Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Phương pháp điều trị tại nhà bệnh nhiễm trùng tai của trẻ

Nhiễm trùng tai, hay viêm tai giữa, là tình trạng viêm đau ở tai giữa. Hầu hết các bệnh nhiễm trùng tai giữa xảy ra giữa trống tai và vòi tai, nơi kết nối tai, mũi và họng.

Viêm tai thường theo sau cảm lạnh. Vi khuẩn hoặc virus là nguyên nhân chính gây viêm tai. Viêm tai gây ra viêm và sưng ống eustachian. Ống hẹp lại và chất lỏng tích tụ phía sau màng nhĩ, gây ra áp lực và đau đớn. Trẻ em có ống eustachian ngắn và hẹp hơn người lớn. Ngoài ra, ống của chúng nằm ngang hơn, vì vậy dễ bị tắc hơn. Khoảng 5 đến 10 phần trăm trẻ em bị viêm tai sẽ bị thủng màng nhĩ. Màng nhĩ thường lành trong vòng một đến hai tuần và hiếm khi gây ra tổn thương vĩnh viễn cho thính giác của trẻ.

Các triệu chứng của nhiễm trùng tai

Trẻ bị đau tai có thể sẽ khó chịu nhưng sẽ không có khả năng nói cho bạn biết chúng đang bị đau. Nhưng có một số dấu hiệu phổ biến để bạn nhận biết em bé của mình đang bị viêm tai:

  • cáu gắt
  • kéo hoặc ngoáy tai 
  • ăn mất ngon
  • khó ngủ
  • sốt
  • dịch chảy ra từ tai

Viêm tai có thể gây chóng mặt. Nếu em bé của bạn đã đến giai đoạn chao đảo, hãy chú ý bảo vệ bé khỏi bị ngã.

Thuốc kháng sinh

Trong nhiều năm, thuốc kháng sinh đã được kê đơn để điều trị cho bệnh viêm tai. Bây giờ chúng ta biết rằng thuốc kháng sinh thường không phải là lựa chọn tốt nhất. Một đánh giá nghiên cứu được công bố trên Tạp chí Hiệp hội Y khoa Hoa Kỳ lưu ý rằng trong số những trẻ em có nguy cơ trung bình bị viêm tai, thì 80% sẽ bình phục trong khoảng ba ngày mà không cần sử dụng thuốc kháng sinh. Sử dụng thuốc kháng sinh để điều trị viêm tai có thể khiến vi khuẩn gây viêm tai kháng thuốc. Điều này làm cho việc điều trị các bệnh nhiễm trùng trong tương lai trở nên khó khăn hơn. Theo Học viện Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP), thuốc kháng sinh gây tiêu chảy và nôn mửa ở khoảng 15% trẻ em dùng chúng. AAP cũng lưu ý rằng có tới 5% trẻ em được kê đơn thuốc kháng sinh có phản ứng dị ứng, nghiêm trọng và có thể đe dọa tính mạng. Trong hầu hết các trường hợp, AAP và Học viện Bác sĩ Gia đình Hoa Kỳ khuyên bạn nên ngừng bắt đầu dùng kháng sinh trong 48 đến 72 giờ vì viêm tai có thể tự khỏi. Tuy nhiên, có những lúc kháng sinh là cách tốt nhất. Nói chung, AAP khuyến nghị kê đơn thuốc kháng sinh cho bệnh viêm tai trong trường hợp:

  • trẻ em từ 6 tháng tuổi trở xuống
  • trẻ em từ 6 tháng đến 12 tuổi có các triệu chứng nghiêm trọng

Bạn có thể làm gì?

Viêm tai có thể gây đau, nhưng bạn có thể thực hiện các biện pháp để giảm đau cho trẻ. Dưới đây là sáu biện pháp khắc phục tại nhà.

  • Chườm ấm

Thử đặt một miếng gạc ẩm và ấm lên tai của con bạn trong khoảng 10 đến 15 phút. Điều này có thể giúp giảm đau.

