Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Phương pháp điều trị tại nhà bệnh nhiễm trùng tai của trẻ

Nhiễm trùng tai, hay viêm tai giữa, là tình trạng viêm đau ở tai giữa. Hầu hết các bệnh nhiễm trùng tai giữa xảy ra giữa trống tai và vòi tai, nơi kết nối tai, mũi và họng.

Viêm tai thường theo sau cảm lạnh. Vi khuẩn hoặc virus là nguyên nhân chính gây viêm tai. Viêm tai gây ra viêm và sưng ống eustachian. Ống hẹp lại và chất lỏng tích tụ phía sau màng nhĩ, gây ra áp lực và đau đớn. Trẻ em có ống eustachian ngắn và hẹp hơn người lớn. Ngoài ra, ống của chúng nằm ngang hơn, vì vậy dễ bị tắc hơn. Khoảng 5 đến 10 phần trăm trẻ em bị viêm tai sẽ bị thủng màng nhĩ. Màng nhĩ thường lành trong vòng một đến hai tuần và hiếm khi gây ra tổn thương vĩnh viễn cho thính giác của trẻ.

Các triệu chứng của nhiễm trùng tai

Trẻ bị đau tai có thể sẽ khó chịu nhưng sẽ không có khả năng nói cho bạn biết chúng đang bị đau. Nhưng có một số dấu hiệu phổ biến để bạn nhận biết em bé của mình đang bị viêm tai:

  • cáu gắt
  • kéo hoặc ngoáy tai 
  • ăn mất ngon
  • khó ngủ
  • sốt
  • dịch chảy ra từ tai

Viêm tai có thể gây chóng mặt. Nếu em bé của bạn đã đến giai đoạn chao đảo, hãy chú ý bảo vệ bé khỏi bị ngã.

Thuốc kháng sinh

Trong nhiều năm, thuốc kháng sinh đã được kê đơn để điều trị cho bệnh viêm tai. Bây giờ chúng ta biết rằng thuốc kháng sinh thường không phải là lựa chọn tốt nhất. Một đánh giá nghiên cứu được công bố trên Tạp chí Hiệp hội Y khoa Hoa Kỳ lưu ý rằng trong số những trẻ em có nguy cơ trung bình bị viêm tai, thì 80% sẽ bình phục trong khoảng ba ngày mà không cần sử dụng thuốc kháng sinh. Sử dụng thuốc kháng sinh để điều trị viêm tai có thể khiến vi khuẩn gây viêm tai kháng thuốc. Điều này làm cho việc điều trị các bệnh nhiễm trùng trong tương lai trở nên khó khăn hơn. Theo Học viện Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP), thuốc kháng sinh gây tiêu chảy và nôn mửa ở khoảng 15% trẻ em dùng chúng. AAP cũng lưu ý rằng có tới 5% trẻ em được kê đơn thuốc kháng sinh có phản ứng dị ứng, nghiêm trọng và có thể đe dọa tính mạng. Trong hầu hết các trường hợp, AAP và Học viện Bác sĩ Gia đình Hoa Kỳ khuyên bạn nên ngừng bắt đầu dùng kháng sinh trong 48 đến 72 giờ vì viêm tai có thể tự khỏi. Tuy nhiên, có những lúc kháng sinh là cách tốt nhất. Nói chung, AAP khuyến nghị kê đơn thuốc kháng sinh cho bệnh viêm tai trong trường hợp:

  • trẻ em từ 6 tháng tuổi trở xuống
  • trẻ em từ 6 tháng đến 12 tuổi có các triệu chứng nghiêm trọng

Bạn có thể làm gì?

Viêm tai có thể gây đau, nhưng bạn có thể thực hiện các biện pháp để giảm đau cho trẻ. Dưới đây là sáu biện pháp khắc phục tại nhà.

  • Chườm ấm

Thử đặt một miếng gạc ẩm và ấm lên tai của con bạn trong khoảng 10 đến 15 phút. Điều này có thể giúp giảm đau.

  • Acetaminophen

Nếu con bạn lớn hơn 6 tháng, acetaminophen (Tylenol) có thể giúp giảm đau và hạ sốt. Sử dụng thuốc theo khuyến cáo của bác sĩ và hướng dẫn trên lọ thuốc giảm đau. Để có kết quả tốt nhất, hãy thử cho trẻ uống một liều trước khi ngủ.

  • Dầu ấm

Nếu không có dịch chảy ra từ tai của con bạn và màng nhĩ của trẻ không bị thủng, hãy nhỏ một vài giọt nước có nhiệt độ phòng hoặc dầu ô liu hoặc dầu mè đã được làm ấm vào tai bị ảnh hưởng.

  • Uống đủ nước

Cho trẻ uống nước thường xuyên. Nuốt có thể giúp mở ống eustachian để chất lỏng bị mắc kẹt có thể thoát ra ngoài.

  • Nâng cao đầu của con bạn

Nâng cao phần đầu nôi hoặc đầu giường để cải thiện khả năng chảy dịch từ xoang của con bạn. Không kê gối dưới đầu em bé. Thay vào đó, hãy đặt một hoặc hai chiếc gối dưới nệm.

Ngăn ngừa viêm tai

Mặc dù không thể ngăn ngừa được tình trạng viêm tai nhưng bạn có thể thực hiện các bước để giảm nguy cơ mắc bệnh cho con mình.

