Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Phương pháp điều trị tại nhà bệnh nhiễm trùng tai của trẻ

Nhiễm trùng tai, hay viêm tai giữa, là tình trạng viêm đau ở tai giữa. Hầu hết các bệnh nhiễm trùng tai giữa xảy ra giữa trống tai và vòi tai, nơi kết nối tai, mũi và họng.

Viêm tai thường theo sau cảm lạnh. Vi khuẩn hoặc virus là nguyên nhân chính gây viêm tai. Viêm tai gây ra viêm và sưng ống eustachian. Ống hẹp lại và chất lỏng tích tụ phía sau màng nhĩ, gây ra áp lực và đau đớn. Trẻ em có ống eustachian ngắn và hẹp hơn người lớn. Ngoài ra, ống của chúng nằm ngang hơn, vì vậy dễ bị tắc hơn. Khoảng 5 đến 10 phần trăm trẻ em bị viêm tai sẽ bị thủng màng nhĩ. Màng nhĩ thường lành trong vòng một đến hai tuần và hiếm khi gây ra tổn thương vĩnh viễn cho thính giác của trẻ.

Các triệu chứng của nhiễm trùng tai

Trẻ bị đau tai có thể sẽ khó chịu nhưng sẽ không có khả năng nói cho bạn biết chúng đang bị đau. Nhưng có một số dấu hiệu phổ biến để bạn nhận biết em bé của mình đang bị viêm tai:

  • cáu gắt
  • kéo hoặc ngoáy tai 
  • ăn mất ngon
  • khó ngủ
  • sốt
  • dịch chảy ra từ tai

Viêm tai có thể gây chóng mặt. Nếu em bé của bạn đã đến giai đoạn chao đảo, hãy chú ý bảo vệ bé khỏi bị ngã.

Thuốc kháng sinh

Trong nhiều năm, thuốc kháng sinh đã được kê đơn để điều trị cho bệnh viêm tai. Bây giờ chúng ta biết rằng thuốc kháng sinh thường không phải là lựa chọn tốt nhất. Một đánh giá nghiên cứu được công bố trên Tạp chí Hiệp hội Y khoa Hoa Kỳ lưu ý rằng trong số những trẻ em có nguy cơ trung bình bị viêm tai, thì 80% sẽ bình phục trong khoảng ba ngày mà không cần sử dụng thuốc kháng sinh. Sử dụng thuốc kháng sinh để điều trị viêm tai có thể khiến vi khuẩn gây viêm tai kháng thuốc. Điều này làm cho việc điều trị các bệnh nhiễm trùng trong tương lai trở nên khó khăn hơn. Theo Học viện Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP), thuốc kháng sinh gây tiêu chảy và nôn mửa ở khoảng 15% trẻ em dùng chúng. AAP cũng lưu ý rằng có tới 5% trẻ em được kê đơn thuốc kháng sinh có phản ứng dị ứng, nghiêm trọng và có thể đe dọa tính mạng. Trong hầu hết các trường hợp, AAP và Học viện Bác sĩ Gia đình Hoa Kỳ khuyên bạn nên ngừng bắt đầu dùng kháng sinh trong 48 đến 72 giờ vì viêm tai có thể tự khỏi. Tuy nhiên, có những lúc kháng sinh là cách tốt nhất. Nói chung, AAP khuyến nghị kê đơn thuốc kháng sinh cho bệnh viêm tai trong trường hợp:

  • trẻ em từ 6 tháng tuổi trở xuống
  • trẻ em từ 6 tháng đến 12 tuổi có các triệu chứng nghiêm trọng

Bạn có thể làm gì?

Viêm tai có thể gây đau, nhưng bạn có thể thực hiện các biện pháp để giảm đau cho trẻ. Dưới đây là sáu biện pháp khắc phục tại nhà.

  • Chườm ấm

Thử đặt một miếng gạc ẩm và ấm lên tai của con bạn trong khoảng 10 đến 15 phút. Điều này có thể giúp giảm đau.