  • Acetaminophen

Nếu con bạn lớn hơn 6 tháng, acetaminophen (Tylenol) có thể giúp giảm đau và hạ sốt. Sử dụng thuốc theo khuyến cáo của bác sĩ và hướng dẫn trên lọ thuốc giảm đau. Để có kết quả tốt nhất, hãy thử cho trẻ uống một liều trước khi ngủ.

  • Dầu ấm

Nếu không có dịch chảy ra từ tai của con bạn và màng nhĩ của trẻ không bị thủng, hãy nhỏ một vài giọt nước có nhiệt độ phòng hoặc dầu ô liu hoặc dầu mè đã được làm ấm vào tai bị ảnh hưởng.

  • Uống đủ nước

Cho trẻ uống nước thường xuyên. Nuốt có thể giúp mở ống eustachian để chất lỏng bị mắc kẹt có thể thoát ra ngoài.

  • Nâng cao đầu của con bạn

Nâng cao phần đầu nôi hoặc đầu giường để cải thiện khả năng chảy dịch từ xoang của con bạn. Không kê gối dưới đầu em bé. Thay vào đó, hãy đặt một hoặc hai chiếc gối dưới nệm.

Ngăn ngừa viêm tai

Mặc dù không thể ngăn ngừa được tình trạng viêm tai nhưng bạn có thể thực hiện các bước để giảm nguy cơ mắc bệnh cho con mình.

  • Cho con bú

Cho trẻ bú sữa mẹ trong sáu đến 12 tháng nếu có thể. Các kháng thể trong sữa của bạn có thể bảo vệ con khỏi viêm tai và một loạt các bệnh lý khác.

  • Tránh khói thuốc

Bảo vệ em bé của bạn không tiếp xúc với khói thuốc, có thể làm cho tình trạng viêm tai nặng hơn và thường xuyên hơn.

  • Vị trí bú thích hợp

Nếu bạn cho trẻ bú bình, hãy giữ trẻ ở tư thế bán thẳng đứng để sữa công thức không chảy ngược vào ống eustachian. Tránh nâng chai vì lý do tương tự.

  • Tiêm phòng

Đảm bảo rằng các loại vaccine của con bạn được cập nhật, bao gồm cả vaccine cúm (từ 6 tháng tuổi trở lên) và vaccine phế cầu.

Khi nào cần gọi cho bác sĩ

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) khuyên bạn nên đi khám bác sĩ nếu con bạn có bất kỳ triệu chứng nào sau đây:

  • sốt cao hơn 38°C nếu con bạn dưới 3 tháng và sốt trên 39 °C) nếu con bạn lớn hơn
  • chảy máu hoặc mủ từ tai

Ngoài ra, nếu con được chẩn đoán bị nhiễm trùng tai và các triệu chứng không cải thiện sau ba đến bốn ngày, bạn nên quay lại gặp bác sĩ.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Nhận biết viêm tai giữa ở trẻ em

 

Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo Healthline) -
Bình luận
Tin mới
  • 10/08/2026

    Mối liên hệ giữa thuốc lá, trầm cảm và lo âu

    Mặc dù đã trải qua nhiều thập kỷ, bất chấp nhiều thông điệp truyền thông về tác hại của thuốc lá với sức khỏe, thuốc lá vẫn luôn là kẻ thù số 1 của sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là đối với những cá nhân mắc các bệnh tâm lý như trầm cảm hoặc lo âu. Đây là 2 bệnh tâm lý liên quan mật thiết với tần suất sử dụng thuốc lá do phụ thuộc vào nicotine. Hiểu rõ mối quan hệ sẽ là chìa khóa để phòng ngừa, điều trị và phục hồi sức khỏe.