  • Cho con bú

Cho trẻ bú sữa mẹ trong sáu đến 12 tháng nếu có thể. Các kháng thể trong sữa của bạn có thể bảo vệ con khỏi viêm tai và một loạt các bệnh lý khác.

  • Tránh khói thuốc

Bảo vệ em bé của bạn không tiếp xúc với khói thuốc, có thể làm cho tình trạng viêm tai nặng hơn và thường xuyên hơn.

  • Vị trí bú thích hợp

Nếu bạn cho trẻ bú bình, hãy giữ trẻ ở tư thế bán thẳng đứng để sữa công thức không chảy ngược vào ống eustachian. Tránh nâng chai vì lý do tương tự.

  • Tiêm phòng

Đảm bảo rằng các loại vaccine của con bạn được cập nhật, bao gồm cả vaccine cúm (từ 6 tháng tuổi trở lên) và vaccine phế cầu.

Khi nào cần gọi cho bác sĩ

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) khuyên bạn nên đi khám bác sĩ nếu con bạn có bất kỳ triệu chứng nào sau đây:

  • sốt cao hơn 38°C nếu con bạn dưới 3 tháng và sốt trên 39 °C) nếu con bạn lớn hơn
  • chảy máu hoặc mủ từ tai

Ngoài ra, nếu con được chẩn đoán bị nhiễm trùng tai và các triệu chứng không cải thiện sau ba đến bốn ngày, bạn nên quay lại gặp bác sĩ.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Nhận biết viêm tai giữa ở trẻ em

 

Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo Healthline) -
Bình luận
Tin mới
  • 16/11/2026

    Làm sao để giảm ho sau cảm cúm: Nguyên nhân và cách xử lý hiệu quả

    Ho kéo dài sau khi đã khỏi các triệu chứng cấp tính của cảm cúm là tình trạng phổ biến, có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần sau khi hết sốt và nghẹt mũi.

  • 16/11/2026

    Dầu cá với bệnh viêm khớp

    Dầu cá từ lâu đã được sử dụng như một biện pháp hỗ trợ trong điều trị viêm khớp, và ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy những lợi ích tiềm năng của nó. Tác dụng này chủ yếu liên quan đến hàm lượng axit béo omega-3, vốn có khả năng điều hòa phản ứng viêm thông qua việc ức chế một số chất trung gian gây viêm trong cơ thể.

  • 15/11/2026

    Tình yêu tuổi học trò và hành trình bảo vệ sức khỏe giới tính cho con

    Tuổi học trò đánh dấu giai đoạn trẻ bắt đầu chớm nở những rung động đầu đời và dần định hình nhận thức về bản thân cùng các mối quan hệ xung quanh. Những biến đổi tâm sinh lý dồn dập vừa mang lại cảm giác háo hức, vừa khiến trẻ không khỏi lúng túng, bối rối. Nếu không có sự định hướng đúng đắn, trẻ rất dễ tiếp nhận thông tin lệch lạc và đưa ra những quyết định gây ảnh hưởng đến bản thân. Để giúp cha mẹ trở thành người đồng hành đáng tin cậy, trang bị cho con kiến thức khoa học cùng kỹ năng tự bảo vệ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những góc nhìn chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 15/11/2026

    Vaccine cúm – Tầm quan trọng của tiêm chủng trong mùa đông

    Mùa đông là thời điểm virus cúm hoạt động mạnh, khiến số ca mắc tăng nhanh, đặc biệt ở người già, trẻ nhỏ và người có bệnh mạn tính. Tiêm vaccine cúm không chỉ giúp phòng bệnh hiệu quả mà còn giảm nguy cơ biến chứng nặng, nhập viện và tử vong trong mùa dịch.

  • 14/11/2026

    Dấu hiệu rụng trứng và cách xác định ngày dễ thụ thai

    Rụng trứng là thời điểm noãn trưởng thành được phóng ra khỏi buồng trứng và có thể gặp tinh trùng để thụ tinh. Nhận biết đúng các dấu hiệu rụng trứng giúp các cặp vợ chồng xác định khoảng thời gian có khả năng thụ thai cao nhất trong mỗi chu kỳ kinh nguyệt.

  • 14/11/2026

    Rhino Virus – Nguyên nhân gây cảm trong lúc giao mùa

    Đây là một nguyên nhân gây bệnh cảm lạnh và viêm hô hấp thường gặp ở vào thời tiết ẩm ướt, thời tiết đặc trưng trong lúc giao mùa đông sang xuân.

  • 13/11/2026

    Hội chứng alpha-gal là gì?

    Hội chứng alpha-gal (AGS) là một dạng dị ứng nghiêm trọng, có khả năng đe dọa tính mạng, được kích hoạt bởi vết cắn của ve và gây ra dị ứng với một phân tử đường có trong thịt, các sản phẩm từ động vật có vú. Cùng tìm hiểu về hội chứng alpha-gal qua bài viết sau!

  • 13/11/2026

    Cách phòng ngừa "nước ăn chân" và ghẻ lở mùa mưa lũ

    Mùa mưa lũ không chỉ mang đến thiệt hại về tài sản và môi trường sống mà còn tạo ra môi trường lý tưởng cho nhiều loại bệnh da liễu phát triển mạnh. Nước ngập bẩn chứa hỗn hợp vi khuẩn, vi nấm, ký sinh trùng và hóa chất trở thành mối đe dọa nghiêm trọng đối với hàng rào bảo vệ tự nhiên của da.

Xem thêm