  • Acetaminophen

Nếu con bạn lớn hơn 6 tháng, acetaminophen (Tylenol) có thể giúp giảm đau và hạ sốt. Sử dụng thuốc theo khuyến cáo của bác sĩ và hướng dẫn trên lọ thuốc giảm đau. Để có kết quả tốt nhất, hãy thử cho trẻ uống một liều trước khi ngủ.

  • Dầu ấm

Nếu không có dịch chảy ra từ tai của con bạn và màng nhĩ của trẻ không bị thủng, hãy nhỏ một vài giọt nước có nhiệt độ phòng hoặc dầu ô liu hoặc dầu mè đã được làm ấm vào tai bị ảnh hưởng.

  • Uống đủ nước

Cho trẻ uống nước thường xuyên. Nuốt có thể giúp mở ống eustachian để chất lỏng bị mắc kẹt có thể thoát ra ngoài.

  • Nâng cao đầu của con bạn

Nâng cao phần đầu nôi hoặc đầu giường để cải thiện khả năng chảy dịch từ xoang của con bạn. Không kê gối dưới đầu em bé. Thay vào đó, hãy đặt một hoặc hai chiếc gối dưới nệm.

Ngăn ngừa viêm tai

Mặc dù không thể ngăn ngừa được tình trạng viêm tai nhưng bạn có thể thực hiện các bước để giảm nguy cơ mắc bệnh cho con mình.

  • Cho con bú

Cho trẻ bú sữa mẹ trong sáu đến 12 tháng nếu có thể. Các kháng thể trong sữa của bạn có thể bảo vệ con khỏi viêm tai và một loạt các bệnh lý khác.

  • Tránh khói thuốc

Bảo vệ em bé của bạn không tiếp xúc với khói thuốc, có thể làm cho tình trạng viêm tai nặng hơn và thường xuyên hơn.

  • Vị trí bú thích hợp

Nếu bạn cho trẻ bú bình, hãy giữ trẻ ở tư thế bán thẳng đứng để sữa công thức không chảy ngược vào ống eustachian. Tránh nâng chai vì lý do tương tự.

  • Tiêm phòng

Đảm bảo rằng các loại vaccine của con bạn được cập nhật, bao gồm cả vaccine cúm (từ 6 tháng tuổi trở lên) và vaccine phế cầu.

Khi nào cần gọi cho bác sĩ

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) khuyên bạn nên đi khám bác sĩ nếu con bạn có bất kỳ triệu chứng nào sau đây:

  • sốt cao hơn 38°C nếu con bạn dưới 3 tháng và sốt trên 39 °C) nếu con bạn lớn hơn
  • chảy máu hoặc mủ từ tai

Ngoài ra, nếu con được chẩn đoán bị nhiễm trùng tai và các triệu chứng không cải thiện sau ba đến bốn ngày, bạn nên quay lại gặp bác sĩ.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Nhận biết viêm tai giữa ở trẻ em

 

Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo Healthline) -
Bình luận
Tin mới
  • 12/10/2026

    Chăm sóc và phục hồi làn da bị cước, nẻ gót tay chân ở trẻ nhỏ

    Mùa đông tới mang theo không khí khô lạnh khiến làn da vốn mỏng manh của trẻ nhỏ phải đối mặt với nhiều vấn đề sức khỏe. Hiện tượng nẻ gót, bong tróc hay cước tay chân ở trẻ nhỏ là nỗi trăn trở hàng đầu của nhiều bậc phụ huynh. Những vết bong nẻ không chỉ làm bé đau rát, ngứa ngáy mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến sinh hoạt, giấc ngủ và sự phát triển toàn diện của trẻ. Việc nhận biết rõ nguyên nhân, dấu hiệu và nắm chắc quy trình chăm sóc da chuẩn khoa học sẽ giúp cha mẹ chủ động bảo vệ toàn diện cho bé trong những ngày giá rét.

