Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sự thật cần biết về ung thư da

Ung thư da là loại ung thư phổ biến nhất tại Mỹ, với gần 9.500 người Mỹ được chẩn đoán mắc ung thư da mỗi ngày, theo thống kê của Viện Da liễu Hoa Kỳ. Dưới đây là những gì bạn cần biết để bảo vệ da của mình.

Sự thật cần biết về ung thư da

Ung thư da đang ngày càng trở nên phổ biến hơn ở người trẻ.

Ung thư hắc tố, một dạng ung thư da có thể nguy hiểm đến tính mạng đã tăng cao gấp 8 lần với nữ giới dưới 40 tuổi và tăng cao gấp 4 lần ở nam giới trẻ, so với số liệu năm 1970. Các nhà nghiên cứu gợi ý rằng, tình trạng nhuộm da ngày càng tăng cùng với sự phát triển của kỹ thuật chẩn đoán có thể là nguyên nhân khiến tỷ lệ ung thư da đang ngày càng tăng cao. Ngoài ra, tỷ lệ ung thư hắc tố ở trẻ em (từ trẻ sơ sinh đến 19 tuổi), một tình trạng tương đối hiếm gặp, đã tăng lên khoảng 2%/năm từ năm 1973 đến 2009. Không chỉ có ung thư hắc tố, một vài dạng ung thư da hiếm gặp khác cũng có xu hướng tăng lên, ví dụ như ung thư tế bào đáy.

Bạn có thể bị ung thư da tại mắt

Ung thư tế bào hắc tố tại mắt có thể xuất hiện dưới dạng các nốt nhỏ, trông như tàn nhang, ở bên trong mắt. Tại Mỹ, mỗi năm có khoảng thêm 2000 ca ung thư tế bào hắc tố mới được phát hiện. Vùng mí mắt cũng là vùng dễ mắc các dạng ung thư da khác như ung thư thế bào đáy và ung thư tế bào vảy. Đây là những loại ung thư thường bị bỏ qua và khó chẩn đoán.

Ung thư da có thể phát triển tại những vùng không tiếp xúc với ánh nắng mặt trời

Các khu vực như phía dưới dương vật, bên trong âm đạo và tại các nếp nhăn của mông cũng có thể bị ung thư da. Và nếu bạn thắc mắc tại sao bác sỹ thường kiểm tra rất kỹ vùng giữa các ngón chân khi bạn đi khám da liễu định kỳ, thì nguyên nhân là vì khu vực này cũng có thể bị ung thư da. Đó là lý do vì sao việc kiểm tra da định kỳ hàng năm lại vô cùng quan trọng. Kiểm tra da sẽ giúp bác sỹ xem xét bất cứ bất thường nào về da tại bất cứ khu vực nào, kể cả những khu vực khó thấy nhất của cơ thể.

Người có da tối màu cũng có thể bị ung thư da.

Những người có màu da tối thường ít bị ung thư da hơn, nhưng họ vẫn có khả năng bị ung thư, thậm chí vì chủ quan ít đi khám, những người có da tối màu khi được phát hiện ung thư da thường sẽ ở giai đoạn muộn hơn và khó điều trị hơn. Tỷ lệ sống thêm 5 năm sau khi được chẩn đoán ung thư da ở người Mỹ gốc Phi chỉ là 69% trong khi tỷ lệ này là 93% với người Mỹ da trắng. Những người da tối màu thường đánh giá thấp nguy cơ ung thư da của họ và nhóm có nguy cơ ung thư da cao nhất là người Tây Ban Nha. Để giúp phát hiện sớm tình trạng ung thư da, nên đến gặp bác sỹ da liễu kiểm tra da định kỳ hàng tháng (bao gồm cả kiểm tra vùng da giữa các nóng chân).

Nốt ruồi không phải là dấu hiệu duy nhất của tình trạng ung thư da

Nốt ruồi phát triển bất thường là dấu hiệu phổ biến nhất của tình trạng ung thư da. Một số quy tắc dưới đây có thể giúp bạn phát hiện tình trạng nốt ruồi là dấu hiệu ung thư da:

  • Bất đối xứng: nốt ruồi không xuất hiện giống nhau ở 2 bên cơ thể
  • Viền: viền nốt ruồi bất thường
  • Màu sắc: màu sắc của nốt ruồi không đều và có thể có màu nâu/đen, đôi khi có màu hồng/đỏ/trắng hoặc xanh.
  • Đường kính: nốt ruồi rộng hơn đầu tẩy bút chì
  • Sự phát triển: nốt ruồi có sự thay đổi và phát triển về hình dạng, kích thước, màu sắc theo thời gian.

Ngoài nốt ruồi, thì tình trạng ung thư hắc tố cũng có thể trông giống một vết loét hoặc mụn nhọt lâu lành. Vết loét/mụn này có thể sẽ ngứa, chảy dịch, chảy máu hoặc đau. Các dạng ung thư da khác như ung thư tế bào đáy, tế bào vảy cũng có thể có triệu chứng tương tự.

Không có dạng ung thư da nào tốt cả

Ung thư tế bào hắc tố là dạng ung thư nguy da nguy hiểm nhất. Điều này khiến nhiều người nghĩ rằng, các dạng ung thư da còn lại (ung thư tế bào đáy, tế bào vảy) là dạng ung thư tốt. Tuy nhiên, không có dạng ung thư nào tốt cả. Ung thư tế bào vảy không điều trị có thể phát triển và lan rộng, khiến bạn cảm thấy vô cùng khó chịu. Ung thư tế bào đáy cũng có thể gây biến dạng nếu không được điều trị sớm.

