Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sự phát triển ngực bất thường ở trẻ em

Sự phát triển của ngực trong thời gian dậy thì là bước quan trọng đánh dấu giai đoạn chuyển thành người lớn. Bấy kỳ bất thường nào về phát triển ngực cũng sẽ khiến cho trẻ cảm thấy lo lắng, thiếu tự tin và mặc cảm với bản thân.

Sự phát triển ngực bất thường ở trẻ em

Các bậc cha mẹ và ngay cả trẻ có thể tương đối yên tâm vì hầu hết những khiếm khuyết vùng ngực ở trẻ nhỏ và thanh thiếu niên không đáng lo ngại và có thể điều trị được.

Cả trẻ em trai và gái đều có tuyến vú (ngực). Ngực của bé phát triển ngay từ lúc mới sinh và chỉ thực sự phát triển khi trẻ bắt đầu dậy thì. Thời điểm phát triển của ngực khác nhau tùy từng trẻ và một số bạn gái, ngực sẽ không phát triển cho tới khi cô bé thực sự bước vào lứa tuổi thanh thiếu niên.

 
Tuy nhiên, cha mẹ cũng nên biết về những phát triển bất thường của ngực có thể xảy ra ở trẻ em.

Ngay cả trẻ sơ sinh cũng có mô vú

Các bé sơ sinh trai và gái đều có một núm vú nhỏ mà có thể nhận thấy rõ một vài tuần sau sinh. Những núm nhỏ này sẽ phát triển thành mô vú khi trưởng thành. Vào giai đoạn đầu sơ sinh, những núm nhỏ này có thể sẽ nổi lên rõ rệt do ảnh hưởng từ hormone estrogen của người mẹ vẫn còn trong máu của trẻ. Khi lượng estrogen giảm xuống thì ngực cũng sẽ bình thường trở lại.

Có dịch tiết từ núm vú ở trẻ sơ sinh

Một vài trẻ sơ sinh có thể có dịch tiết chảy ra từ núm vú hoặc núm vú có dấu hiệu sưng đỏ và tự hết đi một cách tự nhiên. Dịch tiết từ núm vú ở trẻ sơ sinh không phải là lý do để ngừng cho trẻ bú mẹ. Hãy đưa trẻ đến bác sỹ để được tư vấn thêm về triệu chứng này nếu bạn thấy băn khoăn, lo lắng.

Có nhiều núm vú

Một trong những bất thường tại ngực hay gặp nhất đó là có nhiều hơn 2 núm vú, chủ yếu xuất hiện ở nách hay ở bụng của trẻ hay còn gọi là đa nhũ (polythelia). Nếu phần vú này gây khó chịu, chúng có thể được phẫu thuật loại bỏ khi trẻ lớn hơn. Hãy đưa trẻ đi khám nếu bạn nhận thấy trẻ có nhiều hơn 2 núm vú. Bác sỹ sẽ khám và quyết định phương pháp điều trị thích hợp cho bé của bạn.

Tật vú to ở trẻ em nam

Vú to ở nam giới (Gynecomastia) là sự phát triển của bộ ngực lớn bất thường ở nam giới. Đó là do sự phát triển quá mức của các mô vú, không phải mô mỡ dư thừa. Gynecomastia có thể xuất hiện dưới dạng một khối nổi bật hơn bình thường cho tới bầu vú giống nữ giới.

Một nửa trong số trẻ nam sẽ có phần ngực hơi to hơn bình thường trong giai đoạn dậy thì. Trong hầu hết các trường hợp, ngực sẽ giảm dần kích thước trong vòng 2 - 3 năm sau đó. Nếu hiện tượng này không biến mất mặc dù trẻ vẫn khỏe mạnh, hãy đưa trẻ đến khám bác sỹ để cân nhắc đến biện pháp phẫu thuật loại bỏ.

Cần lưu ý rằng việc lạm dụng một số chất gây nghiện như cần sa có thể làm nặng thêm tình trạng này.

Các bé trai khi gặp phải những bất thường về ngực cũng thường cảm thấy tự ti, lo lắng và hay bị bạn bè bắt nạt. Mặc dù sự hình thành vú to ở nam giới thường là do di truyền nhưng các bậc phụ huynh cũng nên đưa trẻ đi khám bác sỹ để tìm hiểu nguyên nhân liệu có phải do mất cân bằng về nội tiết hay không.

Ngực to bất thường ở nữ giới

Macromastia là sự phát triển bất thường của bộ ngực so với các phần khác của cơ thể.  Nguyên nhân do quá trình tăng độ nhạy cảm mô học của các hormone như prolactin, estrogen và progesteron. 

Ngực lớn không chỉ khiến các bạn gái cảm thấy mặc cảm mà còn gây những bất tiện khác cho cơ thể. Bệnh khiến cho phần ngực của bệnh nhân to, nặng, võng xuống dẫn đến hàng loạt các vấn đề về sức khỏe như đau cổ, đau lưng mạn tính, máu kém lưu thông, thở khó. Người mắc chứng này thường hạn chế trong các hoạt động xã hội và ít tham gia thể thao. Do vậy, ở thời điểm ban đầu, việc tham gia vào các liệu pháp thể dục, chăm sóc da, mặc những loại áo lót vừa vặn và sử dụng thuốc giảm đau là hết sức cần thiết.