  • 12/10/2026

    Cách giúp đậu dễ ​​tiêu hóa hơn

    Mọi người thường tránh ăn đậu vì chúng được biết là gây đầy hơi và chướng bụng. Điều này xảy ra vì đậu chứa một loại đường phức tạp gọi là galacto-oligosaccharide (GOS), một dạng carbohydrate mà các enzyme tiêu hóa của con người không thể phân giải hoàn toàn. Thay vào đó, GOS được vi khuẩn trong ruột già lên men, và sinh ra sản phẩm phụ là khí, gây đầy hơi. Mặc dù không có loại thực phẩm nào có thể ngăn ngừa hoàn toàn tình trạng đầy hơi do đậu gây ra, nhưng việc kết hợp đậu với một số loại thực phẩm cụ thể có thể cải thiện tiêu hóa.

  • 11/10/2026

    Thói quen đọc sách giúp giảm nguy cơ bệnh Alzheimer

    Làm thế nào để giữ cho trí óc luôn minh mẫn và nhạy bén khi tuổi tác ngày một tăng? Câu trả lời có thể đơn giản nằm ngay trên những trang sách. Đọc sách không chỉ là một hình thức giải trí tuyệt vời mà còn là bài tập hoàn hảo cho não bộ, giúp duy trì sức khỏe tinh thần, bảo vệ trí nhớ và đặc biệt là giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer.

  • 11/10/2026

    Ăn mỡ lợn giảm cân hay tăng cân?

    Mỡ lợn lâu nay bị coi là 'thủ phạm' gây tăng cân. Tuy nhiên nghiên cứu cho thấy chuột ăn mỡ lợn tích lũy mỡ thấp hơn dầu thực vật. Đâu là sự thật?

  • 11/10/2026

    Cảnh giác bệnh đường hô hấp mùa giao mùa

    Giao mùa là thời điểm chuyển giao giữa hai mùa trong năm, khi nhiệt độ, độ ẩm, và hướng gió thay đổi thất thường. Đây cũng chính là giai đoạn mà cơ thể con người dễ bị “sốc nhiệt” – khi chưa kịp thích nghi với điều kiện thời tiết mới. Chính vì vậy, thời điểm này luôn là “cao điểm” của các bệnh lý về đường hô hấp, đặc biệt là ở trẻ em, người cao tuổi và người có hệ miễn dịch yếu. Nếu không chuẩn bị kỹ, các bệnh này không chỉ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe mà còn có thể bùng phát thành dịch, lây lan nhanh trong cộng đồng.

  • 10/10/2026

    5 thói quen giúp giảm nguy cơ ung thư hiệu quả

    Ung thư luôn là nỗi lo lớn của nhiều gia đình, nhưng căn bệnh này hoàn toàn không phải do "may rủi" quyết định. Chúng ta hoàn toàn có thể chủ động phòng ngừa từ 30-50% nguy cơ mắc bệnh chỉ nhờ việc điều chỉnh thói quen hằng ngày. Việc duy trì một lối sống lành mạnh chính là "lá chắn" tự nhiên giúp củng cố hệ miễn dịch và bảo vệ tế bào hiệu quả. Trong bài viết dưới đây, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ 5 cách ngăn ngừa ung thư đơn giản nhưng mang lại lợi ích lâu dài cho sức khỏe của bạn và gia đình.

  • 10/10/2026

    Mướp đắng tốt cho sức khỏe thế nào?

    Mướp đắng là thực phẩm phổ biến nhưng được nhiều người ưa chuộng vì những công dụng tốt cho sức khỏe.

  • 10/10/2026

    Bệnh ho gà - Mối nguy hiểm cho trẻ nhỏ trong mùa đông

    Ho gà là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi khuẩn Bordetella pertussis gây ra, lây lan chủ yếu qua đường hô hấp. Bệnh đặc trưng bởi những cơn ho kéo dài, dữ dội và dai dẳng, thường kết thúc bằng tiếng “rít” đặc trưng khi hít vào. Ho gà có thể gây biến chứng nghiêm trọng, đặc biệt ở trẻ nhỏ, người già và những người có hệ miễn dịch yếu. Việc tiêm vắc xin đầy đủ và phát hiện sớm đóng vai trò quan trọng trong phòng ngừa và kiểm soát căn bệnh này.

Xem thêm