Tia cực tím từ mặt trời không phải là nguyên nhân duy nhất gây ung thư da.

Chắc chắn, việc tiếp xúc quá mức với tia cực tím từ ánh nắng mặt trời là nguyên nhân chính gây ung thư da. Việc nhuộm da ở trong nhà cũng có thể làm tăng nguy cơ ung thư da, nhưng yếu tố di truyền cũng đóng vai trò nhất định. Nếu bạn có người thân bị ung thư da, thì nguy cơ của bạn cũng sẽ tăng lên. Một yếu tố nguy cơ khác là nếu bạn đã từng dùng thuốc chống thải ghép khi cấy ghép các cơ quan.

Chúng ta vẫn chưa dùng đủ kem chống nắng

Mặc dù có rất nhiều khuyến nghị từ các chuyên gia y tế về nguy cơ ung thư da do tiếp xúc với ánh nắng mặt trời, nhưng đa số chúng ta mới chỉ sử dụng khoảng 25-50% lượng kem chống nắng khuyến nghị, theo Viện Da liễu Hoa Kỳ. Khuyến nghị bao gồm, sử dụng 1 ounce kem chống nắng (tương đương với lượng của 1 ly rượu nhỏ) là đủ để thoa toàn bộ phần da của bạn, và bạn cần thoa lại kem chống nắng lên da khô 15 phút trước khi ra ngoài. Sau đó, mỗi 2 giờ, bạn cần thoa lại kem chống nắng một lần, hoặc thoa lại sau khi bơi lội, ra nhiều mồ hôi. Hãy lựa chọn loại kem chống nắng có phổ rộng, có thể bảo vệ bạn khỏi cả tia UVA và UVB, với chỉ số SPF ít nhất là 30. Điều quan trọng nhất, bạn cần phải sử dụng kem chống nắng trong suốt cả năm, chứ không chỉ là trong mùa hè hay khi đi ra biển.

Thông tin thêm trong bài viết: Yếu tố nguy cơ của u hắc sắc tố

Liên Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Reader's Digest
Bình luận
Tin mới
  • 01/08/2026

    Tắm nắng bằng dầu dừa liệu có thực sự an toàn?

    Dầu dừa từ lâu đã được ca ngợi như một "thần dược" tự nhiên với nhiều lợi ích cho sức khỏe, từ việc cải thiện chức năng não bộ đến hỗ trợ giảm cân. Đặc biệt trong làm đẹp, dầu dừa là thành phần quen thuộc trong các sản phẩm chăm sóc da.

  • 31/07/2026

    Mỗi ngày nên uống bao nhiêu nước để chống chọi với nắng nóng mùa hè?

    Những đợt nắng nóng ngày càng xuất hiện dày đặc và gay gắt hơn, khiến nhu cầu bù nước của cơ thể tăng lên đáng kể. Không ít người vẫn đợi đến khi khát mới uống nước, trong khi đó lại là dấu hiệu cho thấy cơ thể đã bắt đầu thiếu nước.

  • 31/07/2026

    Biện pháp phòng tránh sốc nhiệt, đột quỵ do nắng nóng

    Mùa hè năm nay ghi nhận những đợt nắng nóng kỷ lục, làm tăng mạnh nguy cơ đột quỵ, tai biến và suy kiệt do mất nước - đặc biệt ở người già và người có bệnh nền. Trước tình hình này, chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động thực hiện ngay các biện pháp phòng bệnh để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.

  • 30/07/2026

    Có nên ngâm trứng vào nước lạnh sau khi luộc?

    Ngâm trứng vào nước lạnh ngay sau khi luộc là thói quen của nhiều người giúp vỏ trứng dễ bóc hơn. Tuy nhiên lại có một số thông tin cho rằng ngâm nước như vậy trứng dễ bị nhiễm khuẩn. Thực hư thế nào?

  • 30/07/2026

    Bệnh ghẻ ở trẻ em

    Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.

  • 29/07/2026

    Loại đồ uống làm tăng nguy cơ ung thư hơn cả đồ ăn ngọt

    Nhiều chuyên gia khẳng định đồ uống này là mối lo ngại lớn làm tăng nguy cơ ung thư, đồng thời gợi ý những món ngọt thay thế lành mạnh.

  • 29/07/2026

    Uống trà đá có thể thay thế nước lọc không?

    Trà đá (trà pha để nguội rồi thêm đá) là thức uống giải khát quen thuộc. Nhiều người cho rằng uống trà đá cũng giống như uống nước lọc vì đều giúp bổ sung nước cho cơ thể. Quan niệm này có hoàn toàn đúng không?

  • 29/07/2026

    Cảm lạnh do điều hòa

    Bước vào những ngày hè oi bức của năm 2026, đặc biệt là tại khu vực Thủ đô và các tỉnh miền Bắc, chiếc điều hòa nhiệt độ đã trở thành "vị cứu tinh" không thể thiếu trong các gia đình và văn phòng. Tuy nhiên, việc lạm dụng điều hòa, đặc biệt là thói quen cài đặt nhiệt độ quá thấp để thỏa mãn cảm giác mát lạnh tức thì, lại chính là thủ phạm hàng đầu dẫn đến hội chứng "cảm lạnh điều hòa".

Xem thêm