa dùng đủ kem chống nắng

Mặc dù có rất nhiều khuyến nghị từ các chuyên gia y tế về nguy cơ ung thư da do tiếp xúc với ánh nắng mặt trời, nhưng đa số chúng ta mới chỉ sử dụng khoảng 25-50% lượng kem chống nắng khuyến nghị, theo Viện Da liễu Hoa Kỳ. Khuyến nghị bao gồm, sử dụng 1 ounce kem chống nắng (tương đương với lượng của 1 ly rượu nhỏ) là đủ để thoa toàn bộ phần da của bạn, và bạn cần thoa lại kem chống nắng lên da khô 15 phút trước khi ra ngoài. Sau đó, mỗi 2 giờ, bạn cần thoa lại kem chống nắng một lần, hoặc thoa lại sau khi bơi lội, ra nhiều mồ hôi. Hãy lựa chọn loại kem chống nắng có phổ rộng, có thể bảo vệ bạn khỏi cả tia UVA và UVB, với chỉ số SPF ít nhất là 30. Điều quan trọng nhất, bạn cần phải sử dụng kem chống nắng trong suốt cả năm, chứ không chỉ là trong mùa hè hay khi đi ra biển.

Thông tin thêm trong bài viết: Yếu tố nguy cơ của u hắc sắc tố

Liên Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Reader's Digest
Bình luận
Tin mới
  • 02/04/2026

    Ăn tỏi và mật ong có lợi gì cho sức khỏe?

    Tỏi và mật ong là hai thực phẩm quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày của người Việt. Ngoài giá trị dinh dưỡng, chúng còn được nghiên cứu về một số tác dụng sinh học có lợi cho sức khỏe khi sử dụng hợp lý.

  • 02/04/2026

    Lợi ích của thiền định: Nâng cao sức khỏe thể chất và tinh thần

    Thiền định không chỉ bắt nguồn từ truyền thống tâm linh mà còn được khoa học chứng minh mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe thể chất và tinh thần trong cuộc sống hiện đại. Thực hành thiền giúp giảm stress hàng ngày, hỗ trợ điều trị bệnh lý mãn tính, và tạo sự cân bằng nội tại bền vững. Chỉ vài phút thiền mỗi ngày có thể tạo ra những thay đổi sinh học tích cực, như giảm hormone căng thẳng cortisol và cải thiện chức năng hệ miễn dịch. Bài viết này nhằm tổng hợp các bằng chứng khoa học về lợi ích của thiền và cung cấp hướng dẫn thực hành đơn giản cho người mới bắt đầu.

  • 02/04/2026

    Những nguy hại ít người biết trong trào lưu kiêng sữa, bỏ ngũ cốc

    Thời gian gần đây, trào lưu “ăn chống viêm”, “thải độc” hay “tăng miễn dịch cấp tốc” với những lời khuyên “bỏ sữa ngay để trị mụn”, “gluten (ngũ cốc) là thủ phạm gây viêm não” trở nên phổ biến trên mạng xã hội.

  • 02/04/2026

    6 thói quen thầm lặng có thể đang hủy hoại sức khỏe của bạn

    Việc có những ngày sinh hoạt đều đặn có thể giúp bạn cảm thấy ổn định hơn khi cuộc sống trở nên căng thẳng. Nhưng một số thói quen nhỏ, thường bị bỏ qua, lại có thể gây hại cho sức khỏe của bạn, dẫn đến căng thẳng về thể chất hoặc tinh thần theo thời gian.

  • 01/04/2026

    Chế độ dinh dưỡng cho học sinh mùa thi

    Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 tại Hà Nội sẽ diễn ra vào ngày 30 và 31-5-2026. Trong cuộc đua nước rút đầy áp lực, bên cạnh việc ôn luyện kiến thức, chế độ dinh dưỡng đóng vai trò quyết định đến phong độ của thí sinh. Chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo, bổ sung dưỡng chất đúng cách để đảm bảo sức khỏe, trí não hoạt động bền bỉ trong giai đoạn cao điểm.

  • 01/04/2026

    2 loại ngũ cốc ngon nhất nên ăn để giảm cân

    Muốn giảm cân, nhiều người thường cắt giảm tinh bột nhưng cơ thể cần đủ tinh bột để hoạt động. Vì vậy nên chọn đúng loại tinh bột và ăn đúng cách giúp giảm cân mà không cần phải nhịn đói khổ sở.

  • 01/04/2026

    Trẻ em trên 6 tuổi có cần tiêm vaccine nữa không?

    Nhiều người lầm tưởng rằng hệ miễn dịch của trẻ sau 6 tuổi đã trưởng thành và đủ sức chống chọi với thế giới. Tuy nhiên, thực tế khoa học lại cho thấy điều ngược lại: Đây là giai đoạn chuyển tiếp quan trọng cần được củng cố miễn dịch.

  • 31/03/2026

    Chạy bộ bao lâu thì mỡ bụng bắt đầu giảm?

    Chạy bộ giúp tiêu hao năng lượng hiệu quả và cải thiện sức khỏe tim mạch nhưng mỡ bụng không thể giảm ngay sau vài buổi tập. Thời điểm cơ thể bắt đầu huy động mỡ phụ thuộc vào cường độ vận động, thời gian duy trì, chế độ dinh dưỡng và khả năng thích nghi chuyển hóa của từng người.

Xem thêm