  • 09/08/2026

    Chụp cộng hưởng từ (MRI): Chìa khóa "Nhìn thấu" cơ thể không cần bức xạ

    Trong y học hiện đại, việc chẩn đoán chính xác bệnh lý ngay từ giai đoạn đầu là yếu tố sống còn. Để làm được điều này, các bác sĩ thường nhờ đến sự trợ giúp của một công cụ chẩn đoán hình ảnh tiên tiến bậc nhất hiện nay: Chụp cộng hưởng từ, hay còn gọi là MRI. Dù thuật ngữ này khá quen thuộc, nhưng không phải ai cũng hiểu rõ nguyên lý hoạt động cũng như những gì cơ thể sẽ trải qua trong phòng chụp.

  • 08/08/2026

    Muốn làm chậm quá trình lão hóa sinh học? bạn hãy bắt đầu từ giấc ngủ của mình

    Giấc ngủ là một yếu tố quan trọng đối với sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta. Không chỉ giúp cơ thể phục hồi năng lượng, chất lượng và thời lượng giấc ngủ còn ảnh hưởng đến nhiều cơ quan trong cơ thể.

  • 07/08/2026

    Hướng dẫn sơ cứu đuối nước kịp thời và đúng cách

    Tai nạn đuối nước thường có xu hướng gia tăng vào mùa hè, khi mọi người tìm đến các ao, hồ, sông, suối hay bãi biển để giải nhiệt, nguy hiểm hay gặp nhất là trẻ em. Khi không may xảy ra sự cố, việc sơ cứu kịp thời và đúng cách ngay trong "khoảng thời gian vàng" từ 1-4 phút đầu tiên là yếu tố cốt lõi giúp nạn nhân có cơ hội bình phục tốt hơn, đồng thời hạn chế tối đa biến chứng. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ hướng dẫn chi tiết dựa trên các nguyên tắc y khoa chuẩn, vai trò của hô hấp nhân tạo và các biện pháp hỗ trợ.

  • 06/08/2026

    7 loại thức uống tăng cường sức khỏe

    Các loại thức uống tăng cường sức khỏe, như loại làm từ gừng và nghệ, là những thức uống nhỏ đậm đặc giúp tăng cường năng lượng, cải thiện hệ miễn dịch và hỗ trợ tiêu hóa. Chúng chứa nhiều vitamin và khoáng chất và có thể được pha chế tại nhà, nhưng cần nhiều nghiên cứu hơn nữa về lợi ích của chúng.

  • 05/08/2026

    Thời điểm tốt nhất để uống nước nóng

    Lợi ích của việc giữ đủ nước cho cơ thể đối với sức khỏe và tinh thần được biết đến rộng rãi. Nhiệt độ nước cũng có tác động lớn, đặc biệt là uống nước nóng có thêm lợi ích là tăng cường tuần hoàn máu và hỗ trợ tiêu hóa. Để tối đa hóa những lợi ích này, có những thời điểm nhất định trong ngày nên uống nước nóng (50-70 độ C) để bổ sung nước.

  • 04/08/2026

    Lợi ích của việc tắm nước đá

    Tắm nước đá có thể giúp giảm đau cơ, cải thiện quá trình phục hồi sau khi tập luyện bằng cách giảm viêm và sưng, cải thiện sức khỏe chung. Tắm nước đá có nhiều cách, hiệu quả cũng khác nhau tùy mục tiêu mong muốn, khuyến cáo chung nên ngâm mình trong nước đá khoảng 10 đến 15 phút để đạt được những lợi ích tiềm năng.

  • 03/08/2026

    Phòng ngừa đuối nước hiệu quả cho người lớn và trẻ em

    Cứ mỗi dịp hè đến với cái nắng oi ả, cũng là thời điểm số vụ tai nạn sông nước gia tăng đáng báo động, trở thành mối hiểm họa khôn lường cho cả người lớn và trẻ em. Để bảo vệ sự an toàn cho cộng đồng và giảm thiểu những thương tâm không đáng có, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cần thiết và khoa học dưới đây, giúp bạn chủ động trang bị các giải pháp bảo vệ toàn diện và bảo vệ bản thân cùng gia đình một cách hiệu quả nhất.

Xem thêm