Khi kích thước bộ ngực gây nên quá nhiều phiền toái trong các hoạt động hằng ngày thì có thể cân nhắc đến việc phẫu thuật để làm giảm kích thước bộ ngực. Phẫu thuật thường được thực hiện từ 2 - 3 năm sau khi bạn gái xuất hiện kinh nguyệt và sau khi cỡ giầy không còn thay đổi nữa. Phẫu thuật tạo hình làm giảm kích thước vú được tiến hành và bệnh nhân được gây mê toàn thân. Bệnh nhân phải hạn chế các hoạt động trong vòng từ 4 – 6 tuần, nhưng thường thì có thể đi học bình thường trong tuần tiếp theo.

Ngực bất đối xứng

Tới 25% thanh thiếu niên có ngực phát triển bất đối xứng và nhiều phụ nữ ở độ tuổi trưởng thành có một bên ngực to hơn ngực còn lại. Nguyên nhân có thể là do mỗi bên ngực được hình thành và phát triển với tốc độ khác nhau.

Mặt khác, nếu ngực bất đối xứng do một khối u vú lành tính gọi là fibroadenoma (u xơ tuyến) hình thành trong ngực, thì cần loại bỏ để giúp ngực trở lại kích thước bình thường.

Những trường hợp khác của hiện tượng bất đối xứng ngực có thể được can thiệp để thiết lập trạng thái cân bằng. Cân bằng là sự kết hợp giữa việc làm một bên phát triển và giảm kích thước một bên. Mặc dù cha mẹ và trẻ có thể tìm kiếm sự can thiệp y khoa, việc sử dụng một áo ngực độn có thể giúp che dấu tạm thời tình trạng này để trẻ yên tâm hơn về tâm lý.

Khối u ở ngực

Do nhận thức cao về nguy cơ ung thư vú nên bất khối u nào xuất hiện ở trẻ đều gây nên rất nhiều lo lắng. Ung thư vú là căn bệnh hiếm khi xuất hiện trước độ tuổi 20; chỉ có dưới 0,1% bệnh nhân mắc ung thư vú là trẻ em và thanh thiếu niên. Phương pháp chụp Xquang hay siêu âm có thể giúp phân biệt được một khối u là u nang hay u xơ tuyến.

Nếu con bạn xuất hiện một khối u ở vùng ngực, hãy đưa trẻ tới bệnh viện để khám. Tại đây, trẻ sẽ được khám chuyên khoa để phát hiện những phát triển bất thường tại mô vú. Việc phẫu thuật ngực cho các bé gái nên được thực hiện thận trọng do những nguy cơ phát triển không bình thường của ngực có thể xảy ra về sau.

Tất cả các bạn gái nên được giáo dục, hướng dẫn để có thể tự kiểm tra ngực của mình ngay khi chúng bắt đầu phát triển và trong suốt giai đoạn dậy thì. Việc này sẽ hình thành nên một thói quen tốt trong suốt cuộc đời.

Ngực kém phát triển

Khi một bé gái không có dấu hiệu phát triển ngực ở độ tuổi 13, hiện tượng này được coi là trẻ bị chậm phát triển ngực. Mặc dù hiếm gặp nhưng phần vú có thể không xuất hiện do bất thường của thành ngực hay do các cơ ngực không thể phát triển hoàn chỉnh. Các bé gái mắc những bệnh như bệnh Crohn, hội chứng Turner (rối loạn nhiễm sắc thể giới tính X) hay rối loạn ăn uống thì thường ngực sẽ không phát triển ở độ tuổi 13.

Bạn nên cùng với con quan sát quá trình phát triển ngực của trẻ để phát hiện bất cứ bất thường nào có thể xảy ra. Bất cứ khi nào bạn cảm thấy lo lắng về sự phát triển này, hãy xin tư vấn của bác sỹ và đưa trẻ đi khám.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Nam giới cũng có thể bị ung thư vú

Ths.Bs. Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam
Bình luận
Tin mới
  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

  • 09/03/2026

    7 biện pháp phòng bệnh hô hấp hiệu quả mùa nồm ẩm

    Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.

  • 09/03/2026

    5 hậu quả nghiêm trọng lâu dài của việc la mắng đối với trẻ

    Các bậc cha mẹ luôn muốn điều tốt nhất cho con cái của mình. Đó là lý do tại sao rất nhiều bậc cha mẹ phải vật lộn với những lựa chọn nuôi dạy con. Và xét cho cùng, chúng ta cũng chỉ là con người, việc cảm thấy bực bội với con cái là điều bình thường, đặc biệt là khi chúng cư xử không đúng mực. Nhưng cách bạn thể hiện sự bực bội và giải quyết tình huống có thể ảnh hưởng lớn đến sự phát triển nhân cách và sức khỏe lâu dài của trẻ. Cùng đọc tiếp để tìm hiểu xem các nghiên cứu lâm sàng đã phát hiện ra về tác động lâu dài của việc la mắng đối với trẻ em!

  • 08/03/2026

    Uống trà gì cân bằng nội tiết một cách tự nhiên?

    Rối loạn nội tiết có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ, cân nặng, chu kỳ kinh nguyệt và tâm trạng. Bên cạnh điều trị y khoa, một số loại trà được nghiên cứu cho thấy có thể hỗ trợ điều hòa hormone ở mức độ nhất định.

  • 08/03/2026

    Kim ngân hoa với các tác dụng chống viêm

    Trong xu hướng tìm kiếm các hợp chất tự nhiên để hỗ trợ sức khỏe, Kim ngân hoa nổi lên như một nguyên liệu tiềm năng nhờ khả năng can thiệp vào các lộ trình tín hiệu liên quan đến stress oxy hóa và viêm.

Xem thêm